వాయుపురాణమ్

చతుర్ద్ధావాస్థితః సోఽథ సర్వభూతేషు కృత్స్నశః। విపర్యయేణ శక్త్యా చ తుష్ట్యా సిద్ధ్యా తథైవ చ

ఆ సృష్టి అన్ని జీవుల్లో పూర్తిగా నాలుగు విధాలుగా స్థిరంగా ఉంటుంది: విపరీతంగా, శక్తితో, తృప్తితో, సిద్ధితో.

స్థావరేషు విపర్యాసస్తిర్యగ్యోనిషు శక్తితా। సిద్ధాత్మానో మనుష్యాస్తు తుష్టిర్ద్దేవేషు కృత్స్నశః

స్థావరజీవుల్లో విపరీతత ఉంది. పశుజన్మల్లో శక్తి ఉంది. మనుషులు సిద్ధాత్ములు. దేవతల్లో తృప్తి పూర్తిగా ఉంటుంది.

ఇత్యేతే ప్రాకృతాశ్చైవ వైకృతాశ్చ నవ స్మృతాః। సర్గాః పరస్పరస్యాథ ప్రకారా బహవః స్మృతాః

ఇలా ఈ తొమ్మిది సృష్టులు, ప్రకృతి, వైకృత రెండింటిలోనూ గుర్తించబడ్డాయి. పరస్పర సంబంధంగా అనేక విధాలుగా సృష్టి జరుగుతుందని చెప్పబడింది.

అగ్రే ససర్జ్జ వై బ్రహ్మా మానసానాత్మనః సమాన్। సనన్దనఞ్చ సనకం విద్వాంసం చ సనాతనమ్

ప్రారంభంలో బ్రహ్మ తన మనసులోంచి తనతో సమానంగా ఉన్న మానసపుత్రులను సృష్టించాడు: సనందనుడు, సనకుడు, మరియు జ్ఞానవంతుడైన సనాతనుడు.

విజ్ఞానేన నివృత్తాస్తే వైవర్తేన మహౌజసః। సంబుద్ధాశ్చైవ నానాత్వాదపవిద్ధాస్త్రయోఽపితే। అసృష్ట్వైవ ప్రజాసర్గం ప్రతిసర్గం గతాః పునః

వారు జ్ఞానంతో విరమించారు, మార్పుతో గొప్ప తేజస్సుతో ఉన్నారు. వారు బోధించబడి, భిన్నత్వం వల్ల ఆ ముగ్గురూ వేరుపడ్డారు. వారు సంతానాన్ని సృష్టించకుండా, మళ్లీ లయలోకి వెళ్లిపోయారు.

తదా తేషు వ్యతీతేషు తదాన్యాన్ సాధకాంశ్చ తాన్। మానసానసృజద్బ్రహ్మా పునః స్థానాభిమానినః। ఆభూతసంప్లవావస్థాన్నామతస్తాన్నిబోధత

అప్పుడు, అవి పూర్తయ్యాక, బ్రహ్మ మనసులోనే మళ్ళీ ఇతరులను, ఆ స్థితి నుండి, ఆ స్థలాలకు అధిపతులైన వారిని సృష్టించాడు. ఆ భూతాల విలయ స్థితి నుండి వచ్చిన వారెవరో, వారి పేర్లు ఇప్పుడు వినండి.

ఆపోఽగ్నిః పృథివీ వాయురన్తరిక్షం దిశస్తథా। స్వర్గం దివః సముద్రాంశ్చ నదాన్ శైలాన్ వనస్పతీన్

నీరు, అగ్ని, భూమి, గాలి, ఆకాశం, దిక్కులు, స్వర్గం, దివి, సముద్రాలు, నదులు, కొండలు, వనస్పతులు—

ఓషధీనాం తథాత్మానో హ్యాత్మానో వృక్షవీరుధామ్। లవాః కాష్ఠాః కలాశ్చైవ ముహూర్త్తాః సన్ధిరాత్ర్యహాః

అలాగే, ఔషధాల సారాలు, వృక్షాలూ, లతలూ సారాలు, క్షణాలు, దండలు, కాలముల విభాగాలు, ముహూర్తాలు, సంధ్యలు, రాత్రి, పగలు—

అర్ద్ధమాసాశ్చ మాసాశ్చ అయనాబ్దయుగాని చ। స్థానాభిమానినః సర్వే స్థానాఖ్యాశ్చైవ తే స్మృతాః

పదిహేను రోజులు, నెలలు, అయనాలు, సంవత్సరాలు, యుగాలు— ఇవన్నీ తమ తమ స్థలాలకు అధిపతులుగా ఉన్నారు. వీరిని వారి స్థలాల పేర్లతోనే పిలుస్తారు.

