തദൂഗച്ഛത ന ഭീഃ കീര്യാ മായാമോഹോഽയമഗ്രതഃ । ഗച്ഛത്വദ്യോപകാരായ ഭവതാ ഭവതാം സുരാഃ
അതിനാല് ഭയപ്പെടേണ്ടതില്ല; ഈ മായാമോഹം നിങ്ങള്ക്കു മുന്നില് നില്ക്കുന്നു. നിങ്ങളുടേതായ ഇച്ഛയാല് ഇതിനെ വിട്ടു വിടൂ, നിങ്ങള്ക്കു നന്മ ലഭിക്കട്ടെ, ദേവന്മാരേ.
ഇത്യുക്താഃ പ്രണിപത്യൈനം യയുര്ദേവാ യഥാഗതമ് । മായാമോഹോഽപി തൈഃ സാര്ദ്ധം യയൌ യത്ര മഹാസുരാഃ
അങ്ങനെ പറഞ്ഞതിനു ശേഷം ദേവന്മാര് അവനോട് നമസ്കരിച്ചു, വന്ന വഴിയേ തിരിച്ചു പോയി. മായാമോഹവും അവരോടൊപ്പം മഹാസുരന്മാര് ഉള്ളിടത്തേക്ക് പോയി.
പരാശര ഉവാച । തപസ്യഭിരതാന് സോഽഥ മായാമോഹോ മഹാസുരാന് । മൈത്രേയ ! ദദൃശേ ഗത്വാ നര്മദാതീരസംശ്രിതാന്
പരാശരന് പറഞ്ഞു: മൈത്രേയാ, പിന്നെ മായാമോഹം പോയി, നര്മദാ നദിയുടെ തീരത്ത് തപസ്സില് ലയിച്ചിരുന്ന മഹാസുരന്മാരെ കണ്ടു.
തതോ ദിഗമ്ബരോ മുണ്ഡോ ബര്ഹിപത്രധരോ ദ്രിജ । മായാമോഹോഽസുരാന് ശ്ലക്ഷ്ണമിദം വചനമബ്രവീത്
അതിനുശേഷം, നഗ്നനും തലമുടി മുറിച്ചവനും മയില്പീലി ധരിച്ചവനും ആയ മായാമോഹന് സൂക്ഷ്മമായി ഈ വാക്കുകള് അസുരന്മാരോട് പറഞ്ഞു.
ഹേ ദൈത്യപതയോ ! ബ്രൂത യദര്ഥം തപ്യതേ തപഃ । ഐഹികം വാഥ പാരത്ര്യം തപസഃ ഫലമിച്ഛഥ
ദൈത്യപതികളേ, നിങ്ങള് എന്തിനാണ് ഈ തപസ്സു ചെയ്യുന്നത് എന്ന് പറയൂ. ഈ ലോകത്തിനായോ, അത്തേതര ലോകത്തിനായോ തപസ്സിന്റെ ഫലം ആഗ്രഹിക്കുന്നുവോ?
പാരത്ര്യഫലലാഭായ തപശ്വര്യാ മഹാമതേ । അസ്മാഭിരിയമാരബ്ധാ കിം വാ തേഽത്ര വിവക്ഷിതമ്
നാം വലിയ ബുദ്ധിയുള്ളവര് ആകയാല്, പരലോകഫലം നേടാന് ഈ തപസ്സാണ് ആരംഭിച്ചത്. ഇതില് നിന്നു വേറേന്തെങ്കിലും പറയാനുണ്ടോ?
കുരുധ്വം മമ വാക്യാനി യദി മുക്തിമഭീപ്സഥ । അര്ഹധ്വമേനം ധര്മഞ്ച മുക്തിദ്രാരമസംവൃതമ്
നിങ്ങള്ക്കു മോക്ഷം ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കില് എന്റെ വാക്കുകള് അനുസരിക്കൂ. നിങ്ങള് ഈ ധര്മ്മത്തിനു യോഗ്യരാണ്; മോക്ഷത്തിലേക്കുള്ള വാതിലാണിത്.
ധര്മോ വിമുക്തേരര്ഹോഽയം നൈതദസ്മാത് പരഃ പരഃ । അത്രൈവ സംസ്ഥിതാഃ സ്വര്ഗം വിമുക്തിം വാ ഗമിഷ്യഥ । അര്ഹധ്വം ധര്മമേതഞ്ച സര്വേ യൂയം മഹാബലാഃ
ഈ ധര്മ്മം മോക്ഷത്തിനു യോജിച്ചതാണ്; ഇതിനേക്കാള് ഉയര്ന്നത് ഒന്നുമില്ല. ഇവിടെ തന്നെ തുടരുമ്പോള് സ്വര്ഗമോ മോക്ഷമോ നേടാം. മഹാബലശാലികളായ നിങ്ങള് ഈ ധര്മ്മം സ്വീകരിക്കേണ്ടവരാണ്.
