వాయుపురాణమ్

గయాసురోఽబ్రవీద్దృష్ట్వా బ్రహ్మాణం త్రిదశైః సహః। సంపూజ్యోత్థాయ విధివత్ప్రణ్తః శ్రద్ధయాన్వితః ।। ౪౪.

బ్రహ్మను దేవతలతో కలిసి చూసిన గయాసురుడు, విధిగా పూజించి, భక్తితో నిలబడి నమస్కరించాడు.

అద్య మే సఫలం జన్మ అద్య మే సఫలం తపః। యదాగతోఽతిథిర్బ్రహ్మా సర్వ్వం ప్రాప్తం మయాద్య వై ।। ౪౪.

ఈ రోజు నా జన్మ ఫలించిందని, నా తపస్సు సఫలమైందని భావిస్తున్నాను. బ్రహ్మ నాకు అతిథిగా వచ్చారు కాబట్టి, నేడు నేను అన్నీ పొందాను.

యోగిన్యోగాఙ్గవిత్సర్వ్వలోకస్వామిన్పితర్గురో। యదర్థమా గతో బ్రహ్మన్స్తత్కార్య్యం కరవాణ్యహమ్ ।। ౪౪.

యోగులకు గురువూ, యోగాంగాలను తెలిసినవాడవు, అన్ని లోకాల అధిపతివి, పితృగురువివి. బ్రహ్మా! మీరు ఏ పని కోసం వచ్చారో, ఆ పని నేను చేస్తాను.

పృథివ్యాం యాని తీర్థాని దృష్టాని భ్రమతా మయా। యజ్ఞార్థం న తు తే తాని పవిత్రాణి శరీరతః ।। ౪౪.

భూమిపై నేను చూసిన తీర్థస్థలాలు యజ్ఞానికి సరిపోవు. అవి శరీరంతో పవిత్రతను పొందవు.

త్వయా దేహే పవిత్రత్వం ప్రాప్తం విష్ణుప్రసాదతః। అతః పవిత్రం దేహం త్వం యజ్ఞార్థం దేహిమేఽసుర ।। ౪౪.

మీ ద్వారా, విష్ణువు అనుగ్రహంతో శరీరానికి పవిత్రత వచ్చింది. అందుకే, దానవా! యజ్ఞం కోసం నీ పవిత్రమైన శరీరాన్ని ఇవ్వు.

ధన్యోఽహం దేవ దేవేశ యద్దేహం ప్రార్థ్యతే త్వయా। పితృవంశః కృతార్థో మే దేహే యాగం కరోషి చేత్ ।। ౪౪.

దేవతల అధిపతీ! మీరు నా శరీరాన్ని కోరుతున్నందుకు నేను ధన్యుణ్ణి. నా శరీరంలో మీరు యాగం చేస్తే, నా పితృవంశానికి మోక్షం లభిస్తుంది.

త్వయైవోత్పాదితో దేహః పవిత్రస్తు త్వయా కృతః। సర్వ్వేషాముపకారాయ యాగోఽవశ్యం భవత్వితి ।। ౪౪.

ఈ శరీరాన్ని మీరు సృష్టించారు, పవిత్రతను కూడా మీరు కలిగించారు. అందరికీ మేలు కోసం యాగం తప్పక జరగాలి.

ఇత్యుక్త్వా సోఽపతద్భూమౌ శ్వేతకల్పే గయాసురః। నైఋతీం దిశమాశ్రిత్య తదా కోలాహలే గిరౌ ।। ౪౪.

ఇలా చెప్పి, శ్వేతకల్పంలో గయాసురుడు భూమిపై పడిపోయాడు. ఆ సమయంలో, కోలాహల పర్వతంపై, నైరుతి దిశను ఆశ్రయించాడు.

శిరః కృత్వోత్తరే దైత్యః పాదౌ కృత్వా తు దక్షిణే। బ్రహ్మా సమ్భృతసమ్భారో మానసానృత్విజోఽసృజత్ ।। ౪౪.

ఆ దానవుడు తలని ఉత్తర దిశలో, కాళ్లను దక్షిణ దిశలో ఉంచాడు. బ్రహ్మ అవసరమైన సామగ్రిని సిద్ధం చేసి, మనసులోనే ఋత్వికులను సృష్టించాడు.

అగ్నిశర్మాణమ్మృతం శౌనకం యాఞ్జలిం మృదుమ్। కుముథిం వేద కౌణ్డిల్యం హారీతం కాశ్యపం కృపమ్ ।। ౪౪.

అగ్నిశర్మ, మృత, శౌనక, యాంజలి, మృదు, కుముది, వేదకౌండిల్య, హారీత, కాశ్యప, కృప అనే ఋషులను సృష్టించాడు.

గర్గం కౌశికవాసిష్ఠౌ మునిం భార్గవమవ్యయమ్। వృద్ధం పారాశరం కణ్వం మాణ్డవ్యం శ్రుతికేవలమ్ ।। ౪౪.

