వాయుపురాణమ్

నానారత్నాకరాపూర్ణం నానాసత్త్వనిషేవితమ్। నానానదీసహస్రాణాం సమ్భవం వరపర్వతమ్ ।। ౪౧.

ఆ గొప్ప పర్వతం అనేక రకాల రత్నాలతో నిండిపోయి ఉంది, వివిధ జీవులు సేవిస్తున్నారు, వేలాది నదుల జననస్థానంగా ఉంది.

పశ్చిమస్యాచలేన్ద్రస్య నిషధస్య యథార్థవత్। కీర్త్త్యమానమశేషేణ విశేషం శ్రృణుత ద్విజాః ।। ౪౧.

బ్రాహ్మణులారా, ఇప్పుడు పశ్చిమ దిక్కున ఉన్న నిషధ పర్వత ప్రభావాన్ని, వివరంగా వినండి.

విస్తీర్ణే మధ్యమే కూటే హేమధా తువిబూషితే। దీప్తమాయతనం విష్ణోః సిద్ధర్షిగణసేవితమ్। యక్షాప్సరఃసమాకీర్ణం గన్ధర్వగణసేవితమ్ ।। ౪౧.

విస్తృతమైన మధ్య శిఖరంపై, బంగారంతో మెరిసిపోతున్న చోట, విష్ణువు యొక్క ప్రకాశవంతమైన నివాసం ఉంది. అక్కడ సిద్ధులు, యక్షులు, అప్సరసలు, గంధర్వులు సేవిస్తున్నారు.

తత్ర సాక్షాన్మహాదేవః పీతామ్బరధరో హరిః। వరదః సేవ్యతే సిర్ద్ధైర్లోకకర్త్తా సనాతనః ।। ౪౧.

అక్కడ మహాదేవుడు అయిన హరి, పసుపు వస్త్రాలు ధరించి, లోకాలను సృష్టించే శాశ్వతుడు, వరదాతగా సిద్ధులచే పూజించబడుతున్నాడు.

తస్యైవాబ్యన్తరే కూటే నానాధాతువిభూషితే। తటే నిషధకూటస్య శ్లక్ష్ణచారుశిలాతలే ।। ౪౧.

అదే శిఖరంలో, వివిధ లోహాలతో అలంకరించబడిన నిషధ శిఖరపు మృదువైన, అందమైన శిలాతలంపై ఒక మంటపం ఉంది.

రుక్మకాఞ్చననిర్యూహం తప్తకాఞ్చనతోరణమ్। అనేకవలభీకూటప్రలోలీశతసఙ్కటమ్ ।। ౪౧.

అక్కడ బంగారు ప్రాకారాలు, కరిగిన బంగారు తలుపులు, అనేక వరుసల బాల్కనీలు కలిగి, గజబిజగా ఉన్నాయి.

హర్మ్యప్రాసాదమతులం తప్తకాఞ్చనభూషితమ్। హర్మ్యప్రాసాదబద్ధఞ్చ ముదితఞ్చాతివిస్తరమ్ ।। ౪౧.

అక్కడ తులనలేని రాజప్రాసాదం ఉంది, అది కరిగిన బంగారంతో అలంకరించబడి, రాజభవనాలతో నిర్మించబడినది, ఆనందంగా, విస్తారంగా ఉంది.

ఉద్యానమాలాకలితం త్రింశద్యోజనమాయతమ్। దుఃప్రసహ్యమమిత్రైస్తత్ పూర్ణమాశీవిషోపమైః। ఉలఙ్ఘీనాం ప్రముదితం రక్షసాం రాక్షసం పురమ్ ।। ౪౧.

ఆ ప్రదేశం ఉద్యానవనాల హారాలతో చుట్టుముట్టబడి, ముప్పై యోజనాల పొడవున విస్తరించి ఉంది. అక్కడ విషసర్పాలతో నిండి, శత్రువులకు దుర్భేద్యంగా, ఉల్లాసంగా రాక్షసులు నివసించే నగరం ఉంది.

తస్యైవ దక్షిణే పార్శ్వే నైకదైత్యగణాలయే। గుహాప్రవేశం నగరం శైలకుక్షౌ దురాసదమ్ ।। ౪౧.

దాని దక్షిణ భాగంలో, అనేక దైత్య గణాల నివాసంగా, పర్వతపు లోపల గుహ ప్రవేశం కలిగిన, చేరుకోలేని నగరం ఉంది.

తథైవ పశ్చిమే కూటే పారిజాతశిలోచ్చయే। దేవదానవభాగానాం సమృద్ధాని పురాణి తు ।। ౪౧.

అలాగే, పశ్చిమ దిక్కున ఉన్న పర్వతశిఖరంలో, పారిజాత శిలలతో ఉన్న ఎత్తైన ప్రాంతంలో, దేవతలు మరియు దానవులకు చెందిన పురాతన నగరాలు సమృద్ధిగా ఉన్నాయి.

