ತದಾಖ್ಯಾತಮೇವೈತತ್ ಸ ಚ ಯಥೇಲಾಯಾಮಾತ್ಮಜಂ ಪುರೂರವಸಮುತ್ಪಾದಯಾಮಾಸ
ಹೀಗಾಗಿ, ಹೇಳಿದಂತೆ, ಇಲಾದಲ್ಲಿ ಅವನು ಪುರುರವನು ಎಂಬ ಮಗನನ್ನು ಹೊಂದಿದನು.
ಪುರೂರವಾಸ್ತ್ವತಿದಾನಶೀಲೋಽತಿಯಜ್ವಾತಿತೇಜಸ್ವೀ ಯಂ ಸತ್ಯವಾದಿನಮತಿರೂಪಸ್ವಿನಂ ಮನಸ್ವಿನಂ ಮಿತ್ರಾವರುಣಶಾಪಾನ್ಮಾನುಷೇ ಲೋಕೇ ಮಯಾ ವಸ್ತವ್ಯಮಿತಿ ಕೃತಮತಿರುರ್ವಶೀ ದದರ್ಶ
ಪುರುರವನು ಅತ್ಯಂತ ಉದಾರ, ಮಹಾ ಯಜ್ಞಕರ್ಮಿ, ಅಪಾರ ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳವನು, ಸದಾ ಸತ್ಯವಂತ, ಬುದ್ಧಿವಂತ, ಸುಂದರ ಹಾಗೂ ಮನಸ್ಸು ಗಂಭೀರನಾಗಿದ್ದ. ಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ವರुणರ ಶಾಪದಿಂದ ಉರ್ವಶಿಯು 'ನಾನು ಮಾನವರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಬೇಕು' ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದಳು.
ದೃಷ್ಟಮಾತ್ರೇ ಚ ತಸ್ಮಿನ್ನಪಹಾಯ ಮಾನಮಶ್ಷೋಮಪಾಸ್ಯ ಸ್ವರ್ಗಸುಖಾಭಿಲಾಷಂ ತನ್ಮನಸ್ಕಾ ಭೂತ್ವಾ ತಮೇವೋಪತಸ್ಥೇ
ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದ ಕ್ಷಣದಿಂದಲೇ, ಉರ್ವಶಿಯು ತನ್ನ ಅಹಂಕಾರವನ್ನೂ ಸ್ವರ್ಗದ ಸುಖದ ಆಸೆಯನ್ನೂ ಬಿಟ್ಟು, ಮನಸ್ಸು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅವನಲ್ಲೇ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಅವನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದಳು.
ಸೋಽಪಿ ಚ ತಾಮತಿಶಯಿತಸಕಲಲೋಕಸ್ತ್ರೀಕಾಂತಿಸೌಕುಮಾರ್ಯಲಾವಣ್ಯಗ-ತಿವಿಲಾಸಹಾಸಾದಿಗುಣಾಮವಲೋಕ್ಯ ತದಾಯತ್ತಚಿತ್ತವೃತ್ತಿರ್ಬಭೂವ
ಅವನೂ ಕೂಡ, ಉರ್ವಶಿಯು ಲೋಕದ ಎಲ್ಲಾ ಮಹಿಳೆಯರಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸುಂದರಿ, ನಾಜೂಕು, ಆಕರ್ಷಣೆ, ಆಟ, ನಗು ಮತ್ತು ಇತರ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವಳಲ್ಲೇ ಮನಸ್ಸು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡನು.
ಉಭಯಮಪಿ ತನ್ಮನಸ್ಕಮನನ್ಯದೃಷ್ಟಿ ಪರಿತ್ಯಕ್ತಸಮಸ್ತಾನ್ಯಪ್ರಯೋಜನಮಭೂತ್
ಇಬ್ಬರೂ ಪರಸ್ಪರದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ತೊಡಗಿಸಿ, ಬೇರೆ ಯಾವುದನ್ನೂ ನೋಡದೆ, ಎಲ್ಲಾ ಇತರ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಟ್ಟರು.
