వాయుపురాణమ్

తస్యైవం క్రీడమానస్య సమీపం దేవమీఢుషః। హేమబ్రహ్మాణ్డజో బ్రహ్మా రుక్మవర్ణోహ్యతీన్ద్రియః। చతుర్ముఖో విశాలాక్షః సమాగమ్య యదృచ్ఛయా ।। ౨౪.

అలా ఆ దేవుడు క్రీడిస్తూ ఉన్నప్పుడు, ఆ దేవుని సమీపంలో, బంగారు బ్రహ్మాండంలో జన్మించిన, బంగారు వర్ణంతో, ఇంద్రియాలకు అందని, నాలుగు ముఖాలతో, విశాలమైన కళ్లతో బ్రహ్మదేవుడు స్వేచ్ఛగా ప్రత్యక్షమయ్యాడు.

శ్రియా యుక్తేన నవ్యేన సుప్రభేణ సుగన్ధినా। తం క్రీడమానం పఝేన దృష్ట్వా బ్రహ్మా తు భేజివాన్ ।। ౨౪.

కొత్తగా, అందంగా, సుగంధంగా అలంకరించబడి ఆత్మవిశ్రాంతిగా ఆడుకుంటున్న వాడిని చూసి బ్రహ్మ దేవుడు దగ్గరకు వచ్చాడు.

స విస్మయమథాగమ్య శస్య సంపూర్ణయా గిరా। ప్రోవాచ కో భవాన్ శేతే ఆక్షితో మ్ధ్యమమ్భసామ్ ।। ౨౪.

ఆ అద్భుత దృశ్యం చూసి ఆశ్చర్యంతో, గొప్ప స్వరంతో బ్రహ్మ ఇలా అడిగాడు: "ఈ నీటిలో ఎవరు నీవు? ఎవ్వరూ కాపాడకుండా ఇక్కడ పడుకున్నావు?"

అథ తస్యాచ్యుతః శ్రుత్వా బ్రహ్మణస్తు శుభం వచః। ఉదతిష్ఠత పర్య్యఙ్కాద్విస్మయోత్ఫుల్లలోచనః ।। ౨౪.

బ్రహ్మ చెప్పిన మంగళకరమైన మాటలు విని, అచ్యుతుడు తన మంచం మీద నుంచి ఆశ్చర్యంతో కన్నులు పెద్దవిగా చేసి లేచాడు.

ప్రత్యువాచోత్తరం చైవ క్రియతే యచ్చ కిఞ్చన। ద్యౌరన్తరిక్షం భూతఞ్చ పరం పదమహం ప్రభుః ।। ౨౪.

ఆయన ఇలా సమాధానం ఇచ్చాడు: "ఆకాశంలో, భూమిపై, జీవుల్లో ఏది జరుగుతుందో, వాటన్నింటికీ నేను పరమాధిపతి."

తమేవముక్త్వా భగవాన్ విష్ణుః పునరథావ్రవీత్ । కస్త్వం ఖలు సమాయాతః సమీపం భగవాన్ కుతః । కుతస్వ భూయో గన్తవ్యం కుత్ర వా తే ప్రతిశ్రయః ।। ౨౪.

అలా చెప్పిన తరువాత, భగవంతుడు విష్ణువు మళ్లీ ఇలా అడిగాడు: "భగవంతుడా! నీవెవరు? నన్ను చేరడానికి ఎక్కడి నుంచి వచ్చావు? ఇక ఎక్కడికి వెళ్ళబోతున్నావు? నీ ఆశ్రయం ఎక్కడ ఉంది?"

కో భవాన్ విశ్వమూర్తిస్త్వం కర్త్తవ్యం కిఞ్చ తే మయా। ఏవం బ్రువాణ వైకుణ్ఠం ప్రత్యువాచ పితామహః ।। ౨౪.

"ఈ విశ్వరూపుడా! నీవెవరు? నీ కొరకు నేను ఏమి చేయాలి?" అని వైకుంఠుడిని పితామహుడు అడిగాడు.

