వాయుపురాణమ్

పూర్వ్వతః శ్వేతవర్ణోఽసౌ బ్రహ్మణ్యస్తస్య తేన తత్। పీతశ్చ దక్షిణేనాసౌ తేన వైశ్యత్వమిష్యతే ।। ౩౪.

మేరుపర్వతం తూర్పు వైపు తెలుపు రంగులో ఉంటుంది, అందువల్ల దాన్ని బ్రాహ్మణంగా భావిస్తారు. దక్షిణ వైపు పసుపు రంగులో ఉండి, అందువల్ల వైశ్యుడిగా పరిగణిస్తారు.

భృఙ్గపత్రనిభశ్వాసౌ పక్ష్విమేన మహాబలః। తేనాస్య శూద్రతా దృష్టా మేరోర్నానార్థకారణాత్ ।। ౩౪.

పశ్చిమ వైపు అది తేనెటీగ రెక్కల వలె నలుపు రంగులో ఉంటుంది. అందువల్ల దాన్ని శూద్రునిగా భావిస్తారు. మేరుపర్వతానికి సంబంధించిన అనేక కారణాల వల్ల ఇది ఇలా చెప్పబడింది.

పార్శ్వముత్తరతస్తస్య రక్తవర్ణం స్వభావతః। తేనాస్య క్షత్రతా చస్యాదితి వర్ణాః ప్రకీర్తితాః। వ్యక్తః స్వభావతః ప్రోక్తో వర్ణతః పరిమాణతః ।। ౩౪.

ఉత్తర వైపున అది సహజంగా ఎరుపు రంగులో ఉంటుంది. అందువల్ల దాన్ని క్షత్రియునిగా పరిగణిస్తారు. ఇలా మేరుపర్వతానికి రంగులు, వాటి స్వభావం, పరిమాణం వివరించబడ్డాయి.

నీలశ్చ వైఢూర్య్యమయః శ్వేతశ్రృఙ్గో హిరణ్మయః। మయూరబర్హవర్ణస్తు శాతకౌమ్భస్తు శ్రృఙ్గవాన్ ।। ౩౪.

నీలపర్వతం వైడూర్య రత్నంతో తయారై, తెల్లని శిఖరాలు, బంగారు వర్ణంతో ఉంటుంది. శ్వేతపర్వతం నెమలి తోక రంగులో మెరిసిపోతూ, శృంగవాన్ బంగారు వర్ణంతో ఉన్నాడు.

ఏతే పర్వ్వతరాజానః సిద్ధచారణసేవితాః। తేషామన్తరవిష్కమ్భో నవసాహస్ర ఉచ్యతే ।। ౩౪.

ఈ పర్వత రాజులు సిద్ధులు, చారణులు నివసించే స్థలాలు. వీటి మధ్య దూరం తొమ్మిది వేల యోజనాలు అని చెప్పబడింది.

మధ్యే త్విలావృతం యస్తు మహామేరోః సమన్తతః। నవైవ తు సహస్రాణి విస్తీర్ణః పర్వ్వతస్తు సః। మధ్యే తస్య మహామేరోర్నిర్ధూమ ఇవ పావకః ।। ౩౪.

మధ్యలో, మహా మేరుపర్వతాన్ని అన్ని వైపులా చుట్టుముట్టి, ఇలావృతం ఉంది. ఆ పర్వతం తొమ్మిది వేల యోజనాల వెడల్పుతో, మధ్యలో మేరుపర్వతం పొగలేని అగ్ని వలె ప్రకాశిస్తుంది.

వేద్యర్ద్ధం దక్షిణం మేరోరుత్తరార్ద్ధం తథోత్తరమ్। వర్షాణి యాని సప్తాత్ర తేషాం యే వర్షపర్వ్వతాః। ద్వే ద్వే సహస్రే విస్తీర్ణా యోజనాని సముచ్ఛ్రయాత్ ।। ౩౪.