ഏവം പ്രകാരൈര്ബഹുഭിര്യുക്തിദര്ശനവര്ദ്ധിതൈഃ । മായാമോഹന തേ ദേത്യാ വേദമാര്ഗാദപാകൃതാഃ
അങ്ങനെ പലവിധം തര്ക്കങ്ങളും യുക്തിപൂര്വ്വമായ വാദങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച്, മായാമോഹം ദൈത്യന്മാരെ വേദമാര്ഗ്ഗത്തില് നിന്ന് വിട്ടുമാറിച്ചു.
ധര്മായൈതദധര്മായ സദേതന്ന സദിത്യപി । വിമുക്തയേ ത്വിദം നൈതദൂ വിമുക്തിം സമ്പ്രച്ഛാത
ഇത് ധര്മ്മത്തിനായാണ്, അത് അധര്മ്മത്തിനായാണ്; ഇത് സത്യം, അത് അസത്യം എന്നും പറയുന്നു. പക്ഷേ മോക്ഷം നേടാന് ഇതല്ല വഴി; ഇങ്ങനെ മോക്ഷം അന്വേഷിക്കരുത്.
പരമാര്ഥോഽയമത്യര്ഥം പരമാര്ഥോ ന ചാപ്യയമ് കാര്യമേതദകാര്യ്യഞ്ച നൈതദേവം സ്പുടം ത്വിദമ് । ദിഗ്വാസസാമയം ധര്മോ ധര്മോഽയം ബഹുവാസസാമ്
ഇതാണ് പരമാര്ത്ഥം, അതേസമയം ഇതല്ല പരമാര്ത്ഥം; ഇതാണ് കര്മ്മം, അതേ സമയം ഇതല്ല കര്മ്മം — അങ്ങനെയാണ് ഇവിടെ എല്ലാം അപ്രധാനമായിരിക്കുന്നു. നഗ്നരായവരുടെ ധര്മ്മം ഒന്നാണ്, പല വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നവരുടെ ധര്മ്മം മറ്റൊന്നാണ്.
ഇത്യനൈകാന്തവാദഞ്ച മായാമോഹേന നൈകധാ । തേന ദര്ശയതാ ദൈത്യാഃ സ്വധര്മാംസ്ത്യാജിതാ ദ്രിജ
ഇങ്ങനെ അനേകം പക്ഷങ്ങളുള്ള വാദങ്ങള് മുന്നോട്ട് വെച്ച്, മായാമോഹം ദൈത്യന്മാരെ അവരുടെ സ്വന്തം ധര്മ്മങ്ങളില് നിന്ന് വിട്ടുമാറിച്ചു, ദ്വിജന്.
അര്ഹതേമം മഹാധര്മം മായാമോഹേന തേ യതഃ । പ്രോക്താസ്തമാശ്രിതാ ധര്മമാര്ഹതാസ്തേന തേഽഭവന്
മായാമോഹം ഈ മഹാദ്ധര്മ്മം പ്രസ്താവിച്ചതിനാല്, അവര് ആ ധര്മ്മം സ്വീകരിച്ചു, അതിന്റെ അനുയായികളായി.
ത്രയീധര്മസമുത്സര്ഗ മായാമോഹേന തേഽസുരാഃ । കാരിതാസ്തന്മയാ ഹ്മാസംസ്തതോഽന്യേ തത്പ്രബോധിതാഃ
മായാമോഹം മൂലം ആ അസുരന്മാര് ത്രയീധര്മ്മം ഉപേക്ഷിച്ചു; ഞാനും അങ്ങനെ ആകുകയും, മറ്റു ചിലര് അവരാല് ഉണര്ത്തപ്പെടുകയും ചെയ്തു.
തൈരപ്യന്യേ പരേ തൈശ്വ തൈരപ്യന്യേ പരേ ച തൈഃ । അല്പൈരഹോഭിഃ സന്തയക്താ തൈര്ദൈത്യൈഃ പ്രായശസ്ത്രയീ
അവര് വഴി മറ്റുള്ളവര്, പിന്നെ അവരിലൂടെ മറ്റുള്ളവര്, അങ്ങനെ കുറച്ച് ദിവസങ്ങള്ക്കുള്ളില് ദൈത്യന്മാരില് ഭൂരിഭാഗവും ത്രയീമാര്ഗ്ഗം ഉപേക്ഷിച്ചു.
