వాయుపురాణమ్

తతస్తౌ జలమావిశ్య సంస్తమ్భ్యాపః స్వమాయయా । చక్రతుస్తుములం యుద్ధం యస్య యేనేప్సితం తదా ।। ౨౫.

తర్వాత వారు నీటిలోకి ప్రవేశించి, తమ మాయతో నీటిని ఆపి, గట్టిగా యుద్ధం చేశారు. ఎవరి విజయం కావాలో వారు ప్రయత్నించారు.

తేషాన్తు యుధ్యమానానాం దివ్యం వర్షశతఙ్గతమ్। న చ యుద్ధమదోత్సేకో హ్యన్యోన్యం సంన్యవర్త్తత ।। ౨౫.

వారు దివ్యమైన నూరేళ్లు యుద్ధం చేసినా, ఎవరికీ పైచేయి రాలేదు, ఎవ్వరూ వెనక్కు తగ్గలేదు.

లక్షణద్వయసంస్థానాద్రూపవన్తౌ స్థితేఙ్గితౌ। సాదృశ్యాద్వ్యాకులమనా బ్రహ్మా ధ్యానముపాగమత్ ।। ౨౫.

రూపంలో, లక్షణాల్లో, కదలికల్లో ఇద్దరూ ఒకేలా ఉండటంతో, బ్రహ్మకు ఎవరు ఎవరో గుర్తు పట్టలేక మనసు అయోమయంగా meditationలోకి వెళ్లాడు.

స తయోరన్తరం బుద్ధ్వా బ్రహ్మా దివ్యేన చక్షుషా। పద్మకేసరజం సూక్ష్మం బబన్ధ కవచన్తయోః। ఆమేఖలఞ్చ గాత్రఞ్చ తతో మన్త్రముదాహరత్ ।। ౨౫.

తన దివ్యదృష్టితో వారి మధ్య తేడా తెలుసుకున్న బ్రహ్మ, పద్మపు రేణువులతో సూత్రముగా ఒక సున్నితమైన కవచాన్ని తయారు చేసి, వారి శరీరాలకు బిగించి, మంత్రాన్ని ఉచ్చరించాడు.

జపతస్త్వభవత్కన్యా విశ్వరూపసముత్థితా। పద్మేన్దువదనప్రఖ్యా పద్మహస్తా శుభా సతీ। తాం దృష్ట్వా వ్యథితౌ దైత్యౌ భయాద్వర్ణవివర్జ్జితౌ ।। ౨౫.

ఆయన జపం చేస్తుండగా, విశ్వరూపంగా ఒక కన్య తలెత్తింది. ఆమె ముఖం పద్మంలా, చంద్రంలా ప్రకాశించింది. చేతిలో పద్మం, శుభ్రత, సద్గుణాలతో మెరిసింది. ఆమెను చూసి ఆ ఇద్దరు దానవులు భయంతో వర్ణం కోల్పోయారు.

తతః ప్రోవాచ తాం కన్యాం బ్రహ్మా మధురయా గిరా। కాఽత్ర త్వమవగన్తవ్యా బ్రూహి సత్యమనిన్దితే ।। ౨౫.

తర్వాత బ్రహ్మ ఆ కన్యను మధురంగా అడిగాడు: 'ఇక్కడ నీవెవరు? నిన్ను తెలుసుకోవాలి. నిజంగా చెప్పు, నిందలేని వాడివి.'

సామ్నా సంపూజ్య సా కన్యా బ్రహ్మాణం ప్రాఞ్జలిస్తదా । మోహినీం విద్ధి మాం మాయాం విష్ణోః సన్దేశకారిణీమ్ ।। ౨౫.

ఆ కన్య చేతులు జోడించి, మృదువుగా బ్రహ్మను సత్కరించి ఇలా చెప్పింది: 'నన్ను మోహినిగా, విష్ణువు మాయా శక్తికి దూతగా తెలుసుకో.'

త్వయా సఙ్కీర్త్త్యమానాఽహం బ్రహ్మన్ ప్రాప్తా త్వరాయుతా। అస్యాః ప్రీతమనా బ్రహ్మా గౌణం నామ చకార హ ।। ౨౫.

'బ్రహ్మా! నువ్వు పిలిచినందువల్ల నేను త్వరగా వచ్చాను. ఆమెపై సంతోషంతో బ్రహ్మ ఆమెకు మరొక పేరు పెట్టాడు.'

మయా చ వ్యాహృతా యస్మాత్త్వఞ్చైవ సముపస్థితా। మహావ్యాహృతిరిత్యేవ నామ తే విచరిష్యతి ।। ౨౫.

'నువ్వు పిలిచి నేను వచ్చాను కాబట్టి, నీవు మహావ్యాహృతి అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందుతావు.'

ఉత్థితా చ శిరో భిత్త్వా సావిత్రీ తేన చోచ్యతే। ఏకానంశాత్తు యస్మాత్త్వమనేకాంశా భవిష్యసి ।। ౨౫.

ఆమె తల పైకి లేచి, దాన్ని చీల్చి బయటపడినప్పుడు, అతను ఆమెను సావిత్రి అని పిలిచాడు. నీవు ఒక్క భాగంగా కాక, అనేక భాగాలుగా మారిపోతావు అని చెప్పాడు.

