ವಿಷ್ಣುಪುರಾಣಮ್

ಶ್ರೀಪರಾಶರ ಉವಾಚ ಅವಿಕಾರಾಯ ಶುದ್ಧಾಯ ನಿತ್ಯಾಯ ಪರಮಾತ್ಮನೇ । ಸದೈಕರೂಪರೂಪಾಯ ವಿಷ್ಣವೇ ಸರ್ವಜಿಷ್ಣವೇ

ಶ್ರೀ ಪರಾಶರರು ಹೇಳಿದರು: ಯಾವನಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆ ಇಲ್ಲವೋ, ಯಾವನು ಶುದ್ಧನೋ, ಶಾಶ್ವತನೋ, ಪರಮಾತ್ಮನೋ, ಯಾವನು ಸದಾ ಒಂದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವವನು, ಎಲ್ಲವನ್ನು ಜಯಿಸುವವನು, ಆ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ನಮೋ ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭಾಯ ಹರಯೇ ಶಂಕರಾಯ ಚ । ವಾಸುದೇವಾಯ ತಾರಾಯ ಸರ್ಗಸ್ಥಿತ್ಯನ್ತಕಾರಿಣೇ

ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭನಿಗೆ, ಹರಿಗೆ, ಶಂಕರನಿಗೆ, ವಾಸುದೇವನಿಗೆ, ಲೋಕವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವವನಿಗೆ, ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ, ಲಯ ಮಾಡುವವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಏಕಾನೇಕಸ್ವರೂಪಾಯ ಸ್ಥೂಲಸೂಕ್ಷ್ಮಾತ್ಮನೇ ನಮಃ । ಅವ್ಯಕ್ತವ್ಯಕ್ತರೂಪಾಯ ವಿಷ್ಣವೇ ಮುಕ್ತಿಹೇತವೇ

ಏಕರೂಪನೂ ಅನೇಕರೂಪನೂ ಆಗಿರುವ, ಸ್ಥೂಲವೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವೂ ಆಗಿರುವ, ವ್ಯಕ್ತವೂ ಅವ್ಯಕ್ತವೂ ಆಗಿರುವ, ಮೋಕ್ಷಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾದ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಸರ್ಗಸ್ಥಿತಿವಿನಾಶಾನಾಂ ಜಗತೋ ಯೋ ಜಗನ್ಮಯಃ । ಮೂಲಭೂತೋ ನಮಸ್ತಸ್ಮೈ ವಿಷ್ಣವೇ ಪರಮಾತ್ಮನೇ

ಯಾವನು ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ, ಲಯಗಳ ಮೂಲಭೂತನೋ, ಜಗತ್ತಿನ ಸಾರವೋ, ಆ ಪರಮಾತ್ಮನಾದ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ.

ಆಧಾರಭೂತಂ ವಿಶ್ವಸ್ಯಾಪ್ಯಣೀಯಾಂಸಮಯೀಯಸಾಮ್ । ಪ್ರಣಮ್ಯ ಸರ್ವಭೂತಸ್ಥಮಚ್ಯುತಂ ಪುರುಷೋತ್ತಮಮ್

ಈ ವಿಶ್ವದ ಆಧಾರವಾದ, ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾದ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲೂ ಇರುವ, ಅಚ್ಯುತನಾದ ಪರಮ ಪುರುಷನಿಗೆ ನಾನು ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇನೆ.

ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪಮತ್ಯನ್ತನಿರ್ಮಲಂ ಪರಮಾರ್ಥತಃ । ತಮೇವಾರ್ಥಸ್ವರೂಪೇಣ ಭ್ರಾನ್ತಿದರ್ಶನತಃ ಸ್ಥಿತಮ್

ಜ್ಞಾನವು ತನ್ನ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಶುದ್ಧವಾದುದು; ಆದರೆ ತಪ್ಪು ಗ್ರಹಿಕೆಯಿಂದ ಅದು ವಸ್ತುಗಳ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ವಿಷ್ಣುಂ ಗ್ರಸಿಷ್ಣುಂ ವಿಶ್ವಸ್ಯ ಸ್ಥಿತೌ ಸರ್ಗೇ ತಥಾ ಪ್ರಭುಮ್ । ಪ್ರಣಮ್ಯ ಜಗತಾಮೀಶಮಜಮಕ್ಷಯಮವ್ಯಯಮ್