వక్రాద్యస్య బ్రాహ్మణాః సంప్రసూతాస్తద్వక్షస్తః క్షత్రియాః పూర్వభాగైః। వైశ్యాశ్చోర్వోర్యస్య పద్భ్యాఞ్చ శూద్రాః సర్వే వర్ణా గాత్రతః సంప్రసూతాః

వక్రమైన నోటిలోనుంచి బ్రాహ్మణులు, భుజాల నుండి క్షత్రియులు, తొడల నుండి వైశ్యులు, పాదాల నుండి శూద్రులు పుట్టారు. ఇలా అన్ని వర్ణాలు ఆయన శరీరంలో నుంచే ఉద్భవించాయి.

నారాయణః పరోఽవ్యక్తాదణ్డమవ్యక్తసమ్భవమ్। అణ్డాజ్జజ్ఞే పునర్బ్రహ్మా లోకాస్తేన కృతాః స్వయమ్

నారాయణుడు, అవ్యక్తాన్ని మించి, ఆ అవ్యక్తం నుండి అండాన్ని సృష్టించాడు. ఆ అండం నుండి మళ్ళీ బ్రహ్మ పుట్టాడు. బ్రహ్మనే లోకాలను సృష్టించాడు.

ఏష వః కథితః పాదః సమాసాన్న తు విస్తరాత్। అనేనాద్యేన పాదేన పురాణం సంప్రకీర్తితమ్

ఇది మీకు సంక్షిప్తంగా చెప్పబడింది, వివరంగా కాదు. ఈ మొదటి భాగంతో పురాణం వివరించబడింది.

ఇత్యేష ప్రథమః పాదః ప్రక్రియార్థః ప్రకీర్తితః। శ్రుత్వా తు సంహృష్టమనాః కాశ్యపేయః సనాతనః

ఇలా ఈ మొదటి భాగం, సృష్టి విధానం గురించి చెప్పబడింది. ఇది విని, కాశ్యపునందనుడు, శాశ్వతుడు, హర్షంతో మనసు నిండిపోయాడు.

సమ్బోధ్య సూతం వచసా పప్రచ్ఛాథోత్తరాం కథామ్। అతఃప్రభృతి కల్పజ్ఞ ప్రతిసంధిం ప్రచక్ష్వ నః

అతడు సూతుడిని సంబోధించి ఇలా అడిగాడు: 'ఇప్పటి నుండి, కల్పాల మధ్య ఉన్న అంతరాన్ని వివరించు, కల్పజ్ఞుడా, దయచేసి మాకు చెప్పు.'

సమతీతస్య కల్పస్య వర్త్తమానస్య చోభయోః। కల్పయోరన్తరం యచ్చ ప్రతిసంధిర్యతస్తయోః। ఏతద్వేదితుమిచ్ఛామః అత్యన్తకుశలో హ్యసి

గత కల్పం, ప్రస్తుత కల్పం, ఆ రెండు కల్పాల మధ్య ఉన్న సంబంధం ఏమిటో మేము తెలుసుకోవాలనుకుంటున్నాము. ఎందుకంటే నువ్వు దీనిలో ఎంతో నిపుణుడవు.

అత్ర వోఽహం ప్రవక్ష్యామి ప్రతిసంధిఞ్చ యస్తయోః। సమతీతస్య కల్పస్య వర్త్తమానస్య చోభయోః

ఇక్కడ నేను మీకు, గత కల్పం మరియు ప్రస్తుత కల్పం మధ్య ఉన్న సంబంధాన్ని వివరంగా చెప్పబోతున్నాను.

మన్వన్తరాణి కల్పేషు యేషు యాని చ సువ్రతాః। యశ్చాయం వర్త్తతే కల్పో వారాహః సామ్ప్రతః శుభః

కల్పాలలో ఉన్న మన్వంతరాలు, అవి ఏవో, ధర్మాత్ములారా, అలాగే ఇప్పుడు ఉన్న ఈ శుభమైన వరాహ కల్పం—

అస్మాత్ కల్పాచ్చ యః కల్పః పూర్వోఽతీతః సనాతనః। తస్య చాస్య చ కల్పస్య మధ్యావస్థాన్నిబోధత

ఈ కల్పానికి ముందు ఉన్న, పురాతనమైన, గత కల్పం గురించి, అలాగే ఈ కల్పం మధ్య ఉన్న స్థితిని వినండి.

ప్రత్యాహృతే పూర్వకల్పే ప్రతిసంధిం చ తత్ర వై। అన్యః ప్రవర్త్తతే కల్పో జనాల్లోకాత్ పునః పునః

ముందు కల్పం లయమైనప్పుడు, ఆ మధ్య సమయంలో, మళ్ళీ మానవ లోకంలో నుండి మరో కల్పం పునః ప్రారంభమవుతుంది.

