వాయుపురాణమ్

పర్వతాశ్చ వ్యశీర్యన్త కమ్పతే చ వసున్ధరా। మేరుశ్చ ఘూర్ణతే విప్రాః క్షుభ్యన్తే వరుణాలయాః ।। ౩౦.

పర్వతాలు చీలిపోయాయి, భూమి కంపించసాగింది, మేరు పర్వతం తాళలేక తడబడింది, మునులారా! వరుణుని నివాసాలు కూడా కలతచెందాయి.

అగ్నయో నైవ దీప్యన్తే న చ దీప్యన్తి భాస్కరాః। గ్రహా నైవ ప్రకాశన్తే నక్షత్రాణి న తారకాః ।। ౩౦.

అగ్నులు మండలేదు, సూర్యులు ప్రకాశించలేదు, గ్రహాలు వెలుతురు ఇవ్వలేదు, నక్షత్రాలు, తారలు కూడా మెరవలేదు.

ఋషయో నాభ్యభాషన్త న దేవా న చ దానవాః। ఏవం హి తిమిరీభూతం నిర్ద్దహన్తి విమానితాః ।। ౩౦.

మహర్షులు మాట్లాడలేదు, దేవతలు మాట్లాడలేదు, దానవులు కూడా మౌనంగా ఉన్నారు. అలా చీకటిలో మునిగిపోయి, అవమానానికి గురైనవారి కోపంతో అంతా కాలిపోయింది.

సింహనాదం ప్రముఞ్చన్తే ఘోరరూపా మహాబలాః। ప్రభఞ్జన్తే పరే ఘోరా యూపానుత్పాటయన్తి చ ।। ౩౦.

భయంకరమైన రూపంతో, అపారమైన బలంతో వారు సింహగర్జనలు చేశారు. మరికొందరు భయానకులు యజ్ఞస్తంభాలను విరగ్గొట్టి పీకేశారు.

ప్రమర్ద్దన్తి తథా చాన్యే వినృత్యన్తి తతాఽపరే। ఆధావన్తి ప్రధావన్తి వాయువేగా మనోజవాః ।। ౩౦.

కొంతమంది నాశనం చేశారు, మరికొందరు నాట్యం చేశారు, ఇంకొందరు గాలి వేగంతో, మనస్సు వేగంతో పరుగులు తీశారు.

చూర్ణన్తే యజ్ఞపాత్రాణి యాగస్యాయతనాని చ। శీర్యమాణాని దృశ్యన్తే తారా ఇవ నభస్తలాత్ ।। ౩౦.

వారు యజ్ఞపాత్రలను, యాగస్థలాలను పగలగొట్టారు. అవి విరిగిపడుతూ ఆకాశం నుండి తారలు పడిపోవడం లాగ కనిపించాయి.

దివ్యాన్నపానభక్షాణాం రాశయః పర్వతోపమాః। క్షీర నద్యస్తథా చాన్యా ఘృతపాయసకర్దమాః. మధుమణ్డోదకా దివ్యాః ఖణ్డశర్కరవాలుకాః ।। ౩౦.

పర్వతాల్లాంటి దివ్యమైన అన్నపానీయాల గుట్టలు కనిపించాయి. పాల నదులు, నెయ్యి, పాయసం మట్టి కలిసినవి, తేనె, తీపి నీళ్ళు, సక్కర తుక్కలతో కూడిన వణులు అక్కడ ప్రవహించాయి.

షడ్రసాన్నివహన్త్యన్యా గుడకుల్యా మనోరమాః। ఉచ్చావచాని మాంసాని భక్ష్యాణి వివిధాని చ ।। ౩౦.

మరిన్ని ఆకర్షణీయమైన వణులు ఆరు రుచులతో నిండినవి. ఎత్తైనవి, తక్కువైనవి, వివిధ రకాల మాంసాహారాలు, అనేక భక్ష్యాలు అక్కడ ఉన్నాయి.

యాని కాని చ దివ్యాని లేహ్యఞ్చోష్యం తథాపరే। భుఞ్జతే వివిధైర్వక్త్రైర్విలుణ్ఠన్తి చ సర్వసః। క్రీడన్తి వివిధాకారాశ్చిక్షిపుః సురయోషితః ।। ౩౦.

ఏదైనా దివ్యమైన లేహ్యం, చప్పరించేది ఉన్నా, వారు అనేక నోళ్లతో వాటిని తినిపెట్టారు, అన్నీ దోచుకున్నారు. వారు అనేక రూపాల్లో ఆడుకున్నారు, దేవకన్యలను విసిరేశారు.

రుద్రకోపప్రయుక్తాస్తు సర్వదేవైః సురక్షితమ్। తం యజ్ఞమహనన్ శీఘ్రం రుద్రకల్పాః సమీపతః ।। ౩౦.

