వాయుపురాణమ్

నమః శివాయ దేవాయ ఈశాయ పురుషాయ వై। అఘోరవామదేవాయ సద్యోజాతాయ శమ్భవే ।। ౪౯.

శివుడికి, దేవుడికి, ఈశ్వరుడికి, పురుషుడికి, అఘోర, వామదేవ, సద్యోజాత, శంభు వారికి నమస్కారం.

ఫల్గుతీర్థే నరః స్నాత్వా దృష్ట్వా దేవం గదాధరమ్। ఆత్మానం తారయేత్సద్యో దశ పూర్వాన్దశాపరాన్ ।। ౪౯.

ఫల్గు తీర్థంలో స్నానం చేసి, గదాధారుడిని దర్శించినవాడు, తాను మరియు తన పూర్వ, అపర పది తరాలు వెంటనే మోక్షాన్ని పొందుతారు.

నత్వా గదాధరం దేవం మన్త్రేణానేన పూజయేత్ । ఓం నమో వాసుదేవాయ నమః సఙ్కర్షణాయ చ ।। ౪౯.

గదాధారుడికి నమస్కరించి, ఈ మంత్రంతో పూజ చేయాలి: "ఓం నమో వాసుదేవాయ, నమః సంకర్షణాయ".

ప్రద్యుమ్నాయానిరుద్ధాయ శ్రీధరాయ చ విష్ణవే । పఞ్చతీర్థే నరః స్నాత్వా బ్రహ్మలోకం నయేత్పితౄన్ ।। ౪౯.

ప్రద్యుమ్న, అనిరుద్ధ, శ్రీధర, విష్ణు వారికి— ఐదు తీర్థాల్లో స్నానం చేసిన తరువాత, మనిషి తన పితృదేవతలను బ్రహ్మ లోకానికి తీసుకెళ్తాడు.

అమృతైః పఞ్చభిః స్నానం పుష్పవస్త్రాద్యలంకృతమ్। న కుర్య్యాద్యో గదాపాణేస్తస్య శ్రాద్ధమసార్థకమ్ ।। ౪౯.

గదాపాణికి పంచ అమృతాలతో, పుష్పాలు, వస్త్రాలతో అలంకరించి స్నానం చేయని వాడి శ్రాద్ధం ఫలితం ఇవ్వదు.

నాగకూటాద్గృధ్రకూటాద్యుపాదుత్తరమానసాత్। ఏతద్గయాశిరః ప్రోక్తం ఫల్గుతీర్థన్తదుచ్యతే ।। ౪౯.

నాగకూట, గృధ్రకూట నుంచి ఉత్తర మానస సరస్సు వరకు, ఇది గయా శిరస్సు అని పిలుస్తారు; అదే ఫల్గు తీర్థం.

ముణ్డపృష్ఠనగాధస్తాత్ఫల్గుతీర్థమనుత్తమమ్। అత్ర శ్రాద్ధాదినా సర్వ్వే పితరో మోక్షమాప్నుయుః ।। ౪౯.

ముండపృష్ట నగరానికి కింద ఉన్నది అత్యుత్తమమైన ఫల్గు తీర్థం. ఇక్కడ శ్రాద్ధం వంటి కార్యాలతో అన్ని పితృదేవతలు మోక్షాన్ని పొందుతారు.

ప్రథమేఽహ్ని విధిః ప్రోక్తో ద్వితీయే దివసే వ్రజేత్। ధర్మ్మారణ్యం తత్ర ధర్మ్మో యస్మాద్యజ్ఞమకారయత్ ।। ౪౯.

మొదటి రోజుకు విధి వివరించబడింది. రెండవ రోజు ధర్మారణ్యంలోకి వెళ్లాలి, అక్కడ ధర్ముడు యజ్ఞం చేశాడు.

గమనాద్బ్రహ్మలోకాప్తిర్భవత్యేవ హి నారద। మతఙ్గ వాప్యాం యః స్నాత్వా తర్పణం శ్రాద్ధమాచరేత్ ।। ౪౯.

అక్కడికి వెళ్లితే బ్రహ్మ లోకాన్ని పొందుతారు, నారదా. మతంగ వాపిలో స్నానం చేసి తర్పణం, శ్రాద్ధం చేసినవాడు.

గత్వా నత్వా మతఙ్గేశమిమం మన్త్రముదీరయేత్। ప్రమాణం దేవతాః సన్తు లోకపాలాశ్చ సాక్షిణః ।। ౪౯.

మతంగేశుని దర్శించి నమస్కరించి, ఈ మంత్రాన్ని పలకాలి: "దేవతలు, లోకపాలకులు ఈ కార్యానికి సాక్షులు కావాలి."

మయాగత్యమతఙ్గేఽస్మిన్పితౄణాం నిష్కృతిః కృతా। పూర్వ్వం హి బ్రహ్మతీర్థం చ కూపే శ్రాద్ధాది కారయేత్ ।। ౪౯.

