వాయుపురాణమ్

అరత్నీనాం శతాన్యష్టౌ ఏకషష్ట్యధికాని తు। ఫలప్రమాణం సంఖ్యాతమృషిభిస్తత్త్వదర్శిభిః ।। ౪౬.

దాని ఫలాల పరిమాణాన్ని తత్త్వాన్ని దర్శించిన ఋషులు ఎనిమిది వందలు అరవై ఒకటి అరత్నీలుగా లెక్కించారు.

పతమానాని తాన్యుర్వ్యాం కుర్వన్తి విపులం స్వనమ్। తస్యా జమ్బ్వాః ఫలరసో నదీభూయ ప్రసర్పతి ।। ౪౬.

ఆ జంబూ వృక్షాల ఫలాలు భూమిపై పడేటప్పుడు గొప్ప శబ్దం చేస్తాయి. ఆ జంబూ ఫలాల రసం నదిలా ప్రవహిస్తుంది.

మేరుం ప్రదక్షిణీకృత్య జమ్బూ వృక్షంవిశత్యధః। తే పిబన్తి సదా హృష్టా జమ్బూరసఫలావృతాః ।। ౪౬.

అవి మేరు పర్వతాన్ని చుట్టి, జంబూ వృక్షాలు క్రిందికి దిగుతాయి. ఆ జంబూ ఫలాల రసం ఎప్పుడూ ఆనందంగా ఉండే వారు తృప్తిగా తాగుతారు.

జమ్బూరసఫలం పీత్వా న జరాం ప్రాప్నువన్తి తే। న చ ధ్రువం న రోగం తు న చ మృత్యుం తథావిధమ్ ।। ౪౬.

జంబూ ఫల రసం తాగినవారు వృద్ధాప్యాన్ని అనుభవించరు. వారికి రోగాలు రావు, అలాంటి మరణం కూడా కలుగదు.

తత్ర జామ్బూనదం నామ కనకం దేవభూషణమ్। ఇన్ద్రగోపకశఙ్కాశం జాయతే భాస్వరన్తు తత్ ।। ౪౬.

అక్కడ జాంబూనదం అనే బంగారం పుట్టుకొస్తుంది. అది దేవతలకు అలంకారం, ఇంద్రగోప పురుగుల వర్ణంలో ప్రకాశిస్తుంది.

సర్వేషాం వర్షవృక్షాణాం శుభః ఫలరసస్తు సః। స్కన్నం భవతి తచ్ఛుక్రం కనకం దేవభూషణమ్ ।। ౪౬.

అన్ని ఉత్తమ వృక్షాల ఫలరసం శుభప్రదం. వాటి నుండి జారినది స్వచ్చమైన బంగారమై, దేవతలకు అలంకారంగా మారుతుంది.

తేషాం మూత్రం పురీషఞ్చ దిక్షు సర్వాసు భాగశః। ఈశ్వరానుగ్రహాద్భూమిర్మృతాంశ్చ గ్రసతే తు తాన్ ।। ౪౬.

వారి మూత్రం, మలము అన్ని దిశల్లో విస్తరిస్తాయి. భగవంతుని అనుగ్రహంతో భూమి వాటిని, మరణించినవారిని కూడా గ్రహిస్తుంది.

రక్షః పిశాచా యక్షాశ్చ సర్వే హైమవతాః స్మృతాః। హేమకూటే తు గన్ధర్వా విజ్ఞేయాః సాప్సరోగణాః ।। ౪౬.

అన్ని రాక్షసులు, పిశాచులు, యక్షులు హిమవంత్ ప్రాంత నివాసులుగా గుర్తించబడతారు. హేమకూట పర్వతంపై గంధర్వులు, అప్సరసల సమూహాలతో నివసిస్తారు.

సర్వే నాగాస్తు నిషధే శేషవాసుకితక్షకాః। మహామేరౌ త్రయస్త్రింశద్భ్రమన్తే యాజ్ఞికాః సురాః । నీలే తు వైడూర్యమయే సిద్ధబ్రహ్మర్షయో మతాః ।। ౪౬.

నిషధ పర్వతంలో శేషుడు, వాసుకి, తక్షకుడు వంటి నాగులు నివసిస్తారు. మహా మేరు పర్వతంపై ముప్పైమూడు యజ్ఞదేవతలు సంచరిస్తారు. నీల పర్వతంలో, వైడూర్యరత్నంతో తయారైనదానిలో సిద్ధులు, బ్రహ్మర్షులు ఉంటారు.

దైత్యానాం దానవానాఞ్చ శ్వేతపర్వత ఉచ్యతే। శ్రృఙ్గవాన్ పర్వతః శ్రేష్ఠః పితౄణాం ప్రతిసఞ్చరః ।। ౪౬.