యథా భవాంస్తథా చాహమాదికర్త్త ప్రజాపతిః। నారాయణసమాఖ్యాతః సర్వ్వం వై మయి తిష్ఠతి ।। ౨౪.

"నీవు ఎలా ఉన్నావో, నేనూ అలాగే ఉన్నాను. నేను ఆదికర్త, ప్రజాపతి, నారాయణుడిగా పిలవబడతాను. ఈ సర్వం నాలోనే ఉంది."

సవిస్మయం పరం శ్రుత్వా బ్రహ్మణా లోకకర్తృణా। సోఽనుజ్ఞాతో భగవతా వైకుణ్ఠో విశ్వసమ్భవః ।। ౨౪.

ప్రపంచ సృష్టికర్త అయిన బ్రహ్మ చెప్పిన ఈ పరమమైన మాటలు విని, విశ్వానికి మూలమైన వైకుంఠుడు ఆయన అనుమతితో ఉండిపోయాడు.

కౌతూహలాన్మహాయోగీ ప్రవిష్టో బ్రహ్మణో ముఖమ్। ఇమానష్టాదశద్వీపాన్ ససముద్రాన్ సపర్వ్వతాన్। ప్రవిశ్య స మహాతేజాశ్చాతుర్వర్ణ్యసమాకులాన్। బ్రహ్మాదిస్తమ్బపర్య్యన్తాన్ సప్తలోకాన్ సనాతనాన్ ।। ౨౪.

ఆ ఆసక్తితో మహాయోగి బ్రహ్మ నోటిలో ప్రవేశించాడు. అక్కడి నుంచి పదహారు ద్వీపాలు, సముద్రాలు, పర్వతాలు, నాలుగు వర్ణాలతో నిండిన ప్రపంచాలను, బ్రహ్మ నుండి స్థంభం వరకు ఉన్న ఏడు శాశ్వత లోకాలను చూశాడు.

బ్రహ్మణస్తూదరే దృష్ట్వా సర్వ్వాన్ విష్ణుర్మహాయశాః। అహోఽస్య తపసో వీర్య్యం పునః పునరభాషత ।। ౨౪.

బ్రహ్ముడి పొట్టలో ఉన్నవన్నీ చూసి, మహాప్రతిష్ఠ కలిగిన విష్ణువు, "అయ్యో! ఇతని తపస్సు ఎంత గొప్పది!" అని మళ్లీ మళ్లీ ఆశ్చర్యపడ్డాడు.

పర్య్యటన్ వివిధాన్ లోకాన్ విష్ణుర్నానావిధాశ్రమాన్। తతో వర్షసహస్రాన్తే నాన్తం హి దదృశే తదా ।। ౨౪.

విష్ణువు అనేక లోకాల్లో, వివిధ ఆశ్రమాల్లో వేల సంవత్సరాలు సంచరించినా, దానికి అంతం కనబడలేదు.

తదాఽస్య వక్రాన్నిష్క్రమ్య పన్నగేన్ద్రారికేతనః। అజాతశత్రుర్భగవాన్ పితామహమథాబ్రవీత్ ।। ౨౪.

ఆ తరువాత, తన వంకర నోటిలో నుంచి బయటికొచ్చిన పన్నగేంద్రుని నివాసమైన, శత్రువులేని భగవంతుడు పితామహుడిని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.

భగవన్ ఆది మధ్యఞ్చ అన్తం కాలదిశోర్న చ। నాహమన్తం ప్రపశ్యామి హ్యుదరస్య తవానఘ ।। ౨౪.

"భగవంతుడా! కాలదిశలకు ఆదిని, మధ్యను, అంతాన్ని నేను చూడలేకపోతున్నాను. నీ పొట్టకూ అంతం కనిపించడంలేదు, పాపరహితుడా!"

ఏవముక్త్వాబ్రవీద్భూయః పితామహమిదం హరిః। భవానప్యేవమేవాద్య హ్యుదరం మమ శాశ్వతమ్। ప్రవిశ్య లోకాన్ పశ్యైతాననౌపమ్యాన్ ద్విజోత్తమ ।। ౨౪.

