એકચક્રો મહાબાહુસ્તારકશ્ચ મહાબલઃ । સ્વર્ભાનુર્વૃ ષપર્વ્વા ચ પુલોમા ચ મહાવલઃ
એકચક્ર મહાબાહુ, તારક મહાબલ, સ્વર્ભાનુ, વૃષપર્વન અને પુલોમા—all મહાબલવાન હતા.
એતે દનોઃ સુતાઃ ક્યાતા વિપ્રચિત્તિશ્ચ વીર્ય્યવાન । સ્વર્ભાનોસ્તુ પ્રભા કન્યા શર્મ્મિષ્ઠા વાર્ષપર્વ્વાણી
આ બધા પ્રસિદ્ધ દાનુના પુત્રો છે અને સાથે પરાક્રમી વિપ્રચિત્તિ પણ.
ઉપદાનવી-હયશિરાઃ પ્રખ્યાતા વરકન્યકાઃ । વૈશ્વાનરસુતે ચોભે પુલોમા કાલકા તથા
સ્વર્ભાનુની પુત્રીઓ પ્રભા, શર્મિષ્ઠા અને વર્ષપર્વણી હતી; ઉપદાનિ અને હયશિરા પણ પ્રસિદ્ધ કન્યાઓ હતી.
અબે સુતે મહાભાગે મરીચેસ્તુ પરિગ્રહઃ । તાભ્યાં પુત્રસહસ્ત્રાણિ ષષ્ટિર્દાનવસત્તમાઃ
પુલોમા અને કાલકા, બંને વૈશ્વાનરની પુત્રીઓ, મહર્ષિ મરીચિની પત્ની બની.
પૌલોમા કાલકેયાશ્ચ મીરીચતનયાઃ સ્મૃતાઃ । તતોઽપરો મહાવીર્ય્યા દારુણાસ્ત્વતિનિર્ઘૃણાઃ
પૌલોમા અને કાલકેયા, મરીચિના પુત્રો તરીકે ઓળખાતા, એમાંથી સાઠ હજાર ઉત્તમ દાનવો જન્મ્યા.
સિંહિકાયામથોત્પન્ના વિપ્રતચિત્તેઃ સુતાસ્તથા । વ્યંશઃ શલ્યશ્ચ બલવાન્ નભશ્ચૈવ મહાબલઃ
પછી સિંહિકા અને વિપ્રચિત્તિના પુત્રો પણ જન્મ્યા, જેઓ અત્યંત શક્તિશાળી, ભયાનક અને દયાવિહિન હતા.
વાતાપિર્નમુચિશ્ચૈવ ઇલ્વલઃ ખસૃમસ્તથા । અઞ્ઝકો નરકશ્ચૈવ કાલનાભસ્તથવૈ ચ
તેમા ત્રયંશ, શક્તિશાળી શલ્ય, મહાબળવાન નભ, વાતાપી, નમુચિ, ઇલ્વલ અને ખસૃમ પણ હતા.
સ્વર્ભાનુશ્ચ મહાવીર્ય્યશ્ચક્રયોધી મહાબલઃ । એતે તે દાનવાઃ શ્વે ષ્ઠો દનુવંશવિવર્દ્ધનાઃ
આંધક, નરક, કાલનાભ, મહાવીર્ય સ્વર્ભાનુ અને મહાશક્તિશાળી વક્ત્રયોધિન પણ તેમાં જન્મ્યા.
એતેષાં પુત્રપૌત્રાશ્ચ શતશોઽથ સહસ્ત્રશઃ । પ્રહ્લાદસ્ય તુ દૈત્યસ્ય નિવાતકવચાઃ કુલે
આ બધા દાનવો દાનુ વંશને વધારનાર છે; તેમના પુત્રો અને પૌત્રો હજારો-લાખો છે.
સમુત્પન્નાઃ સુમહતા તપસા ભાવિતાત્મનઃ । ટ્ સુતાઃ સુમહાસત્ત્વાસ્તામ્રાયાઃ પરિકીર્ત્તિતાઃ
પ્રહલાદ નામના દૈત્યમાંથી, મહાન તપ અને આત્મસંયમથી, નિવાતકવચો તેમના વંશમાં જન્મ્યા.
શુકી શ્યેની ચ ભીસી ચ સુગ્રીવી શુચિગૃધ્રિકા । શુકી શુકાનજનયદુલૂકી પ્રત્યુલૂકકાન્
તામ્રાની છ પુત્રીઓ હતી: શુકી, શ્યેની, ભાસી, સુગ્રીવી, શુચી અને ગૃદ્ધ્રિકા, જેઓ ખૂબ જ શક્તિશાળી હતી.