తత్ర సోమశిలా నామ గిరేస్తస్య మహాతటే। సోమో యత్రావతరతి సదా పర్వసు పర్వసు ।। ౪౧.

అక్కడ ఆ గొప్ప పర్వతపు ఒడ్డున సోమశిల అనే శిల ఉంది. ప్రతి పర్వదినాన అక్కడ సోముడు ఎప్పుడూ అవతరిస్తూ ఉంటాడు.

ఉపాసతేఽత్ర శ్రీమన్తం తారా పతిమనిన్దితమ్। ఋషికిన్నరగన్ధర్వాః సాక్షాద్దేవం తమోనుదమ్ ।। ౪౧.

అక్కడ ఋషులు, కిన్నరులు, గంధర్వులు అందరూ తారాదేవి భర్త అయిన మహిమాన్వితుడైన, నిందలేని, అంధకారాన్ని తొలగించే దేవుణ్ణి ప్రత్యక్షంగా ఆరాధిస్తారు.

తత్రైవ చోత్తరే కూటే బ్రహ్మపార్శ్వమితి స్మృతమ్। స్థానం తత్ర సురేశస్య బ్రహ్మణః ప్రథితం దివి ।। ౪౧.

అదే విధంగా, ఉత్తర శిఖరంలో బ్రహ్మపార్శ్వం అని ప్రసిద్ధి చెందిన స్థలం ఉంది. అక్కడ స్వర్గంలో పేరుగాంచిన బ్రహ్మదేవుని స్థానం ఉంది.

ఇజ్యాపూజానమస్కారైస్తత్ర సిద్ధాః స్వయమ్భువమ్। ఉపాసతే మహాత్మానం యక్షగన్ధర్వదానవాః ।। ౪౧.

అక్కడ యక్షులు, గంధర్వులు, దానవులు వంటి సిద్ధులు మహాత్ముడైన స్వయంభువుని పూజలు, నమస్కారాలు, యజ్ఞాలతో ఆరాధిస్తారు.

తథైవాయతనం వహ్నేః సర్వలోకేషు విశ్రుతమ్। తత్ర విగ్రహవాన్ వాహ్నిః సేవ్యతే సిద్ధచారణైః ।। ౪౧.

అలాగే, అన్ని లోకాలలో ప్రసిద్ధమైన అగ్నిదేవుని ఆలయం అక్కడ ఉంది. అక్కడ రూపంతో ఉన్న అగ్ని సిద్ధచారణుల సేవను పొందుతున్నాడు.

తథైవ చోత్తరే రమ్యే త్రిశ్రృఙ్గే వరపర్వతే। ఋషిసిద్ధానుచరితే నానాభూతగణాలయే। పురం తత్ త్రిషు లోకేషు హేమచిత్రన్తు విశ్రుతమ్ ।। ౪౧.

అదే విధంగా, ఉత్తర దిశలోని అందమైన మూడు శిఖరాలున్న గొప్ప పర్వతంలో, ఋషులు, సిద్ధులు సంచరించే, అనేక భూతగణాలు నివసించే ప్రదేశంలో, మూడు లోకాలలో ప్రసిద్ధమైన బంగారు అలంకారాలతో కూడిన నగరం ఉంది.

త్రయాణాం దేవముఖ్యానాం త్రీణ్యేవాయతనాని చ। నారాయణస్యాయతనం పూర్వకూటే ద్విజోత్తమాః । మధ్యమే బ్రహ్మణః స్థానం శఙ్కరస్య తు పశ్చిమే ।। ౪౧.

మూడు ప్రధాన దేవతలకు మూడు ఆలయాలు ఉన్నాయి. ఉత్తమ ద్విజులారా! నారాయణుని ఆలయం తూర్పు శిఖరంలో, మధ్యలో బ్రహ్మదేవుని స్థానం, పశ్చిమంలో శంకరుని స్థానం ఉంది.

దైత్యదానవగన్ధర్వైర్యక్షరాక్షసపన్నగైః। ఇజానా అభిపూజ్యన్తే దేవదేవా మహాబలాః ।। ౪౧.

దానవులు, దైత్యులు, గంధర్వులు, యక్షులు, రాక్షసులు, పాములు అందరూ మహాబలశాలులు అయిన దేవదేవులను యజ్ఞాలు చేసి భక్తితో పూజిస్తారు.

తథా పురాణి రమ్యాణి దేశే చైవ వ్కచిత్ వ్కచిత్। యక్షగన్ధర్వనాగానాం త్రిశ్రృఙ్గే వరపర్వతే ।। ౪౧.

అలాగే, మూడు శిఖరాలున్న ఆ గొప్ప పర్వతంలో యక్షులు, గంధర్వులు, నాగులకు చెందిన అందమైన పురాతన నగరాలు వివిధ ప్రాంతాల్లో ఉన్నాయి.

