వాయుపురాణమ్

తాసాం వృష్ట్యుదకానీహ యాని నిమ్నైర్గతాని తు। వృష్ట్యా తదభావత్స్రోతః ఖాతాని నిమ్నగాః స్మృతాః

వర్షపు నీళ్లు లోతట్టు ప్రదేశాల్లోకి చేరి, వర్షంతో ప్రవాహాలుగా మారాయి. ఆ తవ్విన కాలువలను నదులు అని అంటారు.

ఏవం నద్యః ప్రవృత్తాస్తు ద్వితీయే వృష్టిసర్జ్జనే। యే పరస్తాదపాం స్తోకా ఆపన్నాః పౄథివీతలే

ఇలా రెండోసారి వర్షం పడినప్పుడు నదులు ప్రవహించసాగాయి; అప్పటికి భూమిపై చేరిన నీరు చిన్నచిన్నగా ఉండేది.

అపామ్భూమేశ్చ సంయోగాదోషధ్యస్తాసు చాభవన్। పుష్పమూలఫలిన్యస్తు ఓషధ్యస్తాః ప్రజజ్ఞిరే

నీరు, భూమి కలిసినప్పుడు అక్కడ మొక్కలు పుట్టాయి; వాటిలో పుష్పాలు, మూలాలు, ఫలాలు కలిగిన ఔషధులు పుట్టుకొచ్చాయి.

అఫాలకృష్టాశ్చానుప్తా గ్రామ్యాఽరణ్యాశ్చతుర్దశ। ఋతుపుష్పఫలాశ్చైవ వృక్షా గుల్మాశ్చ జజ్ఞిరే

ఎటువంటి సాగు లేకుండా, విత్తనాలు నాటకుండా, గ్రామ్యమైనవి, అడవి మొక్కలు కలిపి పద్నాలుగు రకాలుగా, కాలానుగుణంగా పువ్వులు, ఫలాలు ఇచ్చే వృక్షాలు, పొదలు పుట్టాయి.

ప్రాదుర్భావశ్చ త్రేతాయాం వార్త్తాయామౌషధస్య తు। తైనౌషధేన వర్త్తన్తే ప్రజాస్త్రేతాయుగే తదా

త్రేతాయుగంలో జీవనోపాయంగా ఔషధులు పుట్టాయి; ఆ ఔషధులతో ప్రజలు అప్పట్లో జీవించేవారు.

తతః పునరభూత్తాసాం రాగో లోభశ్చ సర్వశః। అవశ్యమ్భావినార్థేన త్రేతాయుగవశేన తు

అప్పటినుంచి వారికి మళ్లీ రాగం, లోభం పూర్తిగా కలిగాయి; త్రేతాయుగ ధర్మం వల్ల అది తప్పనిసరిగా జరిగింది.

తతస్తాః పర్యగృహ్ణన్త నదీక్షేత్రాణి పర్వతాన్। వృక్షాన్ గులర్మౌషధీశ్చైవ ప్రసహ్య తు యథాబలమ్

అప్పుడవారు నదులు, పొలాలు, కొండలు, వృక్షాలు, పొదలు, ఔషధులను తమ శక్తికి తగినట్టు బలవంతంగా స్వాధీనం చేసుకున్నారు.

సిద్ధాత్మానస్తు యే పూర్వం వ్యాఖ్యాతాః ప్రాకృతే మయా। బ్రహ్మణా మానవాస్తే వై ఉత్పన్నా యోజనాదిహ

మునుపు నేను వివరించిన సిద్ధాత్ములు, ప్రకృతిసిద్ధంగా బ్రహ్మ ద్వారా ఇక్కడ జన్మించారు.

శాన్తాశ్చ సుష్మిణశ్చైవ కర్మిణో దుఃఖినస్తదా। తతః ప్రవర్త్తమానాస్తే త్రేతాయాం జర్జ్ఞిరే పునః

వారు శాంతంగా, మృదువుగా, క్రియాశీలంగా ఉండి, అయినా బాధతో ఉన్నారు. త్రేతాయుగంలో వారు మళ్లీ ప్రాప్తి చెందారు.

బ్రాహ్మణాః క్షత్రియా వైశ్యాః శూద్రా ద్రోహిజనాస్తథా। భావితాః పూర్వజాతీషు కర్మభిశ్చ శుభాశుభైః

బ్రాహ్మణులు, క్షత్రియులు, వైశ్యులు, శూద్రులు, అలాగే దుష్టప్రవర్తన కలిగినవారు, తమ గత జన్మల ప్రకారం, మంచి చెడు కర్మల వల్ల ఏర్పడ్డారు.

