వాయుపురాణమ్

సుక్షేత్రశ్చోత్తమౌజాశ్చ భూరిషేణశ్చ వీర్యవాన్। శతానీకో నిరామిత్రో వృషసేనో జయద్రథః ।। ౩౮.

సుక్షేత్రుడు, ఉత్తమౌజ, భూరిషేణుడు, శతానీకుడు, నిరామిత్రుడు, వృషసేనుడు, జయద్రథుడు.

భూరిద్యుమ్నః సువర్చ్చాశ్చ దశైతే మానవాః స్మృతాః। ఏకాదశే తు పర్య్యాయే సావర్ణే వై తృతీయకే ।। ౩౮.

భూరిద్యుమ్నుడు, సువర్చుడు కూడా పది మంది మానవులు అని గుర్తించబడ్డారు. పదకొండవ పర్యాయంలో, మూడవ సావర్ణిలో వారు ఉంటారు.

నిర్మ్మాణరతయో దేవాః కామజా వై మనోజవాః। గణాస్త్వేతే త్రయః ఖ్యాతా దేవతానాం మహాత్మనామ్ ।। ౩౮.

సృష్టిలో ఆనందపడే దేవతలు, కామంతో జన్మించిన వారు, మనస్సు వేగంతో ఉన్న వారు — వీరు మూడు ప్రసిద్ధి చెందిన గణాలు, మహాత్ములైన దేవతల్లో.

ఏకైకం త్రింశతస్తేషాం గణాస్తు త్రిదివౌకసామ్। మాసస్యాహాని త్రింశత్తు యాని వై కవయో విదుః ।। ౩౮.

ఈ దేవతల ప్రతి వర్గంలో ముప్పైమంది ఉంటారు. ఒక నెలలో ముప్పై రోజులు ఉంటాయని పండితులు చెబుతారు.

నిర్మ్మాణరతయో దేవా రాత్రయస్తు విహఙ్గమాః। గణాస్తే వై త్రయః ప్రోక్తా దేవతానాం భవిష్యతి ।। ౩౮.

సృష్టిలో ఆనందించే దేవతలు రోజులు, పక్షులు రాత్రులు. భవిష్యత్తులో దేవతలకు మూడు వర్గాలు ఉంటాయని చెప్పబడింది.

మనోజవా ముహూర్త్తాస్తు ఇతి దేవాః ప్రకీర్త్తితాః । ఏతే హి బ్రహ్మణః పుత్రా భవిష్యా మనవః స్మృతాః ।। ౩౮.

వేగంగా కదిలే ముహూర్తాలు దేవతలు అని పిలవబడతారు. వీరే బ్రహ్మకు కుమారులు, భవిష్యత్తులో మనువులు అవుతారని భావించబడతారు.

తేషామిన్ద్రో వృషో నామ భవిష్యః సురరాట్ తతః। తేషాం సప్తర్షయశ్చాపి కీర్త్త్యమానాన్నిబోధత ।। ౩౮.

వారిలో భవిష్యత్తులో దేవేంద్రుని పేరు వృష అని ఉంటుంది. ఇప్పుడు వారి ఏడుగురు ఋషుల పేర్లు విను.

హవిష్మాన్ కాశ్యపశ్చాపి వపుష్మాన్ యశ్చ భార్గవః। వారుణిశ్చైవ చాత్రేయో వాసిష్ఠో భగ ఏవ చ ।। ౩౮.

హవిష్మాన్, కాశ్యపుడు, వపుష్మాన్, భృగువంశజుడు, వారుణి, ఆత్రేయుడు, వాసిష్ఠుడు, ఇంకా భగుడు.

పుష్టిశ్చాఙ్గిరసో జ్ఞేయః పౌలస్త్యో నిశ్చరస్తథా। పౌలహో హ్యగ్నితేజాశ్చ దేవా హ్యేకాదశేఽన్తరే ।। ౩౮.

పుష్టి అనే ఆంగిరసుడు, పౌలస్త్యుడు, నిశ్చరుడు, పౌలహుడు, అగ్నితేజస్సు కలవారు—ఇవే పదకొండవ యుగంలో దేవతలు.

సర్వ్వవేగః సుధర్మ్మా చ దేవానీకః పురోవహః। క్షేమధర్మా గృహేషుశ్చ హ్యాదర్శః పౌణ్డ్రకో మనః ।। ౩౮.

