తస్య పుత్రః శతనీకో బలవాన్ సత్యవిక్రమః । తతః సుతం శతానీకం విప్రాస్తమభ్యషేచయత్ ।। ౩౭.
ఆయన కుమారుడు శతానీకుడు, బలవంతుడు, నిజమైన వీరుడు. తర్వాత బ్రాహ్మణులు అతని కుమారుడైన శతానీకుని అభిషేకించారు.
పుత్రోఽశ్వమేధ దత్తోఽభూచ్ఛతానీకస్య వీర్య్యవాన్। పుత్రోఽశ్వమేధదత్తాద్వై జాతః పరపురంజయః ।। ౩౭.
శతానీకునికి అశ్వమేధదత్తుడు అనే శక్తివంతుడు కుమారుడిగా జన్మించాడు. అశ్వమేధదత్తుని కుమారుడిగా పరపురంజయుడు పుట్టాడు.
అధిసామకృష్ణో ధర్మాత్మా సామ్ప్రతోఽయం మహాయశాః। యస్మిన్ ప్రశాసతి మహీం యుష్మాభిరిదమాహృతమ్ ।। ౩౭.
ఇప్పుడు ధర్మాత్ముడు, మహాప్రతిష్ట కలిగిన అధిసామకృష్ణుడు పాలిస్తున్నాడు. ఆయన పాలనలో మీరు ఈ కార్యాన్ని సాధించారు.
దురాపం దీర్ఘసత్రం వై త్రీణి వర్షాణి దుశ్చరమ్। వర్షద్వయం కురుక్షేత్రే దృషద్వత్యాం ద్విజోత్తమాః ।। ౩౭.
ఈ కష్టమైన, మూడు సంవత్సరాలు కొనసాగిన దీర్ఘయజ్ఞం, రెండు సంవత్సరాలు కురుక్షేత్రంలో, దృషద్వతి నదికట్ట వద్ద, ద్విజోత్తములారా, నిర్వహించబడింది.
ఋషయ ఊచుః ।। శ్రోతుం భవిష్యమిచ్ఛామః ప్రజానాం వై మహామతే । సూత సార్ద్ధం నృపైర్భావ్యం వ్యతీతం కీర్త్తితం త్వయా ।। ౩౭.
ఋషులు ఇలా అన్నారు: మహామతివంతుడా, సూతా! నీవు గతాన్ని వివరించినట్లే, భవిష్యత్తులో ప్రజల గురించి, రాజులతో సహా వినాలని మేము కోరుతున్నాము.
యత్తు సంస్థాస్యతే కృత్యముత్పత్స్యన్తి చే యే నృపాః। వర్షాగ్రతోఽపి ప్రబ్రూహి నామతశ్చైవ తాన్నృపాన్ ।। ౩౭.
భవిష్యత్తులో ఏయే కార్యాలు జరుగుతాయో, ఏయే రాజులు పుట్టేవారో, వారి పేర్లతో సహా, సంవత్సరాల తరువాత వచ్చినవారినీ వివరించు.
కాలం యుగప్రమాణఞ్చ గుణదోషాన్ భవిష్యతః। సుఖదుఃఖే ప్రజానాఞ్చ ధర్మతః కామతోఽర్థతః ।। ౩౭.
కాలాన్ని, యుగాల పరిమాణాన్ని, భవిష్యత్తులో ఉండే మంచితనాన్ని, చెడును, ప్రజల ధర్మ, కామ, అర్థ సంబంధమైన సుఖదుఃఖాలను వివరించు.
ఏతత్సర్వం ప్రసఙ్ఖ్యాయ పృచ్ఛతాం బ్రూహి తత్వతః। స ఏవముక్తో మునిభిః సూతో బుద్ధిమతాం వరః। ఆచచక్షే యథావృత్తం యథాదృష్టం యథాశ్రుతమ్ ।। ౩౭.
మేము అడిగిన ఈ సంగతులన్నింటినీ బాగా ఆలోచించి, నిజంగా చెప్పు. ఋషులు ఇలా అడిగినప్పుడు, జ్ఞానవంతుల్లో శ్రేష్ఠుడైన సూతుడు, తనకు తెలిసినట్టు, చూసినట్టు, విన్నట్టు వివరించాడు.
యథా మే కీర్త్తితం సర్వం వ్యాసేనాద్భుతకర్మ్మణా। భావ్యం కలియుగఞ్చైవ తథా మన్వన్తరాణి తు ।। ౩౭.
విశేష కార్యాలు చేసిన వ్యాసుడు నాకు చెప్పినట్టు, కలియుగం, మన్వంతరాల గురించి కూడా నేను వివరించాను.
అనాగతాని సర్వాణి బ్రువతో మే నిబోధత। అత ఊర్ద్ధ్వం ప్రవక్ష్యామి భవిష్యన్తి వృపాస్తు యే ।। ౩౭.
