వాయుపురాణమ్

దృష్ట్వా సురగణాన్ భీతాన్ బ్రహ్మో వాచ మహాద్యుతిః। కిమర్థం భో మహాభాగా భీతా ఉద్విగ్నచేతసః ।। ౫౪.

భయంతో ఉన్న దేవతలను చూసి, తేజోవంతుడైన బ్రహ్మదేవుడు ఇలా అడిగాడు: 'మహాభాగులారా! మీరు ఎందుకు భయంతో, కలవరంతో ఉన్నారు?'

మయాష్టగుణమైశ్వర్యం భవతాం సమ్ప్రకల్పితమ్। కేన వ్యావర్త్తితైశ్వర్యా యూయం వై సురసత్తమాః ।। ౫౪.

'మీ కోసం నేను ఎనిమిది విధాల ఐశ్వర్యాన్ని ఏర్పాటు చేశాను. దేవతలలో శ్రేష్ఠులైన మీ ఐశ్వర్యాన్ని ఎవరు తగ్గించారు?'

త్రైలోక్యస్యేశ్వరా యూయం సర్వే వై విగతజ్వరాః। ప్రజాసర్గే న సోఽస్తీహ ఆజ్ఞాం యో మే నివర్త్తయేత్ ।। ౫౪.

'మీరు ముగ్గురు లోకాల అధిపతులు, బాధలు లేని వారు. సృష్టిలో నా ఆజ్ఞను ఎవరూ తిరస్కరించలేరు.'

విమానగామినః సర్వే సర్వే స్వచ్ఛన్దగామినః। అధ్యాత్మే చాధిభూతే చ అధిదైవే చ నిత్యశః। ప్రజాః కర్మవిపాకేన శక్తా యూయం ప్రవర్త్తితుమ్ ।। ౫౪.

'మీరు అందరూ ఆకాశంలో సంచరిస్తారు, మీ ఇష్టానుసారం తిరుగుతారు. ఆధ్యాత్మిక, భౌతిక, దైవిక విషయాలలో ఎప్పుడూ, కర్మఫలంతో ప్రజలను నడిపించగలరు.'

తత్కిమర్థం భయోద్విగ్నా మృగాః సింహార్దితా ఇవ। కిం దుఃఖం కేన సన్తాపః కులో వా భయమాగతమ్। ఏతత్సర్వం యథాన్యాయం శీగ్రమాఖ్యాతుమర్హథ ।। ౫౪.

'అయితే మీరు సింహాన్ని చూసిన జింకలవలె ఎందుకు భయంతో ఉన్నారు? ఏ బాధ, ఏ కష్టం, లేదా ఏ ప్రమాదం మీ వంశానికి వచ్చింది? ఈ సంగతులన్నీ త్వరగా, సరిగ్గా చెప్పండి.'

శ్రుత్వా వాక్యం తతస్తస్య బ్రహ్మణో వై మహాత్మనః। ఊచుస్తే ఋషిభిః సార్ధ్ధం సురదైత్యేన్ద్రదానవాః ।। ౫౪.

బ్రహ్మదేవుని ఆ మాటలు విని, ఋషులతో కలిసి దేవతలు, దానవులు, ఇంద్రులు, దానవేంద్రులు మాట్లాడారు.

సురాసురైర్మథ్యమానే పాథోధౌ చ మహాత్మభిః। భుజఙ్గభృఙ్గసఙ్కాశం నీలజీమూతసన్నిభమ్। ప్రాదుర్భూతం విషం ఘోరం సంవర్తాగ్నిసమప్రభమ్ ।। ౫౪.

మహాత్ములైన దేవతలు, దానవులు పాలసముద్రాన్ని మథిస్తున్నప్పుడు, పాముల గుంపుల్లా, నీలి మేఘంలా, సంహారాగ్నిలా ప్రకాశించే ఘోరమైన విషం బయటకు వచ్చింది.

కాలమృత్యురివోద్భూతం యుగాన్తాదిత్యవర్చసమ్। త్రైలోక్యోత్సాది సూర్యాభం ప్రస్ఫురన్తం సమన్తతః ।। ౫౪.

అది కాలమృత్యువులా ఉద్భవించింది. యుగాంతపు సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తూ, మూడు లోకాల్ని నాశనం చేయబోయేలా చుట్టూ మండిపడింది.

విషేణోత్తిష్ఠమానేన కాలానలసమత్విషా। నిర్దగ్ధో రక్తగౌరాఙ్గః కృతకృష్ణో జనార్దనః ।। ౫౪.

ఆ విషం కాలాగ్ని తేజస్సుతో పైకి వచ్చి, జనార్దనుడు ఎర్రని శరీరంతో ఉండగా, దహించబడి నల్లగా మారిపోయాడు.

