వాయుపురాణమ్

అగ్నిహోత్రం హవిర్యజ్ఞమేతత్ ప్రాయతనం తథా। మాయాకర్మ ధనం స్వర్గముపసృష్టస్తు కాంక్షతి ।। ౧౨.

అగ్నిహోత్రం, హవిస్సులు, పవిత్ర స్థలాలు, మాయా క్రియలు, ధనం, స్వర్గం — ఇవన్నీ కోరుకుంటాడు అవరోధానికి లోనైన యోగి.

ఏష కర్మసు యుక్తస్తు సోఽవిద్యావశమాగతః। ఉపసృష్టన్తు జానీయాద్వుద్ధ్యా చైవ విసర్జ్జయేత్। నిత్యం బ్రహ్మపరో యుక్త ఉపసర్గాత్ ప్రముచ్యతే ।। ౧౨.

ఇలాంటి యోగి కర్మల్లో నిమగ్నమై, అవిద్యకు లోనవుతాడు. అవరోధాన్ని తెలుసుకుని, వివేకంతో విడిచిపెట్టాలి. ఎప్పుడూ పరబ్రహ్మలో స్థిరంగా ఉండేవాడు, యోగంలో నిమగ్నుడైనవాడు, అవరోధాల నుంచి విముక్తి పొందుతాడు.

జితప్రత్యుపసర్గస్య జితశ్వాసస్య దేహినః। ఉపసర్గాః ప్రవర్త్తన్తే సాత్త్వరాజసతామసాః ।। ౧౨.

అవరోధాలను, శ్వాసను జయించినవాడికీ, అవరోధాలు సత్త్వ, రజస్సు, తమస్సు రూపాల్లో వస్తాయి.

ప్రతిభాశ్రవణే చైవ న దేవానాఞ్చైవ దర్శనమ్। భ్రమావర్తశ్చ ఇత్యేతే సిద్ధిలక్షణసంజ్ఞితాః ।। ౧౨.

ప్రతిభ, శ్రవణంలో దేవతల దర్శనం ఉండదు; మాయ, తల తిరుగుడు — ఇవన్నీ సిద్ధి లక్షణాలుగా చెప్పబడతాయి.

విద్యా కావ్యం తథా శిల్పం సర్వం వాచావృతాని తు। విద్యార్థాశ్చోపతిష్ఠన్తి ప్రభావస్యైవ లక్షణమ్ ।। ౧౨.

విద్య, కావ్యం, కళలు — ఇవన్నీ మాటలో నిండివుంటాయి. జ్ఞానం కోరేవారు దగ్గరకి వస్తారు — ఇది ప్రభావ లక్షణం.

శ్రృణోతి శబ్దాన్ శ్రోతవ్యాన్ యోజనానాం శతాదపి। సర్వజ్ఞశ్చ విధిజ్ఞశ్చ యోగీ చోన్మత్తవద్భవేత్ ।। ౧౨.

వందలాది కలయికల నుంచి వినవలసిన శబ్దాలను విని, యోగి అన్నీ తెలిసినవాడవుతాడు, నియమాల్లో నిపుణుడవుతాడు, పిచ్చివాడిలా కనిపిస్తాడు.

యక్షరాక్షసగన్ధర్వ్వాన్ వీక్షతే దివ్యమానుషాన్। వేత్తి తాంశ్చ మహాయోగీ ఉపసర్గస్య లక్షణమ్ ।। ౧౨.

యక్షులు, రాక్షసులు, గంధర్వులు, దివ్యులు, మానవులను చూస్తాడు; ఆ మహాయోగి వారిని తెలుసుకుంటాడు — ఇది అవరోధ లక్షణం.

దేవదానవగన్ధర్వాన్ ఋషీంశ్చాపి తథా పితౄన్। ప్రేక్షతే సర్వతశ్చైవ ఉన్మత్తం తం వినిర్ద్దిశేత్ ।। ౧౨.