ఇప్పటి నుంచి జరగబోయే సంగతులన్నింటిని వినండి. ఇకపై పుట్టే రాజులను నేను వివరించబోతున్నాను.
ఐలాంశ్చైవ తథేక్ష్వాకూన్ సౌద్యుమ్నాంశ్చైవ పార్థివాన్। యేషు సంస్థాప్యతే క్షేత్రణైక్ష్వాకవమిదం శుభమ్ ।। ౩౭.
ఐలులు, ఇక్ష్వాకులు, సౌద్యుమ్నులు—ఈ రాజవంశాలలోనే ఈ శుభమైన ఇక్ష్వాకవంశ భూమి స్థాపించబడింది.
తాన్ సర్వాన్ కీర్త్తయిష్యామి భవిష్యే పఠితాన్నృపాన్। తేభ్యః పరే చ యే చాన్యే ఉత్పత్స్యన్తే మహీక్షితః ।। ౩౭.
భవిష్యత్తులో పేర్లు చెప్పబడే ఆ రాజులందరినీ, వారిని అనుసరించి వచ్చే ఇతర భూపతులను కూడా నేను వివరించబోతున్నాను.
క్షత్రాః పారశవాః శూద్రాస్తథా యే చ ద్విజాతయః। అన్ధాః శకాః పులిన్దాశ్చ తూలికా యవనైః సహ ।। ౩౭.
క్షత్రియులు, పారశవులు, శూద్రులు, ద్విజాతులు, అంధులు, శకులు, పులిందులు, తూలికలు, యవనులతో పాటు ఉన్నారు.
కైవర్త్తాభీరశబరా యే చాన్యే మ్లేచ్ఛజాతయః। వర్షాగ్రతః ప్రవక్ష్యామి నామతశ్చైవ తాన్నృపాన్ ।। ౩౭.
కైవర్తులు, ఆభీరులు, శబరులు, ఇంకా ఇతర మ్లేచ్ఛ జాతులు కూడా ఉన్నారు. సంవత్సరాల క్రమంలో వారిని, ఆ రాజులను పేర్లతో సహా నేను వివరించబోతున్నాను.
అధిసామకృష్ణః సోఽయం సామ్ప్రతం పౌరవాన్నృపః। తస్యాన్వవాయే వక్ష్యామి భవిష్యే తావతో నృపాన్ ।। ౩౭.
ఇప్పుడు పౌరవ వంశంలో అధిసామకృష్ణుడు రాజ్యాన్ని పరిపాలిస్తున్నాడు. భవిష్యత్తులో అతని వంశంలో పుట్టే రాజులను క్రమంగా చెప్పబోతున్నాను.
అధిసామకృష్ణపుత్రో నిర్వక్రే భవితా కిల। గఙ్గయాపహృతే తస్మిన్నగరే నాగసాహ్వయే। త్యక్త్వా చ తం సువాసఞ్చ కౌశామ్బ్యాం స నివత్స్యతి ।। ౩౭.
అధిసామకృష్ణునికి నర్వక్రుడు కుమారుడిగా పుట్టనున్నాడు. గంగా నది నాగసాహ్వయ అనే పట్టణాన్ని కొట్టుకుపోతే, ఆ పట్టణాన్ని, తన మంచి నివాసాన్ని వదిలి, నర్వక్రుడు కౌశాంబి నగరంలో నివసిస్తాడు.
భవిష్యదుష్ణస్తత్పుత్ర ఉష్ణాచ్చిత్రరథః స్మృతః। శుచిద్రథశ్చిత్రరథాద్వృతిమాంశ్చ శుచిద్రథాత్ ।। ౩౭.
నర్వక్రునికి ఉష్ణుడు కుమారుడిగా పుడతాడు. ఉష్ణుని నుంచి చిత్రరథుడు, చిత్రరథుని నుంచి శుచిరథుడు, శుచిరథుని నుంచి వృతిమంతుడు జన్మిస్తారు.
సుషేణో వై మహావీర్యో భవిష్యతి మహాయశాః। తస్మాత్సుషేణాద్భవితా సుతీర్థో నామ పార్థివః ।। ౩౭.
వృతిమంతుని కుమారుడిగా మహాశక్తి, మహాప్రతిష్ఠ కలిగిన సుషేణుడు పుడతాడు. సుషేణుని నుంచి సుతీర్థుడు అనే రాజు జన్మిస్తాడు.
రుచః సుతీర్థాద్భవితా త్రిచక్షో భవితా తతః। త్రిచక్షస్య తు దాయాదో భవితా వై సుఖీబలః ।। ౩౭.
సుతీర్థుని కుమారుడిగా రుచుడు పుడతాడు. రుచుని నుంచి త్రిచక్షుడు జన్మిస్తాడు. త్రిచక్షుని వారసుడిగా సుఖీబలుడు పుడతాడు.