പുനശ്വ രക്താമ്ബരധൃങൂ മായാമോഹോഽജിതേക്ഷിണഃ । അന്യാനാഹാസുരാന് ഗത്വാ മൃദ്ധല്പമധുരാക്ഷരമ്
പിന്നെയും ചുവപ്പ് വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ജയിക്കപ്പെടാത്ത മായാമോഹന് മറ്റൊരു അസുരസമൂഹത്തോട് പോയി, മൃദുലവും മധുരവുമായ വാക്കുകള് പറഞ്ഞു.
സ്വര്ഗാര്ഥം യദി വോ വാഞ്ഛാ നിര്വാണാര്ഥമഥാസുരാഃ । തദലം പശുഘാതാദിദുഷ്ടധര്മൈര്നിബോധത
സ്വര്ഗം ആഗ്രഹമാണോ, അല്ലെങ്കില് മോക്ഷം ആഗ്രഹമാണോ അസുരന്മാരേ, എങ്കില് മൃഗഹത്യ പോലെയുള്ള ദുഷ്ടധര്മ്മങ്ങള് വേണ്ട; ശ്രദ്ധിക്കൂ.
വിജ്ഞാനമയമേവൈതദശേഷമവഗച്ഛത । ബുധ്യധ്വം മേ വചഃ സമ്യഗൂ ബുധൈരേവമുദീരിതമ്
ഇവയെല്ലാം ജ്ഞാനമാണ് എന്ന് മനസ്സിലാക്കണം. ജ്ഞാനികള് പറഞ്ഞതുപോലെ എന്റെ വാക്കുകള് ശ്രദ്ധയോടെ കേള്ക്കൂ.
ജഗദേതദനാധാരം ഭ്രാന്തിജ്ഞാനാര്ഥതത്പരമ് । രാഗാദിദുഷ്ടമത്യര്ഥം ഭ്രാമ്യതേ ഭവസങ്കടേ
ഈ ലോകം സത്യമായ അടിസ്ഥാനം ഇല്ലാതെ, തെറ്റായ അറിവിലും മായയിലും മുഴുകിയിരിക്കുന്നു. ആസക്തിയും മറ്റും കൊണ്ടു മനസ്സ് പൂർണ്ണമായും മലിനമായതുകൊണ്ട്, ജനങ്ങൾ ജന്മമരണചക്രത്തിൽ അലഞ്ഞുതിരിയുന്നു.
ഏവം ബുധ്യത ബുധ്യധ്വം ബുധ്യതൈവമിതീരയന് । മായാമോഹഃ സ ദൈതേയാന് ധര്മമത്യാജയന്നജമ്
‘മനസ്സിലാക്കൂ, ഉണരൂ, ഇങ്ങനെ ഗ്രഹിക്കൂ’ എന്നിങ്ങനെ പറഞ്ഞുകൊണ്ട്, ആ മായയും ഭ്രമയും ദൈത്യന്മാരെ ജന്മരഹിതമായ ധർമ്മം ഉപേക്ഷിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചു.
നാനാപ്രകാരവചനം സ തേഷാം യുക്തിയോജിതമ് । തഥാ തഥാ ച തദൂധര്മം തത്യജുസ്തേ യഥാ യഥാ
അവൻ പലവിധമായ വാദങ്ങൾ ചിട്ടയോടെ അവർക്കു പറഞ്ഞു. അവൻ ഓരോ രീതിയിലും പറഞ്ഞതുപോലെ, അവർ ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ ധർമ്മം അങ്ങനെ അങ്ങനെ ഉപേക്ഷിച്ചു.
തേഽപ്യന്യേഷാം തഥൈവോചുരന്യൈരന്യേ തഥോദിതാഃ । മൈഭേയ ! തത്യജുര്ധര്മം വേദസ്മൃത്യുദിതം പരമ്
അവർ പിന്നെ മറ്റുള്ളവർക്കും അതേപോലെ പറഞ്ഞു, പിന്നെ മറ്റൊരുവർ അതു വീണ്ടും പറഞ്ഞു. മൈഭേയ, അങ്ങനെ അവർ വേദങ്ങളിലും സ്മൃതികളിലും പഠിപ്പിച്ച പരമധർമ്മം ഉപേക്ഷിച്ചു.