దైత్యులు, దానవులకు శ్వేతపర్వతం అని పిలుస్తారు. శిఖరాలతో ఉన్న ఆ పర్వతం ఉత్తమమైనది, పితృదేవతల నివాసస్థానం.

నవస్వేతేషు వర్షేషు యథాభాగస్థితేషు వై। భూతాన్యుపనివిష్టాని గతిమన్తి ధ్రువాణి చ ।। ౪౬.

తమ తమ భాగాల్లో స్థితమైన తొమ్మిది శ్వేత ప్రాంతాల్లో జీవులు స్థిరంగా, కదలికతో ఉండి నివసిస్తాయి.

తేషాం వివృద్ధిర్బహులా దృశ్యతే దేవమానుషోః। న శక్యా పరిసఙ్ఖ్యాతుం శ్రద్ధేయాను బుభూషతా ।। ౪౬.

వారి సంఖ్య దేవతలు, మనుషులలో విస్తారంగా పెరుగుతుంది. దాన్ని లెక్కించలేము, కానీ జ్ఞానం కోరేవారు నమ్మాలి.

ఇతి శ్రీమహాపురాణే వాయుప్రోక్తే భువనవిన్యాసో నామ షట్చత్వారింశోఽధ్యాయః

ఇంతటితో మహాపురాణంలో వాయుదేవుడు చెప్పిన భువనవిన్యాసం అనే నలభై ఆరవ అధ్యాయం ముగిసింది.

సవ్యే హిమవతః పార్శ్వే కైలాసో నామ పర్వతః। తస్మిన్నివసతి శ్రీమాన్ కుబేరః సహ రాక్షసైః। అప్సరోగణసంయుక్తో మోదతే హ్యలకాధిపః ।। ౪౭.

హిమవంత్ పర్వతానికి ఎడమవైపు కైలాసం అనే పర్వతం ఉంది. అక్కడ శ్రీమంతుడు అయిన కుబేరుడు రాక్షసులతో కలిసి నివసిస్తూ, అప్సరసల సమూహాలతో ఆనందంగా అలకానగరాధిపతిగా ఉంటాడు.

కైలాసపాదాత్ సమ్భూతం పుణ్యం శీత జలం శుభమ్। మన్దం నామ్నా కుముద్వన్తం శరదమ్బుదసన్నిభమ్ ।। ౪౭.

కైలాస పర్వతపు అడివి నుండి పవిత్రమైన, చల్లని, శుభ్రమైన నీరు ఉద్భవిస్తుంది. దాన్ని కుముద్వత్ అని పిలుస్తారు. అది మృదువుగా, శరదృతువులోని మేఘంలా కనిపిస్తుంది.

తస్మాద్దివ్యా ప్రభవతి నదీ మన్దాకినీ శుభా। దివ్యఞ్చ నన్దనం తత్ర తస్యాస్తీరే మహద్వనమ్ ।। ౪౭.

అందులో నుండి దివ్యమైన, మంగళకరమైన మందాకినీ నది ప్రవహిస్తుంది. ఆ నది తీరంలో నందనం అనే పరమమైన దివ్యవనం ఉంది.

ప్రాగుత్తరేణ కైలాసాద్దివ్యసత్త్వౌషధం గిరిమ్। సురధాతుమయం చిత్రం సువర్ణం పర్వతం ప్రతి ।। ౪౭.

కైలాసానికి ఈశాన్యదిశగా దివ్యజీవులు, ఔషధాలతో కూడిన పర్వతం ఉంది. అది దేవతల లోహాలతో నిర్మితమైనది, అద్భుతంగా, బంగారు వర్ణంలో మెరిసిపోతుంది.

చన్ద్రప్రభో నామ గిరిః సశుద్ధాం రత్నసన్నిభః। తస్య పాదే మహద్దివ్యమచ్ఛోదం నామ తత్సరః ।। ౪౭.

అక్కడ చంద్రప్రభ అనే పర్వతం ఉంది. అది శుద్ధంగా, రత్నాల వలె ప్రకాశిస్తుంది. దాని అడివిలో అచ్చోద అనే గొప్ప దివ్య సరస్సు ఉంది.

తస్మాద్దివ్యా ప్రభవతి హ్యచ్ఛోదా నామ నిమ్నగా। తస్యాస్తీరే మహాదివ్యం వనం చైత్రరథం స్మృతమ్ ।। ౪౭.

అందులో నుండి అచ్చోద అనే దివ్యనది ప్రవహిస్తుంది. ఆ నది తీరంలో చైత్రరథం అనే మహా దివ్యవనం ఉంది.

తస్మిన్ గిరౌ నివసతి మణిభద్రః సహానుగః। యక్షసేనాపతిః క్రూరగుహ్యకైః పరివారితః ।। ౪౭.

ఆ పర్వతంపై మణిభద్రుడు తన అనుచరులతో కలిసి నివసిస్తున్నాడు. అతడు యక్షుల సేనాధిపతి, భయంకరమైన గుహ్యకులతో చుట్టుముట్టబడి ఉంటాడు.