ರಾಜಾ ತು ಪ್ರಾಗಲ್ಭ್ಯಾತ್ತಾಮಾಹ
ಆ ರಾಜನು ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ಮಾತಾಡಿದನು.
ಸುಭ್ರು ತ್ವಾಮಹಮಭಿಕಾಮೋಽಸ್ಮಿ ಪ್ರಸೀದಾಽನುರಾಗಮುದ್ವಹೇತ್ಯುಕ್ತಾ ಲಜ್ಜಾವಖಂಡಿತಮುರ್ವಶೀ ತಂ ಪ್ರಾಹ
'ಸುಂದರಿ, ನಾನಿನ್ನು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ದಯಮಾಡು, ನಾನಿನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ, ಲಜ್ಜೆ ತೊಡೆದು ಉರ್ವಶಿಯು ಅವನಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದಳು.
ಭವತ್ವೇವಂ ಯದಿ ಮೇ ಸಮಯಪರಿಪಾಲನಂ ಭವಾನ್ ಕರೋತೀತ್ಯಾಖ್ಯಾತೇ ಪುನರಪಿ ತಾಮಾಹ
'ಹೌದು, ಆದರೆ ನನ್ನ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ನೀನು ಪಾಲಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ' ಎಂದು ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು. ಆಗ ಅವನು ಮತ್ತೆ ಅವಳಿಗೆ ಕೇಳಿದನು.
ಆಖ್ಯಾಹಿ ಮೇ ಸಮಯಮಿತಿ
'ನಿನ್ನ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಹೇಳು' ಎಂದು ಅವನು ಕೇಳಿದನು.
ಅಥ ಪೃಷ್ಟಾ ಪುನರಪ್ಯಬ್ರವೀತ್
ಹೀಗೆ ಕೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಅವಳು ಮತ್ತೆ ಹೇಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದಳು.
ಶಯನಸಮೀಪೇ ಮಮೋರಣಕದ್ವಯಂ ಪುತ್ರಭೂತಂ ನಾಪನೇಯಮ್
'ನನ್ನ ಹಾಸಿಗೆಯ ಹತ್ತಿರ ಇರುವ ನನ್ನ ಎರಡು ಕುರಿಮರಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಯಾರೂ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಬಾರದು.'
ಭವಾಂಶ್ಚ ಮಯಾ ನ ನಗ್ನೋ ದ್ರ ಷ್ಟವ್ಯಃ
'ನೀನು ನನ್ನ ಮುಂದೆ ಬೆತ್ತಲೆಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ನಾನು ನೋಡಬಾರದು.'
ಘೃತಮಾತ್ರಂ ಚ ಮಮಾಹಾರ ಇತಿ
'ನನಗೆ ಆಹಾರವಾಗಿ ಕೇವಲ ತುಪ್ಪ ಮಾತ್ರ ಇರಬೇಕು.'
ಏವಮೇವೇತಿ ಭೂಪತಿರಪ್ಯಾಹ
'ಹಾಗೇ ಆಗಲಿ' ಎಂದು ರಾಜನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡನು.
ತಯಾ ಸಹ ಸ ಚಾವನಿಪತಿರಲಕಯಾಂ ಚೈತ್ರರಥಾದಿವನೇಷ್ವಮಲಪದ್ಮಖಂಡೇಷು ಮಾನಸಾದಿಸರಸ್ಸ್ವತಿರಮಣೀಯೇಷು ರಮಮಾಣ ಏಕಷಷ್ಟಿವರ್ಷಾಣ್ಯನುದಿನಪ್ರವರ್ದ್ಧಮಾನಪ್ರಮೋದೋಽನಯತ್
ಅವಳ ಜೊತೆ, ಆ ರಾಜನು ಅಲಕೆಯಲ್ಲಿ, ಚೈತ್ರರಥ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ, ಶುಭ್ರವಾದ ತಾವರೆ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ, ಮಾನಸಾದಿ ಸುಂದರ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿ ಆನಂದದಿಂದ, ದಿನೇದಿನೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಂತೋಷದಲ್ಲಿ, ಅರುವತ್ತಾರು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಕಳೆದನು.
