వాయుపురాణమ్

గౌణాని తావదేతాని కర్మజాన్యపరాణి చ। నామాని తే భవిష్యన్తి మత్ప్రసాదాత్ శుభాననే ।। ౨౫.

నీకు కలిగే ఈ రెండవ పేర్లు, ఇంకా ఇతర పేర్లు కూడా నీ కర్మల వల్ల కలుగుతాయి. ఇవన్నీ నా అనుగ్రహంతో నీకు లభిస్తాయి, శుభముఖి.

తతస్తౌ పీడ్యమానౌ తు వరమేనమయాచతామ్। అనావృతం నౌ మరణం పుత్రత్వఞ్చ భవేత్తవ ।। ౨౫.

ఆ ఇద్దరూ బాధపడుతూ, ఒక వరం కోరారు: 'మా మరణం ఎవరికీ దాచిపెట్టబడకూడదు. నీవు మా కుమారుడిగా అవ్వాలి' అని.

తథేత్యుక్త్వా తతస్తూర్ణమనయత్ యమసాదనమ్। అనయత్ కైటభం విష్ణుర్జిష్ణుశ్చాప్యనయన్మధుమ్ ।। ౨౫.

అతను 'అలా జరుగుతుంది' అని చెప్పి, వెంటనే వారిని యముని లోకానికి తీసుకెళ్లాడు. విష్ణువు కైటభుడిని తీసుకెళ్లాడు, జిష్ణువు కూడా మధును తీసుకెళ్లాడు.

ఏవన్తౌ నిహతౌ దైత్యౌ విష్ణునా జిష్ణునా సహ। ప్రీతేన బ్రహ్మణా చాథ లోకానాం హితకామ్యయా ।। ౨౫.

ఇలా ఆ ఇద్దరు దైత్యులు విష్ణువు, జిష్ణువు సహాయంతో సంహరించబడ్డారు. బ్రహ్మ కూడా సంతోషంతో, లోకాలకు మేలు కావాలని కోరాడు.

పుత్రత్వమీశేన యథా హ్యాత్మా దత్తో నిబోధత। విష్ణునా జిష్ణునా సార్ద్ధం మధుకైటభయోస్తథా। సమ్పరాయే వ్యతిక్రాన్తే బ్రహ్మా విష్ణుమభాషత ।। ౨౫.

ప్రభువు తన ఆత్మను కుమారత్వంగా ఇచ్చిన విధానాన్ని విను. అలాగే విష్ణువు, జిష్ణువు కలిసి మధు, కైటభులకు కూడా కుమారత్వం ఇచ్చారు. యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత బ్రహ్మ విష్ణువుతో మాట్లాడాడు.

అద్య వర్షశతం పూర్ణం సమయః ప్రత్యుపస్థితః। సంక్షేపసంప్లవఙ్ఘోరం స్వస్థానం యామి చాప్యహమ్ ।। ౨౫.

ఇప్పటికే వంద సంవత్సరాలు పూర్తయ్యాయి. నిర్ణీత సమయం వచ్చింది. ఈ చిన్న, భయంకరమైన ప్రళయం తర్వాత నేను నా స్థలానికి వెళ్తాను.

స తస్య వచసా దేవః సంహారమకరోత్తదా। మహీం నిస్థావరాం కృత్వా ప్రకృతిస్థాంశ్చ జఙ్గమాన్ ।। ౨౫.

ఆయన మాట విన్న వెంటనే ఆ దేవుడు సంహారం చేశాడు. భూమిని స్థావరజంతువుల్లా ఖాళీ చేసి, చరజంతువులను మళ్లీ వారి స్వస్థితికి చేర్చాడు.

యది గోవిన్ద భద్రన్తే క్షిప్తస్తే యాదసాం పతిః। బ్రూహి యత్ కరణీయం స్యాన్మయా తే లక్ష్మివర్ద్ధన ।। ౨౫.