దేవతలు, దానవులు, గంధర్వులు, ఋషులు, పితృదేవతలు — వీళ్లను ఎక్కడ చూసినా, అలాంటి వాడిని పిచ్చివాడిగా భావించాలి.

భ్రమేణ భ్రామ్యతే యోగీ చోద్యమానోఽన్తరాత్మనా। భ్రమేణ భ్రాన్తబుద్ధేస్తు జ్ఞానం సర్వం ప్రణశ్యతి ।। ౧౨.

భ్రమతో యోగి తిరుగుతుంటాడు, అంతరాత్మ ప్రేరణతో. భ్రమతో బుద్ధి కలవరపడితే, జ్ఞానం అంతా నశించిపోతుంది.

వార్త్తా నాశయతే చిత్తం చోద్యమానోఽన్తరాత్మనా। వర్త్తనాక్రాన్తబుద్ధేస్తు సర్వం జ్ఞానం ప్రణశ్యతి ।। ౧౨.

వార్తలు మనస్సును నాశనం చేస్తాయి, అంతరాత్మ ప్రేరణతో. దృష్టి మరలినవాడికి జ్ఞానం అంతా పోతుంది.

ఆవృత్య మనసా శుక్లం పటం వా కమ్బలం తథా। తతస్తు పరమం బ్రహ్మ క్షిప్రమేవానుచిన్తయేత్ ।। ౧౨.

మనస్సుతో తెల్లని వస్త్రాన్ని లేదా కంబళాన్ని కప్పి, వెంటనే పరబ్రహ్మను ధ్యానించాలి.

తస్మాచ్చైవాత్మనో దోషాంస్తూపసర్గానుపస్థితాన్ । పరిత త్యజేత మేధావీ యదీచ్ఛేత్ సిద్ధిమాత్మనః ।। ౧౨.

కాబట్టి, తనకు సిద్ధి కావాలనుకునే తెలివైనవాడు, తనలోని దోషాలు, అవరోధాలను పూర్తిగా విడిచిపెట్టాలి.

ఋషయో దేవగన్ధర్వా యక్షోరగమహాసురాః। ఉపసర్గేషు సంయుక్తా ఆవర్త్తన్తే పునః పునః ।। ౧౨.

ఋషులు, దేవగంధర్వులు, యక్షులు, నాగులు, మహాసురులు — వీరు అవరోధాలకు లోనై, మళ్లీ మళ్లీ జన్మిస్తారు.

తస్మాద్యుక్తః సదా యోగీ లఘ్వాహారీ జితేన్ద్రియః। తథా సుప్తః సుసూక్ష్మేషు ధారణాం మూర్ధ్ని ధారయేత్ ।। ౧౨.

కాబట్టి యోగి ఎప్పుడూ నియమంగా ఉండాలి, తక్కువగా తినాలి, ఇంద్రియాలను జయించాలి. అలా, అతడు చాలా సూక్ష్మ స్థితిలో పడుకుని, తన ధ్యానాన్ని తలపై స్థిరపరచాలి.

తతస్తు యోగయుక్తస్య జితనిద్రస్య యోగినః। ఉపసర్గాః పునశ్చాన్తే జాయన్తే ప్రాణసంజ్ఞకాః ।। ౧౨.

ఆ విధంగా యోగంలో లీనమైనవాడు, నిద్రను జయించిన యోగికి, చివరలో మళ్లీ ప్రాణమనే అడ్డంకులు కలుగుతాయి.

పృథివీం ధారయేత్సర్వాం తతశ్చాపో హ్యనన్తరమ్। తతోఽగ్నిఞ్చైవ సర్వేషామాకాశం మన ఏవ చ ।। ౧౨.

అతడు మొత్తం భూమిని స్థిరంగా ఉంచాలి, వెంటనే నీటిని, ఆ తరువాత అగ్నిని, అందరికీ ఆకాశాన్ని, మనసును కూడా స్థిరపరచాలి.