మేరుపర్వతం దక్షిణ భాగాన్ని వేద్య అని, ఉత్తర భాగాన్ని కూడా అలాగే పిలుస్తారు. ఇక్కడ ఉన్న ఏడు ప్రాంతాలు, వాటి పర్వత శ్రేణులు రెండువేల యోజనాల వెడల్పు, ఎత్తుతో ఉన్నాయి.

జమ్బూద్వీపస్య విస్తారాత్తేషామాయామ ఉచ్యతే। యోజనానాం సహస్రాణి శతే ద్వే మధ్యమౌ గిరీ ।। ౩౪.

జంబూద్వీపం వెడల్పు ప్రకారం వాటి పొడవు చెప్పబడింది. మధ్యలో ఉన్న రెండు పర్వతాలు రెండువందల వేల యోజనాల పొడవు కలిగి ఉన్నాయి.

నీలశ్చ నిషధశ్చైవ తాభ్యాం హీనాస్తు యేఽపరే। శ్వేతశ్చ హేమకూటశ్చ హిమవాన్ శ్రృఙ్గవాంశ్చ యః ।। ౩౪.

నీలపర్వతం, నిషధపర్వతం ఈ రెండు మధ్యలో ఉన్నాయి. వీటికన్నా తక్కువగా ఉన్నవి శ్వేతపర్వతం, హేమకూటం, హిమవంతం, శృంగవాన్.

నవతిర్ద్వీవశీతిర్ద్వౌ సహస్రాణ్యాయతాస్తు యే । తేషాం మధ్యే జనపదాస్తాని వర్షాణి సప్త వై ।। ౩౪.

తొంభై రెండు వేల యోజనాల పొడవు ఉన్న పర్వతాలలో, జనులు నివసించే ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. అవే ఏడు ప్రాంతాలు.

సమ్పాతవిషమైస్తైస్తు పర్వ్వతైరావృతాని చ। సన్తతాని నదీభేదైరగమ్యాని పరస్పరమ్। వసన్తి తేషు సత్వాని నానా జాతీని భాగశః ।। ౩౪.

ఈ ప్రాంతాలు Unevenగా, పరస్పరం కలిసిపోని పర్వతాలతో చుట్టుముట్టబడి ఉన్నాయి. నదులు వాటిని విభజిస్తూ, ఒకదానికొకటి చేరలేని విధంగా ఉన్నాయి. వాటిలో వివిధ జాతుల జీవులు, ఒక్కొక్కరు ఒక్కో భాగంలో నివసిస్తున్నారు.

ఇదం హైమవతం వర్షం భారతం నామ విశ్రుతమ్। హేమకూటం పరం తస్మాన్నామ్నా కిమ్పురుషం స్మృతమ్ ।। ౩౪.

ఈ హిమవంత ప్రాంతం భరతం అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందింది. హేమకూటం దాటి ఉన్న ప్రాంతాన్ని కింపురుషం అని పిలుస్తారు.

నైషధం హేమకూటన్తు హరివర్షం తదుచ్యతే। హరివర్షాత్పరఞ్చైవ మేరోశ్చ తదిలావృతమ్ ।। ౩౪.

నిషధం, హేమకూటం మధ్యలో ఉన్న ప్రాంతాన్ని హరివర్షం అంటారు. హరివర్షం, మేరుపర్వతం దాటి ఉన్నది ఇలావృతం.

ఇలావృతపరం నీలం రమ్యకం నామ విశ్రుతమ్। రమ్యాత్పరతరం శ్వేతం విశ్రుతన్తద్ధిరణ్మయమ్। హిరణ్మయాత్పరఞ్చాపి శ్రృఙ్గవాంస్తు కురుస్మృతమ్ ।। ౩౪.

ఇలావృతానికి ఆపక్క నీల పర్వతం ఉంది. దాని తరువాత ప్రసిద్ధమైన రమ్యక దేశం వస్తుంది. రమ్యక కంటే గొప్పది శ్వేత దేశం. శ్వేత దేశం తరువాత హిరణ్మయ దేశం ఉంది. హిరణ్మయ దేశాన్ని మించి శృంగవాన్ అనే పర్వతం ఉంది, దానిని కురు అని కూడా అంటారు.