ವಿಶ್ವದ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಭುವಾಗಿರುವ, ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾದ, ಜನನವಿಲ್ಲದ, ನಾಶವಾಗದ, ಬದಲಾವಣೆಯಾಗದ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ,

ಕಥಯಾಮಿ ಯಥಾಪೂರ್ವ ದಕ್ಷಾದ್ಯೈರ್ಮುನಿಸತ್ತಮೈಃ । ಪೃಷ್ಟ ಪ್ರೋವಾಚ ಭಗವಾನಬ್ಜಯೋನಿಃ ಪಿತಾಮಹಃ

ಹಿಂದೆ ದಕ್ಷ ಮತ್ತು ಇತರ ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಕೇಳಿದಾಗ, ಕಮಲದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಪಿತಾಮಹನು ಹೇಳಿದುದನ್ನು ನಾನು ಈಗ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.

ತೈಶ್ಚೌಕ್ತಂ ಪುರುಕುತ್ಸಾಯ ಭೂಭುಜೇ ನಿರ್ಮದಾತಟೇ । ಸಾರಸ್ವತಾಯ ತೇನಾಪಿ ಮಹ್ಮಂ ಸಾರಸ್ವತೇನ ಚ

ಅದು ಭೂಮಿಯ ರಾಜನಾದ ಪುರುಕತ್ಸನಿಗೆ ನಿರ್ಮದಾ ನದಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ಸಾರಸ್ವತನು ಹೇಳಿದನು; ಅವನು ನನಗೆ ಹೇಳಿದನು, ನಾನು ಮತ್ತೆ ಸಾರಸ್ವತನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದೆನು.

ಪರಃ ಪರಾಣಾಂ ಪರಮಃ ಪರಮಾತ್ಮಾತ್ಮಸಂಸ್ಥಿತಃ । ರೂಪವರ್ಣಾದಿನಿರ್ದೇಶವಿಶೇಷಣವಿವರ್ಜಿತಃ

ಅವನು ಪರಮ ಪರಾತ್ಪರ, ತನ್ನಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿತನಾದ ಪರಮಾತ್ಮನು; ರೂಪ, ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ಇತರ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

ಅಪಕ್ಷಯವಿನಾಶಾಭ್ಯಾಂ ಪರಿಣಾಮರ್ಧಿಜನ್ಮಭಿಃ । ವರ್ಜಿತಃ ಶಕ್ಯತೇ ವಕ್ತುಂಯಃ ಸದಾಸ್ತೀತಿ ಕೇವಲಮ್

ಅವನಿಗೆ ಕ್ಷಯ, ನಾಶ, ಪರಿವರ್ತನೆ, ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಹುಟ್ಟು ಎಂಬುದೇ ಇಲ್ಲ; ಅವನು ಸದಾ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೇಳಬಹುದು.

ಸರ್ವತ್ರಾಸೌ ಸಮಸ್ತಂ ಚ ವಸತ್ಯತ್ರೇತಿ ವೈ ಯತಃ । ತತಃ ಸ ವಾಸುದೇವೇತಿ ವಿದ್ವದ್ಭಿಃ ಪರಿಪಠ್ಯತೇ

ಅವನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವವನು, ಎಲ್ಲದರಲ್ಲೂ ವಾಸಿಸುವವನು; ಆದ್ದರಿಂದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅವನನ್ನು ವಾಸುದೇವ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ತದ್‌ಬ್ರಹ್ಮ ಪರಂಮಂ ನಿತ್ಯಮಜಮಕ್ಷಯಮವ್ಯಯಮ್ । ಏಕಸ್ವರೂಪಂ ತು ಸದಾ ಹೇಯಾಭಾವಾಚ್ಚ ನಿರ್ಮಲಮ್

ಆ ಪರಬ್ರಹ್ಮವು ಶಾಶ್ವತ, ಜನನವಿಲ್ಲದ, ನಾಶವಾಗದ, ಬದಲಾವಣೆಯಾಗದ, ಸದಾ ಒಂದೇ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿರುವ, ತ್ಯಾಜ್ಯವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣದಿಂದ ಶುದ್ಧವಾಗಿದೆ.

