వాయుపురాణమ్

వనమాలా వసుమతీ పమ్పా పమ్పావతీ శుభా। సువర్ణా పఞ్చ వర్ణా చ తథా పుణ్యా వపుష్మతీ ।। ౪౩.

వనమాల, వసుమతి, పాంపా, శుభమైన పాంపావతి, సువర్ణ, పంచవర్ణ, అలాగే పుణ్యమైన వపుష్మతి కూడా ఉన్నాయి.

మణివప్రా సువప్రా చ బ్రహ్మభాగా శిలాశినీ। కృష్ణతోయా చ పుణ్యోదా తథా నాగపదీ శుభా ।। ౪౩.

మణివప్ర, సువప్ర, బ్రహ్మభాగ, శిలాశిని, కృష్ణతోయ, పుణ్యోదా, అలాగే శుభమైన నాగపది కూడా ఉన్నాయి.

శైవాలినీ మణితటా క్షారోదా చారుణావతీ। తథా విష్ణుపదీ చైవ మహాపుణ్యా మహానదీ ।। ౪౩.

శైవాలిని, మణితట, క్షారోదా, ఆరుణావతి, అలాగే విష్ణుపది అనే మహాపుణ్యమైన గొప్ప నది కూడా ఉంది.

హిరణ్యవాహినీలా చ స్కన్దమాలా సురావతీ । వామోదా చ పతాకా చ వేతాలీ చ మహానదీ ।। ౪౩.

హిరణ్యవాహినీ, నీలా, స్కందమాలా, సురావతీ, వామోదా, పతాకా, వేటాళీ, మహానదీ — ఇవన్నీ గొప్ప నదులుగా ప్రసిద్ధి పొందినవి.

ఏతా గఙ్గా మహానద్యో నాయికాః పరికీర్తితాః। క్షుద్రనద్యస్త్వసంఖ్యాతాః శతశోఽథ సహస్రశః ।। ౪౩.

ఇవి గంగలు, మహానదులు, ప్రముఖమైన నదులుగా పేరుగాంచినవి. చిన్న చిన్న నదులు మాత్రం లెక్కలేనన్ని, వందల కొద్దీ, వేల కొద్దీ ఉన్నాయి.

పూర్వద్వీపస్య వోహిన్యః పుణ్యవత్యశ్చ కీర్తితాః। కీర్త్తనేనాపి చైతాసాం పూతః స్యాదితి మే మతిః ।। ౪౩.

ఇవి తూర్పు ద్వీపంలోని పవిత్రమైన, ప్రసిద్ధి చెందిన నదులు. వీటి పేర్లు ఒక్కసారి పలికినా కూడా పవిత్రత కలుగుతుందని నా నమ్మకం.

సమృద్ధరాష్ట్రం స్ఫీతఞ్చ నానాజనపదాకులమ్। నానావృక్షవనోద్దేశం నానానగ సువేష్టితమ్ ।। ౪౩.

ఆ భూమి సంపన్నంగా, సుఖంగా ఉంది. అనేక ప్రజలతో నిండిపోయి, రకరకాల చెట్లతో కూడిన తోటలతో అలంకరించబడి, అనేక పర్వతాలతో చుట్టుముట్టబడి ఉంది.

నరనారీగణాకీర్ణం నిత్యం ప్రముదితం శివమ్। బహుధాన్యధనోపేతం నానానృపతిపాలితమ్ । ఉపేతం కీర్తనశతైర్నానారత్నాకరాకరమ్ ।। ౪౩.

అక్కడ పురుషులు, స్త్రీలు సమూహాలుగా నివసిస్తూ, ఎప్పుడూ ఆనందంగా, మంగళకరంగా ఉంటారు. విస్తారమైన ధాన్యం, ధనం ఉండి, అనేక రాజులు పాలిస్తూ, వందలాది కీర్తులతో ప్రసిద్ధి చెందింది. రకరకాల రత్నాల ఖనిజాలతో నిండిన భూమి అది.

తస్మిన్దేశే సమాఖ్యాతా హేమశఙ్ఖదలప్రభాః। మహాకాయా మహావీర్యాః పురుషాః పురుషర్షభాః ।। ౪౩.

ఆ దేశంలో బంగారు, శంఖం, ఆకుల వలె ప్రకాశించే, గొప్ప శరీరంతో, గొప్ప బలంతో, నిజమైన మహాపురుషులు నివసిస్తున్నారు.

సమ్భాషణం దర్శనఞ్చ సమస్థానోపసేవనమ్ । దేవైః సహ మహాభాగాః కుర్వతే తత్ర వై ప్రజాః ।। ౪౩.