గర్గ, కౌశిక, వాసిష్ఠ, భార్గవ ముని, వృద్ధ, పారాశర, కణ్వ, మండవ్య, శృతికేవల అనే ఋషులను కూడా సృష్టించాడు.

శ్వేతం సుతాలం దమనం సుహోత్రం కఙ్కమేవ చ। లౌకాక్షిఞ్చ మహాబాహుం జైగీషవ్యం తథైవ చ ।। ౪౪.

శ్వేతుడు, సుతాలుడు, దమనుడు, సుహోత్రుడు, కంకుడు, బలమైన భుజాలు కలిగిన లౌకాక్షి, అలాగే జైగీషవ్యుడు కూడా ఉన్నారు.

దధిపఞ్చముఖం విప్రమృషభం కర్కమేవ చ। కాత్యాయనం గోభిలఞ్చ మునిముగ్రమగావ్రతమ్ ।। ౪౪.

దధిపఞ్చముఖుడు, విప్రమృషభుడు, కర్కుడు, కాత్యాయనుడు, గోభిలుడు, ఉగ్రమగావ్రతమనే ముని కూడా ఉన్నారు.

సుపాలకం గౌతమఞ్చ తథా వేదశిరోవ్రతమ్। జటామాలినమవ్యగ్రం చాటుహాసఞ్చ దారుణమ్ ।। ౪౪.

సుపాలకుడు, గౌతముడు, వేదశిరస్సు వ్రతాన్ని పాటించేవాడు, జటామాలినుడు నిర్లిప్తుడు, చటుహాసుడు భయంకరుడు కూడా ఉన్నారు.

ఆత్రేయం చాప్యఙ్గిరసమౌపమన్యుం మహా వ్రతమ్। గోకర్ణఞ్చ గుహావాసం శిఖణ్డినముమావ్రతమ్ ।। ౪౪.

ఆత్రేయుడు, అంగిరసుడు, గొప్ప వ్రతాన్ని ఆచరించే ఔపమన్యుడు, గుహలో నివసించే గోకర్ణుడు, శిఖండినుడు, ఉమావ్రతుడు కూడా ఉన్నారు.

ఏతానన్యాంశ్చ విప్రేన్ద్రాన్వేధా లోకపితామహః । పరికల్ప్యాకరోద్యాగం గయాసురశరీరకే ।। ౪౪.

ఈ మహానుభావులైన బ్రాహ్మణులను కూడా, లోకపితామహుడు అయిన బ్రహ్మ దేవుడు, గయాసురుని శరీరంపై యాగాన్ని నిర్వహించేందుకు నియమించాడు.

అగ్నిశర్మాపి పఞ్చాగ్నీన్ముఖాదేతానథాసృజత్। దక్షిణాగ్నిం గార్హపత్యాహవనీయౌ తపోఽవ్యయః ।। ౪౪.

అగ్నిశర్ముడు తన తపస్సు వలన, తన నోటి నుండి ఐదు అగ్నులను, అంటే దక్షిణాగ్ని, గార్హపత్యం, ఆహవనీయాన్ని ఉత్పత్తి చేశాడు.

సత్యావసథ్యౌ దేవర్షే యేషు యజ్ఞాః ప్రతిష్ఠితాః। యజ్ఞస్య చ ప్రతిష్ఠార్థం విప్రేభ్యో దక్షిణాం దదౌ ।। ౪౪.

ఈ దేవర్షులలో, నిజాయితీగా ఉన్నవారు, అబద్ధంగా ఉన్నవారు ఇద్దరికి కూడా యజ్ఞాలు స్థాపించబడ్డాయి. యజ్ఞ స్థిరంగా ఉండేందుకు బ్రాహ్మణులకు దక్షిణా ఇచ్చాడు.

హుత్వా పూర్ణాహుతిం బ్రహ్నా స్నాత్వా చావభృథేన తు। యజ్ఞయూపం సురైః సార్ద్ధం సమానీయ వ్యరోపయత్ ।। ౪౪.

పూర్తి హోమాన్ని సమర్పించి, అవభృతస్నానం చేసి, బ్రహ్మ దేవుడు దేవతలతో కలిసి యజ్ఞయూపాన్ని తీసుకొచ్చి ప్రతిష్ఠించాడు.

బ్రహ్మణః సహసా శ్రేష్ఠే సరస్యేవాశ్రితం శుభమ్। చలితశ్చకితో బ్రహ్మా ధర్మ్మరాజమభాషత ।। ౪౪.

బ్రహ్మదేవుని ఉత్తమమైన యజ్ఞయూపం పుణ్యమైన సరస్సులో ప్రతిష్ఠించబడినప్పుడు, బ్రహ్మ దేవుడు ఆశ్చర్యంతో, ఆందోళనతో ధర్మరాజును ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.

జాతా గృహే తవ శిలా సమానీయావిచారయన్। దైత్యస్య శీఘ్రం శిరసి తాం ధారయ మమాజ్ఞయా ।। ౪౪.