ధనుఃసంస్థే చ విజ్ఞేయే ద్వే వర్షే దక్షిణోత్తరే। దీర్ఘాణి తత్ర చత్వారి మధ్యమన్తదిలావృతమ్ ।। ౩౪.

బాణంలా వంగిన ఆకారంలో రెండు ప్రాంతాలు ఉన్నాయి — ఒకటి దక్షిణం, మరొకటి ఉత్తరం. అక్కడ నాలుగు పొడవైన దేశాలు ఉన్నాయి. వాటి మధ్యలో ఇలావృతం ఉంది.

అర్వాక్ చ నిషధస్యాథ వేద్యర్ద్ధం దక్షిణం స్మృతమ్। పరం నీలవతో యచ్చ వేద్యర్ద్ధన్తు తదుత్తరమ్। వేద్యర్ద్ధం దక్షిణే త్రీణి వర్షాణి త్రీణి చోత్తరే ।। ౩౪.

నిషధ పర్వతానికి ఈవైపు వేదిక యొక్క అర్థ భాగం దక్షిణంగా గుర్తించబడింది. నీల పర్వతానికి ఆవైపు వేదిక యొక్క అర్థ భాగం ఉత్తరంగా ఉంటుంది. దక్షిణవైపు మూడు దేశాలు, ఉత్తరవైపు కూడా మూడు దేశాలు ఉన్నాయి.

తయోర్మధ్యే తు విజ్ఞేయం మేరుమధ్యమిలావృతమ్। దక్షిణేన తు నీలస్య నిషధస్యోత్తరేణ తు ।। ౩౪.

ఆ రెండు మధ్యలో, మేరు పర్వతం మధ్యలో ఇలావృతం ఉంది. అది నీల పర్వతానికి దక్షిణంగా, నిషధ పర్వతానికి ఉత్తరంగా ఉంటుంది.

ఉదగాయతో మహాశైలో మాల్యవాన్ నామ పర్వ్వతః। యోజనానాం సహస్రోరురానీలనిషధాయతః। ఆయామతశ్వతుస్త్రిశత్సహస్రాణి ప్రకీర్తితః ।। ౩౪.

ఉత్తర దిశలో మాల్యవాన్ అనే గొప్ప పర్వత శ్రేణి ఉంది. అది నీల, నిషధ పర్వతాల మధ్య వెయ్యి యోజనాల వెడల్పుతో, మొత్తం ముప్పై వేల యోజనాల పొడవుతో విస్తరించి ఉంది.

తస్య ప్రతీచ్యాం విజ్ఞేయః పర్వతో గన్ధమాదనః। ఆయామాదథ విస్తారాన్ మాల్యవానితి విశ్రుతః ।। ౩౪.

దాని పడమర వైపున గంధమాదన పర్వతం ఉంది. మాల్యవాన్ పర్వతం పొడవులోను, వెడల్పులోను ప్రసిద్ధి చెందింది.

పరిమణ్డలయోర్మధ్యే మేరురుత్తమపర్వతః । చతుర్వర్ణః సుసౌవర్ణశ్చతురస్రః సముచ్ఛ్రితః। అవ్యక్తా ధాతవః సర్వ్వే సముత్పన్నా జలాదయః ।। ౩౪.

ఆ రెండు వృత్తాల మధ్య మేరు అనే ఉత్తమ పర్వతం ఉంది. అది నాలుగు రంగులతో, బంగారు వర్ణంతో, నాలుగు మూలలతో, ఎత్తుగా ఉంది. అందులో నుంచి నీరు మొదలైన అన్ని సూక్ష్మ పదార్థాలు ఉద్భవించాయి.

అవ్యక్తాత్ పృథివీ పద్మం మేరుపర్వతకర్ణికమ్। చతుష్పథం సముత్పన్నం వ్యక్తం పఞ్చగుణం మహత్ ।। ౩౪.

అప్రకటితమైనదానిలో నుంచి భూమి పుట్టింది. అది పద్మం వలె, మేరు పర్వతం దాని మధ్య భాగంగా ఉంది. దానిలో నుంచి నాలుగు దిశల మార్గాలు, ఐదు లక్షణాలతో కూడిన మహత్తరమైనవి, స్పష్టంగా ఉద్భవించాయి.