అక్కడ ప్రజలు దేవతలతో కలిసి మాట్లాడుతూ, కలిసిమెలిసి ఉండి, సేవ చేయడం కూడా చేస్తారు. వారు నిజంగా ధన్యులు.

దశవర్షసహస్రాణి తేషామాయుః ప్రకీర్తితమ్। ధర్మాధర్మవిశేషశ్చ న తేష్వస్తి మహాత్మసు। అహింసా సత్యవాక్యఞ్చ ప్రకృత్యైవ హి వర్త్తతే ।। ౪౩.

వారికి పదివేల సంవత్సరాల ఆయుష్షు ఉందని చెప్పబడింది. ఆ మహాత్ములలో ధర్మం–అధర్మానికి తేడా ఉండదు. హింస చేయకపోవడం, సత్యం మాట్లాడటం వారి సహజ స్వభావం.

తే భక్త్యా శఙ్కరం దేవం గౌరీం పరమవైష్ణవీమ్। ఇజ్యాపూజానమస్కారాంస్తాభ్యాం నిత్యం ప్రయుఞ్జతే ।। ౪౩.

వారు భక్తితో శంకరుడిని, విష్ణువు పరమభక్తురాలైన గౌరీదేవిని ఎల్లప్పుడూ పూజించి, నమస్కరించి, ఆరాధిస్తారు.

ఇతి శ్రీమహాపురాణే వాయుప్రోక్తే భువనవిన్యాసో నామ త్రిచత్వారింశోఽధ్యాయః

ఇలా మహాపురాణంలో వాయుదేవుడు చెప్పిన 'భువన విన్యాసం' అనే నలుబది మూడవ అధ్యాయం ముగిసింది.

నిసర్గ ఏష విఖ్యాతో భద్రాశ్వానాం యథార్థవత్ । శ్రృణుధ్వం కేతుమాలానాం విస్తరేణ ప్రకీర్త్తనమ్ ।। ౪౪.

భద్రాశ్వుల సహజ స్వభావం ఇదే అని ప్రసిద్ధి. ఇప్పుడు మీరు కేతుమాలుల వివరమైన కథను వినండి.

నిషధస్యాచలేన్ద్రస్య పశ్చిమస్య మహాత్మనః। పశ్చిమేన హి యత్తత్ర దిక్షు సర్వాసు కీర్తితమ్ ।। ౪౪.

నిషధ అనే గొప్ప పశ్చిమ పర్వతానికి పశ్చిమ దిక్కులో ఉన్న ప్రాంతాలన్నీ ఇక్కడ వివరంగా చెప్పబడ్డాయి.

కులాచలానాం సప్తానాం నదీనాఞ్చ విశేషతః। తథా జనపదానాఞ్చ విస్తరం శ్రోతుమర్హథ ।। ౪౪.

ఆడు ఏడు కులాచల పర్వతాలు, వాటి నదులు, అలాగే అక్కడి ప్రజలు గురించి మీరు ఇప్పుడు పూర్తిగా వినవచ్చు.

విశాలః కమ్బలః కృష్ణో జయన్తో హరిపర్వతః। అశోకో వర్ద్ధమానశ్చ సప్తైతే కులపర్వ్వతాః ।। ౪౪.

విశాల, కంబల, కృష్ణ, జయంత, హరిపర్వత, అశోక, వర్ధమాన — ఇవే ఆడు ఏడు కులపర్వతాలు.

తేషాం ప్రసూతిరన్యేఽపి పర్వతా బహువిస్తరాః। కోటికోటిశతా జ్ఞేయాః శతశోఽథ సహస్రశః ।। ౪౪.

వాటితో పాటు ఇంకా అనేక విస్తారమైన పర్వతాలు ఉన్నాయి. అవి కోటికోట్ల సంఖ్యలో, వందల, వేల సంఖ్యలో ఉన్నాయి.

తైర్విమిశ్రా జనపదా నానాజాతిసమాకులాః। నానాప్రకారవిజ్ఞేయాస్త్వనేకనృపపాలితాః ।। ౪౪.

ఆ పర్వతాల మధ్య అనేక ప్రాంతాలు కలిసిమెలిసి ఉన్నాయి. రకరకాల జాతుల ప్రజలు అక్కడ నివసిస్తూ, అనేక రాజులు పాలిస్తున్నారు.

తే నామధేయైర్విక్రాన్తా వివిధాః ప్రథితాః భువి। అధ్యాసితా జనపదైః కీర్త్తనైశ్చ విభూషితాః ।। ౪౪.