ఇతస్తేభ్యో బలా యే తు సత్యశీలా హ్యహింసకాః। వీతలోభా జితాత్మానో నివసన్తి స్మ తేషు వై

వారిలో శక్తివంతులు, సత్యనిష్టులు, హింస చేయని వారు, లోభం లేని వారు, ఆత్మ నియంత్రణ కలిగినవారు అక్కడ నివసించేవారు.

ప్రతిగృహ్ణన్తి కుర్వన్తి తేభ్యశ్చాన్యేఽల్పతేజసః। ఏవం విప్రతిపన్నేషు ప్రపన్నేషు పరస్పరమ్

వారు పరస్పరం విభేదంతో ఉన్నప్పుడు, ఒకరిని ఒకరు ఆహ్వానించి, బలహీనమైనవారు కూడా తమలో తాము నైవేద్యాలు సమర్పించుకుంటారు.

తేన దోషేణ తేషాం తా ఓషధ్యో మిషతాం తదా। ప్రణష్టా హ్రియమాణా వై ముష్టిబ్యాం సికతా యథా

ఆ తప్పు వల్ల, వారి ఎదుటే ఆ మొక్కలు కనుమరుగయ్యాయి, చేతితో ఇసుకను పట్టుకున్నట్టు అవి పోయిపోయాయి.

అగ్రసద్భూర్యుగబలాద్గ్రామ్యారణ్యాశ్చతుర్దశ। ఫలం గృహ్ణన్తి పుష్పైశ్చ పుష్వం పత్రైశ్చ యాః పునః

అనేక యుగాల శక్తితో, పండ్లు, పువ్వులు, ఆకులు కలిగిన పద్దెనిమిది రకాల గ్రామ్య, అరణ్య మొక్కలు పట్టుబడ్డాయి.

తతస్తాసు ప్రణష్టాసు విభ్రాన్తాస్తాః ప్రజాస్తదా। స్వయమ్భువం ప్రభుం జగ్ముః క్షుధావిష్టాః ప్రజాపతిమ్

ఆ మొక్కలు పోయిన తర్వాత, ఆ ప్రజలు అయోమయంగా, ఆకలితో బాధపడి, స్వయంభువుడైన ప్రజాపతిని ఆశ్రయించారు.

వృత్త్యర్థమభి లిప్సన్త ఆదౌ త్రేతాయుగస్య తు। బ్రహ్మా స్వయమ్భూర్భగవాన్ జ్ఞాత్వా తాసాం మనీషితమ్

ఉపాధి కోసం త్రేతాయుగం ప్రారంభంలో, వారి మనసులోని కోరికను తెలుసుకున్న స్వయంభువుడు బ్రహ్మ దేవుడు,

యుక్తం ప్రత్యక్షదృష్టేన దర్శనేన విచార్య చ। గ్రస్తాః పృథివ్యా ఓషధ్యో జ్ఞాత్వా ప్రత్యదుహత్పునః

తనకు ప్రత్యక్షంగా తెలిసినదాన్ని పరిశీలించి, భూమిలోని మొక్కలు నశించాయని గ్రహించి, మళ్ళీ భూమిని పిండిపాలు దోచాడు.

కృత్వా వత్సం సుమేరుం తు దుదోహ పృథివీమిమామ్। దుగ్ధేయం గౌస్తదా తేన బీజాని పృథివీతలే

సుమేరు పర్వతాన్ని దూడగా చేసి, భూమిని పిండిపాలు దోచాడు. అప్పుడు భూమి ఆవుగా మారి, దానిపై విత్తనాలు పుట్టాయి.

జజ్ఞిరే తాని బీజాని గ్రామ్యారణ్యాస్తు తాః పునః। ఓషధ్యః ఫలపాకాన్తాః సప్తసప్తదశాస్తు తాః

ఆ విత్తనాలు గ్రామ్య, అరణ్య రకాలుగా పుట్టాయి. పండ్లతో కూడిన ఆ మొక్కలు మొదట ఏడూ, తరువాత పదిహేడూ రకాలుగా ఏర్పడ్డాయి.

