వాయుపురాణమ్

భృగుపీఠం కర్ణదేశే హ్యయోధ్యాం నాసికాపుటే। బ్రహ్మరన్ధ్రే స్థితం బ్రాహ్యం శైవం సీమన్తసీమని ।। ౪౨.

చెవుల వద్ద భృగుపీఠం, ముక్కు చివర అయోధ్య, తలపై బ్రాహ్మపీఠం, జుట్టు విభాగంలో శైవపీఠం కనిపించాయి.

శాక్తం జిహ్వాగ్ర ధిషణం వైష్ణవం హృదయామ్బుజే। సౌరం చక్షుఃప్రదేశస్థం బౌద్ధఞ్ఛాయాసు సఙ్గతమ్ ।। ౪౨.

జిహ్వాగ్రంలో శాక్తపీఠం, తాలువులో ధిషణపీఠం, హృదయ కమలంలో వైష్ణవపీఠం, కళ్ల ప్రాంతంలో సౌరపీఠం, నీడలతో బౌద్ధపీఠం కలిసివున్నాయి.

సౌత్రామణిం కణ్ఠదేశే పశుబన్ధమథోరసి। వాజపేయం కటితటే హ్యగ్నిహోత్రం తథాననే ।। ౪౨.

గొంతులో సౌత్రామణిపీఠం, ఛాతీలో పశుబంధపీఠం, నడుము వద్ద వాజపేయపీఠం, నోటిలో అగ్నిహోత్రపీఠం దర్శించబడ్డాయి.

అశ్వమేధం కటితటే నరమేధమథోదరే। రాజసూయం శిరోదేశే ఆవసథ్యం తథాఽధరే ।। ౪౨.

గొంతులో అశ్వమేధం, పొట్టలో నరమేధం, తలపై రాజసూయం, దిగువ భాగంలో ఆవసత్యం ఉన్నాయి.

ఊర్ద్ధ్వోష్ఠే దక్షిణాగ్నిఞ్చ గార్హపత్యం ముఖాన్తరే। హవ్యం శ్రుతౌ మన్త్రభేదాంస్తథా రోమస్వవస్థితాన్। భృత్యైరివ మహారాజం పురాణైర్న్యాయమిశ్రితైః ।। ౪౨.

పై పెదవిపై దక్షిణాగ్ని, నోటిలో గార్హపత్యం, చెవిలో హవ్యం, వెంట్రుకల్లో మంత్రభేదాలు ఉన్నాయి. ఇవన్నీ పురాతన న్యాయంతో రాజుకు సేవ చేసే భృత్యుల్లా ఉన్నాయి.

సంహితాభిశ్చ తన్త్రైశ్చ పృథక్పృథగుపాసితాన్। కర్మ జ్ఞానోపాసనాభిర్జనానుగ్రహకారకాన్ ।। ౪౨.

సamhితలు, తంత్రాలు వేర్వేరుగా పూజించబడతాయి. అవి కర్మ, జ్ఞానం, ఉపాసనల ద్వారా జనుల హితాన్ని కలిగిస్తాయి.

దృష్ట్వా సువిస్మితమనా మునిః కృష్ణో బభూవ తాన్ । బ్రహ్మతేజోమయాన్దివ్యాంస్తపతోఽర్కానివచ్యుతాన్। జ్లతోఽగ్నీ నివోదర్కాన్కోటీన్దుసమదర్శనాన్ ।। ౪౨.

వాటిని చూసి ముని కృష్ణుడు ఆశ్చర్యంతో నిండిపోయాడు. అవి బ్రహ్మ తేజంతో ప్రకాశిస్తూ, తపస్సు వల్ల పుట్టిన సూర్యుల్లా, ఇంధనంలో నుంచి ఎగసే అగ్నిలా, కోట్ల చంద్రుల్లా మెరిసిపోతున్నాయి.

వవన్దే సహసోత్థాయ దణ్డవత్పతితో మునిః। కృతార్థోఽహం కృతార్థోఽహం కృతార్థోఽహమితీరయన్ ।। ౪౨.

ఆ ముని వెంటనే లేచి, దండంగా నమస్కరించి, 'నేను ధన్యుడిని, నేను ధన్యుడిని, నేను ధన్యుడిని' అని పలికాడు.

అద్య మే సఫలం జన్మ అద్య మే సఫలం మనః। అద్య మే సఫలఞ్చాయుర్యద్భవన్తోఽక్షిగోచరాః ।। ౪౨.

ఈ రోజు నా జన్మ ఫలించింది, ఈ రోజు నా మనస్సు ఫలించింది, ఈ రోజు నా ఆయుషు ఫలించింది. ఎందుకంటే మీరు నా కళ్లకు కనిపించారు.

