వాయుపురాణమ్

ఏవం పురసహస్రాణిం నాగదానవరక్షసామ్। తలే జ్ఞేయాని ప్రథమే కృష్ణభౌమే న సంశయః ॥ ౫౦.

ఇలా, నాగులు, దానవులు, రాక్షసుల వేలాది నగరాలు మొదటి నల్ల మట్టిలో ఉన్నాయి — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

ద్వితీయేఽపి తలే విప్రా దైత్యేన్ద్రస్య సురక్షసః। మహాజమ్భస్య చ తథా నగరం ప్రథమస్య తు ॥ ౫౦.

రెండవ లోకంలో కూడా, మహర్షులారా, దైత్యేంద్రుడు సురక్షసుని నగరం, అలాగే మహాజంభుని నగరం ప్రసిద్ధి.

హయగ్రీవస్య కృష్ణస్య నికుమ్భస్య చ మన్దిరమ్। శఙ్ఖాఖ్యేయస్య చ పురం నగరం గోముఖస్య చ ॥ ౫౦.

అక్కడ హయగ్రీవుని, కృష్ణుని, నికుంభుని మహాప్రసాదాలు, శంఖుని నగరం, గోముఖుని పట్టణం ఉన్నాయి.

రాక్షసస్య చ నీలస్య మేఘస్య క్రథనస్య చ। పురఞ్చ కురుపాదస్య మహోష్ణీషస్య చాలయమ్ ॥ ౫౦.

అక్కడ రాక్షసుడు నీలుడు, మేఘుడు, క్రథనుడు, కురుపాదుడు, మహోష్ణీషుడు — వీరి నగరాలు ఉన్నాయి.

కమ్బలస్య చ నాగస్య పురమశ్వతరస్య చ। కద్రుపుత్రస్య చ పురం తక్షకస్య మహాత్మనః ॥ ౫౦.

కంబలుడు అనే నాగుని నగరం, అశ్వతరుని నగరం, కద్రువు కుమారుడు అయిన మహాత్ముడు తక్షకుని నగరం కూడా ఉన్నాయి.

ఏవం పురసహస్రాణి నాగదానవరక్షసామ్। ద్వితీయేఽస్మిన్ తలే విప్రాః పాణ్డుభౌమే న సంశయః ॥ ౫౦.

ఇలా, ఈ రెండవ తలంలో నాగులు, దానవులు, రాక్షసుల నగరాలు వేల సంఖ్యలో పాండురభూమిపై ఉన్నాయి, మునులారా, ఇందులో సందేహం లేదు.

తృతీయే తు తలేఖ్యాతం ప్రహ్లాదస్య మహాత్మనః। అనుహ్లాదస్య చ పురం దేత్యేన్ద్రస్య మహాత్మనః ॥ ౫౦.

మూడవ తలంలో మహాత్ముడు ప్రహ్లాదుని నగరం, అలాగే మహాత్ముడు అనుహ్లాదుడు అనే దైత్యేంద్రుని నగరం ఉంది అని చెబుతారు.

తారకాఖ్‌యస్య చ పురం పురం త్రిశిరసస్తథా। శిశుమారస్య చ పురం హృష్టపుష్టజనాకులమ్ ॥ ౫౦.

అలాగే తారకుని నగరం, త్రిశిరుడు అనే వాడి నగరం, ఆనందంగా, సంపన్నంగా ఉండే జనులతో నిండిన శిశుమారుని నగరం కూడా ఉన్నాయి.

చ్యవనస్య చ విజ్ఞేయం రాక్షసస్య చ మన్దిరమ్। రాక్షసేన్ద్రస్య చ పురంకుమ్భిలస్య ఖరస్యచ ॥ ౫౦.

చ్యవనుని నివాసం, ఒక రాక్షసుని మందిరం, రాక్షసరాజు కుంభిలుడు, ఖరుడు — వీరి నగరాలు కూడా ఉన్నాయి.

విరాధస్య చ క్రూరస్య పురముల్కాముఖస్య చ। హేమకస్య చ నాగస్య తథా పాణ్డురకస్య చ ॥ ౫౦.

క్రూరుడైన విరాధుని నగరం, ఉల్కాముఖుని నగరం, నాగుడు హేమకుడు, అలాగే పాండురకుని నగరం కూడా ఉన్నాయి.