గోవిందా, నీకు మేలు జరిగిందా? నీటి అధిపతి పడిపోయాడు. లక్ష్మిని పెంచే వాడా, నేను నీ కోసం ఏం చేయాలో చెప్పు.

బాఢం శ్రృణు హేమాభ పద్మయోనే వచో మమ । ప్రసాదో యస్త్వయా లబ్ధ ఈశ్వరాత్ పుత్రలిప్సయా ।। ౨౫.

తపోదీప్తి కలిగిన పద్మయోని, బంగారు వర్ణుడా, నా మాట విను. కుమారుని కోరికతో నీవు ప్రభువుని నుండి పొందిన అనుగ్రహం గురించి చెబుతాను.

తన్తథా సఫలం కృత్వా మత్తోఽభూదనృణో భవాన్। చతుర్విధాని భూతాని సృజ త్వం విసృజస్వ వా ।। ౨౫.

ఆ వరాన్ని ఫలవంతం చేసి, నీవు నా అప్పు తీర్చుకున్నావు. ఇప్పుడు నీవు నాలుగు రకాల ప్రాణులను సృష్టించు లేదా విడుదల చేయు.

అవాప్య సంజ్ఞాఙ్గోవిన్దాత్ పద్మయోనిః పితామహః। ప్రజాః స్రష్టుమనాస్తేపే తప ఉగ్రం తతో మహత్ ।। ౨౫.

గోవిందుని ఆజ్ఞను స్వీకరించిన పద్మయోని బ్రహ్మ, ప్రాణులను సృష్టించాలనే సంకల్పంతో గొప్ప తపస్సు చేశాడు.

తస్యైవన్తప్యమానస్య న కిఞ్చిత్సమవర్త్తత। తతో దీర్ఘేణ కాలేన దుఃఖాత్ క్రోధో వ్యవర్ద్ధత ।। ౨౫.

అతను ఎంత తపస్సు చేసినా, ఏమి ఫలితం కనబడలేదు. చాలా కాలం తర్వాత బాధతో అతనిలో కోపం పెరిగింది.

సక్రోధావిష్టనేత్రభ్యామపతన్నశ్రుబిన్దవః । తతస్తేభ్యోఽశ్రుబిన్దుభ్యో వాతపిత్తకఫాత్మకాః ।। ౨౫.

కోపంతో నిండిన అతని కన్నుల నుంచి కన్నీటి బిందువులు జారిపడ్డాయి. ఆ బిందువుల నుంచి వాయు, పిత్త, కఫ స్వభావం కలిగిన జీవులు పుట్టాయి.

మహాభాగా మహాసత్త్వాః స్వస్తికైరభ్యలఙ్కృతాః। ప్రకీర్ణకేశాః సర్పాస్తే ప్రాదుర్భూతా మహావిషాః ।। ౨౫.

అద్భుతమైన భాగ్యం, గొప్ప శక్తి కలిగి, శుభచిహ్నాలతో అలంకరించబడి, జుట్టు విరబూసిన ఆ పాములు, మహావిషంతో పుట్టుకొచ్చాయి.

సర్పాంస్తథాగ్రజాన్ దృష్ట్వా బ్రహ్మాత్మానమనిన్దత। అహో ధిక్ తపసా మహ్యం ఫలమీదృశకం యది। లోకవైనాశికీ జజ్ఞే ఆదావేవ ప్రజా మమ ।। ౨౫.

ఆ గొప్ప పాములను చూసి బ్రహ్మ తనను తాను నిందించుకున్నాడు: 'అయ్యో! నా తపస్సు ఫలం ఇదే అయితే నాకు దురదృష్టమే. నా మొదటి సంతానం లోకాలను నాశనం చేసేలా పుట్టింది.'

తస్య తీవ్రాభవన్మూర్చ్ఛా క్రోధామర్షసముద్భవా। మూర్చ్ఛాభితాపేన తదా జహౌ ప్రాణాన్ ప్రజాపతిః ।। ౨౫.