వ్రీహయశ్చ యవాశ్చైవ గోధూమా అణవస్తిలాః। ప్రియఙ్గవౌ హ్యుదారాశ్చ కారషాశ్చ సతీనకాః

బియ్యం, యవలు, గోధుమలు, చిన్న జొన్నలు, నువ్వులు, ప్రియంగు, ఉదార, కారష, సతీనకా అనే ధాన్యాలు.

మాషా ముద్గా మసూరాశ్చ నిష్పావాః సకులత్థకాః। ఆఢక్యశ్వణకాశ్చైవ సప్తసప్తదశాః స్మృతాః

మాష పప్పు, ముద్గ పప్పు, మసూర పప్పు, నిష్పావ పప్పు, కులత్థ పప్పు, ఆఢక్య, అశ్వణక అనే పప్పులు, ఇవే ఏడూ పదిహేడూ రకాలుగా గుర్తించబడ్డాయి.

ఇత్యేతా ఓషధీనాం తు గ్రామ్యాణాం జాతయః స్మృతాః। ఓషధ్యో యజ్ఞియాశ్చైవ గ్రామ్యారణ్యా శ్చతుర్ద్దశ

ఇవి గ్రామ్య మొక్కల వర్గాలు అని గుర్తించబడ్డాయి. యజ్ఞానికి ఉపయోగించే గ్రామ్య, అరణ్య మొక్కలు కలిపి పద్నాలుగు రకాలున్నాయి.

వ్రీహయః సయవా మాషా గోధూమా అణవస్తిలాః। ప్రియఙుసప్తమా హ్యేతే అష్టమీ తు కులత్థికా

బియ్యం, యవలు, మాష పప్పు, గోధుమలు, చిన్న జొన్నలు, నువ్వులు, ప్రియంగు ఏడవది, కులత్థ ఎనిమిదవది.

శ్యామాకా స్త్వథ నీవారా జర్త్తిలాః సగవేధుకాః। కురువిన్దా వేణుయవాస్తథా మర్కటకాశ్చ యే

శ్యామాక, నీవార, జర్త్తిల, గవేధుక, కురువింద, వేణుయవ, మార్కటక అనే ధాన్యాలు.

గ్రామ్యారణ్యాః స్మృతా హ్యేతా ఓషధ్యస్తు చతుర్ద్దశ। ఉత్పన్నాః ప్రథమా హ్యేతా ఆదౌ త్రేతాయుగస్య తు

ఇవి గ్రామ్య, అరణ్య పద్నాలుగు రకాల మొక్కలు అని గుర్తించబడ్డాయి. ఇవే త్రేతాయుగం ప్రారంభంలో మొదటగా పుట్టినవి.

అఫాలకృష్టా ఓషధ్యో గ్రామ్యారణ్యాస్తు సర్వశః। వృక్షా గుల్మలతావల్లీవీరుధస్తృణజాతయః

ఆ గ్రామ్య, అరణ్య మొక్కలు అప్పటికి ఇంకా పండ్లు కాయలేదు. వృక్షాలు, పొదలు, లతలు, వేలు, వేరు మొక్కలు, గడ్డి వంటివి ఉన్నాయి.

మూలైః ఫలైశ్చ రోహిణ్యో గృహ్ణన్ పుష్పైశ్చ జాయతే। పృథ్వీ దుగ్ధా తు బీజాని యాని పూర్వం స్వయమ్భువా

వేరు, పండ్లు, పువ్వులతో కూడిన రోహిణి మొక్కలు సేకరించబడ్డాయి. స్వయంభువుడు భూమి నుండి పిండిపాలు దోచిన విత్తనాలే ఇవి.

ఋతుపుష్పఫలాస్తా వై ఓషధ్యో జజ్ఞిరే త్విహ। యదా ప్రసృష్టా ఓషధ్యో న ప్రరేహన్తి తాః పునః

వాటి పువ్వులు, పండ్లు కాలానుగుణంగా పుట్టాయి. ఆ మొక్కలు విడిచిపెట్టినప్పుడు, అవి మళ్ళీ కదలలేదు.

తతః స తాసాం వృత్త్యర్థం వార్త్తోపాయం చకార హ। బ్రహ్మా స్వయంభూర్భగవాన్ దృష్ట్వా సిద్ధిం తు కర్మజామ్

అప్పుడు వాటి జీవనోపాధి కోసం, బ్రహ్మ స్వయంభువుడు, కర్మఫలితంగా సిద్ధి చూసి, ఉపాధి మార్గాన్ని ఏర్పరిచాడు.