మణిమన్త్రస్య చ పురం కపిలస్య చ మన్దిరమ్। నన్దస్య చోరగపతేర్విశాలస్య చ మన్దిరమ్ ॥ ౫౦.

మణిమంత్రుని నగరం, కపిలుని నివాసం, నాగపతి నందుని, విశాలుని నివాసాలు కూడా ఉన్నాయి.

ఏవం పురసహస్రాణి నాగదానవరక్షసామ్। తృతీయేఽస్మిస్తలే విప్రాః పీతభౌమే న సంశయః ॥ ౫౦.

ఇలా, మూడవ తలంలో పీతభూమిపై నాగులు, దానవులు, రాక్షసుల నగరాలు వేల సంఖ్యలో ఉన్నాయి, మునులారా, ఇందులో ఏమాత్రం సందేహం లేదు.

చతుర్థే దైత్యసింహస్య కాలనేమేర్మహాత్మనః। గజకర్ణస్య చ పురం నగరం కుఞ్జరస్య చ ॥ ౫౦.

నాల్గవ తలంలో మహాత్ముడు కాలనేమి అనే దైత్యపతి నగరం, గజకర్ణుని నగరం, కుంజరుని నగరం ఉన్నాయి.

రాక్షసేన్ద్రస్య చ పురం సుమాలేర్బహువిస్తరమ్। ముఞ్జస్య లోకనాథస్య వృకవక్త్రస్య చాలయమ్ ॥ ౫౦.

అలాగే విస్తారమైన రాక్షసరాజు సుమాలి నగరం, లోకనాథుడు ముంజుని నివాసం, వృకవక్త్రుని నివాసం ఉన్నాయి.

బహుయోజనసాహస్రం బహుపక్షిసమాకులమ్ । నగరం వైనతేయస్య చతుర్థేఽస్మిన్ రసాతలే ॥ ౫౦.

అక్కడ వేల యోజనాల పొడవైన, అనేక పక్షులతో నిండిన నగరం ఉంది; అది వైనతేయుని నగరం, ఈ నాల్గవ రసాతలంలో.

పఞ్చమే శర్కరాభౌమే బహుయోజనవిస్తృతే। విరోచనస్య నగరం దైత్యసింహస్య ధీమతః ॥ ౫౦.

ఐదవ తలంలో, శర్కరలాంటి భూమిపై, విస్తారంగా విరాజిల్లే బుద్ధిమంతుడు దైత్యపతి విరోచనుని నగరం ఉంది.

వైఢూర్య్యస్యాగ్నిజిహ్వస్య హిరణ్యాక్షస్య చాలయమ్। పురఞ్చ విద్యుజ్జిహ్వస్య రాక్షసస్య చ ధీమతః ॥ ౫౦.

వైదూర్యుడు, అగ్నిజిహ్వుడు, హిరణ్యాక్షుడు — వీరి నివాసాలు, అలాగే ధీమంతుడు విద్యుజ్ఝిహ్వ అనే రాక్షసుని నగరం ఉన్నాయి.

మహామేఘస్య చ పురం రాక్షసేన్ద్రస్య శాలినః। కర్మ్మారస్య చ నాగస్య స్వస్తికస్య జయస్య చ ॥ ౫౦.

మహామేఘుని నగరం, రాక్షసరాజు శాలియుని నగరం, నాగుడు కర్మారుడు, స్వస్తికుడు, జయుడు — వీరి నగరాలు కూడా ఉన్నాయి.

ఏవం పురసహస్రాణి నాగదానవరక్షసామ్। పఞ్చమేఽపి తథా జ్ఞేయం శర్కరానిలయే సదా ॥ ౫౦.

ఇలా, ఐదవ తలంలో కూడా శర్కర భూమిలో నాగులు, దానవులు, రాక్షసుల నగరాలు వేల సంఖ్యలో ఎల్లప్పుడూ ఉంటాయని తెలుసుకోవాలి.

షష్ఠే తలే దైత్యపతేః కేసరేర్నగరోత్తమమ్। సుపర్వ్వణః సులోమ్నశ్చ నగరం మహిషస్య చ। రాక్షసేన్ద్రస్య చ పురముత్క్రోశస్య మహాత్మనః ॥ ౫౦.

ఆరవ తలంలో దైత్యపతి కేసరినికి అద్భుతమైన నగరం, సుపర్వణుడు, సులోమ్నుడు, మహిషుడు — వీరి నగరాలు, మహాత్ముడు ఉత్క్రోశ అనే రాక్షసరాజుని నగరం ఉన్నాయి.

