మారీచం కశ్యపం తుష్టం భర్తారం ప్రాఞ్జలిస్తథా। హతపుత్రాస్మి భగవాన్ ఆదిత్యైస్తవ సూనుభిః ।। ౬.
ఆమె చేతులు ముడుచుకుని, తన భర్త అయిన మారీచ కశ్యపుని ఇలా అడిగింది: 'ప్రభూ! నీ కుమారులైన ఆదిత్యులు నా కుమారులను సంహరించారు.'
శక్రహన్తారమిచ్ఛేయం పుత్రం దీర్ఘతపోఽన్వితమ్। అహం తపశ్చరిష్యామి గర్భ మాధాతుమర్హసి ।। ౬.
'ఇంద్రుడిని సంహరించే, దీర్ఘకాలం తపస్సు చేసే కుమారుడు నాకు కావాలి. నేను తపస్సు చేస్తాను, నువ్వు నాకు గర్భాన్ని ప్రసాదించాలి.'
తస్యాస్తద్వచనం శ్రుత్వా మారీచః కశ్యపస్తథా। ప్రత్యువాచ మహాతేజా దితిం పరమదుఃఖితామ్ ।। ౬.
ఆమె మాటలు విని, మహాతేజస్సుతో ఉన్న మారీచ కశ్యపుడు, తీవ్రంగా బాధపడుతున్న దితిని ఇలా ఉద్దేశించి అన్నాడు.
ఏవం భవతు భద్రన్తే శుచిర్భవ తపోధనే। జనయిష్యసి సత్పుత్రం శక్రహన్తారమాహవే ।। ౬.
'అలా జరగనీ, నీకు శుభం కలగనీ. ఓ తపస్సు సంపాదించుకున్నవాడా, నీవు పవిత్రంగా ఉండి, యుద్ధంలో ఇంద్రుడిని సంహరించే మంచి కుమారుణ్ణి కనబోతావు.'
పూర్ణం వర్షశతం తావత్ శుచిర్యది భవిష్యసి । పుత్రం త్రిలోకప్రచరమథత్వం జనయిష్యసి ।। ౬.
'నువ్వు నూరు సంవత్సరాలు పూర్తిగా పవిత్రంగా ఉంటే, మూడు లోకాలందరికి పేరు గాంచే కుమారుణ్ణి కనబోతావు.'
ఏవముక్త్వా మహాతేజాస్తయా సమవసత్ ప్రభుః । తామాలిఙ్గ్య త్రిభువనం జగామ భగవానృషిః ।। ౬.
ఇలా చెప్పి, ఆ ప్రభువు ఆమెతో కొంతకాలం గడిపాడు. ఆమెను ఆలింగనం చేసి, ఆ మహర్షి మూడు లోకాలకూ వెళ్లిపోయాడు.
గతే భర్త్తరి సా దేవీ దితిః పరమహర్షితా। కుశలం వనమాసాద్య తపస్తేపే సుదారుణమ్ ।। ౬.
భర్త వెళ్లిన తర్వాత, దితి దేవి ఎంతో ఆనందంతో, అనుకూలమైన అడవికి వెళ్లి, తీవ్రమైన తపస్సు ప్రారంభించింది.
తపస్తస్యాన్తు కుర్వన్త్యాం పరిచర్యాఞ్చకార హ। సహస్రాక్షః సురశ్రేష్ఠః పరయా గుణసమ్పదా ।। ౬.
ఆమె తపస్సు చేస్తుండగా, వేల కళ్లున్న ఇంద్రుడు, దేవతలలో శ్రేష్ఠుడు, ఎంతో వినయంగా ఆమెకు సేవ చేశాడు.
అగ్నిం సమిత్కుశం కాష్ఠం ఫలం మూలం తథైవ చ। న్యవేదయత్ సహస్రాక్షో యచ్చాన్యదపి కిఞ్చన ।। ౬.
ఇంద్రుడు ఆమెకు అగ్ని, దర్భ, కట్టెలు, పండ్లు, మూలికలు, ఇంకా అవసరమైనవి అన్నీ సమకూర్చేవాడు.
గాత్రసంవాహనైశ్చైవ శ్రమాపనయనైస్తథా। శక్రః సర్వేషు (లోకేషు) కాలేషు దితిం పరిచచార హ । ఏవమారాధితా శక్రమువాచాథ దితిస్తథా ।। ౬.
శరీరాన్ని మర్దన చేసి, అలసటను పోగొట్టి, అన్ని సమయాల్లో, అన్ని లోకాలలో ఇంద్రుడు దితికి సేవ చేసేవాడు. ఇలా గౌరవం పొందిన దితి, ఇంద్రునితో ఇలా చెప్పింది.
ప్రీతా తేఽహం సురశ్రేష్ఠ దశవర్షాణి పుత్రక। అవశిష్టాని భద్రాన్తే భ్రాతరం ద్రక్ష్యసే తతః ।। ౬.
