હે મહારાજ, દેવીના મહિમાને વર્ણવતાં દેવો કહેછે: “હે દેવી, ગ્રહો, તારાઓ અને નક્ષત્રોનું મૂળ તું જ છે; આ આખું આકાશ તારો વિશાળ આધાર છે. તારી શક્તિઓ અનંત છે, એ જ રીતે હજારો અન્ય શક્તિઓ પણ તારી અંદર છે. હે જગતની પોષક, દરિયા, પર્વતો, દ્વીપો, વનો અને નગરો—આ સર્વ તારા ગર્ભમાં સમાયેલ છે. હે શુભે, ગામો, વાડીઓ, વસાહતો, આખી ધરતી, અગ્નિ, જળ અને સર્વ વાયુ—all are within you. આકાશમાં ગ્રહો, તારાઓ અને અનેક વિમાનોથી ભરેલું છે, તેમા સર્વ વસ્તુઓને સ્થાન મળે છે. ભૂમિ, અંતરિક્ષ, સ્વર્ગ, મહરલોક, જનલોક, તપલોક, બ્રહ્મલોક—આ આખું બ્રહ્માંડ, હે શુભે, તારી અંદર સમાયેલ છે. એમાં દેવતાઓ, દૈત્ય, ગંધર્વ, ચારણ, મહાનાગ, યક્ષ, રાક્ષસ, ભૂત અને ગુપ્ત જીવ—all reside therein. હે તેજસ્વિ, માનવ, પ્રાણી અને અન્ય સર્વ જીવોમાં—તેમના અંદર અને બહાર—અનંત પરમેશ્વર, સર્વનું સર્જન કરનાર, નિવાસ કરે છે. જેના સ્વરૂપ અને ક્રિયાઓ વર્ણનથી પર છે, જે બધું પોતે છે—એ વિષ્ણુ તારા ગર્ભમાં નિવાસ કરે છે. તું આકાશ છે, તું સ્વધા છે, જ્ઞાન છે, અમૃત છે, તું આકાશનો પ્રકાશ છે; તું સ્વાહા, સ્વધા, જ્ઞાન, અમૃત, આકાશ પ્રકાશ—all for the protection of the worlds, you have descended to earth. હે દેવી, કૃપા કરી, સમગ્ર જગતમાં કલ્યાણ અને શાંતિ લાવ. પ્રેમપૂર્વક તું એ ભગવાનનું પાલન કરે છે, જેના દ્વારા આખું બ્રહ્માંડ ટકેલું છે. આ રીતે દેવો દ્વારા સ્તુતિ થતાં, દેવીના ગર્ભમાં કમળનેત્ર ધરાવનાર, જગતની રક્ષા માટેનું કારણ, અવતરીત થયો. પછી, સમગ્ર જગતના જાગૃતિ માટે, વહેલી સવારે દેવકી સમક્ષ, મહાત્મા અચ્યૂત પ્રગટ થયા. એ દિવસે, જયારે ભગવાન જન્મ્યા, ચારે દિશામાં અનન્ય આનંદ અને હર્ષ છવાઈ ગયો—જેમ ચાંદનીથી જગત આનંદિત થાય છે. ધર્મનિષ્ઠ લોકોમાં સંતોષ વધી ગયો; તીવ્ર પવન શાંત થઈ ગયા; જંગલી પ્રાણીઓ પણ મૃદુ બની ગયા. નદીઓએ મધુર ધ્વનિ કરી; ગંધર્વો ગાયન કરવા લાગ્યા અને અપ્સરાગણ નૃત્ય કરવા લાગી. દેવોએ આકાશ અને પૃથ્વી પર પુષ્પવૃષ્ટિ કરી; અગ્નિ શાંતિથી તેજસ્વી બની. મધ્યરાત્રિએ, જ્યારે સર્વ આધારરૂપ જનાર્દન જન્મ્યા, મેઘોએ હળવે ગર્જના કરી અને પુષ્પવૃષ્ટિ કરી. ત્યારે વસુદેવએ તેમને જોયા—તેજોમય, ફૂલેલા નીલ કમળના પાંદડા જેવા, ચાર ભુજાવાળા અને છાતી પર શ્રીવત્સ ચિહ્ન ધરાવનાર. વસુદેવએ આનંદિત મનથી તેમના શબ્દોથી પૂજન કર્યું. પણ કંસના ભયથી, હે દ્વિજોત્તમ, પછી તેમણે ભગવાનને સંબોધીને કહ્યું: “હે દેવ, તું ચક્ર, શંખ અને ગદા ધારણ કરનાર દેવાધિદેવ છે; કૃપા