వాయుపురాణమ్

కేచిద్రాసభవర్ణాభా లాక్షారక్తనిభాస్తథా। మనఃశిలాభాస్త్వపరే కపోతాభాస్తథామ్బుదాః ।। ౩౮.

కొన్ని మేఘాలు గాడిద రంగులో, మరికొన్ని లక్కరక్తపు వర్ణంలో ఉంటాయి. ఇంకొన్ని మనశిల వర్ణంలో, మరికొన్ని పావురపు రంగులో ఉంటాయి.

ఇన్ద్రగోపనిభాః కేచిదుత్తిష్ఠన్తి ఘనా దివి। కేచిత్పురధరాకారాః కేచిద్గజకులోపమాః ।। ౩౮.

కొన్ని మేఘాలు ఇంద్రగోపపురుగు వర్ణంలో ఆకాశంలో కనిపిస్తాయి. మరికొన్ని పట్టణగోడల్లా, ఇంకొన్ని ఏనుగుల గుంపుల్లా ఉంటాయి.

కే చిత్పర్వతసంకాశాః కేచిత్స్థలనిభా ఘనాః। కుణ్డాగారనిభాః కేచిత్కేచిన్మీనకులోపమాః ।। ౩౮.

కొన్ని పర్వతాల్లా, మరికొన్ని మైదానాల్లా ఉంటాయి. కొన్ని సభామందిరాల్లా, ఇంకొన్ని చేపల గుంపుల్లా కనిపిస్తాయి.

బహురూపా ఘోరరూపా ఘోరస్వరనినాదినః। తదా జలధరాః సర్వే పూరయన్తి నభఃస్థలమ్ ।। ౩౮.

అప్పుడు ఆ మేఘాలు అనేక రూపాలతో, భయంకరమైన స్వరూపంతో, భయానకమైన గొంతు ధ్వనులతో, ఆకాశాన్ని పూర్తిగా నింపుతాయి.

తతస్తే జలదా ఘోరా నవీనా భాస్కరాత్మికాః। సప్తధా సంవృతాత్మానస్తమగ్నిం శమయన్త్యుత ।। ౩౮.

ఆ సమయంలో కొత్తగా ఏర్పడిన, భయంకరమైన, సూర్యుని తేజస్సుతో కూడిన మేఘాలు, ఏడురకాలుగా ఏర్పడి, చీకటి మరియు అగ్నిని ఆర్పివేస్తాయి.

తతస్తే జలదా వర్షం ముఞ్చన్తి చ మహోద్యమమ్। సుఘోరమశివం సర్వ్వం నాశయన్తి చ పావకమ్ ।। ౩౮.

తర్వాత ఆ మేఘాలు మహా శక్తితో, భయంకరంగా, అనిష్టంగా వర్షాన్ని కురిపించి, అగ్నిని పూర్తిగా ఆర్పివేస్తాయి.

ప్రవృష్టైశ్చ తథాత్యర్థం వారిభిః పూర్య్యతే జగత్। అద్భిస్తేజోఽభిభూతఞ్చ తదాగ్నిః ప్రావిశత్యపః ।। ౩౮.

అలా మేఘాలు విరివిగా నీటిని కురిపించగా, లోకమంతా నీటితో నిండి పోతుంది. అప్పుడు ఆ నీటి ప్రభావంతో అగ్ని కూడా నీటిలో కలిసిపోతుంది.

నష్టే చాగ్నౌ వర్షశతే పయోదాః పాకసమ్భవాః। ప్లావయన్తి జగత్సర్వం బృహజ్జాలపరిస్రవైః ।। ౩౮.

వంద సంవత్సరాల వర్షం తరువాత అగ్ని అంతా నశించినప్పుడు, వేడితో పుట్టిన మేఘాలు, పెద్ద పెద్ద ప్రవాహాలతో లోకమంతా ముంచెత్తుతాయి.

ధారాభిః పూరయన్తీమం చోద్యమానాః స్వయమ్భువా। అన్యే తు సలిలౌఘైస్తు వేలామభిభవన్త్యపి। సాద్రిర్ద్వీపాన్తరం పృథ్వీ హ్యద్భిః సంఛాద్యతే తదా ।। ౩౮.

స్వయంభువుని ఆజ్ఞతో కొంత మేఘాలు ఈ లోకాన్ని ప్రవాహాలతో నింపుతాయి. మరికొన్ని మేఘాలు నీటి ప్రవాహాలతో తీరాలను దాటి పోతాయి. అప్పుడు పర్వతాలు, ద్వీపాలు సహా భూమి అంతా నీటిలో మునిగిపోతుంది.

తస్య వృష్ట్యా చ తోయం తత్సర్వ్వం హి పరిమణ్డితమ్। ప్రవిశత్యుదధౌ విప్రాః పీతం సూర్య్యస్య రశ్మిభిః ।। ౩౮.

ఆ వర్షంతో ఆ నీరు అంతా చుట్టూ పరిమితమై, సూర్యుని కిరణాలు పీల్చిన తరువాత, సముద్రంలోకి చేరుతుంది, మునివరులారా.

