സൌഭരിരുവാച । നരേംദ്ര കസ്മാത്സമുപൈഷി ചിംതാമസഹ്യമുക്തം ന മയാത്ര കിംചിത് ।। യാവശ്യദേയാ തനയാ തയൈവ കൃതാര്ഥതാ നോ യദി കിം ന ലബ്ധാ
സൗഭരി പറഞ്ഞു: മഹാരാജാവേ, നിങ്ങൾക്ക് ഇത്രയും വലിയ ചിന്തയിലാകേണ്ടതില്ല. ഞാൻ ഇവിടെ ഒന്നും അതിക്രമിച്ചിട്ടില്ല. ഏതെങ്കിലും മകൾ നൽകാനുണ്ടെങ്കിൽ അത് എന്റെ ആഗ്രഹം നിറവേറ്റട്ടെ; ഇല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ അതിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കാം.
ശ്രീപരാശര ഉവാച । അഥ തസ്യ ഭഗവതശ്ശാപഭീതസ്സപ്രശ്രയസ്തമുവാചാസൌ രാജാ
ശ്രീപരാശരൻ പറഞ്ഞു: അപ്പോൾ മഹർഷിയുടെ ശാപം ഭയപ്പെട്ട് വിനയത്തോടെ രാജാവ് അവനോട് പറഞ്ഞു.
രാജോവാച । ഭഗവന് അസ്മത്കുലസ്ഥിതിരിയം യ ഏവ കന്യാഭിരുചിതോഽഭിജനവാന്വരസ്തസ്മൈ കന്യാ പ്രദീയതേ ഭഗവദ്യാച്ഞാ ചാസ്മന്മനോരഥാനാമപ്യതിഗോചരവര്ത്തിനീ കഥമപ്യേഷാ സംജാതാ തദേവമുപസ്ഥിതേ ന വിദ്മഃ കിം കുര്മ ഇത്യേതന്മയാഽചിംത്യത ഇത്യഭിഹിതേ ച തേന ഭൂഭുജാ മുനിരചിംതയത്
രാജാവ് പറഞ്ഞു: മഹർഷേ, ഞങ്ങളുടെ കുടുംബത്തിൽ പതിവ് ഇങ്ങനെയാണ്: മകൾക്ക് ഇഷ്ടം ഉള്ളവനാണ് അവളെ നൽകുന്നത്. ഭഗവൻ്റെ അപേക്ഷ ഞങ്ങളുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾക്കതീതമാണ്. ഇതുപോലൊരു സ്ഥിതി ഉണ്ടായപ്പോൾ ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണമെന്ന് അറിയുന്നില്ല. അതാണ് ഞാൻ ആലോചിച്ചതും പറഞ്ഞതും.
അയമന്യോഽസ്മത്പ്രത്യാഖ്യാനോപായോ വൃദ്ധോയമനഭിമതഃ സ്ത്രീണാം കിമത കന്യാകാനാമിത്യമുനാ സംചിംത്യൈതദഭിഹിതമേവമസ്തു തഥാ കരിഷ്യാമീതി സംചിംത്യ മാംധാതാരമുവാച
ഇനി മറ്റൊരു നിരാകരണ മാർഗം ഇതാണ്: ഞാൻ വയസ്സായവനും സ്ത്രീകൾക്ക് ഇഷ്ടമില്ലാത്തവനുമാണ്; അപ്പോൾ പെൺകുട്ടികൾ എനിക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കുമോ? ഇങ്ങനെ ആലോചിച്ച്, 'ശരി, ഞാൻ അതുപോലെ ചെയ്യും' എന്ന് തീരുമാനിച്ച്, മാംധാതാവിനോട് പറഞ്ഞു.