తతః పరాం పునర్బుద్ధిం ధారయేద్యత్నతో యతీ। కిద్ధీనాఞ్చైవ లిఙ్గాని దృష్ట్వా దృష్ట్వా పరిత్యజేత్ ।। ౧౨.

తర్వాత, యతుడు అత్యంత శ్రద్ధతో పరమమైన బుద్ధిని నిలిపి, ఆ బుద్ధి లక్షణాలను పునఃపునః చూసి, వాటిని వదిలేయాలి.

పృథ్వీం ధారయమాణస్య మహీ సూక్ష్మా ప్రవర్తతే। అపో ధారయమాణస్య ఆపః సూక్ష్మా భవన్తి హి। శీతా రసాః ప్రవర్త్తన్తే సూక్ష్మా హ్యమృతసన్నిభాః ।। ౧౨.

భూమిని స్థిరపరిచినవాడికి, సూక్ష్మమైన భూమి కనిపిస్తుంది. నీటిని స్థిరపరిచినవాడికి, సూక్ష్మమైన నీరు కలుగుతుంది. చల్లని రసాలు, అమృతంతో పోలిన సూక్ష్మమైనవి కలుగుతాయి.

తేజో ధారయమాణస్య తేజః సూక్ష్మా ప్రవర్త్తతే। ఆత్మానం మన్యతే తేజస్తద్భావమనుపశ్యతి ।। ౧౨.

అగ్నిని స్థిరపరిచినవాడికి, సూక్ష్మమైన అగ్ని కలుగుతుంది. అతడు తానైనా అగ్నినే అనిపించుకుంటాడు, ఆ స్థితిని చూస్తాడు.

ఆత్మానం మన్యతే వాయుం వాయువన్మణ్డలం ప్రభో । ఆకాశం ధారయాణస్య వ్యోమ సూక్ష్మం ప్రవర్త్తతే ।। ౧౨.

తానైనా వాయువునే అనిపించుకుని, వాయువుల వలయంలా భావిస్తాడు ప్రభూ. ఆకాశాన్ని స్థిరపరిచినవాడికి, సూక్ష్మమైన ఆకాశం కలుగుతుంది.

పశ్యతే మణ్డలం సూక్ష్మం ఘోషశ్చాస్య ప్రవర్త్తతే । ఆత్మానం మన్యతే నిత్యం వాయుః సూక్ష్మః ప్రవర్త్తతే ।। ౧౨.

అతడు సూక్ష్మమైన వలయాన్ని చూస్తాడు, ఒక శబ్దం కూడా కలుగుతుంది. ఎప్పుడూ తానైనా సూక్ష్మ వాయువు లాగా అనిపించుకుంటాడు.

తథా మనో ధారయతో మనః సూక్ష్మం ప్రవర్త్తతే । మనసా సర్వభూతానాం మనస్తు విశతే హి సః। బుద్ధ్యా బుద్ధిం యదా యుఞ్జేత్తదా విజ్ఞాయ బుద్ధయతే ।। ౧౨.

అలాగే, మనసును స్థిరపరిచినవాడికి, సూక్ష్మమైన మనస్సు కలుగుతుంది. మనసుతో అన్ని జీవుల్లోనికి ప్రవేశిస్తాడు. బుద్ధిని బుద్ధితో కలిపినప్పుడు, తెలిసి జ్ఞానవంతుడవుతాడు.

ఏతాని సప్త సూక్ష్మాణి విదిత్వా యస్తు యోగవిత్। పరిత్యజతి మేధావీ స బుద్ధ్యా పరమం వ్రజేత్ ।। ౧౨.

ఈ ఏడు సూక్ష్మ tatt్వాలను తెలిసిన యోగవిద్యలో నిపుణుడైన మేధావి వాటిని వదిలి, బుద్ధితో పరమ స్థితిని పొందుతాడు.