పుణ్యా మన్దాకినీ చైవ నిమ్నగాచ్ఛోదికా తథా। మహీమణ్డలమధ్యేన ప్రవిష్టే తే మహోదధిమ్ ।। ౪౭.

అక్కడ పవిత్రమైన మందాకినీ నది, అలాగే నిమ్నగా అనే నది ప్రవహిస్తున్నాయి. అవి రెండూ భూమి మధ్యభాగం గుండా వెళ్లి మహాసముద్రంలో కలుస్తాయి.

కైలాసాద్దక్షిణప్రాచ్యాం శివసత్త్వౌషధిం గురుమ్ । మనఃశిలామయం దివ్యం పిశఙ్గం పర్వతం ప్రతి ।। ౪౭.

కైలాసానికి ఆగ్నేయ దిశలో శివసత్వౌషధి అనే గొప్ప ఔషధ పర్వతం ఉంది. అది మనశిలతో తయారై, దివ్యమైన పిశంగ పర్వతంగా ప్రసిద్ధి చెందింది.

లోహితో హేమశ్రృఙ్గస్తు గిరిః సూర్య ప్రభో మహాన్। తస్య పాదే మహద్దివ్యం లోహితం నామ తత్సరః ।। ౪౭.

అక్కడ లోహిత అనే గొప్ప పర్వతం ఉంది, దాని శిఖరాలు బంగారంతో మెరిసిపోతుంటాయి. ఆ పర్వతపు అడివరలో లోహిత అనే మహాదివ్యమైన సరస్సు ఉంది.

తస్మాత్ పుణ్యః ప్రభవతి లౌహిత్యః సదనో మహాన్। దేవారణ్యం విశోకఞ్చ తస్య తీరే మహావనమ్ ।। ౪౭.

అక్కడినుంచి పవిత్రమైన, గొప్ప లౌహిత్య నది ఉద్భవిస్తుంది. ఆ నది తీరాన దేవారణ్యం, విశోక అనే మహావనం విస్తరించి ఉంది.

తస్మిన్ గిరౌ నివసతి యక్షో మణివరో వశీ। సౌమ్యైః సుధార్మికైశ్చైవ గుహ్యకైః పరివారితః ।। ౪౭.

ఆ పర్వతంపై మనివరుడు అనే యక్షుడు నివసిస్తున్నాడు. అతడు తనను నియంత్రించుకోగలవాడు, మృదువైన, ధర్మబద్ధమైన గుహ్యకులతో చుట్టుముట్టబడి ఉంటాడు.

కైలాసాద్దక్షిణే పార్శ్వే క్రూరసత్వౌషధం గిరిమ్। వృత్రకాయాత్ కిలోత్పన్నమఞ్జనం త్రికకుత్ప్రతి ।। ౪౭.

కైలాసానికి దక్షిణ భాగంలో క్రూరమైన ఔషధ పర్వతం అంజన ఉంది. అది వృత్రుని శరీరంలో పుట్టిందని చెబుతారు, త్రికకుట్ పర్వతాన్ని ఎదుర్కొంటూ ఉంది.

సర్వధాతుమయస్తత్ర సుమహాన్ వైద్యుతో గిరిః। తస్య పాదే సరః పుణ్యం మానసం సిద్ధసేవితమ్ ।। ౪౭.

అక్కడ అన్ని లోహాలతో తయారైన వైద్యుత అనే గొప్ప పర్వతం ఉంది. దాని అడివరలో మానస సరస్సు ఉంది, అది పవిత్రమైనది, సిద్ధులు సందర్శించే స్థలం.

తస్మాత్ ప్రభవతే పుణ్యా సరయూర్లోకభావనీ। తస్యాస్తీరే వనం దివ్యం వైభ్రాజం నామ విశ్రుతమ్ ।। ౪౭.

అక్కడినుంచి పవిత్రమైన సరయూ నది ఉద్భవిస్తుంది, అది లోకాన్ని పోషిస్తుంది. ఆ నది తీరాన వైభ్రాజ అనే ప్రసిద్ధమైన దివ్యవనం ఉంది.

కుబేరానుచరస్తత్ర ప్రహేతృతనయో వశీ। బ్రహ్మ పాతో నివసతి రాక్షసోఽనన్తవిక్రమః। అన్తరిక్షచరైర్ఘోరైర్యాతుధానశతైర్వృతః ।। ౪౭.

అక్కడ ప్రహేతృ కుమారుడు, కుబేరుని అనుచరుడు అయిన బ్రహ్మపాతుడు నివసిస్తున్నాడు. అతడు అపారమైన శక్తి కలిగిన రాక్షసుడు, వందలాది భయంకరమైన ఆకాశంలో సంచరించే యాతుధానులతో చుట్టుముట్టబడి ఉంటాడు.