ಉರ್ವಶೀ ಚ ತದುಪಭೋಗಾತ್ಪ್ರತಿದಿನಪ್ರವರ್ದ್ಧಮಾನಾನುರಾಗಾ ಅಮರಲೋಕವಾಸೇಽಪಿ ನ ಸ್ಪೃಹಾಂ ಚಕಾರ
ಉರ್ವಶಿಯು ಅವನ ಸಂಗದಿಂದ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿ, ಅಮರರ ಲೋಕದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಆಸೆ ಇರಲಿಲ್ಲ.
ವಿನಾ ಚೋರ್ವಶ್ಯಾ ಸುರಲೋಕೋಽಪ್ಸರಸಾಂ ಸಿದ್ಧಗಂಧರ್ವಾಣಾಂ ಚ ನಾತಿರಮಣೀಯೋಽಭವತ್
ಉರ್ವಶಿಯಿಲ್ಲದೆ, ದೇವಲೋಕವು ಅಪ್ಸರಸರು, ಸಿದ್ಧರು ಮತ್ತು ಗಂಧರ್ವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆನಂದಕರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.
ತತಶ್ಚೋರ್ವಶೀ ಪುರೂರವಸೋಸ್ಸಮಯವಿದ್ವಿಶ್ವಾವಸುರ್ಗಂಧರ್ವಸಮವೇತೋ ನಿಶಿ ಶಯನಾಭ್ಯಾಶಾದೇಕಮುರಣಕಂ ಜಹಾರ
ಆಮೇಲೆ, ಉರ್ವಶಿಯು ಪುರುರವನ ಜೊತೆ ಮಾಡಿದ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿ, ವಿಶ್ವಾವಸು ಮತ್ತು ಗಂಧರ್ವರ ಜೊತೆ ರಾತ್ರಿ ಹಾಸಿಗೆಯ ಹತ್ತಿರ ಇದ್ದ ಒಂದು ಕುರಿಮರಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಳು.
ತಸ್ಯಾಕಾಶೋ! ನೀಯಮಾನಸ್ಯೋರ್ವಶೀ ಶಬ್ದಮಶೃಣೋತ್
ಅವನನ್ನು ಒಯ್ಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಊರ್ವಶಿ ಆ ಶಬ್ದವನ್ನು ಕೇಳಿದಳು, ಆಕಾಶ!
ಏವಮುವಾಚ ಚ ಮಮಾನಾಥಾಯಾಃ ಪುತ್ರಃ ಕೇನಾಪಹ್ರಿಯತೇ ಕಂ ಶರಣಮುಪಯಾಮೀತಿ
ಅವಳು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಳು: 'ನನ್ನ ಮಗನು, ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದವನಾಗಿ, ಯಾರೋ ಒಬ್ಬನು ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ನಾನು ಯಾರನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಲಿ?' ಎಂದು.
ತದಾಕರ್ಣ್ಯ ರಾಜಾ ಮಾಂ ನಗ್ನಂ ದೇವೀ ವೀಕ್ಷ್ಯತೀತಿ ನ ಯಯೌ
ಅದು ಕೇಳಿದ ರಾಜನು, 'ದೇವಿ ನನ್ನನ್ನು ಉರಿಯದೇ ನೋಡಿಬಿಡುತ್ತಾಳೆ' ಎಂದು ಭಯಪಟ್ಟು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ.
ಅಥಾನ್ಯಮಪ್ಯುರಣಕಮಾದಾಯ ಗಂಧರ್ವಾ ಯಯುಃ
ಆಮೇಲೆ ಗಂಧರ್ವರು ಮತ್ತೊಂದು ಡೋಲು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೊರಟರು.
ತಸ್ಯಾಪ್ಯಪಹ್ರಿಯಮಾಣಸ್ಯಾಕರ್ಣ್ಯ ಶಬ್ದಮಾಕಾಶೋ! ಪುನರಪ್ಯನಾಥಾಸ್ಮ್ಯಹಮಭರ್ತೃಕಾ ಕಾಪುರುಷಾ ಶ್ರಯೇತ್ಯಾರ್ತ್ತರಾವಿಣೀ ಬಭೂವ
ಆ ಡೋಲನ್ನೂ ಒಯ್ಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಆ ಶಬ್ದವನ್ನು ಕೇಳಿ, ಊರ್ವಶಿ ಮತ್ತೆ, 'ನಾನು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದವಳು, ಗಂಡನಿಲ್ಲದೆ, ದುರ್ಬಲರ ಆಶ್ರಯಕ್ಕೆ ಬರುವೆನು' ಎಂದು ಇನ್ನಷ್ಟು ದುಃಖದಿಂದ ಅಳಲು ಕೂಗಿದಳು.