യദ്യേവം തദാദിശ്യതാമസ്മാകം പ്രവേശായ । കംന്യാംതഃപുരം വര്ഷവരോ യദി കന്യൈവ കാചിന്മാമഭിലഷതി തദാഹം ദാരസംഗ്രഹം കരിഷ്യാമി അന്യഥാ ചേത്തദലമസ്മാകമേതേനാതീതകാലാരംഭണേനേത്യുക്ത്വാ വിരരാമ
അങ്ങനെയാണെങ്കിൽ, എനിക്ക് പെൺകുട്ടികളുടെ അന്തഃപുരത്തിൽ പ്രവേശനം അനുവദിക്കണം. അവിടെ ഏതെങ്കിലും പെൺകുട്ടിക്ക് എന്നെ ഇഷ്ടമായാൽ, ഞാൻ അവളെ ഭാര്യയാക്കും; അല്ലെങ്കിൽ, ഈ വിഷയം ഇവിടെ അവസാനിപ്പിക്കാം. ഇതിലധികം പഴയ കാര്യങ്ങൾ പിന്തുടരേണ്ടതില്ല. അങ്ങനെ പറഞ്ഞ് സൗഭരി നിശ്ശബ്ദനായി.
തതശ്ച മാംധാത്രാ മുനിശാപശംകിതേന കന്യാംതഃപുരവര്ഷധരസ്സമാജ്ഞപ്തഃ
അതിനുശേഷം, മഹർഷിയുടെ ശാപം ഭയന്ന്, മാംധാതാവ് പെൺകുട്ടികളുടെ അന്തഃപുരത്തിലെ സേവകനോട് ആജ്ഞാപിച്ചു.
തേന സഹ കന്യാംതഃപുരം പ്രവിശന്നേവ ഭഗവാനഖിലസിദ്ധഗംധര്വേഭ്യോതിശയേന കമനീയം രൂപമകരോത്
അവനോടൊപ്പം പെൺകുട്ടികളുടെ അന്തഃപുരത്തിൽ കടക്കുമ്പോൾ, മഹർഷി തന്റെ രൂപം അത്യന്തം മനോഹരമാക്കി, എല്ലാ ഗന്ധർവന്മാരെയും മറികടക്കുന്ന സൌന്ദര്യം നേടി.
പ്രവേശ്യ ച തമൃഷിമംതഃപുരേ വര്ഷധരസ്താഃ കന്യാഃ പ്രാഹ
മഹർഷിയെ പെൺകുട്ടികളുടെ അന്തഃപുരത്തിൽ കൊണ്ടുപോയ ശേഷം, സേവകൻ അവിടെയുള്ള പെൺകുട്ടികളോട് പറഞ്ഞു.
ഭവതീനാം ജനയിതാ മഹാരാജസ്സമാജ്ഞാപയതി
നിങ്ങളുടെ അച്ഛന് മഹാരാജാവ് ഇങ്ങനെ ആജ്ഞാപിക്കുന്നു.
അയമസ്മാന് ബ്രഹ്മര്ഷിഃ കന്യാര്ഥം സമഭ്യാഗതഃ
ഈ ബ്രാഹ്മണമഹർഷി നമ്മുടെ വീട്ടിൽ വധുവിനെ തേടിയാണ് വന്നിരിക്കുന്നത്.
മയാ ചാസ്യ പ്രതിജ്ഞാതം യദ്യസ്മത്കന്യാ യാ കാചിദ്ഭഗവംതം വരയതി തത്കന്യാച്ഛംദേ നാഹം പരിപംഥാനം കരിഷ്യാമീത്യാകര്ണ്യ സര്വാ ഏവ താഃ കന്യാഃ സാനുരാഗാഃ സപ്രമദാഃ കരേണവ ഇവ മൃഗയൂഥപതിം തമൃഷിമഹമഹമികയാ വരയാംബഭൂവുരൂചുശ്ച
ഞാൻ അവനോട് വാഗ്ദാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്: നമ്മുടെ മക്കളിൽ ആരെങ്കിലും ഈ മഹാനെ തിരഞ്ഞെടുക്കുകയാണെങ്കിൽ, അവളുടെ ഇഷ്ടത്തിന് ഞാൻ എതിര്ക്കില്ല. ഇത് കേട്ടപ്പോൾ, എല്ലാ പെൺമക്കളും സ്നേഹത്തോടും ആവേശത്തോടും കൂടി, കാട്ടിലെ ആനകളെപ്പോലെ, ആ മഹർഷിയെ തിരഞ്ഞെടുക്കാൻ ഉത്സാഹത്തോടെ മുന്നോട്ട് വന്നു സംസാരിച്ചു.
