వాయుపురాణమ్

యే చాప్యుత్పతితా గర్భాదధోభాగగతాశ్చ యే। తేషాం స్వాహాః స్వధాశ్చైవ ఆప్నువన్తు స్వదన్తు చ ।। ౩౦.

గర్భంలో పుట్టినవారు, క్రిందికి వెళ్లినవారు, వారందరికీ స్వాహా, స్వధా లభించాలి. వారు తృప్తిపొందాలి.

యే న రోదన్తి దేహస్థాః ప్రాణినో రోదయన్తి చ। హర్షయన్తి చ హృష్యన్తి నమస్తేభ్యోఽస్తు నిత్యశః ।। ౩౦.

శరీరంలో ఉండి, తాము ఏడవక, ఇతరులను ఏడిపించే వారు, ఆనందాన్ని కలిగించే వారు, తామూ ఆనందించే వారు, వారందరికీ ఎల్లప్పుడూ నమస్కారం.

యే సముద్రే నదీదుర్గే పర్వతేషు గుహాసు చ। వృక్షమూలేషు గోష్ఠేషు కాన్తారగహనేషు న ।। ౩౦.

సముద్రంలో, నదుల్లో, కొండలపై, గుహల్లో, వృక్షమూలాల్లో, ఆవుల గోషాలలో, అడవి లోతుల్లో ఉన్నవారు—

చతుష్పథేషు రథ్యాసు చత్వరేషు సభాసు చ। చన్ద్రార్కయోర్మధ్యగతా యే చ చన్ద్రార్కరశ్మిషు ।। ౩౦.

చౌరస్తాల్లో, వీధుల్లో, బజార్లలో, సభల్లో, చంద్రుడు సూర్యుడు మధ్యలో ఉన్నవారు, చంద్రుడు సూర్యుని కిరణాల్లో ఉన్నవారు—

రసాతలగతా యే చ యే చ తస్మాత్పరఙ్గతాః। నమస్తేభ్యో నమస్తేభ్యో నమస్తేభ్యశ్చ నిత్యశః। సూక్ష్మాః స్థూలాః కృశా హ్రస్వా నమస్తేభ్యస్తు నిత్యశః ।। ౩౦.

రసాతలంలో ఉన్నవారు, దాని కన్నా పైన ఉన్నవారు, వారందరికీ ఎప్పటికీ నమస్కారం, నమస్కారం, నమస్కారం. సూక్ష్మమైనవారు, స్థూలమైనవారు, క్షీణమైనవారు, చిన్నవారు—అందరికీ ఎల్లప్పుడూ నమస్కారం.

సర్వస్త్వం సర్వగో దేవ సర్వభూతపతిర్భవాన్। సర్వభూతాన్తరాత్మా చ తేన త్వం న నిమన్త్రితః ।। ౩౦.

ప్రభూ! నీవే అన్నీ, నీవే అన్నిటిలోనూ వ్యాపించినవాడు, నీవే సమస్త భూతాలకు అధిపతి, నీవే ప్రతి జీవిలో అంతర్యామి. అందువల్ల నిన్ను ప్రత్యేకంగా ఆహ్వానించాల్సిన అవసరం లేదు.

త్వమేవ చేజ్యసే యస్మాద్యజ్ఞైర్వివిధదక్షిణైః। త్వమేవ కర్త్తా సర్వస్య తేన త్వం న నిమన్త్రితః ।। ౩౦.

వివిధ యజ్ఞాల ద్వారా, ఎన్నో బహుమతులతో పూజింపబడేది నీవే. అన్నిటికీ కర్త నీవే. అందుకే నిన్ను ప్రత్యేకంగా ఆహ్వానించాల్సిన పని లేదు.

అథ వా మాయయా దేవ మోహితః సూక్ష్మయా త్వయా। ఏతస్మాత్ కారణాద్వాపి తేన త్వం న నిమన్త్రితః ।। ౩౦.

లేదా ప్రభూ! నీ సూక్ష్మమైన మాయ వల్ల నేను మోహితుడనై ఉండవచ్చు. లేదా మరే కారణమైనా, అందువల్ల నిన్ను ప్రత్యేకంగా ఆహ్వానించాల్సిన అవసరం లేదు.

ప్రసీద మమ దేవేశ త్వమేవ శరణం మమ। త్వం గతిస్త్వం ప్రతిష్ఠా చ న చాన్యాస్తి న మే గతిః ।। ౩౦.

దేవేశా! నాపై దయచూపు. నీవే నా శరణు, నీవే నా గమ్యం, నీవే నా ఆధారం. నాకు నీవు తప్ప ఇంకెవరూ లేరు, నాకు వేరే దారి లేదు.

స్తుత్వైవం స మహాదేవం విరరామ ప్రజాపాతిః। భగవానపి సుప్రీతః పునర్దక్షమభాషత ।। ౩౦.