ರಾಜಾಪ್ಯಮರ್ಷವಶಾದಂಧಕಾರಮೇತದಿತಿ ಖಡ್ಗಮಾದಾಯ ದುಷ್ಟದುಷ್ಟ ಹತೋಸೀತಿ ವ್ಯಾಹರನ್ನಭ್ಯಧಾವತ್
ರಾಜನು ಕೋಪದಿಂದ, 'ಇದು ಕತ್ತಲೆಯಾಗಿದೆ' ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ, ತಲವಾರು ಹಿಡಿದು, 'ದುಷ್ಟ, ದುಷ್ಟ, ನಿನ್ನನ್ನು ಕೊಂದೆ' ಎಂದು ಕೂಗಿ ಓಡಿದನು.
ತಾವಚ್ಚ ಗಂಧರ್ವೈರಪ್ಯತೀವೋಜ್ಜ್ವಲಾ ವಿದ್ಯುಜ್ಜನಿತಾ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಂಧರ್ವರು ಮಿಂಚಿನಂತೆ ತುಂಬಾ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.
ತತ್ಪ್ರಭಯಾ ಚೋರ್ವಶೀ ರಾಜಾನಮಪಗತಾಂಬರಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾಪವೃತ್ತಸಮಯಾ ತತ್ಕ್ಷಣಾದೇವಾಪಕ್ರಾನ್ತಾ
ಅವರ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ಊರ್ವಶಿ ರಾಜನನ್ನು ಉಡುಪು ಇಲ್ಲದೆ ನೋಡಿದಳು, ಸಮಯ ಹೋದುದನ್ನು ಅರಿತು, ತಕ್ಷಣ ಅಲ್ಲಿ ಕಾಣೆಯಾಗಿದಳು.
ಪರಿತ್ಯಜ್ಯ ತಾವಪ್ಯುರಣಕೌ ಗಂಧರ್ವಾಸ್ಸುರಲೋಕಮುಪಗತಾಃ
ಆಗ ಗಂಧರ್ವರು ಆ ಎರಡು ಡೋಲುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ದೇವತೆಗಳ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದರು.
ರಾಜಾಪಿ ಚ ತೌ ಮೇಷಾವಾದಾಯಾತಿಹೃಷ್ಟಮನಾಃ ಸ್ವಶಯನಮಾಯಾತೋ ನೋರ್ವಶೀಂ ದದರ್ಶ
ರಾಜನು ಆ ಎರಡು ಕುರಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಸಂತೋಷದಿಂದ ತನ್ನ ಹಾಸಿಗೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದನು, ಆದರೆ ಊರ್ವಶಿಯನ್ನು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ.
ತಾಂ ಚಾಪಶ್ಯನ್ ವ್ಯಪಗತಾಂಬರ ಏವೋನ್ಮತ್ತರೂಪೋ ಬಭ್ರಾಮ
ಅವನು ಅವಳನ್ನೂ ಉಡುಪು ಇಲ್ಲದೆ ನೋಡಿ, ಹುಚ್ಚನಂತೆ ಅಲೆದಾಡಿದನು.
ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರೇ ಚಾಂಭೋಜಸರಸ್ಯನ್ಯಾಭಿಶ್ಚತಸೃಭಿರಪ್ಸರೋಭಿಸ್ಸಮವೇತಾಮುರ್ವಶೀಂ ದದರ್ಶ
ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ, ಕಮಲಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ, ಅವನು ಊರ್ವಶಿಯನ್ನು ಇನ್ನೂರು ನಾಲ್ಕು ಅಪ್ಸರೆಯರೊಂದಿಗೆ ನೋಡಿದನು.