దృష్ట్వా తం రక్తగౌరాఙ్గం కృతకృష్ణం జనార్దనమ్। భీతాః సర్వే వయం దేవాస్త్వామేవ శరణం గతాః ।। ౫౪.

ఎర్రని శరీరంతో ఉన్న జనార్దనుడు నల్లగా మారినదాన్ని చూసి, మేమందరం దేవతలు భయంతో నీ శరణు వేడుకున్నాము.

సురాణామసురాణాఞ్చ శ్రుత్వా వాక్యం పితామహః। ప్రత్యువాచ మహాతేజా లోకానాం హితకామ్యయా ।। ౫౪.

దేవతలు, దానవులు చెప్పిన మాటలు విని, లోకాల మేలుకోసం, మహాతేజస్సుతో కూడిన పితామహుడు సమాధానం చెప్పాడు.

శ్రృణుధ్వం దేవతాః సర్వే ఋషయశ్చ తపోధనాః। యత్తదగ్రే సముత్పన్నం మథ్యమానే మహోదధౌ ।। ౫౪.

అందరు దేవతలూ, తపస్సు చేసిన మహర్షులూ వినండి. మహాసముద్రాన్ని మథిస్తున్నప్పుడు మొదటగా ఏది పుట్టిందో చెబుతాను.

విషం కాలానలప్రఖ్యం కాలకూటేతి విశ్రుతమ్। యేన ప్రోద్భూతమాత్రేణ కృతకృష్ణో జనార్దనః ।। ౫౪.

కాలాగ్ని వంటి విషం, 'కాలకూటం' అని పేరుగాంచింది, బయటపడిన వెంటనే జనార్దనుడు నల్లగా మారిపోయాడు.

తస్య విష్ణురహఞ్చాపి సర్వే తే సురపుఙ్గవాః। న శక్నువన్తి వై సోఢుం వేగమన్యే తు శఙ్కరాత్ ।। ౫౪.

ఆ విషపు ప్రభావాన్ని నేను, విష్ణువు, ఇతర ముఖ్యమైన దేవతలు కూడా తట్టుకోలేకపోయాం. ఒక్క శంకరుడే దాన్ని భరించగలిగాడు.

ఇత్యుక్త్వా పఝగర్భాభః పఝయోనిరయోనిజః । తతః స్తోతుం సమారబ్ధో బ్రహ్మా లోకపితామహః ।। ౫౪.

ఇలా చెప్పిన తరువాత, పద్మంలో జన్మించిన, స్వయంభువుడైన బ్రహ్మను స్తుతించేందుకు ప్రారంభించాడు.

నమస్తుభ్యం విరూపాక్ష నమస్తేఽనేకచక్షుషే। నమః పినాకహస్తాయ వజ్రహస్తాయ వై నమః ।। ౫౪.

ఓ విరూపాక్షా! నీకు నమస్కారం. అనేక కళ్లున్నవాడా! నీకు నమస్కారం. పినాకాన్ని పట్టినవాడా, వజ్రాయుధాన్ని ధరించినవాడా! నీకు నమస్కారం.

నమస్త్రైలోక్యనాథాయ భూతానామ్పతయే నమః। నమః సురారిసంహర్త్రే తాపసాయ త్రిచక్షుషే ।। ౫౪.

మూడు లోకాల అధిపతీ, భూతగణాల పాలకుడా! దేవతలకు శత్రువులను సంహరించేవాడా, తపస్వీ, మూడు కళ్లున్నవాడా! నీకు నమస్కారం.

బ్రహమణే చైవ రుద్రాయ విష్ణవే చైవ తే నమః। సాఙ్ఖ్యాయ చైవ యోగాయ భూతగ్రామాయ వై నమః ।। ౫౪.

బ్రహ్మగా, రుద్రుడిగా, విష్ణువుగా ఉన్న నీకు నమస్కారం. సాంఖ్యంగా, యోగంగా, భూతగణాల రూపంగా ఉన్న నీకు నమస్కారం.

మన్మతాఙ్గవినాశాయ కాలకాలాయ వై నమః। రుద్రాయ చ సురేశాయ దేవదేవాయ తే నమః। ౫౪.

మన్మథుడిని, ఏనుగును నాశనం చేసినవాడా, మరణానికే మరణమైనవాడా! రుద్రుడా, దేవతల అధిపతీ, దేవదేవుడా! నీకు నమస్కారం.

కపర్దినే కరాలాయ శఙ్కరాయ కపాలినే। విరూపాయైకరూపాయ శివాయ వరదాయ చ ।। ౫౪.

జటాజూటాన్ని ధరించినవాడా, ఉగ్రుడు, శంకరుడా, కపాలాన్ని పట్టినవాడా! విరూపుడా, ఏకరూపుడా, శివుడా, వరమిచ్చేవాడా! నీకు నమస్కారం.