వ్యుచ్ఛిన్నాత్ ప్రతిసంధేస్తు కల్పాత్ కల్పః పరస్పరమ్। వ్యుచ్ఛిద్యన్తే క్రియాఃసర్వాః కల్పాన్తే సర్వశస్తదా। తస్మాత్ కల్పాత్తు కల్పస్య ప్రతిసంధిర్నిగద్యతే

ఒక కల్పం ముగిసిన తర్వాత మరో కల్పం మొదలయ్యే వరకు, అన్ని కార్యాలు నిలిచిపోతాయి. అందుకే, కల్పాల మధ్య ఉన్న సంబంధాన్ని చెప్పుతారు.

మన్వన్తరయుగాఖ్యానామప్యుచ్ఛిన్నాశ్చ సన్ధయః। పరస్పరాః ప్రవర్త్తన్తే మన్వన్తరయుగైః సహ

మన్వంతరాలు, యుగాల మధ్య ఉన్న సంబంధాలు కూడా నిలిచిపోతాయి. అవి మన్వంతరాలు, యుగాలతో పాటు వరుసగా కొనసాగుతాయి.

ఉక్తా యే ప్రక్రియార్థేన పూర్వకల్పాః సమాసతః। తేషాం పరార్ద్ధకల్పానాం పూర్వో హ్యస్మాత్తు యః పరః। ఆసీత్ కల్పో వ్యతీతో వై పరార్ద్ధేన పరస్తు సః

ముందు చెప్పిన కల్పాలు, వాటి సృష్టి విధానం గురించి సంక్షిప్తంగా వివరించబడ్డాయి. వాటిలో, పరార్ధకాల కల్పాలలో, ఈ కల్పానికి ముందు ఉన్నది గత కల్పం. అది పూర్తైపోయింది, అది పరార్ధకాల కల్పం.

అన్యే భవిష్యా యే కల్పా అపరార్ద్ధాద్గుణీకృతాః। ప్రథమః సామ్ప్రతస్తేషాం కల్పోఽయం వర్త్తతే ద్విజాః

ఇంకా భవిష్యత్తులో వచ్చే కల్పాలు, అవి రెండవ భాగం తర్వాత వస్తాయి. వాటిలో, ఈ ప్రస్తుత కల్పమే మొదటిది, ద్విజులారా.

యస్మిన్ పూర్వః పరార్ద్ధే తు ద్వితీయే పర ఉచ్యతే। ఏతావాన్ స్థితికాలశ్చ ప్రత్యాహారస్తతః స్మృతః

ఇందులో, ముందటి భాగాన్ని మొదటి అర్ధం అంటారు, తరువాతదాన్ని రెండవ అర్ధం అంటారు. ఇదే స్థిరత కాలం. ఆ తరువాతే లయకాలం వస్తుంది.

అస్మాత్ కల్పాత్తు యః పూర్వం కల్పోఽతీతః సనాతనః। చతుర్యుగసహస్రాన్తే అహో మన్వన్తరైః పురా

ఈ కల్పానికి ముందు ఉన్న కల్పం, అనాదిగా ఉన్నదిగా పిలవబడుతుంది. అది వెయ్యి చతుర్యుగాల ముగింపుతో, పూర్వ మను అంతరాలతో కూడి ముగిసింది.

క్షీణే కల్పే తదా తస్మిన్ దాహకాలే హ్యుపస్థితే। తస్మిన్ కల్పే తదా దేవా ఆసన్వైమానికాస్తు యే

ఆ కల్పం ముగిసినప్పుడు, వినాశన కాలం వచ్చినప్పుడు, ఆ కల్పంలో ఆకాశంలో విహరించే దేవతలు ఉన్నారు.

నక్షత్రగ్రహతారాస్తు చన్ద్రసూర్యగ్రహాశ్చ యే। అష్టావింశతిరేవైతాః కోట్యస్తు సుకృతాత్మనామ్

నక్షత్రాలు, గ్రహాలు, తారలు, చంద్రుడు, సూర్యుడు, ఇతర గ్రహాలు — ఇవన్నీ కలిపి యాభై ఎనిమిది కోట్ల సత్పురుషులు అయ్యారు.

మన్వన్తరే తథైకస్మిన్ చతుర్దశసు వై తథా। త్రీణి కోటిశతాన్యాసన్ కోట్యాద్వినవతిస్తథా। అష్టాధికాః సప్తశతాః సహస్రాణాం స్మృతాః పురా

ప్రతి పద్నాలుగు మను అంతరాల్లో కూడా, మూడు వందల కోట్లతో పాటు, తొంభై కోట్ల మంది, ఇంకా ఏడునూరి ఎనిమిది వేల మంది ఉన్నారు అని పురాణంలో చెప్పబడింది.

వైమానికానాం దేవానాం కల్పేఽతీతే తు యేఽభవన్। ఏకైకస్మింస్తు కల్పే వై దేవా వైమానికాః స్మృతాః

మునుపటి కల్పంలో ఉన్న ఆకాశ దేవతలు, ప్రతి కల్పంలో కూడా అలాగే గుర్తించబడతారు.