తత్రాస్తే సురసాపుత్రః శతశీర్షో ముదా యుతః। కశ్యపస్య సుతః శ్రీమాన్ వాసుకిర్నామ నాగరాట్ ॥ ౫౦.

అక్కడ సురసా కుమారుడు, శతశీర్షుడు, ఆనందంగా ఉన్న కశ్యపుని కుమారుడు, మహిమాన్వితుడు వాసుకి అనే నాగరాజు నివసిస్తున్నాడు.

ఏవం పురసహస్రాణి నాగదానవరక్షసామ్ । షష్ఠే తలేఽస్మిన్ విఖ్యాతే శిలాభౌమే రసాతలే ॥ ౫౦.

ఈ ప్రసిద్ధమైన ఆరో రసాతలంలో, నాగులు, దానవులు, రాక్షసులకు చెందిన వేలాది నగరాలు పండిన పుష్కలమైన రాళ్ల భూమిపై ఉన్నాయి.

సప్తమే తు తలే జ్ఞేయం పాతాలే సర్వ్వపశ్చిమే । పురం బలేః ప్రముదితం నరనారీసమాకులమ్ ॥ ౫౦.

ఏడవ తలమైన పాతాళంలో, పశ్చిమ దిశలో, బలిచక్రవర్తి నగరం ఉంది. అక్కడ పురుషులు, మహిళలు ఆనందంగా నివసిస్తున్నారు.

అసురాశీవిషైః పూర్ణముద్ధృతైర్ద్దేవశత్రుభిః। ముచుకున్దస్య దైత్యస్య తత్ర వై నగరం మహత్ ॥ ౫౦.

అక్కడ ముచుకుందుడు అనే దైత్యునికి గొప్ప నగరం ఉంది. ఆ నగరంలో అసురులు, విషసర్పాలు, దేవతలకు శత్రువులు నిండిపోయి ఉంటారు.

అనేకైర్దితిపుత్రాణాం సముదీర్ణైర్మహాపురైః। తథైవ నాగనగరైఋద్ధిమద్భిః సహస్రశః ॥ ౫౦.

అక్కడ దితిపుత్రుల అనేక పెద్ద నగరాలు, అలాగే నాగుల సంపన్నమైన వేల నగరాలు గూడా ఉన్నాయి.

దైత్యానాం దానవానాఞ్చ సముదీర్ణై ర్మహాపురైః। ఉదీర్ణై రాక్షసావాసైరనేకైశ్చ సమాకులమ్ ॥ ౫౦.

దైత్యులు, దానవులకు చెందిన గొప్ప నగరాలు, రాక్షసుల అనేక నివాసాలతో ఆ ప్రాంతం నిండిపోయి ఉంది.

పాతాలాన్తే చ విప్రేన్ద్రా విస్తీర్ణే బహుయోజనే। ఆస్తే రక్తారవిన్దాక్షో మహాత్మా హ్యజరామరః ॥ ౫౦.

పాతాళం చివరలో, విస్తారమైన ప్రాంతంలో, ఎర్ర కమలపు కన్నులతో, మహాత్ముడైన, వృద్ధాప్యమూ మరణమూ లేని వాడు నివసిస్తున్నాడు.

ధౌతశఙ్ఖోదరవపుర్నీలవాసా మహాభుజః। విశాలభోగో ద్యుతిమాంశ్చిత్రమాలాధరో బలీ ॥ ౫౦.

ఆయన శరీరం మెరిసే శంఖంలా తెల్లగా ఉంటుంది. నీల వస్త్రాలు ధరించి, బలమైన భుజాలు, విశాలమైన ఫణాలు, ప్రకాశవంతంగా, అద్భుతమైన హారాన్ని ధరించి, శక్తివంతుడై ఉంటాడు.

రుక్మశ్రృఙగావదాతేన దీప్తాస్యేన విరాజతా। ప్రభుర్ముఖసహస్రేణ శోభతే వై స కుణ్డలీ ॥ ౫౦.

బంగారు కొమ్ములతో, నిర్మలమైన మెరిసే ముఖంతో, వేల ముఖాలతో ప్రభువుగా ఉన్న ఆ కుండలినాగుడు అద్భుతంగా తళుక్కుమంటూ కనిపిస్తాడు.