వాయుపురాణమ్

వృద్ధిశ్రాద్ధే తు మాత్రాది గయాయాం పితృపూర్వకమ్। పాద్యపూర్వం సమారభ్య దక్షిణాగ్రకుశైః క్రమాత్। పిత్రాదీనాం సమాస్తీర్య శేషం గృహ్యోక్తమాచరేత్ ।। ౪౮.

వృద్ధి శ్రద్ధకు, గయాలో తల్లి వంశం మొదలుకొని, పితృలకు, పాద్యం ఇచ్చి, దక్షిణదిశకు కుశలు ఉంచి, పితృలకు సమర్పించి, మిగిలినది ఇంట్లో చెప్పిన విధంగా చేయాలి.

దద్యుః శ్రాద్ధం సపిణ్డానాం తేషాం దక్షిణభాగతః। కుశానాస్తీర్యం విధినా సకృద్దత్వా తిలోదకమ్ ।। ౪౮.

సపిండులకు శ్రద్ధను, కుశలను దక్షిణభాగంలో ఉంచి, విధి ప్రకారం, ఒక్కసారి తిలోదకం సమర్పించాలి.

గృహీత్వాఞ్జలినా తేభ్యః పితృతీర్థేన యత్నతః। సక్తునా ముష్టిమాత్రేణ దద్యాదక్షయ్యపిణ్డకమ్। సమ్బన్ధినస్తిలాద్భిశ్చ కుశేష్వావాహయేత్తతః ।। ౪౮.

పితృతీర్థంతో, చేతిలో నీరు తీసుకొని, శ్రద్ధగా, పిండాన్ని ఒక ముష్టి పిండి సమర్పించాలి; తరువాత తిలలతో బంధువులను కుశపై ఆహ్వానించాలి.

ఆబ్రహ్మస్తమ్బపర్యన్తం దేవర్షిపితృమానవాః। తృప్యన్తు పితరః సర్వే మాతృమాతామహాదయః ।। ౪౮.

బ్రహ్మస్థంభం నుండి మొదలుకొని, దేవతలు, ఋషులు, పితృలు, మనుషులు, తల్లి, తల్లి తండ్రి వంశం — అందరూ తృప్తి పొందాలి.

అతీతకులకోటీనాం సప్తద్వీపనివాసినామ్। ఆబ్రహ్మభువనాల్లోకాదిదమస్తు తిలోదకమ్ ।। ౪౮.

వంశంలో గతించిన కోటిమంది, ఏడు ద్వీపాల్లో నివసించే వారు, బ్రహ్మలోకం నుండి మొదలుకొని, ఈ తిలోదకం వారికి చేరాలి.

పితా పితామహ శ్చైవ తథైవ ప్రపితామహః। మాతా పితామహీ చైవ తథైవ ప్రపితామహీ ।। ౪౮.

తండ్రి, తండ్రి తండ్రి, తండ్రి తండ్రి తండ్రి; తల్లి, తల్లి తండ్రి, తల్లి తండ్రి తండ్రి కూడా.

మాతామహస్తత్పితా చ ప్రమాతామహకాదయః। తేషాం పిణ్డో మయా దత్తో హ్యక్షయ్యముపతిష్ఠతామ్ ।। ౪౮.

తల్లి తండ్రి, అతని తండ్రి, తల్లి వంశపు పూర్వీకులు; వారికి నేను సమర్పించిన పిండి శాశ్వతంగా నిలవాలి.

ముష్టిమాత్రప్రమాణఞ్చ హ్యార్ద్రామలకమాత్రకమ్। శమీఫత్రప్రమాణం వా పిణ్డం దద్యాద్గయాశిరే। ఉద్ధరేత్సప్తగోత్రాణి కులాని శతముద్ధరేత్ ।। ౪౮.

గయాశిఖరంలో, ఒక ముష్టి పరిమాణంలో, లేదా తడి పండు పరిమాణంలో, లేదా శమీ ఆకుల పరిమాణంలో పిండాన్ని సమర్పించాలి; అది ఏడు వంశాలను, నూరు కుటుంబాలను ఉద్ధరించుతుంది.