అలా చెప్పి, హరి మళ్లీ పితామహుడిని ఇలా ఉద్దేశించి అన్నాడు: "నీవు కూడా నా శాశ్వతమైన పొట్టలోకి ప్రవేశించి, ఈ అపూర్వమైన లోకాలను చూడు, ద్విజోత్తమా!"

మనఃప్రహ్లాదనీం వాణీం శ్రుత్వా తస్యాభినన్ద్య చ। శ్రీపతేరుదరం భూయః ప్రవివేశ పితామహః ।। ౨౪.

ఆ హర్షభరితమైన మాటలు విని, వాటిని గౌరవించి, పితామహుడు మళ్లీ శ్రీపతికి పొట్టలోకి ప్రవేశించాడు.

తానేవ లోకాన్ గర్భస్థః పశ్యన్ సోఽచిన్త్యవిక్రమః। పర్యటిత్వాదిదేవస్య దదర్శాన్తం న వై హరేః ।। ౨౪.

పొట్టలో ఉండి, ఆ లోకాలను చూస్తూ, ఆ అపారశక్తి కలవాడు ఎన్నో చోట్ల సంచరించినా, హరిలో అంతం కనబడలేదు.

జ్ఞాత్వాగమన్తస్య పితామహస్య ద్వారాణి సర్వాణి పిధాయ విష్ణుః। విభుర్మనః కర్త్తుమియేష చాశు సుఖం ప్రసుప్తోఽస్మి మహాజలౌఘే ।। ౨౪.

పితామహుడు బయటకు రావడం సాధ్యపడదని తెలుసుకున్న విష్ణువు, అన్ని ద్వారాలు మూసి వేసి, మనస్సు నిశ్చలంగా చేసుకోవాలని అనుకొని, ఆ మహాజలరాశిలో సుఖంగా నిద్రించసాగాడు.

తతో ద్వారాణి సర్వాణి పిహితాన్యుపలక్ష్యతే। సూక్ష్మం కృత్వాత్మనో రూపం నాభ్యాం ద్వారమవిన్దత ।। ౨౪.

అప్పుడు అన్ని ద్వారాలు మూసి ఉన్నాయని గమనించి, తన రూపాన్ని సూక్ష్మంగా మార్చుకుని, నాభిలో ఒక ద్వారం కనుగొన్నాడు.

పఝసూత్రానుమార్గేణ హ్యనుగమ్య పితామహః। ఉజ్జహారాత్మనో రూపం పుష్కరాచ్చతురాననః। విరరాజారవిన్దస్థః పఝగర్భసమద్యుతిః ।। ౨౪.

తామరపూల కండె మార్గాన్ని అనుసరించి, నాలుగు ముఖాల కలిగిన బ్రహ్మ తన స్వరూపాన్ని తామరపూల నుంచి పైకి తీసుకొన్నాడు. ఆ తామరపూల మీద కూర్చొని, తామర గర్భంలా ప్రకాశిస్తూ అద్భుతంగా మెరిసిపోతున్నాడు.

ఏతస్మిన్నన్తరే తాభ్యామేకైకస్య తు కార్త్స్న్యతః। ప్రవర్త్తమానే సంహర్షే మధ్యే తస్యార్ణవస్య తు ।। ౨౪.

అంతలో, ఇద్దరూ ఆనందంలో పూర్తిగా మునిగి ఉన్నప్పుడు, ఆ సముద్ర మధ్యభాగంలో—

తతో హ్యపరిమేయాత్మా భూతానాం ప్రభురీశ్వరః। శూలపాణిర్మహాదేవో హైమచీరామ్బరచ్ఛదః। ఆగచ్ఛద్ యత్ర సోఽనన్తో నాగభోగపతిర్హరిః ।। ౨౪.

అప్పుడే, అపారమైన స్వరూపమున్న, భూతాలకన్నా అధికుడైన, త్రిశూలాన్ని ధరించిన మహాదేవుడు, బంగారు వస్త్రాలు ధరించి, అక్కడకు వచ్చాడు. అక్కడే అనంతుడు, పాముల అధిపతి, హరి ఉన్నారు.