ఈ మతంగానికి వచ్చి, నా పితృదేవతలకు ప్రాయశ్చిత్తం చేశాను. ముందు బ్రహ్మ తీర్థంలో, బావిలో శ్రాద్ధం మొదలైన కార్యాలు చేయాలి.

తత్కూపయూపయోర్మ్మధ్యే సర్వ్వాంస్తారయతే పితౄన్। ధర్మ్మం ధర్మ్మేశ్వరం నత్వా మహాబోధితరుం నమేత్ ।। ౪౯.

ఆ బావి మరియు దాని దారిమధ్యలో, మన పితృదేవతలను సముద్రం దాటి పోయేలా చేస్తాడు. ధర్మాన్ని, ధర్మాధిపతిని నమస్కరించి, మహాబోధివృక్షాన్ని కూడా వందించాలి.

నమస్తేఽశ్వత్థరాజాయ బ్రహ్మవిష్ణుశివాత్మనే। బోధిద్రమాయ కర్తౄణాం పితౄణాం తారణాయ చ ।। ౪౯.

బ్రహ్మ, విష్ణు, శివుల స్వరూపమైన అశ్వత్థవృక్ష రాజుకు నమస్కారం. కర్తలకు, పితృదేవతలకు మోక్షాన్ని ప్రసాదించే బోధివృక్షానికి నమస్కారం.

యేఽస్మత్కులే మాతృవంశే బాన్ధవా దుర్గతిం గతాః। త్వద్దర్శనాత్స్పర్శనాచ్చ స్వర్గతిం యాన్తు శాశ్వతీమ్ ।। ౪౯.

మన కుటుంబంలో, తల్లి వంశంలో ఉన్న బంధువులు ఎవరు దుర్గతిలో ఉన్నా, నీ దర్శనం లేదా స్పర్శ వల్ల శాశ్వతమైన మంగళాన్ని పొందాలని కోరుకుంటున్నాను.

ఋణత్రయం మయా దత్తం గయామాగత్య వృక్షరాట్। త్వత్ప్రసాదాన్మహాపాపాద్విముక్తోఽహం భవార్ణవాత్ ।। ౪౯.

ఓ వృక్షరాజా! నేను గయకు వచ్చి, మూడు రుణాలు తీర్చాను. నీ కృప వల్ల నేను మహాపాపాలనుండి, సంసారసాగరమునుండి విముక్తుడనయ్యాను.

తృతీయే బ్రహ్మసరసి స్నాత్వా శ్రాద్ధం సపిణ్డకమ్। కృత్వా సర్వ్వప్రమాణేన మన్త్రేణ విధివత్సుతః ।। ౪౯.

మూడవ బ్రహ్మసరోవరంలో స్నానం చేసి, పిండప్రదానంతో కూడిన శ్రాద్ధాన్ని, నియమంగా మంత్రంతో, సంపూర్ణంగా కుమారుడు చేయాలి.

స్నానం కరోమి తీర్థేఽస్మిన్ ఋణత్రయవిముక్తయే। తత్కూపయూపయోర్మధ్యే బ్రహ్మలోకం నయేత్పితౄన్ ।। ౪౯.

ఈ తీర్థంలో మూడు రుణాల నుంచి విముక్తి కోసం నేను స్నానం చేస్తున్నాను. ఆ బావి మరియు దాని దారిమధ్యలో, పితృదేవతలను బ్రహ్మలోకానికి చేర్చుతారు.

యాగం కృత్వోత్థియో యూపో బ్రహ్మణా యూప ఇత్యసౌ। కృత్వా బ్రహ్మసరఃశ్రాద్ధం సర్వ్వాంస్తారయతే పితౄన్ ।। ౪౯.

యాగం చేసిన తర్వాత, ఆ కఠాన్ని బ్రహ్మ 'యూపం' అని పిలుస్తాడు. బ్రహ్మసరోవరంలో శ్రాద్ధం చేసినవాడు, తన పితృదేవతలను సముద్రం దాటి పోయేలా చేస్తాడు.

యూపం ప్రదక్షిణీకృత్య వాజపేయఫలం లభేత్। బ్రహ్మాణం చ నమస్కృత్య బ్రహ్మలోకం నయేత్పితౄన్ ।। ౪౯.

యూపాన్ని ప్రదక్షిణగా తిరిగితే వాజపేయయాగ ఫలితం లభిస్తుంది. బ్రహ్మను నమస్కరించి, పితృదేవతలను బ్రహ్మలోకానికి చేర్చవచ్చు.

నమోఽస్తు బ్రహ్మణేఽజాయ జగజ్జన్మాదిరూపిణే । భక్తానాఞ్చ పితౄణాఞ్చ తారకాయ నమో నమః ।। ౪౯.