త్రిపురఘ్నాయ వన్ద్యాయ మాతౄణామ్పతయే నమః। బుద్ధాయ చైవ శుద్ధాయ ముక్తాయ కేవలాయ చ ।। ౫౪.

త్రిపురాసురుడిని సంహరించినవాడా, పూజ్యుడా, మాతృదేవతల అధిపతీ! జ్ఞానవంతుడా, పవిత్రుడా, ముక్తుడా, ఏకాంతుడా! నీకు నమస్కారం.

నమః కమలహస్తాయ దిగ్వాసాయ శిఖణ్డినే । లోక త్రయవలిధాత్రే చ చన్ద్రాయ వరుణాయ చ ।। ౫౪.

కమలాన్ని చేతిలో పట్టినవాడా, దిక్కులే వస్త్రమైనవాడా, శిఖరాన్ని ధరించినవాడా! మూడు లోకాలను పోషించే వాడా, చంద్రుడా, వరుణుడా! నీకు నమస్కారం.

అగ్రాయ చైవ చోగ్రాయ విప్రాయానేకచక్షుషే। రజసే చైవ సత్త్వాయ తమసేఽవ్యక్తయోనయే ।। ౫౪.

ముందున్నవాడా, ఉగ్రుడా, బ్రాహ్మణుడా, అనేక కళ్లున్నవాడా! రజోగుణంగా, సత్త్వగుణంగా, తమోగుణంగా, అవ్యక్త మూలంగా ఉన్నవాడా! నీకు నమస్కారం.

నిత్యాయానిత్యరూపాయ నిత్యానిత్యాయ వై నమః। వ్యక్తాయ చైవావ్యక్తాయ వ్యక్తావ్యక్తాయ వై నమః ।। ౫౪.

శాశ్వతమైన రూపానికీ, అశాశ్వతమైన రూపానికీ, శాశ్వతమైనదానికీ, అశాశ్వతమైనదానికీ నమస్కారం. వ్యక్తమైనదానికీ, అవ్యక్తమైనదానికీ, వ్యక్తావ్యక్తమైనదానికీ నమస్కారం.

చిన్త్యాయ చైవాచిన్త్యాయ చిన్త్యాచిన్త్యాయ వై నమః। భక్తానామార్తినాశాయ నరనారాయణాయ చ ।। ౫౪.

ఆలోచించదగినవాడికీ, ఆలోచించలేని వాడికీ, ఆలోచించదగినదానికీ, ఆలోచించలేనిదానికీ నమస్కారం. భక్తుల బాధను తొలగించేవాడా, నరనారాయణుడా! నీకు నమస్కారం.

ఉమాప్రియాయ శర్వాయ నన్దిచక్రాఙ్కితాయ చ। పక్షమాసార్ద్ధమాసాయ నమః సంవత్సరాయ చ ।। ౫౪.

ఉమాదేవికి ప్రియుడా, శర్వుడా, నంది చక్రాన్ని ధరించినవాడా! పక్షం, మాసం, అర్ధమాసం, సంవత్సరంగా ఉన్నవాడా! నీకు నమస్కారం.

బహురూపాయ ముణ్డాయ దణ్డినేఽథ వరూథినే। నమః కపాలహస్తాయ దిగ్వాసాయ శిఖణిడనే ।। ౫౪.

అనేక రూపాలున్నవాడా, ముండుడా, దండాన్ని పట్టినవాడా, నాయకుడా! కపాలాన్ని చేతిలో పట్టినవాడా, దిక్కులే వస్త్రమైనవాడా, శిఖరాన్ని ధరించినవాడా! నీకు నమస్కారం.

ధ్వజినే రథినే చైవ యమినే బ్రహ్మచారిణే। ఋగ్యజుః సామవేదాయ పురుషాయేశ్వరాయ చ। ఇత్యేవమాదిచరితైస్తుభ్యం దేవ నమోఽస్తు తే ।। ౫౪.

ధ్వజాన్ని ధరించినవాడా, రథాన్ని నడిపేవాడా, నియమాన్ని పాటించేవాడా, బ్రహ్మచారిగా ఉన్నవాడా! ఋగ్వేదం, యజుర్వేదం, సామవేదంగా ఉన్నవాడా, పురుషుడా, ఈశ్వరుడా! ఇలాంటి మహిమలతో కూడిన దేవా, నీకు నమస్కారం.

ఏవం స్తుతస్తతో దేవైః ప్రణిపత్య వరాననే ।। ౫౪.

దేవతలు ఇలా స్తుతించి, నమస్కరించగా, ఓ అందమైన ముఖమున్నవాడా!