ఇలా మహాదేవుని స్తుతించి, ప్రజాపతి మౌనంగా నిలిచాడు. ఆ భగవంతుడు సంతోషంతో మళ్లీ దక్షుణ్ణి ఉద్దేశించి మాట్లాడాడు.

పరితుష్టోఽస్మి తే దక్ష స్తవేనానేన సువ్రత। బహునాత్ర కిముక్తేన మత్సమీపం గమిష్యసి ।। ౩౦.

దక్షా! నీ ఈ స్తోత్రంతో నేను చాలా సంతోషించాను. నీకు ఇంకా ఏమి చెప్పాలి? నువ్వు నా సన్నిధికి రాబోతున్నావు.

అథైనమబ్రవీద్వాక్యం త్రైలోక్యాధిపతిర్భవః। కృత్వాశ్వాసకరం వాక్యం వాక్యజ్ఞో వాక్యమాహతమ్ ।। ౩౦.

అప్పుడు మూడు లోకాల అధిపతి అయిన భవుడు, అతనికి ధైర్యం కలిగించే మాటలు చెప్పాడు. మాటలలో నిపుణుడైన ఆయన, గొప్పగా ఇలా పలికాడు.

దక్ష దక్ష న కర్త్తవ్యో మన్యుర్విఘ్నమిమం ప్రతి। అహం యజ్ఞహా న త్వన్యో దృశ్యతే తత్పురా త్వయా ।। ౩౦.

దక్షా, దక్షా, ఈ అడ్డంకి విషయమై కోపపడకూడదు. యజ్ఞాన్ని నాశనం చేసినవాడు నేనే, మరెవ్వరూ కాదు. నీవు ముందుగా చూశావు కదా.

భూయశ్చ తం వరమిమం మత్తో గృహ్ణీష్వ సువ్రత। ప్రసన్నవదనో భూత్వా త్వమేకాగ్రమనాః శ్రృణు ।। ౩౦.

ధైర్యంగా ఉన్నవాడా, మళ్లీ నా నుండి ఈ వరాన్నిGraహించు. సంతోషంగా ముఖంతో, ఏకాగ్రతతో నా మాటలు విను.

అశ్వమేధసహస్రస్య వాజపేయశతస్య చ। ప్రజాపతే మత్ప్రసాదాత్ ఫలభాగీ భవిష్యసి ।। ౩౦.

నా అనుగ్రహంతో, నువ్వు వెయ్యి అశ్వమేధ యాగాలూ, వంద వాజపేయ యాగాల ఫలితాన్ని పొందుతావు, ప్రజాపతీ.

వేదాన్ షడఙ్గానుద్ధృత్య సాఙ్ఖ్యాన్యోగాంశ్చ కృత్స్నశః। తపశ్చ విపులం తప్త్వా దుశ్చరం దేవదానవైః ।। ౩౦.

వేదాలు, వాటి ఆరు అంగాలు, సాంఖ్య, యోగ శాస్త్రాలు అన్నీ నేర్చుకొని, దేవతలు, దానవులు కూడా చేయలేని గొప్ప తపస్సు చేసినవాడవు.

అర్థైర్ద్దశార్ద్ధసంయుక్తైర్గూఢమప్రాజ్ఞనిర్మ్మితమ్। వర్ణాశ్రమకృతైర్ధర్మైంర్విపరీతం క్వచిత్సమమ్ ।। ౩౦.

పదార్థాలు పది, అరలు కలిపి, తెలియని వారు రహస్యంగా చేసినవి, వర్ణాశ్రమ ధర్మాలు ఎక్కడైనా వ్యత్యాసంగా, ఎక్కడైనా సమంగా ఉండేవి.

శ్రుత్యర్థైరధ్యవసితం పశుపాశవిమోక్షణమ్। సర్వేషామాశ్రమాణాన్తు మయా పాశుపతం వ్రతమ్। ఉత్పాదితం శుభం దక్ష సర్వపాపవిమోక్షణమ్ ।। ౩౦.

వేదార్థాలతో స్థిరమైన, జీవుల బంధనాల నుండి విముక్తి కలిగించే, అన్ని ఆశ్రమాల వారికి నేను పాశుపత వ్రతాన్ని స్థాపించాను, దక్షా. ఇది శుభమయమైనది, అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి కలిగించేది.

అస్య చీర్ణస్య యత్సమ్యక్ ఫలం భవతి పుష్కలమ్। తదస్తు తే మహాభాగ మానసస్త్యజ్యతాం జ్వరః ।। ౩౦.

ఈ వ్రతాన్ని సరిగ్గా ఆచరించిన వారికి ఎంత గొప్ప ఫలం వస్తుందో, అది నీకూ కలగనీ, మహాభాగా. నీ మనసులోని బాధను వదిలేయి.

ఏవముక్త్వా మహాదేవః సపత్నీకః సహానుగః। అదర్శనమనుప్రాప్తో దక్షస్యామితవిక్రమః ।। ౩౦.