അലം ഭഗിന്യോഹമിമം വൃണോമി വൃണോമ്യഹം നൈഷ തവാനുരൂപഃ । മമൈഷ ഭര്ത്താ വിധിനൈവ സൃഷ്ടസ്സൃഷ്ടാഹമസ്യോപശമം പ്രയാഹി
മതി സഹോദരി, ഞാൻ അവനെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു, ഞാൻ തന്നെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു! അവൻ നിനക്ക് അനുയോജ്യനല്ല. അവൻ എന്റെ ഭർത്താവാണ്, വിധി തന്നെ ഞങ്ങളെ ഒരുമിച്ച് സൃഷ്ടിച്ചു. നീ മനസ്സിലാക്കി സമാധാനത്തോടെ ഇരിക്കൂ.
വൃതോ മയായം പ്രഥമം മയായം ഗൃഹം വിശന്നേവ വിഹന്യസേ കിമ് । മയാ മയോതിക്ഷിതിപാത്മജാനാം തദര്ഥമത്യര്ഥകലിര്ബഭൂവ
ഞാനാണ് ആദ്യം അവനെ തിരഞ്ഞെടുക്കിയത്; ഞാനാണ് തിരഞ്ഞെടുക്കിയത്! അവൻ എന്റെ വീട്ടിൽ കടക്കുമ്പോൾ നീ എനിക്ക് തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കേണ്ടതില്ല. എന്റെ കാരണമാണ്, എന്റെ കാരണമാണ്! രാജാവിന്റെ മക്കളിൽ അതിനാൽ വലിയ തർക്കം ഉണ്ടായി.
യദാ മുനിസ്താഭിരതീവഹാര്ദാദ്വൃതസ്സ കന്യാഭിരനിംദ്യകീര്തിഃ । തദാ സ കന്യാധികൃതോ നൃപായ യഥാവദാചഷ്ട വിനമ്രമൂര്ത്തിഃ
അപരിഹാര്യമായ സ്നേഹത്തോടെ പെൺമക്കൾ മഹർഷിയെ തിരഞ്ഞെടുക്കുമ്പോൾ, അപ്രതിഷ്ഠയില്ലാത്ത മഹർഷി, പെൺമക്കളുടെ കാര്യത്തിൽ അധികാരം നേടി, വിനയത്തോടെ രാജാവിനോട് യോജിച്ച രീതിയിൽ അറിയിച്ചു.
ശ്രീപരാശര ഉവാച । തദവഗമാത്കിംകിമേതത്കഥമേതത്കിം കിം കരോമി കിം മയാഭിഹിതമിത്യാകുലമതിരനിച്ഛന്നപി കഥമപി രാജാനുമേനേ
ശ്രീ പരാശരൻ പറഞ്ഞു: ഇതറിഞ്ഞ രാജാവ് മനസ്സിൽ ആശങ്കയോടെ, 'എന്താണ് ഇത്? എങ്ങനെ സംഭവിച്ചു? എന്ത് ചെയ്യണം? എന്ത് പറയണം?' എന്നിങ്ങനെ ആശയക്കുഴപ്പത്തിൽ, ഇഷ്ടമില്ലാതിരുന്നിട്ടും എങ്ങിനെയോ സമ്മതിച്ചു.
കൃതാനുരൂപവിവാഹശ്ച മഹര്ഷിസ്സകലാ ഏവ താഃ കന്യാസ്സ്വമാശ്രമമനയത്
മഹർഷി എല്ലാ പെൺമക്കളെയും യോഗ്യമായി വിവാഹം കഴിച്ച് അവരെ സ്വന്തം ആശ്രമത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി.