ತದೇವ ಸರ್ವಮೇವೈತದ್‌ವ್ಯಕ್ತಾವ್ಯಕ್ತಸ್ವರೂಪವತ್ । ತಥಾ ಪುರುಷರೂಪೇಣ ಕಾಲರೂಪೇಣ ಚ ಸ್ಥಿತಮ್

ಇದು ಎಲ್ಲವೂ ಅದೇ; ವ್ಯಕ್ತ ಮತ್ತು ಅವ್ಯಕ್ತ ಸ್ವರೂಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಪುರುಷರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಲರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ.

ಪರಸ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮಣೋ ರೂಪಂ ಪುರುಷಃ ಪ್ರಥಮಂ ದ್ವಿಜ । ವ್ಯಕ್ತಾವ್ಯಕ್ತೇ ತಥೈವಾನ್ಯೇ ರೂಪೇ ಕಾಲಸ್ತಥಾ ಪರಮ್

ದ್ವಿಜನೇ, ಪರಬ್ರಹ್ಮನ ಮೊದಲ ಸ್ವರೂಪ ಪುರುಷನು; ವ್ಯಕ್ತ, ಅವ್ಯಕ್ತ ಮತ್ತು ಕಾಲವೂ ಅವನ ಪರಮ ಸ್ವರೂಪಗಳಾಗಿವೆ.

ಪ್ರಧಾನಪುರುಷವ್ಯಕ್ತಕಾಲಾನಾಂ ಪರಮಂ ಹಿ ಯತ್ । ಪಶ್ಯನ್ತಿ ಸೂರಯಃ ಶುದ್ಧಂ ತದ್ವಿಷ್ಣೋಃ ಪರಮಂ ಪದಮ್

ಪ್ರಧಾನ, ಪುರುಷ, ವ್ಯಕ್ತ ಮತ್ತು ಕಾಲಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮೇಲಿರುವ ಶುದ್ಧವಾದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮ ಸ್ಥಾನವೆಂದು ನೋಡುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಧಾನಪುರುಷವ್ಯಕ್ತಕಾಲಾಸ್ತು ಪ್ರವಿಭಾಗಶಃ । ರೂಪಾಣಿ ಸ್ಥಿತಿಸರ್ಗಾನ್ತವ್ಯಕ್ತಿಸದ್ಭಾವಹೇತವಃ

ಪ್ರಧಾನ, ಪುರುಷ, ವ್ಯಕ್ತ ಮತ್ತು ಕಾಲ ಎಂಬ ವಿಭಾಗಗಳು ಜೀವಿಗಳ ಸ್ಥಿತಿ, ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಲಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ.

ವ್ಯಕ್ತಂ ವಿಷ್ಣುಸ್ತಥಾವ್ಯಕ್ತಂ ಪುರುಷಃ ಕಾಲ ಏವ ಚ । ಕ್ರೀಡತೋ ಬಾಲಕಸ್ಯೇವ ಚೇಷ್ಟಾಂ ತಸ್ಯ ನಿಶಾಮಯ

ವಿಷ್ಣುವೇ ವ್ಯಕ್ತ, ಅವ್ಯಕ್ತ, ಪುರುಷ ಮತ್ತು ಕಾಲ; ಅವನ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಬಾಲಕನ ಆಟದಂತೆ ನೋಡು.