అలౌకికంలౌకికఞ్చ యత్ కిఞ్చిదపి విద్యతే। న తద్వోఽవిదితం వేద్యం భూత భవ్యం భవచ్చ యత్ ।। ౪౨.

ఈ లోకమైనా, పరలోకమైనా, ఏది ఉన్నా, గతమైందైనా, భవిష్యత్తైనా, వర్తమానమైనా, మీకు తెలియనిది, తెలుసుకోలేనిది ఏదీ లేదు.

న ప్రవృత్తిఫలా యూయం దర్శయన్తోఽపి తాన్సదా। యదృచ్ఛాకరసఙ్కోచవిధానాయేహ రాగిణామ్ ।। ౪౨.

మీరు ఎప్పుడూ వాటిని చూపించినా, కర్మ ఫలితాల కోసం ఆశపడరు. అది కర్మలో ఆసక్తి ఉన్నవారి కోరికలను నియంత్రించడానికి మాత్రమే.

ప్రపఞ్చస్యాపి మిథ్యాత్వే బ్రహ్మత్వే వా నిధీతరౌ। న మృషారాగవిషయౌ తత్సఙ్కోచవిధిక్షయౌ ।। ౪౨.

ఈ ప్రపంచం మాయ అయినా, బ్రహ్మం అయినా, మీకు అసత్యమైన ఆసక్తి లేదు. దాని పరిమితులు, నాశనం మీకు వర్తించవు.

అతో లోకహితైర్నూనం పరమార్థనిరూపణే। స్వోక్తాః స్వర్గాదివిషయాః నశ్వరా ఇతి నిన్దితాః ।। ౪౨.

కాబట్టి, లోకహితార్థంగా, పరమార్థాన్ని నిర్ధారించడంలో, మీరు స్వర్గాది విషయాలు నశ్వరమని, అవి తక్కువవని చెప్పారు.

అధికారివిభేదేన కర్మజ్ఞానోపదేశతః। త్రాతం సర్వం జగన్నూనం శబ్దబ్రహ్మాత్మమూర్త్తిభిః ।। ౪౨.

అధికారుల భేదం, కర్మ, జ్ఞాన ఉపదేశాల ప్రకారం, మీరు శబ్దబ్రహ్మ స్వరూపంగా ఈ జగత్తును కాపాడుతున్నారు.

అతోఽహం ప్రష్టుమిచ్ఛమి భవన్తశ్చేత్కృపాలవః । కర్మణాం ఫలమాదిష్టం సర్గః కామైకచేతసామ్ ।। ౪౨.

కాబట్టి, మీరు కరుణతో ఉంటే, నేను అడగాలనుకుంటున్నాను — కర్మలకు నిర్ణీత ఫలం ఏమిటి? కామంలో మనస్సు నిలిపినవారికి సృష్టి ఎలా ఉంది?

ఈశార్పితధియాం పుంసాం కృతస్యాపి చ కర్మణః। చిత్తశుద్ధిస్తతో జ్ఞానం మోక్షశ్చ తదనన్తరమ్ ।। ౪౨.

ఈశ్వరునికి మనస్సు అర్పించినవారు కర్మ చేసినా, ముందు మనశ్శుద్ధి కలుగుతుంది, తర్వాత జ్ఞానం, ఆ తరువాత మోక్షం లభిస్తుంది.

మోక్షో బ్రహ్మైక్యమిత్యేవం సచ్చిదానన్దమేవ యత్। సర్వం సమాప్యతే తస్మిఞ్జ్ఞాతే యద్ధి కృతాకృతమ్ ।। ౪౨.

మోక్షం అంటే బ్రహ్మంతో ఏకత్వం, అది సచ్చిదానంద స్వరూపం. అది తెలిసినప్పుడు చేసినదీ, చేయనిదీ అన్నీ పూర్తవుతాయి.

యన్నిఃసఙ్గం చిదాకాశం జ్ఞానరూపమసంవృతమ్। నిరీహమచలం శుద్ధమగుణం వ్యాపకం స్మృతమ్ ।। ౪౨.

అనుసంధానం లేని, చైతన్యాకాశం, జ్ఞాన స్వరూపం, ఆవరణం లేని, కోరిక లేని, అచలమైన, శుద్ధమైన, గుణరహితమైన, వ్యాపకమైనదిగా అది గుర్తించబడుతుంది.

వికారేషు వినశ్యత్సు నిర్వికారం న నశ్యతి। యథాన్ధతమసా వ్యాప్తలోకస్య రవిరోజసా ।। ౪౨.

మార్పులు నశించినా, మార్పులేని స్వరూపం నశించదు. అది ఎలా అంటే, ఘనమైన చీకటిలో ఉన్న లోకాన్ని సూర్యుడు తన కాంతితో వ్యాపించినట్లే.