రుద్రుని కోపంతో ప్రేరేపితులై, అన్ని దేవతలు కాపాడుతున్నా, ఆ రుద్రసమానులు దగ్గరగా వచ్చి ఆ యజ్ఞాన్ని వేగంగా ధ్వంసం చేశారు.

చక్రురన్యే తథా నాదాన్ సర్వభూతభయంకరాన్। ఛిత్త్వా శిరోఽన్యే యజ్ఞస్య వినదన్తి భయఙ్కరాః ।। ౩౦.

మరికొందరు భయంకరమైన శబ్దాలు చేసి అన్ని ప్రాణులను భయపెట్టారు. ఇంకొందరు యజ్ఞశిరస్సు కోసి భయానకంగా అరచేశారు.

దక్షో దక్షపతిశ్చైవ దేవో యజ్ఞపతిస్తథా। మృగరూపేణ చాకాశే ప్రపలాయితుమారభత్ ।। ౩౦.

దక్షుడు, యజ్ఞపతి, దేవుడు కూడా మృగరూపంలో ఆకాశంలో పారిపోవడానికి ప్రయత్నించాడు.

వీరభద్రోఽప్రమేయాత్మా జ్ఞాత్వా తస్య బలన్తదా। అన్తరిక్షగతస్యాశు చిచ్ఛేదాస్య శిరో మహాన్ ।। ౩౦.

అపారమైన స్వభావం కలిగిన వీరభద్రుడు, అతని బలాన్ని తెలుసుకొని, అతను ఆకాశంలో పరుగెత్తుతున్నప్పుడు వెంటనే అతని తలను కోసేశాడు.

దక్షః ప్రజాపతిశ్చైవ వినష్ట భ్రాన్తచేతనః। క్రుద్ధేన వీరభద్రేణ శిరః పాదేన పీడితః। జరాభిభూతతీవ్రాత్మా నిపపాత మహీతలే ।। ౩౦.

దక్షుడు, ప్రజాపతి, తన మనస్సు పోయి, నాశనం అయి, కోపంతో ఉన్న వీరభద్రుడు అతని తలపై కాలితో తన్నాడు. వృద్ధాప్యం వల్ల బలహీనుడై, భూమిపై పడిపోయాడు.

త్రయస్త్రింశద్దేవతానాం తాః కోటయో విమలాత్మకాః। పాశేనాగ్నిబలేనాశు బద్ధాః సింహబలేన చ ।। ౩౦.

ముప్పత్తి మూడువేల దేవతల కోట్లు, పవిత్రమైన స్వభావం కలిగినవారు, వెంటనే పాశంతో, అగ్నిబలంతో, సింహబలంతో బంధించబడ్డారు.

తతో జగ్ముర్మహాత్మానం సర్వే దేవా మహాబలమ్। ప్రసీద భగవన్ రుద్ర బృత్యానాం మా కుధః ప్రభో ।। ౩౦.

అంతటా దేవతలు అందరూ మహాత్ముడైన, అపార బలమున్న రుద్రుని దగ్గరకు వెళ్లి, "ప్రభూ! భగవంతుడా రుద్రా! మేము నీ సేవకులం, మాపై కోపం పెట్టుకోకుము, దయచేయుము" అని ప్రార్థించారు.

తతో బ్రహ్మాదయో దేవా దక్షశ్చైవ ప్రజాపతిః। ఊచుః ప్రాఞ్జలయో భూత్వా కథ్యతాం కో భవానితి ।। ౩౦.

ఆ తరువాత బ్రహ్మ మొదలైన దేవతలు, ప్రజాపతి అయిన దక్షుడు కూడ చేతులు జోడించి, "మీరు ఎవరో మాకు చెప్పండి" అని వినయంగా అడిగారు.

న చ దేవో న చాదిత్యో న చ భోక్తుమిహాగతః। నైవద్రష్టుం హి దేవేన్ద్రాన్న చ కౌతూహలాన్వితః ।। ౩౦.

నేను దేవుడిని కాదు, ఆదిత్యుడిని కాదు, ఇక్కడ ఏదైనా తినడానికి రాలేదు, దేవేంద్రులను చూడటానికి కూడా రాలేదు, ఆసక్తితో కూడ రాలేదు.

దక్షయజ్ఞవినాశార్థం సమ్ప్రాప్తం విద్ధి మామిహ। వీరభద్ర ఇతి ఖ్యాతం రుద్రకోపాద్వినిర్గతమ్ ।। ౩౦.

ఈ దక్షయజ్ఞాన్ని నాశనం చేయడానికి నేను ఇక్కడికి వచ్చాను. రుద్రుని కోపం నుండి పుట్టిన వీరభద్రుడిగా నాకు పేరు ఉంది.