કરીને તું આ દૈવી સ્વરૂપને સંકોચી લે. આજે કંસ જાણે છે કે તું અવતર્યો છે, તેથી મને મારવાનો ઇરાદો ધરાવે છે; તું મારા ઘરમાં ઉપસ્થિત છે. જે અનંત સ્વરૂપ ધરાવે છે, સર્વને પોતે સમાવે છે, પોતાના ગર્ભમાં બ્રહ્માંડ ધારણ કરે છે—એ ભગવાન, બાળક રૂપે પ્રગટ થઈ, કૃપા કરે. હે સર્વાત્મા, આ ચારભુજ સ્વરૂપ સંકોચી લે, જેથી કંસ તારા અવતરણને જાણી ન શકે. જે વચન તું મને પુત્રની ઇચ્છાથી આપ્યું હતું, એ આજે પૂર્ણ થયું—હું તારા ગર્ભથી જન્મ્યો છું.” આ રીતે બોલીને ભગવાન મૌન થયા. પછી, રાત્રિના સમયે, વસુદેવે તેમને ઉઠાવ્યા અને બહાર નીકળ્યા. યોગમાયાના નિદ્રા વડે રક્ષકો અને તેમના ઘોડા ઊંઘી ગયા, એટલે અનકદુંદુભિ (વસુદેવ) મથુરાથી નિર્વિઘ્ન બહાર નીકળી ગયા. રાત્રે ભારે વરસાદ વરસતો હતો, ત્યારે શેષનાગે પોતાના ફણથી વસુદેવને છાંયડો આપ્યો. વસુદેવે વિષ્ણુને લઇને ગાઢ પ્રવાહવાળી યમુનામાં પ્રવેશ કર્યો અને ઘૂંટણ સુધી પાણીમાં રહીને પાર ઉતર્યા. યમુના કાંઠે, કંસને કર (ટેક્સ) આપી, તેમણે નંદ અને અન્ય ગોપોને જોયા, જે મથુરાથી આવ્યા હતા. એ સમયે યશોદા પણ યોગમાયાના નિદ્રા વડે, એ જ રાત્રે, એક બાળિકાનું જન્મ આપ્યું—all were under the spell. વસુદેવે બાળકને નીચે મૂકી, યશોદાના પથારી ઉપર બાળિકા મૂકી, તરત પાછા પોતાના ઘરે આવ્યા. યશોદા જાગી ત્યારે પોતાનો નવજાત પુત્ર, નીલ કમળના પાંદડા જેવો શ્યામવર્ણ, જોઈને આનંદિત થઈ. વસુદેવે બાળિકાને લઇને પોતાના ઘરે આવ્યા અને દેવકીની પથારી ઉપર મૂકી. પછી, બાળકના રડવાના અવાજથી રક્ષકો જાગી ગયા અને દેવકીના પ્રસવની જાણ કંસને કરી. કંસ તરત આવ્યો અને બાળિકાને પકડી લીધી; દેવકી ગળા ભરાઈ જઈ વિનંતી કરતી રહી—“માફ કરો, છોડો, છોડો”—તો પણ કંસ અટકાયો નહીં. તેણે બાળિકાને પથ્થરની શિલા પર ફેંકી—but she remained suspended in the air and assumed a great, armed form with આઠ ભુજાઓ. તેણે જોરથી હસી, ક્રોધથી કંપતી, કંસને કહ્યું: “મૂઢ! મને ફેંકીને તને શું મળશે? જે તારો વિનાશક છે, એ તો પહેલેથી જન્મી ગયો છે. જે પહેલાં સર્વ જીવ અને દેવોના મૃત્યુરૂપ હતો, એ હવે તારો નાશક બન્યો છે; વિચાર કરી, તારા કલ્યાણ માટે તું જલ્દી કંઈક કર.” આવાં શબ્દો બોલીને, દેવી દૈવી શસ્ત્રો, સુગંધો અને આભુષણોથી શોભિત થઈ, સિદ્ધો દ્વારા સ્તુતિ પામતી, ભોજરાજ (કંસ)ની નજર સામે જ આકાશમાં વિલીન થઈ ગઈ. પછી કંસ, અત્યંત વ્યગ્ર મનથી, પ્રલંબ, કેસી અને અન્ય મહાન અસુરોને બોલાવી, અસુરોમાં શ્રેષ્ઠ એવા લોકોને સંબોધી—આગળના કાર્યો માટે તૈયાર થયો.