వాయుపురాణమ్

స ఏవం స్లోకం దృష్ట్వా తు జయా దేవానథాబ్రవీత్। వైవస్వతేఽన్తరేఽతీతే మత్సమీపమిహేష్యథ ।। ౬.

ఆ శ్లోకాన్ని చూసిన జయుడు దేవతలతో ఇలా అన్నాడు: 'వైవస్వత మన్వంతరాంతంలో మీరు ఇక్కడ నా దగ్గరికి వస్తారు.'

తతో యూయం మయా సార్ద్ధం సిద్ధిం ప్రాప్స్యథ శాశ్వతీమ్। ఏవముక్త్వా తు తాన్ బ్రహ్మా తత్రైవాన్తరధీయత ।। ౬.

మీరు నాతో కలిసి శాశ్వతమైన సిద్ధిని పొందుతారు. అలా చెప్పిన వెంటనే బ్రహ్మ అక్కడే కనిపించకుండా పోయాడు.

తతో దేవాస్తిరోభూతే ఈశ్వరే హ్యకుతోభయమ్। ప్రపన్నా అణిమాద్యైశ్చ యుక్తా యోగబలాన్వితాః ।। ౬.

ఆయన కనబడకపోయిన తర్వాత, దేవతలు భయమేమీ లేకుండా, యోగబలంతో కూడిన అణిమాది శక్తులతో శరణు పొందారు.

తతస్తేషాన్తు యాస్తన్వస్తాఽభవన్ ద్వాదశ హ్రదాః। జయా ఇతి సమాఖ్యాతా జాతా శ్చోదధిసన్నిభాః ।। ౬.

వారిలోంచి పన్నెండు సరస్సులు పుట్టాయి. అవి 'జయా'లు అని పిలవబడుతూ, సముద్రాల్లా విస్తరించి ఉన్నాయి.

తతః స్వాయమ్భువే తస్మిన్ సర్గేతే జజ్ఞిరే సురాః। అజితాయాం రుచేః పుత్రా అజితా ద్వాదశాత్మకః ।। ౬.

ఆ తర్వాత స్వాయంభువ మన్వంతరంలో, ఋచికి అజితా నుంచి పుట్టిన పన్నెండు రూపాల అజితుడు, అలాగే దేవతలు జన్మించారు.

విధిశ్చ మునయశ్చైవ క్షేమో నన్దోఽవ్యయస్తథా। ప్రాణోఽపానః సుధామా చ క్రతుశక్తివ్యవస్థితాః । ఇత్యేతే మానసాః సర్వే అజితా ద్వాదశ స్మృతాః ।। ౬.

విధి, మునులు, క్షేముడు, నందుడు, అవ్యయుడు, ప్రాణుడు, అపానుడు, సుధామా, క్రతువు, శక్తి, వ్యవస్థితుడు—ఇలా పన్నెండు మంది—all మనస్సులో పుట్టిన అజితా సంతానం అని గుర్తించబడతారు.

తే చ యజ్ఞే సురైః సార్ద్ధం యజ్ఞభాజస్తదా స్మృతాః। స్వాయమ్భువేఽన్తరే పూర్వే తతః స్వారోచిషే పునః। తుషితాయాం సముత్పన్నాః పునః పుత్రాః స్వరోచిషః ।। ౬.

వారు దేవతలతో కలిసి మొదటి స్వాయంభువ మన్వంతరంలో యజ్ఞంలో భాగస్వాములయ్యారు. ఆ తరువాత స్వారోచిష మన్వంతరంలో, తుషితా నుంచి మళ్లీ స్వరోచిషుని కుమారులు పుట్టారు.

తుషితా నామ తే హ్యాసన్ ప్రాణాఖ్యా యాత్రికాః సురాః। పునస్తే తుషితా దేవా ఉత్తమే త్వన్తరే స్వయమ్ ।। ౬.

వారు తుషితా అని, ప్రాణులు అని, ప్రయాణిక దేవతలు అని పిలవబడ్డారు. ఉత్తమ మన్వంతరంలో మళ్లీ తుషితా దేవతలే ప్రత్యక్షమయ్యారు.

ఉత్తమస్య తు తే పుత్రాః సత్యాయాం జజ్ఞిరే శుభాః। తతః సత్యాః స్మృతా దేవా ఉత్తమే చాన్తరే తదా ।। ౬.

ఉత్తమునికి సత్యా నుంచి పుట్టిన శుభ్రమైన కుమారులు ఉత్తమ మన్వంతరంలో జన్మించారు. అందువల్ల ఆ కాలంలో దేవతలు సత్యా అని పిలవబడ్డారు.

అభజన్ యజ్ఞభాజస్తే తృతీయే ద్వాపరాన్తరే। తే తు సత్యాః పునర్ద్దేవాః సమ్ప్రాప్తే తామసేఽన్తరే ।। ౬.