సర్వవేగుడు, సుధర్ముడు, దేవానీకుడు, పురోవహుడు, క్షేమధర్ముడు, గృహేశుడు, ఆదర్శుడు, పౌండ్రకుడు, మనస్సు.

సావర్ణస్య తు తే పుత్రాః ప్రాజాపత్యస్య వై మనోః। ద్వాదశే త్వథ పర్యాయే రుద్రపుత్రస్య వై మనోః ।। ౩౮.

ఇవే సావర్ణి ప్రాజాపత్య మనువు కుమారులు. పన్నెండవ యుగంలో రుద్రుని కుమారుడైన మనువు కుమారులు ఉంటారు.

చతుర్థే ఋతుసావర్ణే దేవాస్తస్యాన్తరే శ్రృణు। పఞ్చైవ తు గణాః ప్రోక్తా దేవతానామనాగతాః ।। ౩౮.

నాలుగవ యుగంలో, ఋతుసావర్ణి యుగంలో, ఆ యుగంలో దేవతలను విను. ఐదు వర్గాల భవిష్యత్తు దేవతలు చెప్పబడ్డారు.

హరితా రోహితాశ్చైవ దేవాః సుమనసస్తథా। సుకర్మ్మాణః సుపారాశ్చ పఞ్చ దేవగణాః స్మృతాః ।। ౩౮.

హరితులు, రోహితులు, సుమనసులు, సుకర్ములు, సుపారులు—ఈ ఐదు దేవతా వర్గాలు అని భావించబడతాయి.

బ్రహ్మణో మానసా హ్యేతే ఏకైకో దశకో గణః। అరున్తిజో హరిశ్చైవ విద్వాన్ యశ్చ సహస్రశః ।। ౩౮.

వీరు బ్రహ్మకు మనసులో పుట్టిన కుమారులు, ప్రతి వర్గంలో పది మంది ఉంటారు. అరుంతిజుడు, హరి, జ్ఞానవంతుడు, సహస్రశుడు.

పర్వతానుచరశ్చైవ హ్యపోంఽశుశ్చ మనోజవః। ఉర్జ్జా స్వాహా స్వధా తారా దశైతే రోహితాః స్మృతాః ।। ౩౮.

పర్వతానుచరుడు, అపాంశు, మనోజవుడు, ఉర్జ, స్వాహా, స్వధా, తార—ఈ పది మంది రోహితులు అని గుర్తించబడతారు.

తపోజానిర్భృతిశ్చైవ వాచా బన్ధుశ్చ యః స్మృతః । రజశ్చైవ తు రాజశ్చ స్వర్ణపాదస్తథైవ చ ।। ౩౮.

తపోజని, భృతి, వాచ, బంధు, రజ, రాజ, స్వర్ణపాదుడు కూడా.

వ్యుష్టిర్విధిశ్చ వై దేవో దశైతే రోహితాః స్మృతాః । ఉషితాద్యాస్తు యే దేవాస్త్రయస్త్రిశత్ప్రకీర్తితాః ।। ౩౮.

వ్యుష్టి, విధి—ఈ పది మంది రోహితులు అని పిలవబడతారు. ఉషిత మొదలైన దేవతలు మూడు వందల ముప్పై మంది అని చెప్పబడతారు.

దేవాన్ సుమనసో విద్ధి సుకర్మాణో నిబోధత। సుపర్వా వృషభః పృష్టః కృపిద్యుమ్నౌ విపశ్చితః ।। ౩౮.

సుమనస దేవతలను తెలుసుకో, సుకర్ములను విను: సుపర్వ, వృషభ, పృష్ఠ, కృపిద్యుమ్న, విపశ్చిత్.

విక్రమశ్చ క్రమశ్చైవ నిభృతః కాన్త ఏవ చ ౩౮.

విక్రమ, క్రమ, నిభృత, ఇంకా కాంత.

వర్య్యోదితస్తథా జిష్టో వర్చస్వీ ద్యుతిమాన్ హవిః। శుభో హవికృతాత్ప్రాప్తిర్వ్యాపృథో దశమస్తథా ।। ౩౮.

వర్యోదిత, జిష్ట, వర్చస్వి, ద్యుతిమాన్, హవిః, శుభ, హవికృత, ప్రాప్తి, వ్యాపృత, పదవవాడు.