అజన్ముడైన, జగత్తుకు ఆదికారకుడైన బ్రహ్మకు నమస్కారం. భక్తులకు, పితృదేవతలకు మోక్షాన్ని ప్రసాదించేవాడైన బ్రహ్మకు పునఃపునః నమస్కారం.

గోప్రచారసమీపస్థా ఆమ్రా బ్రహ్మప్రకల్పితాః। తేషాం సేచనమాత్రేణ పితరో మోక్షగామినః ।। ౪౯.

గోమార్గానికి దగ్గరగా ఉన్న మామిడివృక్షాలు బ్రహ్మచేత స్థాపించబడ్డవి. వాటికి నీళ్లు పోసినంత మాత్రాన, పితృదేవతలు మోక్షానికి అర్హులవుతారు.

ఆమ్రం బ్రహ్మసరోద్భూతం బ్రహ్మదేవమయం తరుమ్। విష్ణురూపం ప్రసిఞ్చామి పితౄణాం ముక్తిహేతవే ।। ౪౯.

బ్రహ్మసరోవరంలో పుట్టిన, బ్రహ్మదైవత్వంతో కూడిన, విష్ణు స్వరూపమైన మామిడివృక్షానికి నీళ్లు పోస్తున్నాను. ఇది పితృదేవతల మోక్షానికి కారణమవుతుంది.

ఏకో మునిః కుమ్భకుశాగ్రహస్త ఆమ్రస్య మూలే సలిలం దదామి। ఆమ్రశ్చ తృప్తా ఏకా క్రియాద్వ్యర్థకరీ ప్రసిద్ధా ।। ౪౯.

ఒక ముని, కుంభం, దర్భతో మామిడిచెట్టు వేరుళ్లు వద్ద నీళ్లు సమర్పిస్తాడు. మామిడిచెట్టు తృప్తి చెందుతుంది. ఒకే ఒక్క పనిని వృథాగా చేయడం ప్రసిద్ధి చెందింది.

తతో యమ బలిం దద్యాన్మన్త్రేణానేన సంయతః। యమరాజధర్మ్మరాజౌ నిశ్చలార్థం వ్యవస్థితౌ ।। ౪౯.

తర్వాత, నియమంగా ఈ మంత్రంతో యమునికి బలిని సమర్పించాలి. యముడు, ధర్మరాజు, స్థిరమైన ధర్మాన్ని పాటిస్తూ నిలిచివుంటారు.

తాభ్యాం బలిం ప్రయచ్ఛామి పుతౄణాం ముక్తిహేతవే। తతః శ్వానబలిం దద్యాన్మన్త్రేణానేన నారద ।। ౪౯.

వారిద్దరికీ పితృదేవతల మోక్షార్థంగా బలిని సమర్పిస్తున్నాను. ఆ తరువాత, నారదా, ఈ మంత్రంతో కుక్కలకు బలిని సమర్పించాలి.

ద్వౌ శ్వానౌ శ్యామశబలౌ వైవస్వతకులోద్భవౌ। తాభ్యాం బలిం ప్రయచ్ఛామి రక్షేతాం పథి సర్వ్వాదా ।। ౪౯.

వైవస్వతుని వంశంలో పుట్టిన రెండు కుక్కలు, ఒకటి నల్లగా, మరొకటి మచ్చలతో ఉన్నవి. వారిద్దరికీ బలిని సమర్పిస్తున్నాను. వారు ఎప్పుడూ మార్గాన్ని కాపాడాలని కోరుకుంటున్నాను.

తతః కాకబలిం దద్యాన్మన్త్రేణానేన నారద। ఐన్ద్రవారుణవాయవ్యయామ్యా వై నైఋతాస్తథా ।। ౪౯.

తర్వాత, నారదా, ఈ మంత్రంతో కాకులకు బలిని సమర్పించాలి. ఇంద్ర, వరుణ, వాయు, యమ, నైరుతి దిశలకు చెందిన కాకులకు కూడా సమర్పించాలి.

వాయసాః ప్రతిగృహ్ణన్తు భూమౌ పిణ్డం సమర్పితమ్। ఫల్గుతీర్థే చతుర్థేఽహ్ని స్నానాదికమథాచరేత్ ।। ౪౯.

భూమిపై సమర్పించిన పిండాన్ని కాకులు స్వీకరించాలి. నాల్గవ రోజున ఫల్గు తీర్థంలో స్నానం మొదలైన క్రతువులను నిర్వహించాలి.

గయాశిరస్యథ శ్రాద్ధం పాదే కుర్య్యాత్సపిణ్డకమ్। సాక్షాద్గయాశిరస్తత్ర ఫల్గుతీర్థాశ్రితం కృతమ్ ।। ౪౯.

తర్వాత, గయాశిరస్సులో పాదమూలంలో పిండప్రదానంతో కూడిన శ్రాద్ధాన్ని చేయాలి. అక్కడ ఫల్గు తీర్థంలో చేసినది, గయాశిరస్సులో చేసినదానికే సమానం.