ఆ సత్యా దేవతలు మూడవ ద్వాపర మన్వంతరంలో యజ్ఞంలో పాల్గొన్నారు. తామస మన్వంతరంలో మళ్లీ సత్యా దేవతలు పుట్టారు.

హర్షా యే తమసః పుత్రా జజ్ఞిరే ద్వాదశైవ తు । హరయో నామ తే దేవా యజ్ఞభాజస్తథాఽభవన్ ।। ౬.

తామస మన్వంతరంలో హర్షునికి పన్నెండు మంది కుమారులు పుట్టారు. వారు హరయులు అని పిలవబడి, యజ్ఞంలో భాగస్వాములయ్యారు.

తతస్తే హరయో దేవాః ప్రాప్తే చారిష్ణవేఽన్తరే। వైకుణ్ఠాయాం తతస్తే వై చరిష్ణోర్జజ్ఞిరే సురాః। వైకుణ్ఠా నామ తే దేవాః పఞ్చమస్యాన్తరే మనోః ।। ౬.

తర్వాత, చరిష్ణు మన్వంతరంలో, ఆ హరయ దేవతలు వైకుంఠా నుంచి పుట్టారు. ఐదవ మన్వంతరంలో చరిష్ణుని కుమారులుగా వైకుంఠా దేవతలు జన్మించారు.

తతస్తే వై పునర్ద్దేవా వైకుణ్ఠాః ప్రాప్య చాక్షుషమ్। సాధ్యాయాం ద్వాదశ సుతా జజ్ఞిరే ధర్మసూనవః ।। ౬.

తర్వాత, వైకుంఠా దేవతలు చాక్షుష మన్వంతరానికి చేరుకున్నప్పుడు, సాధ్యా నుంచి ధర్ముని పన్నెండు మంది కుమారులు పుట్టారు.

తతస్తే వై పునః సాధ్యాః సంక్షీణే చాక్షుషేఽన్తరే । ఉపస్థితే మనోః సర్గే పునర్వైవస్వతస్య హ ।। ౬.

ఆ సాధ్యా దేవతలు చాక్షుష మన్వంతరం ముగిసే సమయానికి తగ్గిపోయారు. అప్పుడే వైవస్వత మనువు సృష్టి సమీపించింది.

ఆద్యే త్రేతాయుగముఖే ప్రాప్తే వైవస్వతస్య తు । అంశేన సాధ్యాస్తేఽదిత్యాం మారీచాత్ కశ్యపాత్ పునః ।। ౬.

మొదటి త్రేతాయుగం ప్రారంభంలో, వైవస్వత మన్వంతరంలో, సాధ్యా దేవతలు అంసంగా అదితి, మరీచి, కశ్యపుల నుంచి మళ్లీ పుట్టారు.

జజ్ఞిరే ద్వాదశాదిత్యా వర్త్తమానేఽన్తరే పునః। యదా త్వేతే సముత్పన్నాశ్చాక్షుషస్యాన్తరే మనోః ।। ౬.

ప్రస్తుత మన్వంతరంలో పన్నెండు ఆదిత్యులు పుట్టారు. అలాగే, చాక్షుష మన్వంతరంలో వారు జన్మించారు.

తతః స్వాయమ్భువే సాధ్యా జజ్ఞిరే ద్వాదశామరాః। ఏవమాద్యా జయాస్తే వై శాపాత్సమభవంస్తదా ।। ౬.

అప్పుడే స్వాయంభువ మన్వంతరంలో పన్నెండు అమర సాధ్యా దేవతలు పుట్టారు. అప్పుడు జయా దేవతలు శాపం వల్ల పుట్టారు.

య ఇమాం సప్తసమ్భూతిం దేవానాం దేవశాసనాత్ । పఠేద్యః శ్రద్ధయా యుక్తః ప్రత్వాయం న గచ్ఛతి ।। ౬.

ఈ దేవతల ఏడుసార్ల జననాన్ని, భగవంతుడు చెప్పిన విధంగా, ఎవరు విశ్వాసంతో చదువుతారో వారు సన్మార్గం నుంచి తప్పిపోరు.

ఇత్యేతే భూతయః సప్త జయానాం సప్తలక్షణాః। పరిక్రాన్తా మయా చాద్య కిమ్భూయః శ్రోతుమిచ్ఛథ ।। ౬.

ఇలా జయా దేవతల ఏడుసార్ల జననాలు, ఏడురకాల లక్షణాలతో, నేను వివరించాను. ఇంకా మీరు ఏమి వినాలనుకుంటున్నారు?