തത്ര ചാഽശേഷശില്പകല്പപ്രണേതാരം ധാതാരമിവാന്യം വിശ്വകര്മാണമാഹൂയ സകലകന്യാനാമേകൈകസ്യാഃ പ്രോത്ഫുല്ലപംകജാഃ കൂജത്കലഹംസകാരംഡവാദിവിഹംഗമാഭിരാമജലാശയാസ്സോപധാനാഃ । സാവകാശാസ്സാധുശയ്യാപരിച്ഛദാഃ പ്രാസാദാഃ ക്രിയംതാമിത്യാദിദേശ
അവിടെ എല്ലാ കലകളുടെയും പ്രമാണിയായ മറ്റൊരു വിശ്വകർമാവിനെ വിളിച്ചു, ഓരോ പെൺമക്കൾക്കും മനോഹരമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ, മൃദുവായ കിടക്കകളും, പുഷ്പിച്ച താമരക്കുളങ്ങളും, പാടുന്ന അന്നങ്ങൾ, കുരുവികൾ തുടങ്ങിയ പക്ഷികളും, മനോഹരമായ പരിസരവും, നല്ല സൗകര്യങ്ങളും ഒരുക്കാൻ കലാകാരനെ നിർദ്ദേശിച്ചു.
തച്ച തഥൈവാനുഷ്ഠിതമശ്ഷോശില്പവിശേഷാചാര്യസ്ത്വഷ്ടാ ദര്ശിതവാന്
അത് അതുപോലെ നടന്നു; ശിൽപകലയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ത്വഷ്ടാവ് തന്റെ കഴിവ് കാണിച്ചു.
തതഃ പരമര്ഷിണാ സൌഭരിണാജ്ഞപ്തസ്തേഷു ഗൃഹേഷ്വനിവാര്യാനംദകുംദമഹാനിധിരാസാംചക്രേ
അതിനുശേഷം, പരമമഹർഷിയായ സൌഭരിയുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം, ആ വീടുകളിൽ ഒരിക്കലും തീരാത്ത സന്തോഷത്തിന്റെ നിധി സ്ഥാപിച്ചു.
തതോഽനവരതേന ഭക്ഷ്യഭോജ്യലേഹ്യാദ്യുപഭോഗൈരാഗതാനുഗതഭൃത്യാദീനഹര്നിശമശ്ഷോഗൃഹേഷു താഃ ക്ഷിതീശദുഹിതരോ ഭോജയാമാസുഃ
അതിനുശേഷം, അങ്ങേയറ്റം രുചികരമായ ഭക്ഷണവും വിഭവങ്ങളും മധുരങ്ങളും മറ്റ് ആസ്വാദ്യങ്ങളും നിരന്തരം ലഭിച്ചുകൊണ്ട്, രാജാവിന്റെ പെൺമക്കളും അവരുടെ സേവകരും ആ മനോഹരമായ വീടുകളിൽ പകലിരാവില്ലാതെ ആസ്വദിച്ചു.
ഏകദാ തു ദുഹിതൃസ്നേഹാകൃഷ്ടഹൃദയസ്സ മഹീപതിരതിദുഃഖിതാസ്താ ഉത സുഖിതാ വാ ഇതി വിചിംത്യ തസ്യ മഹര്ഷേരാശ്രമസമീപമുപേത്യ സ്ഫുരദംശുമാലാലലാമാം സ്ഫടികമയപ്രാസാദമാലാമതിരമ്യോപവനജലാശയാം ദദര്ശ
ഒരു ദിവസം, മക്കളോടുള്ള സ്നേഹത്തിൽ ഹൃദയം ആകർഷിതനായ രാജാവ്, അവർ ദുഃഖിതരാണോ സന്തോഷവാന്മാരാണോ എന്ന് ചിന്തിച്ചു, മഹർഷിയുടെ ആശ്രമത്തിന് സമീപം എത്തി. അവിടെ പ്രകാശം പകരുന്ന മാലകളാൽ അലങ്കരിച്ച സ്ഫടികകൊട്ടാരങ്ങളുടെ നിരയും, അതിനോട് ചേർന്ന മനോഹരമായ തോട്ടങ്ങളും താമരക്കുളങ്ങളും കണ്ടു.