పితుర్మాతుః స్వభార్యాయా భగిన్యా దుహితుస్తథా। పితృష్వసుర్మాతృష్వసుః సప్త గోత్రాః ప్రకీర్త్తితాః ।। ౪౮.

తండ్రి, తల్లి, భార్య, అక్క, కుమార్తె, పితృస్వసరి, మాతృస్వసరి — ఈ ఏడు వంశాలు చెప్పబడ్డాయి.

చతుర్వింశతివింశశ్చ షోడశ ద్వాదశైవ హి। రుద్రాదివసవశ్చైవ కులాన్యేకోత్తరం శతమ్ ।। ౪౮.

ఇరవై నాలుగు, ఇరవై, పదహారు, పన్నెండు; రుద్రులు, వసువులు—వీరి వంశాలు కలిపి నూట ఒకటి ఉన్నాయి.

నావాహనం న దిగ్బన్ధో న దోషో దృష్టిసమ్భవః। న కారుణ్యేన కర్త్తవ్యం తీర్థశ్రాద్ధం విచక్షణైః ।। ౪౮.

ఇక్కడ ఆహ్వానం, దిక్కుల బంధనం, చూపు వల్ల దోషం ఏదీ లేదు; జ్ఞానులు కరుణతో తీర్థ శ్రాద్ధం చేయరాదు.

పిణ్డాసనం పిణ్డదానం పునః ప్రత్యవనేజనమ్। దక్షిణా చాన్నసఙ్కల్పం తీర్థశ్రాద్ధేష్వయంవిధిః ।। ౪౮.

పిండం కోసం ఆసనం, పిండం ఇవ్వడం, మళ్లీ శుద్ధి; దక్షిణా, అన్నం సంకల్పం—ఇవి తీర్థ శ్రాద్ధానికి విధానం.

అస్మత్కులే మృతా యే చ గతిర్యేషాం న విద్యతే। ఆవాహయిష్యే తాన్సర్వాన్దర్భపృష్ఠే తిలోదకైః ।। ౪౮.

నా వంశంలో మరణించిన వారు, వీరికి మార్గం తెలియని వారు—వారందరిని దర్భపై నువ్వుల నీటితో ఆహ్వానిస్తాను.

బన్ధువర్గకులే యే చ గతిర్యేషాం న విద్యతే। ఆవాహయిష్యే తాన్త్సర్వాన్ దర్భపృష్ఠే తిలోదకైః ।। ౪౮.

బంధువుల వంశంలో మరణించిన వారు, వీరికి మార్గం తెలియని వారు—వారందరిని దర్భపై నువ్వుల నీటితో ఆహ్వానిస్తాను.

ఇత్యేతైర్మన్త్రైః సజలైస్తిలైర్దర్భేషు ధ్యానవాన్। ఆవాహ్యాభ్యర్చ్య తేభ్యశ్చ పిణ్డాన్దద్యాద్యథాక్రమమ్ ।। ౪౮.

ఈ మంత్రాలతో, నీరు, నువ్వులు, దర్భపై ధ్యానం చేసి, వారిని ఆహ్వానించి, పూజించి, పిండాలను క్రమంగా ఇవ్వాలి.

అస్మత్కులే మృతా యే చ గతిర్యేషాం న విద్యతే। తేషాముద్ధరణార్థాయ ఇమం పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

నా వంశంలో మరణించిన వారు, వీరికి మార్గం తెలియని వారు—వారి ఉద్ధరణ కోసం ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

మాతామహకులే యే చ గతిర్యేషాం న విద్యతే। తేషాముద్ధరణార్థాయ ఇమం పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

తల్లి తాత వంశంలో మరణించిన వారు, వీరికి మార్గం తెలియని వారు—వారి ఉద్ధరణ కోసం ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

బన్ధువర్గకులే యే చ గతిర్యేషాం న విద్యతే। తేషాముద్ధరణార్థాయ ఇమం పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