లోహస్యేవ మణిస్తద్వదరణిశ్చానలే యథా। యదాభాసేన సా సత్తాం ప్రతిపద్య విజృమ్భతే ।। ౪౨.

ఇనుపులో రత్నం ఉన్నట్లూ, కట్టెలో అగ్ని ఉన్నట్లూ, వాటి ప్రతిబింబంతో ఆ సత్తా ఉద్భవించి వ్యాపిస్తుంది.

జీవేశ్వరాదిరూపేణ విశ్వాకారేణ చాప్యహో। తస్యామపి ప్రలీనాయాం కూటస్థఞ్చ యదేకలమ్ ।। ౪౨.

జీవుడు, ఈశ్వరుడు, విశ్వం రూపాల్లో, అవి లయమైనా, మారని పరమాత్మ ఒక్కటే మిగిలిపోతాడు.

భవద్భిరేవం నిర్ణీతం తత్తథైవ న సంశయః। తథాపి మమ జిజ్ఞాసా వర్త్తతే కేవలం హృది ।। ౪౨.

మీరు చెప్పినది అక్షరాలా నిజమేనని నాకు ఎలాంటి సందేహం లేదు. అయినా నా హృదయంలో ఇంకా తెలుసుకోవాలనే కోరిక మిగిలి ఉంది.

అతోఽపి పరమం కిఞ్చిద్వర్త్తతే కిల వా న వా। తద్వదన్తు మహాభాగా భవన్తస్తత్త్వదర్శనాః ।। ౪౨.

ఇదికన్నా గొప్పది ఇంకేదైనా ఉందా లేదా? మీరు నిజాన్ని చూచిన మహానుభావులు, దయచేసి దానిని వివరించండి.

యచ్ఛ్రవః ఫలమేవేహ జనుషో మే కృతార్థతా। ఏవం బ్రువన్తమనఘం వ్యాసం సత్యవతీసుతమ్। సాధు సాధ్వితి సఙ్కీర్త్య ప్రత్యూచు ర్నిగమా వచః ।। ౪౨.

ఇది వినడమే నాకు ఫలితం, నా జన్మ ధన్యమైంది. సత్యవతీ కుమారుడైన వ్యాసుడు ఇలా నిర్దోషంగా చెప్పగానే, అందరూ 'బాగు చెప్పారు, బాగు చెప్పారు' అని ప్రశంసించి, వేద వాక్యాలను పలికారు.

వేదా ఊచుః ।। సాధు సాధు మహాప్రాజ్ఞా విష్ణురాత్మా శరీరిణామ్। అజోఽపి జన్మ సమ్పద్య లోకానుగ్రహమీహసే ।। ౪౨.

వేదాలు ఇలా అన్నారు: 'బాగు చెప్పారు, బాగు చెప్పారు మహాజ్ఞానీ! విష్ణువు సమస్త జీవుల ఆత్మ. జన్మ లేనివాడైనా, లోకాలకు మేలు చేయాలని జన్మిస్తావు.'

అన్యథా తే న ఘటతే సంసారకర్మ్మబన్దనమ్। అస్పృష్టో మాయయా దేవ్యా కదాచిజ్జ్ఞానగూహయా ।। ౪౨.

ఇలా కాకపోతే, నీకు సంసార కర్మల బంధం ఉండదు. దేవీ మాయ తాకని వాడవు, ఎప్పుడో జ్ఞాన గుహలో దాగిపోతావు.

బిభర్షి స్వేచ్ఛయా రూపం స్వేచ్ఛయైవ నిగూహసే। అస్మత్సమ్మత ఏవార్థో భవతా సమ్ప్రదర్శితః ।। ౪౨.

నీవు నీ ఇష్టానుసారం రూపాలు ధరించగలవు, నీ ఇష్టానుసారమే దాచిపెట్టగలవు. నీవు చూపిన అర్థం మాకు కూడా అర్థమైనదే.

పురాణేష్వితిహాసేషు సూత్రేష్వపి చ నైకధా। అక్షరం బ్రహ్మ పరమం సర్వకారణకారణమ్ ।। ౪౨.

పురాణాలు, ఇతిహాసాలు, సూత్రాలలో ఎన్నో విధాలుగా, నశించని పరబ్రహ్మ, సమస్త కారణాలకు కారణమైనదని చెప్పబడింది.

తస్యాత్మనోఽప్యాత్మ భావతయా పుష్పస్య గన్ధవత్। రసవద్వా స్థితం రూపమవేహి పరమం హి తత్ ।। ౪౨.

ఆ ఆత్మలో, పువ్వులో పరిమళం ఉన్నట్లూ, నీటిలో రుచి ఉన్నట్లూ, పరమమైన రూపం ఉంటుంది. అదే అత్యున్నతమని తెలుసుకో.