ಅವ್ಯಕ್ತಂ ಕಾರಣಂ ಯತ್ತತ್ಪ್ರಧಾನಮೃಷಿಸತ್ತಮೈಃ । ಪ್ರೋಚ್ಯತೇ ಪ್ರಕೃತಿಃ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾ ನಿತ್ಯಂ ಸದಸದಾತ್ಮಕಮ್

ಅವ್ಯಕ್ತವಾದ ಕಾರಣವನ್ನು ಮಹರ್ಷಿಗಳು ಪ್ರಧಾನ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಅದು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರಕೃತಿ, ಶಾಶ್ವತ, ಸತ್ತು-ಬದುಕಿರುವ ಎರಡೂ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ಅಕ್ಷಯ್ಯಂ ನಾನ್ಯದಾಧಾರಮಮೇಯಮಜರಂ ಧ್ರುವಮ್ । ಶಬ್ದಸ್ಪರ್ಶವಿಹೀನಂ ತದ್ರೂಪಾದಿಭಿರಸಂಹಿತಮ್

ಅದು ನಾಶವಾಗದದು, ಬೇರೆ ಆಧಾರವಿಲ್ಲ, ಅಳೆಯಲಾಗದು, ವಯಸ್ಸಿಲ್ಲ, ಸದಾ ಸ್ಥಿರ; ಧ್ವನಿ, ಸ್ಪರ್ಶ ಇಲ್ಲದೆ, ರೂಪ ಮತ್ತು ಇತರ ಗುಣಗಳೂ ಇಲ್ಲ.

ತ್ರಿಗುಣಂ ತಜ್ಜಗದ್ಯೋನಿರನಾದಿಪ್ರಭವಾಪ್ಯಯಮ್ । ತೇನಾಗ್ರೇ ಸರ್ವಮೇವಾಸೀದ್ವ್‌ಯಾಂತ್ಪಂ ವೈ ಪ್ರಲಯಾದನು

ಅದು ಮೂರು ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಜಗತ್ತಿನ ಮೂಲ; ಆದಿ, ಮಧ್ಯ, ಅಂತ್ಯ ಇಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಮುನ್ನ ಹಾಗೂ ಪ್ರಳಯದ ನಂತರ ಎಲ್ಲವೂ ಅದೇ ಆಗಿತ್ತು.

ವೇದವಾದವಿದೋ ವಿದ್ದನ್ನಿಯತಾ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿನಃ । ಪಠನ್ತಿ ಚೈತಮೇವಾರ್ಥ ಪ್ರಧಾನಪ್ರತಿಪಾದಕಮ್

ವೇದದ ತತ್ವಗಳನ್ನು ತಿಳಿದವರು ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರವಾದ ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ವಾಂಸರು, ಪ್ರಧಾನದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಇದೇ ಅರ್ಥವನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ.

ನಾಹೋ ನ ರಾತ್ರಿರ್ನ ನಭೋ ನ ಭೂಮಿ- ರ್ನಾಸೀತ್ಮಮೋಜ್ಯೋತಿರಭೂಚ್ಚ ನಾನ್ಯತ್ । ಶ್ರೋತ್ರಾದಿಬುದ್ಧಯಾನುಪಲಭ್ಯಮೇಕಂ ಪ್ರಾಧಾನಿಕಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಪುಮಾಂಸ್ತದಾಸೀತ್

ಅಲ್ಲಿ ಹಗಲು ಇರಲಿಲ್ಲ, ರಾತ್ರಿ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಆಕಾಶ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಭೂಮಿ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಆತ್ಮ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಬೆಳಕು ಇರಲಿಲ್ಲ, ಮತ್ತೇನೂ ಇರಲಿಲ್ಲ; ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೂ ಬುದ್ಧಿಗೂ ಅಪ್ರಾಪ್ಯವಾದ ಪ್ರಧಾನ ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಒಂದೇ ಇದ್ದನು.

ವಿಷ್ಣೋಃ ಸ್ವರೂಪಾತ್ಪ​ರತೋ ಹಿ ತೇ ದ್ವೇ ರೂಪೇ ಪ್ರಧಾನಂ ಪುರುಷಶ್ಚ ವಿಪ್ರ । ತಸ್ಯೈವ ತೇಽನ್ಯೇನ ಧೂತೇ ವಿಯುಕ್ತೇ ರೂಪಾಂನ್ತರಂ ತದ್‌ದ್ವಿಜ ಕಾಲಸಂಜ್ಞಮ್

ವಿಷ್ಣುವಿನ ನಿಜಸ್ವರೂಪಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೊರಗಡೆ ಎರಡು ರೂಪಗಳಿವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯು, ಮಹರ್ಷೇ. ಅವು ಪ್ರಧಾನದೂ ಮತ್ತು ಪುರುಷನೂ ಆಗಿವೆ. ಈ ಎರಡು ವಿಭಜನೆಯಾಗಿ ಶುದ್ಧವಾಗಿರುವಾಗ, ಮತ್ತೊಂದು ರೂಪವು ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ; ಅದನ್ನು ಕಾಲ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ದ್ವಿಜ.