പ്രവിശ്യ ചൈകം പ്രാസാദമാത്മജാം പരിഷ്വജ്യ കൃതാസനപരിഗ്രഹഃ പ്രവൃദ്ധസ്നേഹനയനാംബുഗര്ഭനയനോബ്രവീത്
ഒരു കൊട്ടാരത്തിനകത്ത് കയറി, തന്റെ മകളെ അണച് ചേർത്ത് ഇരിപ്പിടം പിടിച്ചു, അതീവ സ്നേഹത്താൽ കണ്ണുനീരോടെ അവളോട് പറഞ്ഞു.
അപ്യത്ര വത്സേ ഭവത്യാസ്സുഖമുത കിംചിദസുഖമപി തേ മഹര്ഷിസ്സ്നേഹവാനുത ന സ്മര്യതേസ്മദ്ഗൃഹവാസ ഇത്യുക്താ തം തനയാ പിതരമാഹ
കുഞ്ഞേ, ഇവിടെ നിനക്ക് സന്തോഷമാണോ, ഇല്ലെങ്കിൽ ഏതെങ്കിലും ദു:ഖമുണ്ടോ? മഹർഷി സ്നേഹപൂർവ്വമായാണോ പെരുമാറുന്നത്, അല്ലെങ്കിൽ നമ്മുടെ വീട്ടിൽ നിന്നിരുന്ന കാലം ഓർമ്മയില്ലേ? അങ്ങനെ ചോദിച്ചപ്പോൾ മകൾ അച്ഛനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
താതാതിരമണീയഃ പ്രാസാദോത്രാതിമനോജ്ഞമുപവനമേതേ കലവാക്യവിഹംഗമാഭിരുതാഃ പ്രോത്ഫുല്ലപദ്മാകരജലാശയാഃ മനോനുകൂലഭക്ഷ്യഭോജ്യാനുലേപനവസ്ത്രഭൂഷണാദിഭോഗോ മൃദൂനി ശയനാസനാനി സര്വസംപത്സമേതം മേ ഗാര്ഹസ്ഥ്യമ്
അച്ഛാ, ഈ കൊട്ടാരം അതീവ മനോഹരമാണ്, ഈ തോട്ടങ്ങൾ അത്യന്തം ആകർഷകമാണ്, പക്ഷികൾ മധുരമായി പാടുന്നു, താമരക്കുളങ്ങൾ പുഷ്പിച്ചു കിടക്കുന്നു, ഭക്ഷണവും വിഭവങ്ങളും, ഉണക്കുകളും വസ്ത്രാഭരണങ്ങളും എല്ലാം മനസ്സിന് ഇഷ്ടമാണ്, കിടക്കകളും ഇരിപ്പിടങ്ങളും മൃദുവാണ്. എന്റെ ഗൃഹജീവിതം എല്ലാ സമ്പത്തുകളോടും കൂടിയാണ്.
തഥാപി കേന വാ ജന്മഭൂമിര്ന സ്മര്യതേ
എങ്കിലും, ആരാണ് ജന്മഭൂമിയെ ഓർക്കാതിരിക്കുക?
ത്വത്പ്രസാദാദിദമശ്ഷോമതിശോഭനമ്
അച്ഛന്റെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടാണ് ഈ സൌഭാഗ്യവും ഭംഗിയും എല്ലാം ഇവിടെ ലഭിച്ചത്.