కోపం, అసహనం వల్ల అతనికి తీవ్రమైన మూర్ఛ వచ్చింది. ఆ మూర్ఛ బాధతో ప్రజాపతి తన ప్రాణాలను విడిచాడు.

తస్యాప్రతిమవీర్యస్య దేహాత్ కారుణ్యపూర్వకమ్। ఆత్మైకాదశ తే రుద్రాః ప్రోద్భూతా రుదతస్తథా। రోదనాత్ ఖలు రుద్రాస్తే రుద్రత్వం తేన తేషు తత్ ।। ౨౫.

అద్వితీయ శక్తి కలిగిన అతని శరీరం నుంచి, దయతో, అతను ఏడుస్తూ ఉండగా, పదకొండు రుద్రులు పుట్టారు. ఆ ఏడుపు వల్ల వారిని రుద్రులు అని పిలుస్తారు, అందుకే వారికి రుద్రత్వం వచ్చింది.

యే రుద్రాః ఖలు తే ప్రాణా యే ప్రాణాస్తే తదాత్మకాః। ప్రాణాః ప్రాణభృతాం జ్ఞేయాః సర్వభూతేష్వవస్థితాః ।। ౨౫.

రుద్రులు అనేవారు నిజంగా ప్రాణశక్తులే. ఆ ప్రాణశక్తులు కూడా అదే స్వరూపం కలవే. ప్రతి జీవిలో ఉన్న ప్రాణశక్తులు అన్నీ అన్ని ప్రాణధారులలో వ్యాపించి ఉన్నాయని తెలుసుకోవాలి.

అత్యుగ్రస్య మహత్త్వస్య సాధునా చరితస్య చ। తస్య ప్రాణాన్ దదౌ భూయస్త్రిశూలీ నీలలోహితః। లలాటాత్ పద్మయోనేస్తు ప్రభురేకాదశాత్మకః ।। ౨౫.

అత్యంత ఉగ్రుడైన, గొప్పవాడైన, సద్గుణసంపన్నుడైన ఆ మహాత్మునికి త్రిశూలధారి, నీలలోహితుడు, పద్మయోనియైన బ్రహ్మ యొక్క నుదుటి నుండి, పదే పదే తన ప్రాణశక్తులను ఇచ్చాడు, ఆ ప్రభువు పదకొండు రూపాలలో ఉన్నాడు.

బ్రహ్మణః సోఽదదాత్ ప్రాణానాత్మజః స తదా ప్రభుః। ప్రహృష్టవదనో రుద్రః కించిత్ ప్రత్యాగతాసవమ్। అభ్యభాషత్తదా దేవో బ్రహ్మాణం పరమం వచః ।। ౨౫.

ఆ సమయంలో బ్రహ్మ కుమారుడైన ఆ ప్రభువు తన ప్రాణశక్తులను ఇచ్చాడు. ఆనందంతో ముఖం వెలిగిన రుద్రుడు, కొంత తన శక్తిని తిరిగి పొందిన తరువాత, ఆ సమయంలో బ్రహ్మను పరమమైన మాటలతో సంబోధించాడు.

ఉపయాచస్వ మాం బ్రహ్మన్ స్మర్త్తుమర్హసి చాత్మనః। మాం చ వేత్థాత్మజం రుద్రం ప్రసాదం కురు మే ప్రభో ।। ౨౫.

బ్రహ్మా! నన్ను ఆశ్రయించు. నీ స్వరూపాన్ని గుర్తు పెట్టుకో. నన్ను నీ కుమారుడైన రుద్రుడిగా తెలుసుకో. ప్రభూ! నాపై అనుగ్రహం చూపించు.

శ్రుత్వా త్విదం వచస్తస్య ప్రభూతఞ్చ మనోగతమ్। పితామహః ప్రసన్నాత్మా నేత్రే ఫుల్లామ్బుజప్రభైః ।। ౨౫.

