వాయుపురాణమ్

ఆక్రాన్తం దైత్యజఠరం ధర్మ్మేణ విరజాద్రిణా। నాభికూపసమీపే తు దేవీ యా విరజా స్థితా। తత్ర పిణ్డాదికం కృత్వా త్రిఃసప్తకులముద్ధరేత్ ।। ౪౪.

దైత్యుని పొట్టను ధర్ముడు విరజాద్రితో అదుపు చేశాడు. నాభికూపం దగ్గర ఉన్న విరజా దేవి వద్ద పిండప్రదానం చేస్తే, ముప్పై ఏడు తరాలవారిని ఉద్ధరించవచ్చు.

మహేన్ద్రగిరిణా తస్య కృతౌ పాదౌ సునిశ్చలౌ। iతత్ర పిణ్డాదికృత్సప్త కులాన్యుద్ధరతే నరః ।। ౪౪.

మహేంద్రపర్వతంతో అతని పాదాలు బలంగా నిలిచాయి. అక్కడ కూడా పిండప్రదానం చేస్తే, ఏడు తరాలవారిని ఉద్ధరించవచ్చు.

కథం శిలా సముత్పన్నా యయాక్రాన్తో గయాసురః । కిం రూపం కిం చ మాహాత్మ్యం తస్యాః కిం వద నామ చ ।। ౪౫.

ఏ విధంగా ఆ శిల ఏర్పడింది? దాని ద్వారా గయాసురుడు ఎలా అదుపులోకి వచ్చాడు? ఆ శిలకు ఏ రూపం, ఏ మహిమ ఉంది? దాని పేరు ఏమిటో చెప్పు.

.సనత్కుమార ఉవాచ।। ఆసీద్ధర్మ్మో మహాతేజాః సర్వ్వవిజ్ఞానపారగః। విశ్వరుపా చ తత్పత్నీ భర్త్తృవ్రతపరాయణా ।। ౪౫.

సనత్కుమారుడు ఇలా అన్నాడు: ధర్ముడు మహత్తర తేజస్సుతో, అన్ని జ్ఞానాలలో నిపుణుడై ఉండేవాడు. అతని భార్య విశ్వరూపా భర్తకు అంకితమై, వ్రతపరాయణురాలై ఉండేది.

తస్యాం ధర్మ్మవ్రతాయాస్తు కన్యా ధర్మ్మవ్రతా సతీ। సర్వ్వ లక్షణసమ్పన్నా లక్ష్మీరివ గుణాధికా ।। ౪౫.

ఆ ధర్మవ్రత పరాయణురాలైన విశ్వరూపకు, ధర్మవ్రతలో స్థిరంగా ఉన్న ఒక కుమార్తె జన్మించింది. ఆమె అన్ని లక్షణాలతో అలంకరించబడి, లక్ష్మీకంటే ఎక్కువ గుణాలు కలిగి ఉండేది.

తస్యాం యే తు గుణా హ్యాసంస్తే తిష్ఠన్తి జగత్ర్త్రయే। ధర్మ్మో ధర్మ్మవ్రతాయాస్తు త్రిషు లోకేషు మార్గయన్ ।। ౪౫.

ఆమెలో ఉన్న సద్గుణాలు మూడూ లోకాలలో నిలిచిపోయాయి. ధర్ముడు, ధర్మానికి అంకితమైన భార్యను వెతుకుతూ ఆ మూడు లోకాలన్నీ తిరిగాడు.

నాను రూపం వరం లేభే ధర్మ్మోఽథ వరసిద్ధయే। తపః కురు వరార్థం త్వం తథేత్యుక్త్వా వనం యయౌ ।। ౪౫.

అయితే ధర్ముడు తాను కోరిన రూపాన్ని పొందలేకపోయాడు. అందుకే, 'నీవు కోరిన వరం కోసం తపస్సు చేయు' అని చెప్పి, అడవికి వెళ్లిపోయాడు.

కన్యా సా చ తపస్తేపే సర్వ్వేషాం దుష్కరఞ్చ యత్। వాయుభక్షా శ్వేతకల్పే యుగానామయుతం పురా ।। ౪౫.

ఆ యువతి అందరికన్నా కఠినమైన తపస్సు చేసింది. ప్రాచీన కాలంలో, శ్వేతయుగంలో, పది వేల సంవత్సరాలు గాలినే ఆహారంగా తీసుకుంటూ తపస్సు సాగించింది.

బ్రహ్మణో మానసః పుత్రో మరీచిర్నామ విశ్రుతః । పర్య్యటన్పృథివీం సర్వ్వాం కన్యారత్నం దదర్శ సః ।। ౪౫.

బ్రహ్మదేవుని మనసులో పుట్టిన కుమారుడు, ప్రసిద్ధుడైన మరీచి, భూమంతా తిరుగుతూ ఆ యువతిలోని మణిలాంటి విలువను చూశాడు.

రూపయౌవనసమ్పన్నాం పరమే తపసి స్థితామ్। పప్రచ్ఛాథ మరీచిస్తాం కా త్వం కస్యాపి తద్వద ।। ౪౫.