'నీ సేవతో నేను సంతోషించాను, దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా! ఇంకా పది సంవత్సరాలు మిగిలి ఉన్నాయి, ఆ తరువాత నీకు అన్నయ్యను చూడగలవు, అదృష్టవంతుడా!'
జయలిప్సాం సమాధాస్యే లబ్ధ్వాహం తాదృశం సుతమ్। త్రైలోక్యవిజయం పూత్ర ప్రాప్స్యామి సహ తేన వై ।। ౬.
'విజయం సాధించాలనే సంకల్పం చేస్తాను. అలాంటి కుమారుణ్ణి పొందిన తర్వాత, అతనితో కలిసి మూడు లోకాలను జయిస్తాను.'
ఏవముక్త్వా దితిః శక్రం మధ్యం ప్రాప్తే దివాకరే । నిద్రయాపహృతా దేవీ జాన్వోః కృత్వా శిరస్తదా ।। ౬.
ఇలా ఇంద్రునితో చెప్పి, మధ్యాహ్నం సూర్యుడు నడుము చేరినప్పుడు, దితి దేవి నిద్రపోయి, తల మోకాళ్ల దగ్గర పెట్టుకుంది.
దృష్ట్వా తామశుచిం శక్రః పాదయోర్గతమూర్ద్ధజామ్ । తస్యాస్తదన్తరం లబ్ధ్వా జహాస చ ముమోద చ ।। ౬.
ఆమె అపవిత్రంగా, జుట్టు కాళ్ల వద్ద పడిపోయినదాన్ని చూసి, ఇంద్రుడు ఆ అవకాశాన్ని అందిపుచ్చుకుని, ఆనందంతో నవ్వాడు.
తస్యాః శరీరం వివృతం వివేశాథ పురన్దరః। ప్రవిశ్య చామితం దృష్ట్వా గర్భమిన్ద్రో మహౌజసమ్। అభినత్స ప్రధానన్తు కులిశేన మహాయశాః ।। ౬.
ఆమె శరీరం తెరిచి ఉండగా పురందరుడు లోపలికి ప్రవేశించాడు. లోపలికి వెళ్లి, ఆ గొప్ప శక్తి గల గర్భాన్ని చూసిన ఇంద్రుడు, తన వజ్రాయుధంతో ఆ గర్భంలో ముఖ్యమైన భాగాన్ని బలంగా కొట్టాడు.
భిద్యమానస్తదా గర్భో వజ్రేణ శతపర్వణా। రురోద సస్వరం భీమం వేపమానః పునః పునః । మారోదీరితి తం గర్భం శక్రః పునరభాషత ।। ౬.
వజ్రాయుధం గర్భాన్ని చీల్చుతున్నప్పుడు, ఆ గర్భం భయంకరంగా అరుస్తూ, మళ్లీ మళ్లీ వణికింది. అప్పుడు శక్రుడు ఆ గర్భాన్ని చూచి, 'అరవద్దు' అని చెప్పాడు.
తం గర్భం సప్తధాభూతం హ్యేకైకం సప్తధా పునః। కులిశేన బిభేదేన్ద్రస్తతో దితిరబుధ్యత ।। ౬.
ఆ గర్భం ఏడుగా విడిపోయింది. ఆ ఏడింటిని కూడా ఇంద్రుడు తన వజ్రాయుధంతో మళ్లీ ఏడుగా చీల్చాడు. ఆ సమయంలో దితి మేల్కొంది.
న హన్తవ్యో న హన్తవ్య ఇత్యేవం దితిరబ్రవీత్ । నిష్పపాతోదరాద్వజ్రీ మాతుర్వచనగౌరవాత్। ప్రాఞ్జలిర్వజ్రసహితో దితిం శక్రోఽభ్యభాషత ।। ౬.
'చంపవద్దు, చంపవద్దు' అని దితి చెప్పింది. తల్లి మాట గౌరవించి, వజ్రాయుధంతో కూడిన ఇంద్రుడు చేతులు జోడించి ఆమె గర్భం నుండి బయటకు వచ్చి దితిని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
అశుచిర్దేవి సుప్తాసి పాదయోర్గతమూర్ద్ధజా। తదన్తరమహం లబ్ధ్వా శక్రహన్తారమాహవే। భిన్నవాన్ గర్భమేతన్తే బహుధా క్షన్తుమర్హసి ।। ౬.
'దేవీ! నీవు అపవిత్రంగా నిద్రలో ఉండగా, నీ జుట్టు పాదాల దగ్గర పడివుండగా, ఆ అవకాశం చూసి నేను, శత్రువులను యుద్ధంలో సంహరించే శక్రుడు, నీ గర్భాన్ని ఎన్నో విధాలుగా చీల్చాను. దయచేసి దీనిని క్షమించు.'
తస్మిస్తు విఫలే గర్భే దితిః పరమదుఃఖితా। సహస్రాక్షం తతో వాక్యం మాతుర్నయనమబ్రవీత్ ।। ౬.