నీ ఇంటి నుండి తీసుకొచ్చిన రాయిని వెంటనే ఆ దైత్యుని తలపై నా ఆజ్ఞతో ఉంచు.

నిశ్చలార్థం యమః శ్రుత్వా ధారయన్మస్తకే శిలామ్। శిలాయాం ధారితాయాన్తు సశిలశ్చాసురోఽచలత్ ।। ౪౪.

యముడు ఈ మాట విని, ఆ రాయిని దైత్యుని తలపై ఉంచాడు. అయినా, ఆ రాయి ఉంచిన తరువాత కూడా దైత్యుడు రాయితో కలిసి కదిలిపోతూనే ఉన్నాడు.

దేవానూచేఽథ రుద్రాదీఞ్ఛిలాయాం నిశ్చలాః కిల। తిష్ఠన్తు దేవాః సకలాస్తథేత్యుక్త్వా చ తే స్థితాః ।। ౪౪.

తర్వాత యముడు రుద్రుడు మరియు ఇతర దేవతలను ఉద్దేశించి, 'మీరు అందరూ ఈ రాయిపై కదలకుండా నిలబడండి' అన్నాడు. అప్పుడు వారు అలా నిలబడ్డారు.

దేవాః పాదైర్లక్షయిత్వా తథాపి చలితోఽసురః। బ్రహ్మాథ వ్యాకులో విష్ణుం గతః క్షీరాబ్ధిశాయినమ్। తుష్టావ ప్రణతో భూత్వా నత్వా చాదృత్య తం ప్రభుమ్ ।। ౪౪.

దేవతలు తమ పాదాలతో బలంగా నొక్కినా, దైత్యుడు ఇంకా కదిలిపోతూనే ఉన్నాడు. అప్పుడు బ్రహ్మ దేవుడు చింతతో, పాలసముద్రంలో విశ్రాంతి తీసుకుంటున్న విష్ణువుని దగ్గరకు వెళ్లి, నమస్కరించి, ఆయనను స్తుతించాడు.

.బ్రహ్మోవాచ।। బ్రహ్మాణ్డస్య పతే నాథ నమామి జగతాం పతిమ్। కతిం కీర్త్తిమతాం నౄణాం బుక్తిముక్తిప్రదాయకమ్ ।। ౪౪.

బ్రహ్మా ఇలా అన్నాడు: 'బ్రహ్మాండానికి అధిపతివైన ప్రభూ, జగత్తుకు నాధుడవు, నీకు నమస్కరిస్తున్నాను. నరులకు కీర్తి, భోగం, మోక్షం ప్రసాదించే వాడవు.'

విష్వక్సేనోఽబ్రవీద్విష్ణుం దేవ త్వాం స్తౌతి పద్మజః। హరిరాహానయ త్వం తం విష్ణూక్తః స తమానయత్। అజమూచే హరిః కస్మాదాగతోఽసి వదస్వ తత్ ।। ౪౪.

విశ్వక్సేనుడు విష్ణువుని ఉద్దేశించి, 'ప్రభూ, పద్మజుడు (బ్రహ్మా) నిన్ను స్తుతిస్తున్నాడు' అన్నాడు. హరి, 'అతన్ని ఇక్కడికి తీసుకురా' అన్నాడు. విష్ణువు చెప్పినట్లు అతన్ని తీసుకొచ్చారు. హరి, 'ఏ కారణంతో వచ్చావో చెప్పు' అని అడిగాడు.

దేవదేవ కృతే యోగే ప్రచచాల గయాసురః। శిలాయాం దేవరూపిణ్యాం న్యస్తాయాం తస్య మస్తకే ।। ౪౪.

'దేవదేవా, నీవు నిర్వహించిన యాగ సమయంలో, ఆ దివ్య రాయిని దైత్యుని తలపై ఉంచినా, గయాసురుడు కదిలిపోతూనే ఉన్నాడు.'

రుద్రాదిషు చ దేవేషు సంస్థితేష్వసురోఽచలత్। ఇదానీం నిశ్చలార్థం హి ప్రసాదం కురు మాధవ ।। ౪౪.

'రుద్రుడు మరియు ఇతర దేవతలు కూడా అక్కడ నిలబడ్డా, ఆ దైత్యుడు కదిలిపోతూనే ఉన్నాడు. ఇప్పుడు ఆయన కదలకుండా ఉండేందుకు నీ అనుగ్రహం కావాలి, మాధవా.'

బ్రహ్మణో వచనం శ్రుత్వా హ్యాకృష్య స్వశరీరతః । మూర్త్తిం దదౌ నిశ్చలార్థం బ్రహ్మణే భగవాన్హరిః ।। ౪౪.

బ్రహ్మ దేవుని మాటలు విని, భగవాన్ హరి తన శరీరం నుండి ఒక మూర్తిని తీసి, దైత్యుడు కదలకుండా ఉండేందుకు బ్రహ్మ దేవునికి ఇచ్చాడు.