తతః సర్వ్వాః సముత్పన్నా వృత్తయో ద్విజసత్తమాః। నైకకల్పార్జితైః పుణ్యౌర్వే విధైః ప్రాగుపార్జితైః ।। ౩౪.

అప్పటి నుంచి, ద్విజులారా, అన్ని సృష్టి చక్రాలు పుట్టాయి. అనేక యుగాలలో కూడిన పుణ్య ఫలితాల వల్ల అవి ఏర్పడ్డాయి.

కృతాత్మభిర్వినీతాత్మా మహాత్మా పురుషోత్తమః। మహాదేవో మహాయోగీ జగజ్జ్యేష్ఠో మహేశ్వరః । సర్వలోకగతోఽనన్తో హ్యమూర్తిత్వాదజాయత ।। ౩౪.

తనను సాధించుకున్న, నియమితమైన, గొప్ప మనస్సు గలవారిచే, పరమాత్మ, మహాదేవుడు, మహాయోగి, జగత్తుకు పెద్దవాడు, మహేశ్వరుడు, అన్ని లోకాలలో వ్యాపించి, అనంతమైన, రూపరహితుడైన వాడు జన్మించాడు.

న తస్య ప్రాకృతీ మూర్త్తిర్మాంసమేదోఽస్థిసమ్భవా । యోగాచ్చైవేశ్వరత్వాచ్చ సర్వ్వాత్మాగత ఏవ సః ।। ౩౪.

ఆయనకు మాంసం, మేద, ఎముకలతో కూడిన భౌతిక శరీరం లేదు. యోగబలంతో, ఈశ్వరత్వంతో, ఆయన అన్ని ప్రాణుల్లో ఉన్నాడు.

తన్నిమిత్తం సముత్పన్నం లోకపద్మం సనాతనమ్। కల్పశేషస్య తస్యాదౌ కాలస్య గతిరీదృశీ ।। ౩౪.

ఆయన సంకల్పంతో శాశ్వతమైన లోక పద్మం పుట్టింది. కల్పాంతంలో ఆది సమయంలో కాల ప్రవాహం ఇలానే సాగింది.

తస్మిన్ పద్మే సముత్పన్నో దేవదేవశ్చతుర్ముఖః। ప్రజాపతిపతిర్బ్రహ్మా ఈశానో జగతః ప్రభుః ।। ౩౪.

ఆ పద్మంపై దేవతలకు దేవుడైన, నాలుగు ముఖాలుగల బ్రహ్మ, ప్రజాపతులకు అధిపతి, జగత్తుకు పాలకుడు జన్మించాడు.

తస్య బీజాని సర్గో హి పుష్కరస్య యథార్థవత్। కృత్స్నః ప్రజానిసర్గేణ విస్తరేణేహ కథ్యతే ।। ౩౪.

ఆయన సృష్టి, పద్మపు విత్తనాల వలె ఉంటుంది. సమస్త ప్రాణుల సృష్టి, విస్తారంగా ఇక్కడ వివరించబడింది.

యదబ్జం వైష్ణవం కార్య్యం తతస్తన్నాభితోఽభవత్। పద్మాకారా సముత్పన్నా పృథివీ సవనద్రుమా ।। ౩౪.

విష్ణువు సంకల్పంతో ఆ పద్మం ఆయన నాభి నుండి పుట్టింది. దానిలో నుంచి అడవులు, చెట్లు కలిగిన భూమి పద్మాకారంగా ఏర్పడింది.

తదస్య లోకపద్మస్య విస్తరేణ ప్రకాశితమ్। వర్ణమానం విభాగేన క్రమశః శ్రృణుత ద్విజాః ।। ౩౪.

ఇలా ఈ లోక పద్మం యొక్క విస్తృతి వివరించబడింది. ఇప్పుడు, ద్విజులారా, దాని విభాగాలు, పరిమాణాలు వరుసగా వినండి.