బంధువుల వంశంలో మరణించిన వారు, వీరికి మార్గం తెలియని వారు—వారి ఉద్ధరణ కోసం ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

అజాతదన్తా యే కేచిద్యే చ గర్భే ప్రపీడితాః । తేషాముద్ధరణార్థాయ ఇమం పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

పళ్ళు రాని వారు, గర్భంలో బాధపడిన వారు—వారి ఉద్ధరణ కోసం ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

అగ్నిదగ్ధాశ్చ యే కేచిన్నాగ్నిదగ్ధాస్తథా పరే। విద్యుచ్చోరహతా యే చ తేభ్యః పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

అగ్నిలో కాలిన వారు, కాలని వారు, మెరుపు, దొంగల చేత చనిపోయిన వారు—వారికి ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

దావదాహే మృతా యే చ సింహవ్యాగ్రహతాశ్చ యే। దంష్ట్రిభిః శ్రృఙ్గిభిర్వాపి తేభ్యః పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

అడవిలో అగ్ని వల్ల చనిపోయిన వారు, సింహం, పులి, దంతాలు, కొమ్మలు ఉన్న జంతువుల చేత చనిపోయిన వారు—వారికి ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

ఉద్బన్ధనమృతా యే చ విషశస్త్రహతాశ్చ యే। ఆత్మాపఘాతినో యే చ తేభ్యః పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

గొడవలో చనిపోయిన వారు, విషం, ఆయుధాల వల్ల చనిపోయిన వారు, తాము తాము చనిపోయిన వారు—వారికి ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

అరణ్యే వర్త్మని వనే క్షుధయా తృషయా హతాః। భూతప్రేతపిశాచాద్యైస్తేభ్యః పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

అడవిలో, మార్గంలో, ఆకలి, దాహం వల్ల, భూతాలు, ప్రేతాలు, పిశాచాలు చేత చనిపోయిన వారు—వారికి ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

రౌరవే చాన్ధతామిస్రే కాలసూత్రే చ యే గతాః। తేషాముద్ధరణార్తాయ ఇమం పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

రౌరవం, అంధతమిస్రం, కాలసూత్రం లోకి వెళ్లిన వారు—వారి ఉద్ధరణ కోసం ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

అసిపత్రవనే ఘోరే కుమ్భీపాకేషు యే గతాః। తేషాముద్ధరణార్థాయ ఇమం పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

భయంకరమైన అసిపత్రవనం, కుంభీపాకం లోకి వెళ్లిన వారు—వారి ఉద్ధరణ కోసం ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

అనేకయాతనాసంస్థాః ప్రేతలోకఞ్చ యే గతాః। తేషాముద్ధరణార్థాయ ఇమం పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

అనేక యాతనల్లో ఉండే వారు, ప్రేతలోకానికి వెళ్లిన వారు—వారి ఉద్ధరణ కోసం ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

అనేకయాతనాసంస్థా యే నీతా యమకిఙ్కరైః। తేషాముద్ధరణార్థాయ ఇమం పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

అనేక యాతనల్లో ఉండే వారు, యముని సేవకులు తీసుకెళ్లిన వారు—వారి ఉద్ధరణ కోసం ఈ పిండాన్ని ఇస్తున్నాను.

నరకేషు సమస్తేషు యాతనాసు చ యే స్థితాః । తేషాముద్ధరణార్థాయ ఇమం పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

అన్ని నరకాల్లో, బాధల్లో ఉన్నవాళ్లను రక్షించేందుకు, నేను ఈ పిండాన్ని సమర్పిస్తున్నాను.

పశుయోని గతా యేచ పక్షికీటసరీసృపాః। అథవా వృక్షయోనిస్థాస్తేభ్యః పిణ్డం దదామ్యహమ్ ।। ౪౮.

జంతువుల జన్మలో ఉన్నవాళ్లు, పక్షులు, పురుగులు, పాములు, లేదా చెట్లలో ఉండేవాళ్లకు కూడా, నేను ఈ పిండాన్ని సమర్పిస్తున్నాను.