അന്യാനപ്യന്യപാഷണഡപ്രകാരൈര്ബഹുഭിര്ദ്രിജ । ദൈതേയാന് മോഹയാമാസ മായാമോഹോഽതിമോഹകൃത്
ദ്വിജൻ, അനേകം വ്യാജമതങ്ങളിലൂടെ ആ മഹാമായാവി ദൈത്യന്മാരെ പൂർണ്ണമായി ഭ്രമിപ്പിച്ചു.
സ്വല്പേനൈവ ഹി കാലേന മായാമോഹേന തേഽസുരാഃ । മോഹിതാസ്തത്യജുഃ സര്വാം ത്രയീമാര്ഗാശ്രിതാം കഥാമ്
വളരെ കുറച്ചുസമയംകൊണ്ട് തന്നെ, ആ മായാഭ്രമം കൊണ്ട് ആ അസുരന്മാർ മുഴുവനായും ഭ്രമിച്ചു, വേദമാർഗ്ഗത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ എല്ലാ ഉപദേശങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ചു.
കേചിദൂവിനിന്ദാം വേദാനാം ദേവാനാമപരേ ദ്രിജ । യജ്ഞകര്മസലാപസ്യ തഥാന്യേ ച ദ്രിജന്മനാമ്
ചിലർ വേദങ്ങളെ അപമാനിച്ചു, ചിലർ ദേവന്മാരെ, ദ്വിജൻ; മറ്റൊരുവർ യജ്ഞകർമങ്ങളെയും ദ്വിജന്മാരുടെ വംശത്തെയും പരിഹസിച്ചു.
നൈതദൂയുക്തിസഹം വാക്യം ഹിംസാ ധര്മായ നേഷ്യതേ । ഹവീംഷ്യനലദഗ്ധാനി ഫലായേത്യര്ഭകോദിതമ
അങ്ങനെ യുക്തിയില്ലാതെ പറയുന്ന വാക്കുകൾ ധർമ്മത്തിന് അനുകൂലമല്ല; അഗ്നിയിൽ ഇട്ട ഹോമദ്രവ്യങ്ങൾ ഫലം തരുന്നു എന്നത് കുട്ടികൾ പറയുന്നതു പോലെയാണ്.
യജ്ഞൈരനേകൈര്ദേവത്വമവാപ്യേന്ദ്രണ ഭുജ്യതേ । ശമ്യാദി യദി ചേത്കാഷ്ഠം തദൂരം പത്രഭുക് പശു
അനവധി യജ്ഞങ്ങൾകൊണ്ട് ദൈവത്വം ലഭിച്ചുവെന്നും ഇന്ദ്രൻ അതു അനുഭവിക്കുന്നു എന്നും എങ്കിൽ, ഒരു മരക്കഷ്ണം അഗ്നിയിൽ ഇട്ടാൽ അതിന്റെ ഇലകൾ തിന്നുന്ന മൃഗവും അങ്ങനെ ലഭിക്കണം.
നിഹതസ്യ പശോര്യജ്ഞ സ്വര്ഗപ്രാത്പിര്യദീഷ്യതേ । സ്വപിതാ യജമാനേന കിന്നു തസ്മാന്ന ഹന്യതേ
കൊന്ന മൃഗത്തിന്റെ യജ്ഞം സ്വർഗം നൽകുന്നു എന്ന് പറയുന്നുവെങ്കിൽ, യജമാനന്റെ സ്വന്തം അച്ഛൻ ഉറങ്ങുമ്പോൾ അവനെ കൊല്ലുന്നില്ലേ എന്തുകൊണ്ട്?
തൃത്പയേ ജായതേ പുസോ ഭുക്തമന്യേന ചേത്തതഃ । കുര്യാച്ഛ്രാദ്ധ ശ്രദ്ധയാന്നം ന വഹേയുഃ പ്രവാസിനഃ
മറ്റൊരാൾ കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണത്തിൽ നിന്ന് തൃപ്തി ലഭിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, വിശ്വാസത്തോടെ ശ്രാദ്ധം നടത്തുമ്പോൾ യാത്രക്കാരൻ ആ അന്നം കൊണ്ടുപോകേണ്ടതില്ലല്ലോ.
ജനശ്രദ്ധ യമിത്യേതദവഗമ്യ തതോ വചഃ । ഉപേക്ഷ്യ ശ്രേയസേ വാക്യം രോചതാം യന്മയേരിതമ്
ജനങ്ങൾ വിശ്വാസത്താൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു എന്ന് മനസ്സിലാക്കി, fabrication ചെയ്തതുകൊണ്ടു മാത്രമേ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നുവെങ്കിൽ, തങ്ങൾക്കു നല്ലതായ വാക്കുകൾ അവഗണിക്കട്ടെ.