ఇలా చెప్పిన తరువాత, మహాదేవుడు తన భార్యతో, అనుచరులతో కలిసి, అపారమైన శక్తి కలిగినవాడు, దక్షుడి చూపుకు కనిపించకుండా పోయాడు.

అవాప్య చ తదా భాగం యథోక్తం బ్రహ్మణా భవః। జ్వరఞ్చ సర్వధర్మజ్ఞో బహుధా వ్యభజత్తదా। శాన్త్యర్థం సర్వభూతానాం శ్రృణుధ్వం తత్ర వై ద్విజాః ।। ౩౦.

ఆ సమయంలో భవుడు, బ్రహ్మ చెప్పిన విధంగా భాగాన్ని స్వీకరించి, అన్ని ధర్మాలను తెలిసినవాడు, ఆ జ్వరాన్ని అనేక విధాలుగా విభజించాడు. అన్ని జీవులకు శాంతి కోసం ఇలా చేశాడని వినండి, ద్విజులారా.

శీర్షాభితాపో నాగానాం పర్వతానాం శిలారుజః। అపాన్తు నాలికాం విద్యాన్నిర్మోకమ్భుజగేష్వపి ।। ౩౦.

పాములకు తలనొప్పి, పర్వతాలకు రాళ్ల నొప్పి, నీళ్లలో కూడా, పాములకు నాళిక అనే జ్వరాన్ని గుర్తించాలి.

శౌరకః సౌరభేయాణామూషరః పృథివీతలే । ఇభా నామపి ధర్మజ్ఞ దృష్టిప్రత్యవరోధనమ్ ।। ౩౦.

సౌరభేయ జంతువులకు శౌరక జ్వరం, భూమిపై ఊషర అని, ఏనుగులకు ధర్మాన్ని తెలిసినవాడా, చూపు మబ్బు రావడం జ్వరంగా చెప్పబడింది.

రన్ధ్రోద్భూతం తథాశ్వానాం శిఖోద్భేదశ్చ బర్హిణామ్। నేత్రరోగః కోకిలానాం జ్వరః ప్రోక్తో మహాత్మభిః ।। ౩౦.

గుర్రాలకు రంధ్రాలు ఏర్పడటం, నెమళ్లకు కిరీటము పగిలిపోవడం, కోయిలలకు కన్ను వ్యాధి — ఇవన్నీ మహాత్ములు జ్వరంగా చెప్పారు.

అజానాం పిత్తభేదశ్చ సర్వేషామితి నః శ్రుతమ్। శుకానామపి సర్వేషాం హిమికా ప్రోచ్యతే జ్వరః। శార్దూలేష్వపి వై విప్రాః శ్రమో జ్వర ఇహోచ్యతే ।। ౩౦.

ఆటుకులకు పిత్తం పగిలిపోవడం జ్వరంగా మేము విన్నాము. అన్ని శుకులకు చలి జ్వరంగా చెప్పబడింది. పులులకు, మునులారా, అలసటను ఇక్కడ జ్వరంగా అంటారు.

మానుషేషు తు సర్వజ్ఞ జ్వరో నామైష కీర్తితః। మరణే జన్మని తథా మధ్యే చ విశతే సదా ।। ౩౦.

మనుషులలో, సర్వజ్ఞుడా, ఈ జ్వరమే పేరుతో ప్రసిద్ధి. మరణ సమయంలో, జనన సమయంలో, మధ్యలో కూడా ఎప్పుడూ ప్రవేశిస్తుంది.

ఏతన్మాహేశ్వరం తేజౌ జ్వరో నామ సుదారుణః। నమస్యశ్చైవ మాన్యశ్చ సర్వప్రాణిభిరీశ్వరః ।। ౩౦.

ఈ మహేశ్వరుడి తేజస్సుతో కూడిన భయంకరమైన జ్వరాన్ని, అన్ని ప్రాణులు పూజించాలి, గౌరవించాలి. ఎందుకంటే ఇది ప్రభువు.

ఇమాం జ్వరోత్పత్తిమదీనమానసః పఠేత్సదా యః సుసమాహితో నరః । విముక్తరోగః స నరో ముదా యుతో లభేత కామాన్ స యథామనీషితాన్ ।। ౩౦.

ఎవడు వినయంగా, ఏకాగ్రతతో ఈ జ్వర ఉత్పత్తి కథను ఎప్పుడూ పఠిస్తాడో, అతడు వ్యాధుల నుండి విముక్తి పొంది, ఆనందంతో తన కోరికలను పొందుతాడు.

దక్షప్రోక్తం స్తవఞ్చాపి కీర్త్తయేద్యః శ్రృణోతి వా। నాశుభం ప్రాప్నుయాత్ కిఞ్చిద్దీర్ఘఞ్చాయురవాప్నుయాత్ ।। ౩౦.

దక్షుడు చెప్పిన స్తోత్రాన్ని ఎవడు పాడినా, వినినా, అతనికి ఎలాంటి అశుభం కలగదు. దీర్ఘాయువు కూడా పొందుతాడు.