శీఘ్రం విక్రమతస్తస్య పద్భ్యామత్యన్తపీడితాః। ఉద్ధూతాస్తూర్ణమాకాశే పృథులాస్తోయబిన్దవః। అత్యుష్ణాశ్చాతిశీతాశ్చ వాయుస్తత్ర వవౌ భృశమ్ ।। ౨౪.

ఆయన వేగంగా అడుగులు వేస్తూ ముందుకు పోయినప్పుడు, ఆయన పాదాల వలన బాగా బాధపడిన నీటి బొట్లు వెంటనే గట్టిగా ఆకాశంలోకి ఎగిరిపోయాయి. అక్కడ చాలా వేడిగా, చాలా చల్లగా ఉన్న గాలులు బలంగా వీశాయి.

తద్దృష్ట్వా మహదాశ్చర్యం బ్రహ్మా విష్ణుమభాషత। అబ్బిన్దవో హి స్థూలోష్ణాః కమ్పతే చామ్బుజం భృశమ్। ఏతం మే సంశయం బ్రూహి కిఞ్చాన్యత్ త్వఞ్చికీర్షసి ।। ౨౪.

ఆ అద్భుతాన్ని చూసి బ్రహ్మ విష్ణువుతో ఇలా అన్నాడు: 'నీటి బొట్లు పెద్దవిగా, వేడిగా ఉన్నాయి. తామరపూలు బాగా కంపించిపోతున్నాయి. ఈ సందేహాన్ని నాకు చెప్పు. ఇంకా నువ్వు ఏం చేయదలచుకున్నావో కూడా చెప్పు.'

ఏతదేవంవిధం వాక్యం పితామహముఖోద్భవమ్। శ్రుత్వాప్రతిమకర్మాహ భగవానసురాన్తకృత్ ।। ౨౪.

పితామహుని నోటినుంచి వచ్చిన ఈ మాటలు విని, అసురులను సంహరించేవాడు, అపూర్వమైన కార్యాలు చేసిన భగవంతుడు ఇలా పలికాడు.

కిన్ను ఖల్వత్ర మే నాభ్యాం భూతమన్యత్కృతాలయమ్ । వదన్తి ప్రియమత్యర్థం విప్రియేపి చ తే మయా ।। ౨౪.

'నా నాభిలో, నన్ను తప్ప మరొక జీవి నివాసం ఏర్పరచుకున్నాడేమో? నీకు ఇష్టమైనదీ, ఇష్టంలేనిదీ అయినా నీకోసం నేనెప్పుడూ నిజమే చెబుతాను.'

ఇత్యేవం మనసా ధ్యాత్వా ప్రత్యువాచేదముత్తరమ్। కిన్న్వత్ర భగవాంస్తస్మిన్ పుష్కరే జాతసమ్భ్రమః ।। ౨౪.

ఇలా మనసులో ఆలోచించి, ఆయన ఇలా సమాధానం ఇచ్చాడు: 'భగవంతుడా, ఈ తామరపూలలో కలిగిన గందరగోళం ఏమిటి?'

కిం మయా యత్ కృతం దేవ యన్మాం ప్రియమనుత్తమమ్। భాషసే పురుషశ్రేష్ఠ కిమర్థం బ్రూహి తత్త్వతః ।। ౨౪.

'మానవులలో శ్రేష్ఠుడా, దేవా! నువ్వు నాకు మేలు కావాలని, నాతో ఇంత మంచి మాటలు ఎందుకు మాట్లాడుతున్నావు? నిజంగా కారణం చెప్పు.'

ఏవం బ్రువాణం దేవేశం లోకయా త్రాన్తు తత్త్వగామ్। ప్రత్యువాచామ్బుజాభాస్కో బ్రహ్మ వేదనిధిః ప్రభుః ।। ౨౪.

ఇలా సత్యాన్ని తెలుసుకోవాలని అడిగిన దేవేశునికి, తామరపువంటి వర్ణమున్న, వేదాలకు నిలయమైన ప్రభువు బ్రహ్మ సమాధానం చెప్పాడు.