గౌణాని తావదేతాని కర్మజాన్యపరాణి చ। నామాని తే భవిష్యన్తి మత్ప్రసాదాత్ శుభాననే ।। ౨౫.

నీకు కలిగే ఈ రెండవ పేర్లు, ఇంకా ఇతర పేర్లు కూడా నీ కర్మల వల్ల కలుగుతాయి. ఇవన్నీ నా అనుగ్రహంతో నీకు లభిస్తాయి, శుభముఖి.

తతస్తౌ పీడ్యమానౌ తు వరమేనమయాచతామ్। అనావృతం నౌ మరణం పుత్రత్వఞ్చ భవేత్తవ ।। ౨౫.

ఆ ఇద్దరూ బాధపడుతూ, ఒక వరం కోరారు: 'మా మరణం ఎవరికీ దాచిపెట్టబడకూడదు. నీవు మా కుమారుడిగా అవ్వాలి' అని.

తథేత్యుక్త్వా తతస్తూర్ణమనయత్ యమసాదనమ్। అనయత్ కైటభం విష్ణుర్జిష్ణుశ్చాప్యనయన్మధుమ్ ।। ౨౫.

అతను 'అలా జరుగుతుంది' అని చెప్పి, వెంటనే వారిని యముని లోకానికి తీసుకెళ్లాడు. విష్ణువు కైటభుడిని తీసుకెళ్లాడు, జిష్ణువు కూడా మధును తీసుకెళ్లాడు.

ఏవన్తౌ నిహతౌ దైత్యౌ విష్ణునా జిష్ణునా సహ। ప్రీతేన బ్రహ్మణా చాథ లోకానాం హితకామ్యయా ।। ౨౫.

ఇలా ఆ ఇద్దరు దైత్యులు విష్ణువు, జిష్ణువు సహాయంతో సంహరించబడ్డారు. బ్రహ్మ కూడా సంతోషంతో, లోకాలకు మేలు కావాలని కోరాడు.

పుత్రత్వమీశేన యథా హ్యాత్మా దత్తో నిబోధత। విష్ణునా జిష్ణునా సార్ద్ధం మధుకైటభయోస్తథా। సమ్పరాయే వ్యతిక్రాన్తే బ్రహ్మా విష్ణుమభాషత ।। ౨౫.

ప్రభువు తన ఆత్మను కుమారత్వంగా ఇచ్చిన విధానాన్ని విను. అలాగే విష్ణువు, జిష్ణువు కలిసి మధు, కైటభులకు కూడా కుమారత్వం ఇచ్చారు. యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత బ్రహ్మ విష్ణువుతో మాట్లాడాడు.

అద్య వర్షశతం పూర్ణం సమయః ప్రత్యుపస్థితః। సంక్షేపసంప్లవఙ్ఘోరం స్వస్థానం యామి చాప్యహమ్ ।। ౨౫.

ఇప్పటికే వంద సంవత్సరాలు పూర్తయ్యాయి. నిర్ణీత సమయం వచ్చింది. ఈ చిన్న, భయంకరమైన ప్రళయం తర్వాత నేను నా స్థలానికి వెళ్తాను.

స తస్య వచసా దేవః సంహారమకరోత్తదా। మహీం నిస్థావరాం కృత్వా ప్రకృతిస్థాంశ్చ జఙ్గమాన్ ।। ౨౫.

ఆయన మాట విన్న వెంటనే ఆ దేవుడు సంహారం చేశాడు. భూమిని స్థావరజంతువుల్లా ఖాళీ చేసి, చరజంతువులను మళ్లీ వారి స్వస్థితికి చేర్చాడు.

యది గోవిన్ద భద్రన్తే క్షిప్తస్తే యాదసాం పతిః। బ్రూహి యత్ కరణీయం స్యాన్మయా తే లక్ష్మివర్ద్ధన ।। ౨౫.

గోవిందా, నీకు మేలు జరిగిందా? నీటి అధిపతి పడిపోయాడు. లక్ష్మిని పెంచే వాడా, నేను నీ కోసం ఏం చేయాలో చెప్పు.

బాఢం శ్రృణు హేమాభ పద్మయోనే వచో మమ । ప్రసాదో యస్త్వయా లబ్ధ ఈశ్వరాత్ పుత్రలిప్సయా ।। ౨౫.

తపోదీప్తి కలిగిన పద్మయోని, బంగారు వర్ణుడా, నా మాట విను. కుమారుని కోరికతో నీవు ప్రభువుని నుండి పొందిన అనుగ్రహం గురించి చెబుతాను.

తన్తథా సఫలం కృత్వా మత్తోఽభూదనృణో భవాన్। చతుర్విధాని భూతాని సృజ త్వం విసృజస్వ వా ।। ౨౫.

ఆ వరాన్ని ఫలవంతం చేసి, నీవు నా అప్పు తీర్చుకున్నావు. ఇప్పుడు నీవు నాలుగు రకాల ప్రాణులను సృష్టించు లేదా విడుదల చేయు.