ఆదిత్యరశ్మిభిః పీతం జలమభ్రేషు తిష్ఠతి। పునః పతతి తద్భూమౌ తేన పూర్య్యన్తి చార్ణవాః ।। ౩౮.

సూర్యుని కిరణాలతో పీల్చబడిన నీరు మేఘాల్లో నిలిచి ఉంటుంది. తర్వాత అది భూమిపై మళ్లీ పడుతుంది. దాంతో సముద్రాలు నిండిపోతాయి.

తతః సముద్రాః స్వాం వేలాం పరిక్రామన్తి సర్వ్వశః। పర్వ్వతాశ్చ విశీర్య్యన్తే మహీ చాప్సు నిమజ్జతి ।। ౩౮.

తర్వాత సముద్రాలు అన్ని దిశలలో తమ తీరాలను దాటి ప్రవహిస్తాయి. పర్వతాలు విరిగిపోతాయి. భూమి నీటిలో మునిగిపోతుంది.

తతస్తు సహసోద్భ్రాన్తః పయోదాంస్తాన్నభస్తలే। సంవేష్టయతి ఘోరాత్మా దివి వాయుః సమన్తతః ।। ౩౮.

అప్పుడు భయంకరమైన వాయువు, ఆకాశంలో విస్తరించిన ఆ మేఘాలను గొప్ప బలంతో చుట్టుముట్టుతుంది.

తస్మిన్నేకార్ణవే ఘోరే నష్టే స్థావరజఙ్గమే। పూర్ణే యుగసహస్రే వై నిఃశేషః కల్ప ఉచ్యతే ।। ౩౮.

ఆ భయంకరమైన ఏకమేఘసముద్రంలో, స్థావర జంగమమంతా నశించినప్పుడు, వెయ్యి యుగాలు పూర్తయిన తరువాత, దానిని సంపూర్ణ కల్పాంతమని అంటారు.

అథామ్భసా వృతే లోకే ప్రాహురేకార్ణవం బుధాః। అథ భూమితలం ఖఞ్చ వాయుశ్చైకార్ణవే తదా। నష్టే భావేఽవలీనం తత్ప్రాజ్ఞాయత న కిఞ్చన ।। ౩౮.

అప్పుడు లోకం అంతా నీటితో కప్పబడినప్పుడు, జ్ఞానులు దానిని ఏకమేఘసముద్రమని అంటారు. అప్పుడు భూమి, ఆకాశం, వాయువు అన్నీ ఆ ఒకే సముద్రంలో కలిసిపోతాయి. అంతా నశించినప్పుడు ఏదీ కనిపించదు అని జ్ఞానులు చెబుతారు.

పార్థివాస్త్వథ సాముద్రా ఆపో హైమాశ్చ సర్వ్వశః। ప్రసరన్త్యో వ్రజన్త్యేకం సలిలాఖ్యాం భజన్త్యుత ।। ౩౮.

తర్వాత భూమిపై ఉన్న నీరు, సముద్రపు నీరు, హేమమయమైన నీరు అన్నీ విస్తరించి, చివరకు ఒకటిగా కలిసిపోయి, నీరు అనే రూపాన్ని ధరించాయి.

ఆగతాగతికం చైవ తదా తత్సలిలం స్మృతమ్। ప్రచ్ఛాద్య తిష్ఠతి మహీమర్ణవాఖ్యం చ తజ్జలమ్ ।। ౩౮.

ఆ నీరు, వచ్చిపోతూ ఉండే నీరు అని గుర్తించబడుతుంది. అది అన్నిటిని కప్పి, భూమి మహాసముద్రం అని పిలవబడే నీరు అక్కడ నిలిచి ఉంటుంది.

ఆభాన్తి యస్మాత్తా భాభిర్భాశబ్దవ్యాప్తిదీప్తిషు। భస్మ సర్వ్వమనుప్రాప్య తస్మాదమ్భో నిరుచ్యతే ।। ౩౮.

అవి ప్రకాశంతో మెరిసిపోతాయి. 'భ' అనే పదం వ్యాప్తి, వెలుగు అని అర్థం. అన్నీ బస్మమైపోయినందున, దానిని నీరు అని అంటారు.

నానాత్వే చైవ శీఘ్రే చ ధాతుర్వై అర ఉచ్యతే। ఏకార్ణవే తదా యో వై న శీఘ్రాస్తేన తా నరాః ।। ౩౮.

వివిధత్వం, వేగం ఉన్నందున ఆ ధాతువు 'అర' అని పిలవబడుతుంది. ఆ ఏకమేఘసముద్రంలో వేగం లేని వారు 'నర' అని అంటారు.

తస్మిన్ యుగసహస్రాన్తే దివసే బ్రహ్మణో గతే। తావన్తం కాలమేవం తు భవత్యేకార్ణవం జగత్। తదా తు సర్వ్వవ్యాపారా నివర్త్తన్తే ప్రజాపతేః ।। ౩౮.