దైత్యానాం దానవానాఞ్చ గన్ధర్వోరగరక్షసామ్। సర్వభూతపిశాచానాం పశూనాం పక్షివీరుధామ్। ఉత్పత్తిం నిధనఞ్చైవ విస్తరాత్ కథయస్వ నః ।। ౬.

దైత్యులు, దానవులు, గంధర్వులు, పాములు, రాక్షసులు, అన్ని జీవులు, పిశాచులు, జంతువులు, పక్షులు, మొక్కలు — వీటన్నిటి జననం, మరణం గురించి పూర్తిగా వివరంగా చెప్పండి.

ఏవముక్తస్తదా సూత ఉవాచ ఋషిసత్తమాన్ । దితేః పుత్రద్వయం జజ్ఞే కశ్యపాదితి నః శ్రుతమ్ ।। ౬.

అలా అడిగినప్పుడు, సూతుడు ఆ మహర్షులకు ఇలా చెప్పాడు: కశ్యపునికి దితి నుండి ఇద్దరు కుమారులు పుట్టారని మేము విన్నాము.

కశ్యపస్యాత్మజౌ తౌ వై సర్వేభ్యః పూర్వజౌ స్మృతౌ। సూత్యేఽహన్యతిరాత్రస్య కశ్యపస్యాశ్వమేధికే ।। ౬.

ఆ ఇద్దరు కశ్యపుని కుమారులు అందరిలోనూ పెద్దవారిగా గుర్తించబడ్డారు. వారు కశ్యపుడు చేసిన దీర్ఘమైన అశ్వమేధ యాగం రోజున జన్మించారు.

హిరణ్యకశిపుర్నామ ప్రథమం ఋత్విగాసనమ్। దిత్యా గర్భాద్వినిఃసృత్య తత్రాసీనోచ్చసంసది। హిరణ్యకశిపుస్తస్మాత్ కర్మణా తేన స స్మృతః ।। ౬.

మొదటివాడు హిరణ్యకశిపుడు. దితి గర్భం నుండి బయటపడి, గొప్ప సభలో యాజ్ఞికుని స్థానం లో కూర్చున్నాడు. ఆ కార్యం వల్ల అతడికి 'హిరణ్యకశిపుడు' అనే పేరు వచ్చింది.

హిరణ్యకశిపోర్నామ జన్మ చైవ మహాత్మనః। ప్రభావ़ఞ్చైవ దైత్యస్య విస్తరాద్బ్రూహి నః ప్రభో ।। ౬.

ప్రభూ, ఆ మహాత్ముడైన హిరణ్యకశిపుడు జననం, అతని గొప్పతనం గురించి వివరంగా మాకు చెప్పండి.

కశ్యపస్యాశ్వమేధోఽభూత్ పుణ్యో వై పుష్కరే పురా। ఋషిభిర్ద్దేవతాభిశ్చ గన్ధర్వై రుపశోభితః ।। ౬.

పూర్వం పుష్కరంలో కశ్యపుడు చేసిన అశ్వమేధ యాగం ఎంతో పవిత్రంగా, ఋషులు, దేవతలు, గంధర్వులతో అలంకరించబడింది.

ఉత్కృష్టేనైవ విధినా ఆఖ్యానాదౌ యథావిధి। ఆసనాన్యుపక్లృప్తాని కాఞ్చనాని తు పఞ్చ వై ।। ౬.

ఆ కథ ప్రారంభంలో, ఉత్తమమైన విధానంతో, ఐదు బంగారు ఆసనాలు సరిగ్గా ఏర్పాటయ్యాయి.

కుశపూతాని త్రీణ్యత్ర కూర్చఫలకమేవ చ। ముఖ్యార్త్విజశ్చ చత్వారస్తేషాన్తాన్యుపకల్పయేత్ ।। ౬.

అక్కడ మూడు కుశతో శుద్ధి చేసిన ఆసనాలు, ఒకటి కూర్చా పీఠిక కోసం ఏర్పాటయ్యాయి. ముఖ్యమైన నలుగురు యాజ్ఞికులకు అవి కేటాయించబడ్డాయి.

శుభం తత్రాసనం యత్తు హోతురర్థే ప్రకల్పితమ్। హిరణ్మయం తథా దివ్యం దివ్యాస్తరణసంస్తృతమ్ ।। ౬.

హోతృవేదికి సిద్ధం చేసిన ఆసనం బంగారంతో, దివ్యంగా, దేవతల పరుపుతో అలంకరించబడింది.

అన్తర్వత్నీ దితిశ్చైవ పత్నీత్వం స్ముపాగతా। దశ వర్షసహస్రాణి గర్భస్తస్యా అవర్తత ।। ౬.

దితి గర్భవతిగా తన భార్యధర్మాన్ని అనుసరించింది. ఆమె గర్భం పది వేల సంవత్సరాలు కొనసాగింది.