వాటికి రకరకాల పేర్లు ఉన్నాయి. భూమిపై ప్రసిద్ధి చెందినవి, ప్రజలు నివసించే ప్రాంతాలుగా పేరుగాంచినవి, అనేక కీర్తులతో అలంకరించబడ్డవి.

తేషాం సనామధేయాని రాష్ట్రాణి వివిధాని చ। గిర్య్యన్తరనివిష్టాని సమేషు విషమేషు చ ।। ౪౪.

వాటిలో అనేక పేర్లతో కూడిన ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. పర్వతాల మధ్య, సమతల ప్రాంతాల్లో, ఎత్తైన ప్రదేశాల్లో కూడా ఉన్నాయి.

యథైహ కథితాః పౌరా గోమనుష్యకపోతకాః। తత్సుఖా భ్రమరా యూథా మాహేయాచలకూటకాః ।। ౪౪.

ఇక్కడ చెప్పినట్లు, పశువులు, మనుషులు, పావురాలు ఎలా ఆనందంగా ఉన్నారో, అలాగే తేనెటీగల గుంపులు, పశుసమూహాలు, మాహేయ పర్వతశిఖరాల్లో నివసించే వారు కూడా సంతోషంగా ఉంటారు.

సుమౌలాః స్తావకాః క్రౌఞ్చాః కృష్ణాఙ్గమణిపుఞ్జకాః. కూటకమ్బలమౌషీయాః సముద్రాన్తరకాస్తథా ।। ౪౪.

అక్కడ సుమౌళులు, స్థావకులు, క్రౌంచ పక్షులు, నల్ల రత్నాల గుంపులు, కూటకంబలులు, మౌషీయులు, సముద్రాల మధ్య నివసించే వారు కూడా ఉన్నారు.

కరమ్భవాః కుచాః శ్వేతాః సువర్ణకటకాః శుభాః। శ్వేతాఙ్గాః కృష్ణపాదాశ్చ విహగా కపిలకర్ణికాః ।। ౪౪.

అక్కడ కరంభవులు, కుచులు, తెల్లవారు, మంగళకరమైన బంగారు పట్టీలు ధరించినవారు, తెల్ల శరీరాలు, నల్ల పాదాలు కలిగిన పక్షులు, గోధుమ రంగు చెవులు ఉన్నవారు కూడా ఉన్నారు.

అత్యాకరాలగోజ్వాలా హీనానావనపాతకాః। మహిషాః కుముదాభాశ్చ కరవాటాః సహోత్కచాః ।। ౪౪.

అక్కడ భయంకరమైన ఆవుల మాదిరిగా అగ్ని వెలిగించే వారు, తక్కువవారు, అడవిలో నివసించే వారు, కమలాన్ని పోలిన మహిషులు, కరవాటులు, ఉత్కచులతో కలిసి ఉండే వారు కూడా ఉన్నారు.

శు(నకా) కనాసా మహానాసా వనాసగజభూమికాః। కరఞ్జమఞ్జమా వాహాః కిష్కిణ్డీపాణ్డుభూమికీః ।। ౪౪.

అక్కడ శునకులు, కనాసాలు, మహానాసాలు, అడవుల్లో, ఏనుగుల భూముల్లో నివసించే వారు, కరంజమంజమా వాహనాలు, కిష్కింద, పాండు భూముల్లో నివసించే వారు కూడా ఉన్నారు.

కుబేరా ధూమజా జఙ్గా వఙ్గా రాజీవకోకిలాః। వాచాఙ్గాశ్చ మహాఙ్గాశ్చ మధౌరేయాః సురేచకాః ।। ౪౪.

అక్కడ కుబేరులు, ధూమజులు, జంగాలు, వంగులు, రాజీవకోకిలలు, వాచాంగులు, మహాంగులు, మధౌర్యులు, సురేచకులు కూడా ఉన్నారు.

పిత్తలాః కాచలాశ్చైవ శ్రవణా మత్తకాసికాః। గోదావా బకులా వాఙ్గా వఙ్గకా మోదకాః కలాః ।। ౪౪.

అక్కడ పిత్తళాలు, కాచలాలు, శ్రవణాలు, మత్తుగా ఉన్న కాశికాలు, గోదావలు, బకులాలు, వంగాలు, వంగకులు, మోదకులు, కలాలు కూడా ఉన్నారు.

తే పిబన్తి మహాభాగాః ప్రథమాన్తు మహానదీమ్। సువప్రాం పుణ్యసలిలాం మహానాగనిషేవితామ్ ।। ౪౪.

ఈ మహాభాగులు మొదటగా పవిత్రమైన, మహర్షులు పూజించే, మహానదిలోని పవిత్ర జలాన్ని తాగుతారు.