దితి తన గర్భం వృథా అయిపోయిందని ఎంతో దుఃఖించింది. అప్పుడు సహస్రాక్షుడు తన తల్లిని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
మమాపరాధాద్గర్భోఽయం యది తే విఫలీకృతః। నాపరాధోఽస్తి దేవేశ ఋషిపుత్ర మహాబల ।। ౬.
'తల్లి! నా తప్పు వల్ల నీ గర్భం వృథా అయిందని నీవు భావిస్తే, దేవతల అధిపతివి, మహాశక్తిగల ఋషిపుత్రుడవు, నీకు ఎటువంటి తప్పు లేదు.'
శత్రోర్వధే న దోషోఽస్తి తేన త్వాం న శపామి భోః। ప్రియన్తు కర్త్తుమిచ్ఛామి శ్రేయో గర్భస్య మే కురు ।। ౬.
'శత్రువును సంహరించడంలో తప్పు లేదు. అందువల్ల నేను నిన్ను శపించను. నాకు ఇష్టమైనదాన్ని చేయాలనుకుంటున్నాను. నా గర్భానికి మేలు కలిగించు.'
భవన్తు మమ పుత్రాణాం సప్త స్థానాని వై దివి। వాతస్కన్ధానిమాన్ సప్త చరన్తు మమ పుత్రకాః। మరుతశ్చేతి విఖ్యాతా గణాస్తే సప్త సప్తకాః ।। ౬.
'నా కుమారులకు ఆకాశంలో ఏడు స్థానాలు కలుగజేయు. ఈ ఏడు వాయుసంఘాలు నా కుమారులు సంచరించేటట్లు చేయు. ఆ ఏడు ఏడు గణాలు 'మరుతులు' అనే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందాలి.'
పృథివ్యాం ప్రథమస్కన్ధో ద్వితీయశ్చైవ భాస్కరే। సోమే తృతీయో విజ్ఞేయశ్చతుర్థో జ్యోతిషాం గణే ।। ౬.
'భూమిపై మొదటి వాయుసంఘం, రెండవది సూర్యుని వద్ద, మూడవది చంద్రుని వద్ద, నాలుగవది నక్షత్రాల సమూహంలో ఉంటాయి.'
గ్రహేషు పఞ్చమశ్చైవ షష్ఠః సప్తర్షిమణ్డలే। ధ్రువే తు సప్తమశ్చైవ వాతస్కన్ధః పరస్తు సః ।। ౬.
'ఐదవది గ్రహాలలో, ఆరవది సప్తర్షుల మండలంలో, ఏడవది ధ్రువతార దగ్గర ఉన్న పరమమైన వాయుసంఘం.'
తాన్యేతే విచరన్త్వద్య కాలే కాలే మమాత్మజాః। వాతస్కన్ధానిమాన్ భూత్వా చరన్తు మమ పుత్రకాః ।। ౬.
'ఈ రోజు నా కుమారులు కాలానుగుణంగా ఈ ప్రాంతాల్లో సంచరిస్తున్నారు. నా కుమారులు ఈ వాయుసంఘాలుగా సంచరించాలి.'
పృథివ్యాం ప్రథమస్కన్ధో అమేధ్యేభ్యో య ఆవహః। చరన్తు మమ పుత్రాస్తే ప్రథమశ్చరతాఙ్గణః ।। ౬.
'భూమిపై మొదటి వాయుసంఘం అపవిత్రమైన వాటిని తీసుకువచ్చేది. నా కుమారులు ఆ మొదటి గణంగా భూమిపై సంచరించాలి.'
ద్వితీయశ్చాపి మేధ్యేభ్య ఆసూర్యాత్ ప్రవహస్తు యః। వాతస్కన్ధం ద్వితీయన్తు ద్వితీయశ్చరతాఙ్గణః ।। ౬.
'రెండవది పవిత్రమైన వాటి నుండి సూర్యుని వైపు వీసే వాయుసంఘం. నా కుమారుల రెండవ గణం అక్కడ సంచరించాలి.'
సూర్యోర్ద్ధ్వన్తు తతః సోమాదుద్వహో యస్తు వై స్మృతః। వాతస్కన్ధన్తు తం ప్రాహుస్తృతీయశ్చరతాఙ్గణః ।। ౬.
'సూర్యుని పైన, చంద్రుని నుండి పైకి పోయే వాయువు 'తృతీయ వాయుసంఘం'గా పిలవబడుతుంది. నా కుమారుల మూడవ గణం అక్కడ సంచరించాలి.'
సోమాదూర్ద్ధ్వం తథర్క్షేభ్యశ్చతుర్థః సువహస్తు యః। చతుర్థో మమ పుత్రాణాం గణస్తు చరతాం విభో ।। ౬.
'చంద్రుని పైన, నక్షత్రాల నుండి వచ్చే నాలుగవది 'మంచి వాయువు'. నా కుమారుల నాలుగవ గణం అక్కడ సంచరించాలి.'