കിം ത്വേകം മമൈതദ്ദുഃഖകാരണം യദസ്മദ്ഗൃഹാന്മഹര്ഷിരയമ്മദ്ഭര്ത്താ ന വിഷ്ക്രാമതി മമൈവ കേവലമതിപ്രീത്യാ സമീപപരിവര്ത്തിനീനാമന്യാസാമസ്മദ്ഭഗിനീനാമ്
എന്നാല് എനിക്ക് ഒരു ദുഃഖം മാത്രം ഉണ്ട്. എന്റെ ഭര്ത്താവായ മഹര്ഷി, എന്നെ മാത്രം പ്രത്യേകമായി സ്നേഹിച്ച് ഞങ്ങളുടെ വീട്ടില് നിന്നു പുറത്തേക്ക് പോകുന്നില്ല. പക്ഷേ, എന്റെ സഹോദരിമാരായ മറ്റുള്ള ഭാര്യകളുടെ അടുത്തേക്കോ അവരെ കാണാനോ പോകുന്നത് ഇല്ല.
ഏവം ച മമ സോദര്യോതിദുഃഖിതാ ഇത്യേവമതിദുഃഖകാരണമിത്യുക്തസ്തയാ ദ്വിതീയം പ്രാസാദമുപേത്യ സ്വതനയാം പരിഷ്വജ്യോപവിഷ്ടസ്തഥൈവ പൃഷ്ടവാന്
അവള് പറഞ്ഞു: 'എന്റെ സഹോദരി വളരെ ദുഃഖിതയാണു.' ഇതാണ് തന്റെ വലിയ ദുഃഖത്തിന്റെ കാരണമെന്നു വിശദീകരിച്ചു. അങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, അദ്ദേഹം രണ്ടാമത്തെ കൊട്ടാരത്തിലേക്ക് പോയി, അവിടെയുള്ള തന്റെ മകളെ അണച്ചു, ഇരുന്ന് അതേപോലെ അവളോടും ചോദിച്ചു.
തയാപി ച സര്വമേതത്തത്പ്രാസാദാദ്യുപഭോഗസുഖം ഭൃശമാഖ്യാതം മമൈവ കേവലമതിപ്രീത്യാ പാര്ശ്വപരിവര്ത്തിനീനാമന്യാസാമസ്മദ്ഭഗിനീനാമിത്യേവമാദിശ്രുത്വാ സമസ്തപ്രാസാദേഷു രാജാ പ്രവിവേശ തനയാം തനയാം തഥൈവാവൃച്ഛത്
സര്വാഭിശ്ച താഭിസ്തഥൈവാഭിഹിതഃ പരിതോഷവിസ്മയനിര്ഭരവിവശഹൃദയോ ഭഗവംതം സൌഭരിമേകാംതാവസ്ഥിതമുപേത്യ കൃതപൂജോബ്രവീത്
എല്ലാവരും അതേപോലെയാണ് പറഞ്ഞത്. അതുകൊണ്ട് സന്തോഷത്തിലും അത്ഭുതത്തിലും നിറഞ്ഞ മനസ്സോടെ, അവന് ഏകാന്തമായി ഇരിക്കുന്ന സൌഭരിമുനിയെ സമീപിച്ചു, പൂജ ചെയ്തു, അങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
അവളും അതേപോലെ തന്നെ, ആ കൊട്ടാരത്തിലെ സുഖസൗഖ്യങ്ങള് എല്ലാം വിശദമായി പറഞ്ഞു. 'എനിക്ക് മാത്രം പ്രത്യേക സ്നേഹമുണ്ടെന്നു കൊണ്ട് അപ്പന് എന്റെ അടുത്ത് മാത്രം ഇരിക്കുന്നു, സഹോദരിമാരുടെ അടുത്തില്ല' എന്നു പറഞ്ഞു. ഇതൊക്കെ ഓരോരുത്തിയുടെയും വായില് നിന്ന് കേട്ട രാജാവ് എല്ലാ കൊട്ടാരങ്ങളിലും ചെന്നു, ഓരോ മകളോടും അതേപോലെ ചോദിച്ചു.