શ્યેની શ્યેનાંસ્તથા ભાસી ભાસાન્ ગૃધ્રાંશ્ચ ગૃધ્રયપિ । શુચ્યૌદકાન્ પક્ષિગણાન્ સુગ્રીવી તુ વ્યજાયત
શુકીએ તો તોતા, ઉલૂક અને રાત્રે ઉડતાં પક્ષીઓને જન્મ આપ્યો; શ્યેનીએ શ્યેન, ભાસીએ ભાસ અને ગૃદ્ધ્રીએ પણ ગૃદ્ધ્રોને જન્મ આપ્યા.
અશ્વાનુષ્ટ્રાન્ ગર્દ્દ ભાંશ્ચ તામ્રાવંશઃ પ્રકીર્ત્તિતઃ । વિનતાયાસ્તુ પુત્રૌ દ્રૌ વિખ્યાતૌ ગરુડ઼ારુણૌ
શુચીએ જળમાં રહેતા પક્ષીઓને જન્મ આપ્યો, સુગ્રીવીએ વિવિધ પ્રકારના પક્ષીઓને; અને તામ્રાના વંશમાંથી ઘોડા, ઊંટ અને ગધેડા ઉત્પન્ન થયા.
સુપર્ણઃ પતતાં શ્વષ્ઠો દારુણઃ પન્નાગાશનઃ । સુરસાયાં સહસ્ત્રન્તુ સર્પાણામમિતૌજસામ્
વિનતાએ બે પુત્રો, ગરુડ અને અરુણને જન્મ આપ્યા, જે પાપથી દૂર રહેતા; સુપર્ણ, પંખીઓમાં શ્રેષ્ઠ અને દારુણ, સાપોને ખાવાવાળો પણ જન્મ્યો.
અનેકખિરસાં બ્રહ્મન્ શેચરાણાં મહાત્મનામ્ । કાદ્રવેયાસ્તુ બલિનઃ સહસ્ત્રમમિતૌજસઃ
સુરસાથી હજારો શક્તિશાળી, અનેકમસ્તક ધરાવતાં, મહાત્મા અને દેવતુલ્ય સાપો જન્મ્યા.
સુપર્ણાવશાગા બ્રહ્મન્ જજ્ઞિરે નૈકમસ્તકાઃ । તેષાં પ્રધાનભૂતાસ્તુ શેષવાસુકિતક્ષકાઃ
કદ્રૂમાંથી પણ હજારો બળવાન, અનેકમસ્તક ધરાવતાં સાપો જન્મ્યા, જે સુપર્ણના વશમાં હતા.
શઙ્ખઃ શ્વેતો મહાપહ્મઃ કમ્બલાખ્વતરૌ તથા । એલાપત્રસ્તથા નાગઃ કર્કોટક-દનઞ્જયૌ
તેમા મુખ્ય શેષ, વસુકિ, તક્ષક, શંખ, શ્વેત, મહાપદ્મ, કંબલ અને અશ્વતરા છે.
એતે ચાન્યે ચ બહવો દન્દશૂકા વિષોલ્વણાઃ । ગણાં ક્રોધવશં વિદ્ધિ તસ્યાઃ સર્વ્વો ચ દંષ્ટિણઃ
એલાપુત્ર, કર્કોટક અને ધનંજય નામના નાગો પણ તેમાં હતા; અને ઘણા અન્ય ભયાનક, ઝેરી સાપો પણ જન્મ્યા.
સ્થલજાઃ પક્ષિણોઽબ્જાશ્ચ દારુણાઃ પિશિતાશનાઃ । ક્રોધા તુ જનયામાસ પિશાચાંશ્યચ મહાબલાન્
જાણ કે, જમીન, પાણી અને આકાશમાં જન્મેલા બધા ભયાનક, માંસાહારી પ્રાણી ક્રોધવશાની સંતાન છે.
ગાસ્તુ વૈ જનયામાસ સુરભિર્મ્મહિષાંસ્તથા । ઇરા વૃક્ષ-લતા-વલ્લીસ્તૃણજાતીશ્ચ સર્વ્વશઃ । ખસા તુ યક્ષરક્ષાંસિ મુનિરપ્સરસસ્તથા
ક્રોધાથી મહાબળવાન પિશાચો જન્મ્યા; સુરભીએ ગાય અને મહિષોને, ઇરાએ વૃક્ષો, વેલીઓ અને ઘાસના બધા પ્રકારોને જન્મ આપ્યો.