ఆయన మాటలు, మనసులోని ఆలోచనలు విన్న బ్రహ్మ, హర్షంతో, పుష్పించిన కమలాలా మెరిసే కళ్లతో, సంతోషంగా ఉన్నాడు.

తతః ప్రత్యాగతప్రాణః స్నిగ్ధగమ్భీరయా గిరా। ఉవాచ భగవాన్ బ్రహ్మా శుద్ధజామ్బూనదప్రభః ।। ౨౫.

తర్వాత, ప్రాణశక్తి తిరిగి పొందిన బ్రహ్మ, మృదువుగా, లోతైన స్వరంతో, స్వచ్ఛమైన బంగారం వలె ప్రకాశిస్తూ, ఇలా పలికాడు.

భో భో వద మహాభాగ ఆనన్దయసి మే మనః। కో భవాన్ విశ్వభూతిస్త్వం స్థిత ఏకాదశాత్మకః ।। ౨౫.

ఓ మహాభాగ! చెప్పు, నీవు నా మనసును ఆనందపరిచావు. నువ్వెవరు? పదకొండు రూపాలలో స్థితిచేసిన విశ్వమూర్తివా?

ఏవముక్తో భగవతా బ్రహ్మణాఽనన్తతేజసా। తతః ప్రత్యవదద్రుద్రో హ్యభివాద్యాత్మజైః సహ ।। ౨౫.

అనంత తేజస్సుతో ఉన్న బ్రహ్మ ఆ విధంగా అడిగినప్పుడు, రుద్రుడు తన కుమారులతో కలిసి నమస్కరించి, సమాధానం ఇచ్చాడు.

యత్తే వరమహం బ్రహ్మన్ యాచితో విష్ణునా సహ। పుత్రో మే భవ దేవేతి త్వత్తుల్యో వాపి ధూర్వహః ।। ౨౫.

బ్రహ్మా! నేను విష్ణుతో కలిసి నిన్ను అడిగిన వరం ఏమిటంటే — నా కుమారుడు దేవుడవాలని, లేదా కనీసం నువ్వు లాగా మహాశక్తివంతుడవాలని కోరుకున్నాను.

లోకేషు విశ్రుతైః కార్యం సర్వైర్విశ్వాత్మసమ్భవైః। విషాదన్త్యజ దేవేశ లోకాంస్త్వం స్రష్టుమర్హసి ।। ౨౫.

ప్రపంచాలలో జరిగే కార్యాలు విశ్వాత్మ నుండి ఉద్భవించిన వారందరిచేత నెరవేరాలి. దేవతల అధిపతీ! లోకాల అంతంలో నువ్వే లోకాలను సృష్టించాలి.

ఏవం స భగవానుక్తో బ్రహ్మా ప్రీతమనాభవత్ । రుద్రం ప్రత్యవదద్భూయో లోకాన్తే నీలలోహితమ్ ।। ౨౫.

ఇలా అడిగినప్పుడు, బ్రహ్మ ఆనందంతో నిండిపోయి, లోకాల అంతంలో నీలలోహితుడైన రుద్రునితో మళ్లీ ఇలా అన్నాడు.

సాహాయ్యం మమ కార్యార్థం ప్రజాః సృజ మయా సహ। బీజీ త్వం సర్వభూతానాం తత్ప్రపన్నస్తథా భవ। బాఢమిత్యేవ తాం వాణీం ప్రతిజగ్రాహ శఙ్కరః ।। ౨౫.

నా పనిలో నాకు తోడుగా ఉండి, నా తోడుగా ప్రాణులను సృష్టించు. నువ్వే సమస్త భూతాల విత్తనం, అందులో స్థిరమవు. శంకరుడు 'అలా జరుగుతుంది' అని ఆ మాటలను అంగీకరించాడు.