తథైవ చోత్తరే దేశే చారుధౌ దేవపర్వతే। అనేకశ్రృఙ్గకలితే సిద్ధసాధు నిషేవితే ।। ౪౧.

అదే విధంగా, ఉత్తర ప్రాంతంలో అనేక శిఖరాలతో అలంకరించబడిన, సిద్ధులు, సద్గురుులు సంచరించే ఆ అందమైన దివ్య పర్వతం ఉంది.

యక్షాణాం కిన్నరాణాఞ్చ గన్ధర్వాణాం సహస్రశః। నాగానాం రాక్షసానాఞ్చ దైత్యానాఞ్చ మహాబలే ।। ౪౧.

అక్కడ యక్షులు, కిన్నరులు, గంధర్వులు, నాగులు, రాక్షసులు, మహాబలశాలులు అయిన దైత్యులు వేల సంఖ్యలో నివసిస్తున్నారు.

కూటే తు మధ్యమే తస్య సిద్ధసఙ్ఘ నిషేవితే। రమ్యే దేవర్షిచరితే రత్నధాతువిభూషితే ।। ౪౧.

ఆ పర్వతపు మధ్య శిఖరంలో, సిద్ధుల సమూహాలు సంచరించే, దేవర్షులు సందర్శించే, రత్నాలు, లోహాలతో అలంకరించబడిన అందమైన ప్రదేశం ఉంది.

పఝోత్పలవనైః ఫుల్లైః సౌగన్ధికవనైస్తథా। తథా కుముదఖణ్డైశ్చ వికచైరుపశోభితే ।। ౪౧.

అది వికసించిన కమలాల చెరువులతో, సుగంధభరితమైన వనాలతో, అలాగే వికసించిన కుముదపుష్ప సమూహాలతో అలంకరించబడి ఉంది.

విహఙ్గసఙ్ఘసంఘుష్టం నానాసత్వనిషేవితమ్। హంసకారణ్డవాకీర్ణం మత్తషట్‌పదసేవితమ్ ।। ౪౧.

అక్కడ పక్షుల సమూహాల కిలకిలారావంతో నిండిపోయి, వివిధ జంతువులు నివసిస్తూ, హంసలు, నెమళ్ళు సమూహాలుగా ఉండి, మత్తులో ఉన్న తేనెటీగలు సంచరిస్తుంటాయి.

నానాసత్వగణాకీర్ణం విహఙ్గైరుపశోభితమ్। చారుతీర్థసుసమ్బాధం త్రింశద్యోజనమణ్డలమ్ ।। ౪౧.

వివిధ జంతు సమూహాలతో నిండిపోయి, పక్షులతో అలంకరించబడి, అందమైన తీర్థస్థలాలతో నిండిన ఈ ప్రాంతం ముప్పది యోజనల పరిధిలో విస్తరించి ఉంది.

సిద్ధైరుపస్పృష్టజలం జలదోషవివర్జితమ్। తత్రానన్దజలన్నామ మహాపుణ్యజలం సరః ।। ౪౧.

అక్కడ సిద్ధులు స్నానం చేసే, మలినాలు లేని పవిత్రమైన నీరు కలిగి ఉన్న ఆనందజలం అనే మహాపుణ్యసరస్సు ఉంది.

తత్ర నాగపతి శ్చణ్డ శ్చణ్డో నామ దురాసదః। శతశీర్షా మహాభాగో విష్ణుచక్రాఙ్కచిహ్నితః। ఇత్యేవమష్టౌ విజ్ఞేయా విచిత్రా దేవపర్వతాః ।। ౪౧.

అక్కడ చండ అనే పేరు గల, భయంకరమైన, చేరలేని, వంద తలలతో ఉన్న, మహాభాగ్యశాలి, విష్ణుచక్రం గుర్తుగా ఉన్న నాగపతి ఉన్నాడు. ఇలా ఎనిమిది అద్భుతమైన దివ్య పర్వతాలు ఉన్నాయని తెలుసుకోవాలి.

పురైరాయతనైః పుణ్యైః పుణ్యోదైశ్చ సరోవరైః। సువర్ణపర్వతైర్నైకైస్తథా రజతపర్వతైః ।। ౪౧.

పుణ్యమైన నగరాలు, పవిత్ర క్షేత్రాలు, పవిత్ర నదులు, మంచి సరస్సులు, అనేక బంగారు కొండలు, అలాగే వెండి పర్వతాలతో ఈ భూమి అలంకరించబడింది.

నానారత్నప్రభాసైశ్చ నైకైశ్చ మణిపర్వతైః। హరితాలపర్వతైర్నైకైస్తథా హిఙ్గులకాఞ్చనైః ।। ౪౧.

వివిధ రత్నాల వెలుగు మెరుస్తున్న కొండలు, అనేక మణులతో అలంకరించబడిన పర్వతాలు, పచ్చరంగు రాళ్లతో కూడిన కొండలు, అలాగే హింగులం, బంగారంతో కూడిన పర్వతాలు ఉన్నాయి.