వెయ్యి యుగాల చివర, బ్రహ్మదేవుని రోజు ముగిసినప్పుడు, అంతా ఒకే సముద్రంగా మారిపోతుంది. అప్పుడు ప్రజాపతికి సంబంధించిన అన్ని కార్యాలు నిలిచిపోతాయి.

ఏవమేకార్ణవే తస్మిన్నష్టే స్థావర జఙ్గమే। తదా స భవతి బ్రహ్మా సహస్రాక్షః సహస్రపాత్ ।। ౩౮.

అలా ఆ ఏకమేఘసముద్రంలో స్థావర జంగమమంతా నశించినప్పుడు, ఆయన బ్రహ్మగా, వెయ్యికళ్లతో, వెయ్యిపాదాలతో ప్రబలిస్తాడు.

సహస్రశీర్షా సుమనాః సహస్రపాత్ సహస్రచక్షుర్వదనః సహస్రవాక్। సహస్రబాహుః ప్రథమః ప్రజాపతిస్త్రీయపథే యః పురుషో నిరుచ్యతే ।। ౩౮.

వెయ్యి తలలు, వెయ్యి కాళ్లు, వెయ్యి చేతులు, వెయ్యి కళ్ళు, ముఖాలు, మాటలు కలిగి, దయతో ఉన్నవాడు, ప్రథముడు, సమస్త ప్రాణుల అధిపతి, మూడు లోకాల మార్గంలో సంచరించే పురుషుడు అని పిలవబడతాడు.

ఆదిత్యవర్ణో భువనస్య గోప్తా హ్యపూర్వ్వ ఏకః ప్రథమస్తురాషాట్ । హిరణ్యగర్భః పురుషో మహాన్ వై సంపద్యతే వై తమసః పరస్తాత్ ।। ౩౮.

ఆయన బంగారు వర్ణంతో, లోకాన్ని కాపాడేవాడు, అపూర్వుడు, మొదటివాడు, వేగవంతుడు, మహా హిరణ్యగర్భుడు, అంధకారానికి అటీతంగా ఉన్న పురుషుడు.

చతుర్యుగసహస్రాన్తే సర్వతః సలిలప్లుతే। సుషుప్సురప్రకాశాం స్వాం రాత్రిం తు కురుతే ప్రభుః ।। ౩౮.

నాలుగు యుగాల వెయ్యి సమాప్తమైనప్పుడు, అన్ని వైపులా నీటిలో మునిగిపోయినప్పుడు, ప్రభువు విశ్రాంతి కోరుతూ, తన వెలిగిలేని రాత్రిని సృష్టిస్తాడు.

చతుర్విధా యదా శేతే ప్రజాః సర్వ్వాణ్డమణ్డితాః। పశ్యన్తే తం మహాత్మానం కాలం సప్త మహర్షయః ।। ౩౮.

ప్రపంచంతో అలంకరించబడిన సమస్త ప్రాణులు నాలుగు విధాల నిద్రలో ఉన్నప్పుడు, ఆ ఏడుగురు మహర్షులు ఆ మహాత్ముడైన కాలాన్ని దర్శిస్తారు.

జనలోకవివర్త్తన్తస్తపసా లబ్ధచక్షుషః। భృగ్వాదయో మహాత్మానః పూర్వ్వే వ్యాఖ్యాతలక్షణాః ।। ౩౮.

పూర్వం వివరించబడిన లక్షణాలతో, తపస్సు ద్వారా దృష్టిని పొందిన భృగువు మొదలైన మహాత్ములు జనలోకంలో సంచరిస్తుంటారు.

సత్యాదీన్ సప్తలోకాన్ వై తే హి పశ్యన్తి చక్షుషా। బ్రహ్మాణం తే తు పశ్యన్తి మహాబ్రాహ్మీషు రాత్రిషు ।। ౩౮.

వారు తమ దృష్టితో సత్య మొదలైన ఏడు లోకాలను చూస్తారు; బ్రహ్మ యొక్క మహా రాత్రులలో బ్రహ్మనే వారు దర్శిస్తారు.

సప్తర్షయః ప్రపశ్యన్తి సప్తకాలం స్వరాత్రిషు। కల్పానాం పరమేష్ఠిత్వాత్తస్మాదాద్యః స పఠ్యతే ।। ౩౮.

ఏడుగురు ఋషులు స్వర్గీయ రాత్రులలో ఏడురకాల కాలాన్ని గ్రహిస్తారు; కల్పాలలో ఆయనకు ఉన్న అత్యున్నత స్థానం వల్ల ఆయనను ఆద్యుడు అని పిలుస్తారు.

స యష్టా సర్వభూతానాం కల్పాదిషు పునః పునః। ఏవమావేశయిత్వా తు స్వాత్మన్యేవ ప్రజాపతిః ।। ౩౮.

ప్రతి కల్ప ప్రారంభంలో సమస్త ప్రాణుల కొరకు యజ్ఞం చేసే వాడు ఆయనే; అన్ని ప్రాణులను తనలో కలిపి, ప్రజాపతి తనలోనే నిలిచి ఉంటాడు.