ఆమె అందం, యవ్వనం, గొప్ప తపస్సుతో నిలబడినదాన్ని చూసి, మరీచి ఆమెను అడిగాడు: 'నీవెవరు? ఎవరి కుమార్తెవు? నాకు చెప్పు.'

రూపేణానేన మాం భీరు విమోహయసి సువ్రతే । బ్రహ్మాత్మజోఽహం విఖ్యాతో మరీచిర్వ్వేదపారగః ।। ౪౫.

నీ అందంతో నన్ను మోహింపజేస్తున్నావు ఓ సత్ప్రవర్తన కల యువతీ! నేను బ్రహ్మదేవుని కుమారుడిని, వేదాలలో నిపుణుడిని, మరీచి అని ప్రసిద్ధుడిని.

మరీచేర్వ్వచనం శ్రుత్వా కన్యా ప్రోవాచ తం మునిమ్। అహం ధర్మ్మవ్రతా నామ ధర్మ్మపుత్రీ తపోఽన్వితా ।। ౪౫.

మరీచి మాటలు విని ఆ యువతి ఆ మునికి ఇలా చెప్పింది: 'నాకు ధర్మవ్రత అనే పేరు. నేను ధర్ముని కుమార్తెను, తపస్సుతో నిండినదాన్ని.'

పతివ్రతార్థం విప్రేన్ద్ర చరామి పరమం తపః। ధర్మ్మవ్రతాం మరీచిస్తామువాచ ప్రీతిపూర్వ్వ్కమ్ ।। ౪౫.

'పతివ్రతగా ఉండేందుకు నేను పరమ తపస్సు చేస్తుంటాను, ఓ బ్రాహ్మణశ్రేష్ఠా!' అని ధర్మవ్రత చెప్పింది. మరీచి ఆమెను ప్రేమతో ఇలా పలికాడు.

పతివ్రతా దర్శనాన్మే భవిష్యసి శుభవ్రతే। పతివ్రతేచ్ఛయా పృథ్వీం విచరామి హ్యహర్నిశమ్ ।। ౪౫.

'శుభలక్షణాలయైనీ! నన్ను చూచినందువల్ల నీవు పతివ్రతగా మారుతావు. నేను పతివ్రతను కోరుతూ రాత్రింబవళ్ళూ భూమి మీద తిరుగుతున్నాను.'

త్వఞ్చేత్పతివ్రతా జాతా భజే త్వాం భజ మాం వరమ్। లోకే న త్వాదృశీ కన్యా మమ తుల్యో న తే వరః ।। ౪౫.

'నీవు పతివ్రతగా మారితే, నన్ను వరంగా ఎంచుకో. నేనూ నిన్ను ఎంచుకుంటాను. ఈ లోకంలో నీలాంటి యువతి లేదు, నాకు సమానమైన వరుడు కూడా లేదు.'

ధర్మ్మవ్రతే ధర్మ్మపత్నీ తస్మాత్త్వం భవ మేఽధునా। ధర్మ్మవ్రతా మునిం ప్రాహ ధర్మ్మం యాచయ సువ్రత ।। ౪౫.

'ఓ ధర్మవ్రతా! నువ్వు ఇప్పుడు నా భార్యగా మారు,' అని మరీచి అన్నాడు. ధర్మవ్రతా ఆ మునికి, 'ఓ సత్ప్రవర్తన కలవాడా! ధర్ముణ్ణి అడుగు,' అని చెప్పింది.

తచ్ఛ్రుత్వా ధర్మ్మమగమన్మునిం ధర్మో దదర్శ హ। తేజఃపుఞ్జం వరం నత్వా ఆసనార్ఘ్యాదినార్చ్చయత్ ।। ౪౫.

అది విని ఆ ముని ధర్ముని దగ్గరకు వెళ్లి, అతడిని చూచాడు. ధర్ముడు ప్రకాశవంతంగా కనిపించాడు. వరం కోసం నమస్కరించి, అతనికి ఆసనం, పాద్యాదులతో సత్కరించాడు.

కిమర్తమాగతః పృష్టో మరీచిర్ధర్మ్మమబ్రవీత్। కన్యార్థం భ్రమతా పృథ్వీ దృష్టా తే కన్యకా వరా । మహ్యం కన్యాఞ్చ తాం దేహి శ్రేయస్తవ భవిష్యతి ।। ౪౫.

ఎందుకు వచ్చావని అడిగినప్పుడు, మరీచి ధర్మునితో ఇలా అన్నాడు: 'యువతిని వెతుకుతూ భూమంతా తిరిగాను. నీ కుమార్తెను చూశాను. ఆమెను నాకు ఇచ్చు; నీకు మేలు జరుగుతుంది.'

అర్ఘ్యాదినా సమభ్యర్చ్య ధర్మ్మం ప్రోచే తథేతి తమ్। ధర్మ్మవ్రతాం సమానీయ దత్తవాంస్తాం మరీచయే ।। ౪౫.

ఆయనను పాద్యాదులతో సత్కరించి, 'అలా జరుగుతుంది' అని ధర్ముడు అన్నాడు. ధర్మవ్రతను తీసుకువచ్చి మరీచికి ఇచ్చాడు.