અરિષ્ટા તુ મહાસત્ત્વાન્ ગન્ધર્વ્વાન્ સમજીજનત્ । એતે કશ્યપદાયાદાઃ કીર્ત્તિતાઃ સ્થાણુ-જઙ્ગમાઃ
ખસા નામની સ્ત્રીએ યક્ષ અને રાક્ષસોને, મુનિએ અપ્સરાઓને અને મહાસત્તાવાળી અરીષ્ટાએ ગંધર્વોને જન્મ આપ્યા.
તેષાં પુત્રાશ્ચ પૌત્રાશ્ચ શતશોઽથ સહસ્ત્રશઃ । એષ મન્વન્તરે મર્ગો બ્રહ્મન્ સ્વારોચિષે સ્મૃતઃ
આ બધા કશ્યપના વંશજ છે, સ્થાવર અને જંગમ; તેમના પુત્રો અને પૌત્રો પણ હજારો-લાખો છે.
વૈવસ્વતે ચ મહતિ વારુણે વિતતે ક્રતૌ । જુહ્વાનસ્ય બ્રહ્મણો વૈ પ્રજાસર્ગ ઇહોચ્યતે
બ્રાહ્મણ, આ સ્વારોચિષ મન્વંતર તરીકે ઓળખાતી સર્જનકથા છે.
પૂર્વ્વં યત્ર તુ સપ્તર્ષીનુત્પન્નાન્ સપ્ત માનસાન્ । પુત્રત્વે કલ્પયામાસ સ્વયમેવ પિતામહઃ
મહાન વૈવસ્વત અને વારુણ મન્વંતર અને કૃતયુગમાં, બ્રહ્મા જેહવાને દ્વારા જીવસૃષ્ટિ કેવી રીતે થઈ તે અહીં વર્ણવાય છે.
ગન્ધર્વ્વભોગિદેવાનાં દાનવાનાઞ્ચ સત્તમ । દિતિર્વ્વિનષ્ટપુત્રા વૈ તોષયામાસ કશ્યપમ્
ગંધર્વો, સાપો, દેવો અને દાનવોની રક્ષા માટે, પિતામહે પહેલાં પોતે જ સાત ઋષિઓને પોતાના પુત્ર તરીકે નિમ્યા હતા, હે શ્રેષ્ઠ જીવ.
તયા ચારાધિતઃ સમ્યક્ કશ્યપસ્તપતાં વરઃ । વરેણ ચ્છન્દયામાસ સા ચ વવ્ર તતો વરમ્
પુત્રો ગુમાવ્યા પછી, દિતીએ કશ્યપને પ્રસન્ન કરવા માટે યોગ્ય રીતે પૂજા કરી, હે શ્રેષ્ઠ તપસ્વી.
પુત્રમિન્દ્રવધાર્થાય સમર્થમમિતૌજસમ્ । સ ચ તસ્મૈ વરં પ્રાદાદૂ ભાર્ય્યાયૈ મુનિસત્તમ
કશ્યપ પ્રસન્ન થઈને દિતીને વર આપ્યો. દિતીએ એવો પુત્ર માગ્યો કે જે શક્તિશાળી અને ઇન્દ્રને મારવા સક્ષમ હોય.
દત્તા ચ વરમત્યુય્ર કશ્યપસ્તામુવાચ હ । શક્રં પુત્રો નિહન્તા તે યદિ ગર્ભં શરચ્છતમ્
કશ્યપે એ ભયાનક વર દિતીને આપ્યો અને પછી પોતાની પત્નીને કહ્યું.
સમાહિતાતિપ્રયતા શુચિની ધારયિષ્યસિ । ઇત્યેવમુત્તવા તાં દેવીં સઙ્ગતઃ કશ્યપો મુનિઃ
જો તું સંપૂર્ણ એકાગ્રતા, પવિત્રતા અને મહેનતથી એ બાળકને સો વર્ષ સુધી ગર્ભમાં રાખીશ, તો તારો પુત્ર ઇન્દ્રને મારી શકશે.
દધાર મા ચ તં ગર્ભં સમ્યક્ શૌચસમન્વિતા । ગર્ભમાત્મવધાર્થાય જ્ઞાત્વા તં મઘવાનપિ
આ રીતે કશ્યપ ઋષિએ દેવીને કહ્યા પછી, બંને એક થયા અને દિતીએ ખૂબ પવિત્રતાથી ગર્ભ ધારણ કર્યો.