సుపారా మానసాస్త్వేతే దేవా వై సమ్ప్రకీర్త్తితాః। తేషామిన్ద్రస్తు విజ్ఞేయ ఋతధామా మహాయశాః ।। ౩౮.

ఈ సుపారులు మనసులో పుట్టిన దేవతలు. వీరిలో ఇంద్రుడు ఋతధామా అని, మహా కీర్తి కలవాడని తెలుసుకోవాలి.

కృతిర్వసిష్ఠపుత్రస్తు హ్యాత్రేయః సుతపాస్తథా। తపోమూర్తిశ్చాఙ్గిరసస్తపస్వీ కాశ్యపస్తథా ।। ౩౮.

వసిష్ఠుని కుమారుడు కృతి, అత్రి కుమారుడు సుతప, తపస్సులో నిలిచిన అంగిరసుడు, అలాగే తపస్సులో నిష్ణాతుడైన కశ్యపుడు.

తపోఽశయానః పౌలస్త్యః పులహశ్చ తపోరతిః। భార్గవః సప్తమస్త్వేషాం విజ్ఞేయస్తు తపోమతిః ।। ౩౮.

పౌలస్త్యుడు తపస్సులో స్థిరుడు, పులహుడు తపస్సులో నిబద్ధుడు, ఏడవవాడైన భార్గవుడు తపస్సు జ్ఞానంతో ప్రసిద్ధుడు.

ఏతే సప్తర్షయః సిద్ధా అన్యే సావర్ణికేఽన్తరే। దేవవానుపదేవశ్చ దేవశ్రేష్ఠో విదూరథః ।। ౩౮.

ఈ ఏడుగురు ఋషులు సిద్ధులు; ఇతరులు సావర్ణి మాన్వంతరంలో ఉంటారు. దేవవాన్, ఉపదేవ, దేవశ్రేష్ఠుడు, విదూరథుడు కూడా ఉన్నారు.

మిత్రవాన్ మిత్రబిన్దుశ్చ మిత్రసేనో హ్యమిత్రహా। మిత్రబాహుః సువర్చాశ్చ ద్వాదశైతే మనోః సుతాః ।। ౩౮.

మిత్రవాన్, మిత్రబిందు, మిత్రసేనుడు, అమిత్రహ, మిత్రబాహు, సువర్చసు—ఇవన్నీ కలిపి మనువు కుమారులు పన్నెండు మంది.

త్రయో దశే తు పర్యాయే భావ్యా రౌచ్యాన్తరే పునః। త్రయ ఏవ గణాః ప్రోక్తా దేవానాన్తు స్వయమ్భువా ।। ౩౮.

తరువాతి చక్రంలో, రూచిమాన్వంతరంలో మళ్లీ మూడు గణాలు కలుగుతాయి; స్వయంభువుడు దేవతలకు మూడు గణాలను ప్రకటించాడు.

బ్రహ్మణో మానసాః పుత్రాస్తే హి సర్వే మహాత్మనః। సుత్రామాణః సుధర్మ్మాణః సుకర్మ్మాణశ్చ తే త్రయః ।। ౩౮.

బ్రహ్మకి మానసపుత్రులు వీరే, వీరందరూ మహాత్ములు: సుత్రామాణుడు, సుధర్ముడు, సుకర్ముడు—ఈ ముగ్గురు.

త్రిదశానాం గణాః ప్రోక్తా భవిష్యాః సోమపాయినః। త్రయస్త్రింశద్దేవతా యాః ప్రాభవిష్యన్త యాజ్ఞికైః ।। ౩౮.

దేవతల గణాలు ఇలా ప్రకటించబడ్డాయి: భవిష్యత్తులో సోమపానం చేసే వారు; యజ్ఞాలలో పాలుపంచుకునే ముప్పైమూడు దేవతలు.

ఆజ్యేన పృషదాజ్యేన గ్రహశ్రేష్ఠేన చైవ హి। దేవైర్దేవాస్త్రయస్త్రింశత్పృథక్త్వేన నిబోధత ।। ౩౮.

నేయి, మిశ్రిత నేయి, ఉత్తమ పానీయాలతో ముప్పైమూడు దేవతలను వేరుగా తెలుసుకోవాలి.