వరం చ దత్తవాంస్తస్మై తద్వాక్యం యత్తథా కృతమ్। అగ్నిహోత్రేణ సహితాం స్వాశ్రమం తాం ద్విజోఽనయత్ ।। ౪౫.

తాను చెప్పినట్లు వరం ఇచ్చి, అగ్నిహోత్రంతో కలిపి ఆ బ్రాహ్మణుడు ఆమెను తన ఆశ్రమానికి తీసుకెళ్లాడు.

రేమే మునిస్తయా సార్ద్ధం యథా విష్ణుః శ్రియా సహ। పార్వ్వత్యా చ యథా శమ్భుః సరస్వత్యా యథా హ్యజః ।। ౪౫.

ఆ ముని ఆమెతో కలిసి ఆనందంగా జీవించాడు. విష్ణువు లక్ష్మితో, శివుడు పార్వతితో, బ్రహ్మదేవుడు సరస్వతితో ఉన్నట్టే వారు కలసి సుఖంగా ఉన్నారు.

జజ్ఞే పుత్రశతం తస్యాం మరీచేర్విష్ణునోపమమ్। మరీచిః ఫలపుష్పార్థం వనం గత్వా సమాగతః ।। ౪౫.

ఆమె ద్వారా మరీచికి విష్ణువుతో సమానమైన వంద మంది కుమారులు పుట్టారు. మరీచి ఫలపుష్పాల కోసం అడవికి వెళ్లి తిరిగి వచ్చాడు.

శ్రాన్తః కదాచిత్తాం పత్నీమువాచేతి పతివ్రతామ్। భుక్త్వా తు శయనస్థస్య పాదసంవాహనం కురు ।। ౪౫.

ఒకసారి అలసటతో ఉన్న మరీచి తన పతివ్రత భార్యతో ఇలా అన్నాడు: 'భోజనం చేసిన తరువాత నేను పడుకుంటే, నా కాళ్లు మర్దించు.'

ధర్మ్మవ్రతా తథేత్యుక్త్వా శయనస్థస్య సా మునేః। పాదసంవాహనం చక్రే ఘృతే నాభ్యజ్య తత్పరా ।। ౪౫.

ధర్మవ్రతా 'అలాగే' అని చెప్పి, ముని పడుకున్నప్పుడు, అతని పాదాలను నెమ్మదిగా మసాజ్ చేస్తూ, నెయ్యితో బాగా పట్టించి శ్రద్ధగా సేవ చేసింది.

నిద్రాయమాణేఽథ మునౌ బ్రహ్మా తం దేశమాగతః। ఇత్యేష దృష్ట్వా బ్రహ్మాణం మనసార్చ్చయితుం ప్రభుమ్ ।। ౪౫.

ఆ ముని నిద్రలోకి జారుకున్నప్పుడు, బ్రహ్మ ఆ స్థలానికి వచ్చాడు. బ్రహ్మను చూసిన ఆమె, మనసులో ఆయనను పూజించాలనుకుంది.

పాదసంవాహనం కుర్య్యాం కిం పూజ్యోఽయం జగద్గురుః। ఇత్యాకులా సముత్తస్థౌ మత్వా సా తం గురోర్గురుమ్ ।। ౪౫.

'ఇంకా పాదసేవ చేయాలా, లేక జగద్గురువైన ఈ మహానుభావుడిని పూజించాలా?' అని ఆమె మనసులో తలంపుతో, గందరగోళంగా లేచి, తన గురువుకు గురువైన ఆయనను గౌరవించింది.

అర్ఘ్యపాద్యాదికం దత్త్వా బ్రహ్మాణం సమపూజయత్। సత్కృతాయాన్తు శయ్యాయాం విశ్రామమకరోదజః ।। ౪౫.

పాదపూజకు నీరు మొదలైన ఆతిథ్యాలు సమర్పించి, బ్రహ్మను భక్తితో పూజించింది. ఆమెను గౌరవంగా ఆహ్వానించినందుకు, జనకుడైన బ్రహ్మ ఆమె మంచంపై విశ్రాంతి తీసుకున్నాడు.

ఏతస్మిన్నన్తరే భర్త్తా సముత్తస్థౌ చ తల్పతః। ధర్మ్మవ్రతామపశ్యన్స విప్రః క్రుద్ధః శశాప తామ్ ।। ౪౫.

ఇంతలో ఆమె భర్త మంచం మీద నుంచి లేచి, ధర్మవ్రతను చూసి కోపంతో ఆ ముని ఆమెను శపించాడు.

పాదసంవాహనం త్యక్త్వాయస్మాదాజ్ఞాం విహాయ మే । గతాన్యత్ర తతః పాపాచ్ఛాపదగ్ధా శిలా భవ ।। ౪౫.

'నీవు నా ఆజ్ఞను లెక్కచేయకుండా, పాదసేవను వదిలేసి, ఇంకెక్కడికో వెళ్ళావు. అందుకే, పాపఫలితంగా నా శాపంతో నువ్వు రాయిగా మారిపో' అని శపించాడు.