అవాప్య సంజ్ఞాఙ్గోవిన్దాత్ పద్మయోనిః పితామహః। ప్రజాః స్రష్టుమనాస్తేపే తప ఉగ్రం తతో మహత్ ।। ౨౫.

గోవిందుని ఆజ్ఞను స్వీకరించిన పద్మయోని బ్రహ్మ, ప్రాణులను సృష్టించాలనే సంకల్పంతో గొప్ప తపస్సు చేశాడు.

తస్యైవన్తప్యమానస్య న కిఞ్చిత్సమవర్త్తత। తతో దీర్ఘేణ కాలేన దుఃఖాత్ క్రోధో వ్యవర్ద్ధత ।। ౨౫.

అతను ఎంత తపస్సు చేసినా, ఏమి ఫలితం కనబడలేదు. చాలా కాలం తర్వాత బాధతో అతనిలో కోపం పెరిగింది.

సక్రోధావిష్టనేత్రభ్యామపతన్నశ్రుబిన్దవః । తతస్తేభ్యోఽశ్రుబిన్దుభ్యో వాతపిత్తకఫాత్మకాః ।। ౨౫.

కోపంతో నిండిన అతని కన్నుల నుంచి కన్నీటి బిందువులు జారిపడ్డాయి. ఆ బిందువుల నుంచి వాయు, పిత్త, కఫ స్వభావం కలిగిన జీవులు పుట్టాయి.

మహాభాగా మహాసత్త్వాః స్వస్తికైరభ్యలఙ్కృతాః। ప్రకీర్ణకేశాః సర్పాస్తే ప్రాదుర్భూతా మహావిషాః ।। ౨౫.

అద్భుతమైన భాగ్యం, గొప్ప శక్తి కలిగి, శుభచిహ్నాలతో అలంకరించబడి, జుట్టు విరబూసిన ఆ పాములు, మహావిషంతో పుట్టుకొచ్చాయి.

సర్పాంస్తథాగ్రజాన్ దృష్ట్వా బ్రహ్మాత్మానమనిన్దత। అహో ధిక్ తపసా మహ్యం ఫలమీదృశకం యది। లోకవైనాశికీ జజ్ఞే ఆదావేవ ప్రజా మమ ।। ౨౫.

ఆ గొప్ప పాములను చూసి బ్రహ్మ తనను తాను నిందించుకున్నాడు: 'అయ్యో! నా తపస్సు ఫలం ఇదే అయితే నాకు దురదృష్టమే. నా మొదటి సంతానం లోకాలను నాశనం చేసేలా పుట్టింది.'

తస్య తీవ్రాభవన్మూర్చ్ఛా క్రోధామర్షసముద్భవా। మూర్చ్ఛాభితాపేన తదా జహౌ ప్రాణాన్ ప్రజాపతిః ।। ౨౫.

కోపం, అసహనం వల్ల అతనికి తీవ్రమైన మూర్ఛ వచ్చింది. ఆ మూర్ఛ బాధతో ప్రజాపతి తన ప్రాణాలను విడిచాడు.

తస్యాప్రతిమవీర్యస్య దేహాత్ కారుణ్యపూర్వకమ్। ఆత్మైకాదశ తే రుద్రాః ప్రోద్భూతా రుదతస్తథా। రోదనాత్ ఖలు రుద్రాస్తే రుద్రత్వం తేన తేషు తత్ ।। ౨౫.

అద్వితీయ శక్తి కలిగిన అతని శరీరం నుంచి, దయతో, అతను ఏడుస్తూ ఉండగా, పదకొండు రుద్రులు పుట్టారు. ఆ ఏడుపు వల్ల వారిని రుద్రులు అని పిలుస్తారు, అందుకే వారికి రుద్రత్వం వచ్చింది.

యే రుద్రాః ఖలు తే ప్రాణా యే ప్రాణాస్తే తదాత్మకాః। ప్రాణాః ప్రాణభృతాం జ్ఞేయాః సర్వభూతేష్వవస్థితాః ।। ౨౫.

రుద్రులు అనేవారు నిజంగా ప్రాణశక్తులే. ఆ ప్రాణశక్తులు కూడా అదే స్వరూపం కలవే. ప్రతి జీవిలో ఉన్న ప్రాణశక్తులు అన్నీ అన్ని ప్రాణధారులలో వ్యాపించి ఉన్నాయని తెలుసుకోవాలి.

అత్యుగ్రస్య మహత్త్వస్య సాధునా చరితస్య చ। తస్య ప్రాణాన్ దదౌ భూయస్త్రిశూలీ నీలలోహితః। లలాటాత్ పద్మయోనేస్తు ప్రభురేకాదశాత్మకః ।। ౨౫.

అత్యంత ఉగ్రుడైన, గొప్పవాడైన, సద్గుణసంపన్నుడైన ఆ మహాత్మునికి త్రిశూలధారి, నీలలోహితుడు, పద్మయోనియైన బ్రహ్మ యొక్క నుదుటి నుండి, పదే పదే తన ప్రాణశక్తులను ఇచ్చాడు, ఆ ప్రభువు పదకొండు రూపాలలో ఉన్నాడు.