యస్మిన్ యస్మింశ్చ సంయుక్తో భూత ఐశ్వర్యలక్షణే। తత్రైవ సఙ్గం భజతే తేనైవ ప్రవినశ్యతి ।। ౧౨.

ఏ tatt్వంలో లీనమై, భూతాలపై అధికారం పొందితే, అక్కడే అతడు ఆసక్తిగా ఉంటాడు. దానివల్లే అతడు లయమవుతాడు.

తస్మాద్విదిత్వా సూక్ష్మాణి సంసక్తాని పరస్పరమ్। పరిత్యజతి యోబుద్ధ్యా స పరం ప్రప్నుయాద్ద్విజః ।। ౧౨.

కాబట్టి, ఈ సూక్ష్మ tatt్వాలు పరస్పరం అనుసంధానమై ఉన్నాయని తెలిసి, వాటిని బుద్ధితో వదిలిన ద్విజుడు పరమాన్ని పొందుతాడు.

దృశ్యన్తే హి మహాత్మాన ఋషయో దివ్యచక్షుషః। సంసక్తాః సూక్ష్మభావేషు తే దోషాస్తేషు సంజ్ఞితాః।।౧౨.౨౮ తస్మాన్న నిశ్చయః కార్యః సూక్ష్మేష్విహ కదాచన। ఐశ్వర్యాజ్జాయతే రాగో విరాగం బ్రహ్మ చోచ్యతే ।। ౧౨.

దివ్య దృష్టి కలిగిన మహాత్ములు, ఋషులు, సూక్ష్మ స్థితులకు ఆకర్షితులై కనిపిస్తారు. అవే లోపాలుగా భావించబడతాయి. అందువల్ల, ఇక్కడ సూక్ష్మ స్థితుల విషయంలో ఎప్పుడూ నిశ్చయంగా చెప్పరాదు. ఐశ్వర్యం వల్ల ఆసక్తి కలుగుతుంది, విరక్తి బ్రహ్మమని అంటారు.

విదిత్వా సప్త సూక్ష్మాణి షడఙ్గఞ్చ మహేశ్వరమ్। ప్రధానం వినియోగజ్ఞః పరం బ్రహ్మాధిగచ్ఛతి ।। ౧౨.

ఏడు సూక్ష్మ tatt్వాలను, మహేశ్వరుని ఆరు అవయవాలను, ప్రధాన tatt్వాన్ని తెలిసినవాడు పరబ్రహ్మాన్ని పొందుతాడు.

సర్వజ్ఞతా తృప్తిరనాదిబోధః స్వతన్త్రతా నిత్యమలుప్తశక్తిః। అనన్తశక్తిశ్చ విభోర్విధిజ్ఞాః షడాహురఙ్గాని మహేశ్వరస్య ।। ౧౨.

సర్వజ్ఞత, తృప్తి, ఆదిలేని జ్ఞానం, స్వాతంత్ర్యం, ఎప్పటికీ నశించని శక్తి, అనంతమైన శక్తి — ఇవే మహేశ్వరుని ఆరు అవయవాలని ధర్మజ్ఞులు అంటారు.

నిత్యం బ్రహ్మధనో యుక్త ఉపసర్గైః ప్రముచ్యతే। జితశ్వాసోపసర్గస్య జితరామస్య యోగినః। ఏకా బహిఃశరీరేఽస్మిన్ ధారణా సర్వకామికీ ।। ౧౨.

ఎప్పుడూ బ్రహ్మంతో కూడినవాడు, నియమంగా ఉండే యోగి, అడ్డంకులను దాటి విముక్తుడవుతాడు. శ్వాస, రామసుఖాలను జయించిన యోగికి, ఈ శరీరం వెలుపల ఒకే ఒక ధారణ ఉండి, అన్ని కోరికలు నెరవేర్చుతుంది.