భద్రకాలీ చ విజ్ఞేయా దేవ్యాః క్రోధాద్వినిర్గతా। ప్రేషితా దేవదేవేన యజ్ఞాన్తికమిహాగతా ।। ౩౦.

దేవత యొక్క కోపం వల్ల పుట్టిన భద్రకాళిని కూడా తెలుసుకోండి. దేవతల దేవుడు పంపించి, యజ్ఞస్థలానికి వచ్చింది.

శారణం గచ్ఛ రాజేన్ద్ర దేవం తే త్వముమాపతిమ్। వరం క్రోధోఽపి రుద్రస్య వరదానం న దేవతః ।। ౩౦.

రాజాధిరాజా! ఉమాదేవి భర్త అయిన దేవుని ఆశ్రయం పొందు. ఎందుకంటే రుద్రుని కోపం కూడా దేవతలకు శిక్ష ఇవ్వదు, వరాలే ఇస్తుంది.

వీరభద్రవచః శ్రుత్వా దక్షో ధర్మ్మభృతాం వరః। తోషయామాస దేవేశం శూలపాణిం మహేశ్వరమ్ ।। ౩౦.

వీరభద్రుని మాటలు విన్న దక్షుడు, ధర్మంలో ప్రథముడైన వాడు, దేవతల అధిపతి అయిన శూలపాణి మహేశ్వరుని సంతోషపెట్టేందుకు ప్రయత్నించాడు.

ప్రదుష్టే యజ్ఞవాదే తు విద్రుతేషు ద్విజాతిషు। తారామృగమయే దీప్తే రౌద్రే భీమమహానలే ।। ౩౦.

యజ్ఞవిధానం భంగమై, ద్విజులు చెల్లాచెదురైపోయినప్పుడు, నక్షత్రాలు, జింకలతో చేసిన భయంకరమైన, మండుతున్న అగ్నిలో,

శూలనిర్భిన్నవదనైః కూజద్భిః పరిచారకైః। నిఖాతోత్పాటితైర్యూపైరపవిద్ధై ర్య్యతస్తతః ।। ౩౦.

శూలంతో ముఖాలు చీల్చబడిన సేవకులు అరుస్తూ, ఎక్కడికక్కడ విసిరిపడిన శరీరాల ముద్దలు చుట్టూ పడి ఉన్నాయి.

ఉత్పత్ద్భిః పతద్భిశ్చ గృధ్రైరామిషగృధ్రుభిః। పక్షపాతవినిర్ధూతైః శివాశతనినాదితైః ।। ౩౦.

మాంసం కోసం ఎగిరిపడుతున్న గద్దలు, రెక్కలతో దూసుకుపోతూ, శివాళ్ళ శతస్వరాలతో ప్రతిధ్వనిస్తూ చుట్టూ సంచరిస్తున్నాయి.

ప్రాణాపానౌ సన్నిరుధ్య తతః స్థానేన యత్నతః। విచార్య సర్వతో దృష్టిం బహుదృష్టిరమిత్రజిత్ ।। ౩౦.

ప్రాణాయామం చేసి, అన్ని వైపులా దృష్టిపెట్టి, శత్రువులను జయించిన వాడు లోతుగా ఆలోచించాడు.

సహసా దేవదేవేశః అగ్నికుణ్డాదుపాగతః। చన్ద్రసూర్య్యసహస్రస్య తేజః సంవర్త్తకోపమమ్ ।। ౩౦.

ఆకస్మాత్తుగా దేవతల అధిపతి, అగ్నికుండం నుండి బయలుదేరి, వెయ్యి చంద్రసూర్యుల తేజస్సుతో ప్రకాశించాడు.

ప్రహస్య చైనం భగవానిదం వచనమబ్రవీత్। నష్టస్తే జ్ఞానతో దక్ష ప్రీతిస్తే మయి సాంప్రతమ్ ।। ౩౦.

ఆ భగవంతుడు చిరునవ్వుతో, "దక్షా! నీ జ్ఞానం పోయింది, కానీ ఇప్పుడు నాపై నీ ప్రేమ తిరిగి వచ్చింది" అని పలికాడు.

స్మితం కృత్వాబ్రవీద్వాక్యం బ్రూహి కిం కరవాణి తే। శ్రావితఞ్చ సమాఖ్యాయ దేవానాం గురుభిః సహ ।। ౩౦.

ఆయన చిరునవ్వుతో, "నీకేమి కావాలో చెప్పు, నేను ఏమి చేయాలో చెప్పు. ఇది దేవతలు, వారి గురువుల సమక్షంలో వినిపించు" అని అన్నాడు.