ಪ್ರಕೃತೌ ಸಂಸ್ಥಿತಂ ವ್ಯಕ್ತಮತೀತಪ್ರಲಯೇ ತು ಯತ್ । ತಸ್ಮಾತ್ಪ್ರಾಕೃತಸಂಜ್ಞೋಽಯಮುಚ್ಯತೇ ಪ್ರತಿಸತ್ರ್ಚರಃ

ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಪ್ರಳಯದ ನಂತರವೂ ಯಾವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೋ, ಅದನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಪ್ರಾಕೃತ ಸ್ಥಿತಿಯೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಪ್ರತಿ ಸೃಷ್ಟಿ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಇರುತ್ತದೆ.

ಅನಾದಿರ್ಭಗವಾನ್ಕಾಲೋ ನಾನ್ತೋಽಸ್ಯ ದ್ವಿಜ ವಿದ್ಯತೇ । ಅವ್ಯುಚ್ಛಿನ್ನಾಸ್ತತಸ್ತ್ವೇತೇ ಸರ್ಗಸ್ಥಿತ್ಯನ್ತಸಂಯಮಾಃ

ಭಗವಂತನಾದ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಆರಂಭವಿಲ್ಲ, ಅಂತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ, ದ್ವಿಜ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಲಯದ ಚಕ್ರಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ.

ಗುಣಸಾಮ್ಯೇ ತತಸ್ತಸ್ಮಿನ್ಪೃಥಕ್ಪೂಂಸಿ ವ್ಯವಸ್ಥಿತೇ । ಕಾಲಸ್ವರೂಪಂ ತದ್ವಿಷ್ಣೋರ್ಮೈತ್ರೇಯ ಪರಿವರ್ತ್ತತೇ

ಗುಣಗಳು ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿರುವಾಗ ಮತ್ತು ಜೀವನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿರುವಾಗ, ಮೈತ್ರೇಯ, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಕಾಲಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಪರಿವರ್ತನೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.

ತತಸ್ತು ತಪ್ತರಂ ಬ್ರಹ್ಮಂ ಪರಮಾತ್ಮಾ ಜಗನ್ಮಯಃ । ಸರ್ವಗಃ ಸರ್ವಭೂತೇಶಃ ಸರ್ವಾತ್ಮಾ ಪರಮೇಶ್ವರಃ

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪರಮಾತ್ಮನು, ಜಗತ್ತಿನ ಸಾರರೂಪಿಯಾದವನು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವವನು, ಎಲ್ಲ ಭೂತಗಳ ಅಧಿಪತಿಯಾದವನು, ಎಲ್ಲರ ಆತ್ಮರೂಪಿಯಾದ ಪರಮೇಶ್ವರನು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಬ್ರಹ್ಮನಾಗಿ ಪ್ರಭೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತಾನೆ.

ಪ್ರಧಾನಪುರುಷೌ ಚಾಪಿ ಪ್ರವಿಶ್ಯಾತ್ಮೇಚ್ಛಯಾ ಹರಿಃ । ಕ್ಷೋಭಯಾಮಾಸ ಸಮ್ಪ್ರಾಪ್ತೇ ಸರ್ಗಕಾಲೇ ವ್ಯಯಾವ್ಯಯೌ

ಹರಿಯು ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಪ್ರಧಾನದೂ ಮತ್ತು ಪುರುಷನೂ ಎಂಬ ಕ್ಷಯ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷಯ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಸೃಷ್ಟಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಚಲನೆಗೆ ತಂದನು.