సుఖీబలసుతశ్చాపి భావ్యో రాజా పరిప్లుతః। పరిప్లుతసుతశ్చాపి భవితా సునయో నృపః ।। ౩౭.
సుఖీబలుని కుమారుడిగా పరిప్లుతుడు అనే రాజు జన్మిస్తాడు. పరిప్లుతుని కుమారుడిగా సునయుడు అనే రాజు పుడతాడు.
మేధావీ సునయస్యాథ భవిష్యతి నరాధిపః। మేధావినః సుతశ్చాపి దణ్డపాణిర్భవిష్యతి ।। ౩౭.
సునయునికి మేధావి అనే కుమారుడు రాజుగా అవుతాడు. మేధావికి దండపాణి అనే కుమారుడు పుడతాడు.
దణ్డపాణేర్నిరామిత్రే నిరామిత్రాచ్చ క్షేమకః। పఞ్చవింశనృపా హ్యేతే భవిష్యాః పూర్వవంశజాః ।। ౩౭.
దండపాణికి నిరామిత్రుడు కుమారుడిగా పుడతాడు. నిరామిత్రుని కుమారుడిగా క్షేమకుడు పుడతాడు. ఇలా మొత్తం ఇరవై ఐదు మంది రాజులు ఈ పురాతన వంశంలో జన్మిస్తారు.
అత్రానువంశశ్లోకోఽయం గీతో విప్రైః పురావిదైః। బ్రహ్మక్షత్రస్య యో యోనిర్వంశో దేవర్షిసత్కృతః ।। ౩౭.
ఈ వంశం గురించి పురాణజ్ఞులు పాడిన శ్లోకం ఇది: 'దేవర్షులు గౌరవించిన ఈ వంశం బ్రాహ్మణ, క్షత్రియ వర్గాలకు మూలంగా నిలిచింది.'
క్షేమకం ప్రాప్య రాజానం సంస్థాం ప్రాప్స్యతి వై కలౌ। ఇత్యేష పౌరవో వంశో యథావదనుకీర్త్తితః ।। ౩౭.
క్షేమకుడు రాజ్యాన్ని పొందిన తర్వాత, కలియుగంలో ఈ వంశానికి అంతం కలుగుతుంది. ఇంతటితో పౌరవ వంశాన్ని సరిగా వివరించాను.
ధీమతః పాణ్డుపుత్రస్య హ్యర్జునస్య మహాత్మనః। అత ఊర్ద్ధ్వం ప్రవక్ష్యామి ఇక్ష్వాకూణాం మహాత్మనామ్ ।। ౩౭.
ఇప్పుడు పాండుపుత్రుడు, మహాత్ముడైన అర్జునుని తరువాత, మహాత్ములైన ఇక్ష్వాకువుల వంశాన్ని చెప్పబోతున్నాను.
బృహద్రథస్య దాయాదో వీరో రాజా బృహత్క్షయః । తతః క్షయః సుతస్తస్య వత్సవ్యూహస్తతః క్షయాత్ ।। ౩౭.
బృహద్రథుని వారసుడిగా వీరుడైన బృహత్క్షయుడు రాజుగా అవుతాడు. బృహత్క్షయునికి క్షయుడు కుమారుడిగా పుడతాడు. క్షయుని కుమారుడిగా వత్సవ్యూహుడు జన్మిస్తాడు.
వత్సవ్యూహాత్ప్రతివ్యూహస్తస్య పుత్రో దివాకరః। యశ్చ సాంప్రతమధ్యాస్త అయోధ్యాం నగరీం నృపః ।। ౩౭.
వత్సవ్యూహుని కుమారుడిగా ప్రతివ్యూహుడు పుడతాడు. ప్రతివ్యూహునికి దివాకరుడు కుమారుడిగా పుడతాడు. ఈ దివాకరుడు ప్రస్తుతం అయోధ్య పట్టణాన్ని పాలిస్తున్నాడు.
దివాకరస్య భవితా సహదేవో మహాయశాః। సహదేవస్య దాయాదో బృహదశ్వో భవిష్యతి ।। ౩౭.
దివాకరుని కుమారుడిగా మహాప్రతిష్ఠ కలిగిన సహదేవుడు పుడతాడు. సహదేవుని వారసుడిగా బృహదశ్వుడు జన్మిస్తాడు.
తస్య భానురథో భావ్యః ప్రతీతాశ్వశ్చ తత్సుతః। ప్రతీతాశ్వసుతశ్చాపి సుప్రతీతో భవిష్యతి ।। ౩౭.
బృహదశ్వునికి భానురథుడు కుమారుడిగా పుడతాడు. భానురథుని కుమారుడిగా ప్రతీతాశ్వుడు, ప్రతీతాశ్వుని కుమారుడిగా సుప్రతీతుడు పుడతాడు.
సహదేవః సుతస్తస్య సునక్షత్రశ్చ తత్సుతః ।। ౩౭.
సుప్రతీతునికి సహదేవుడు కుమారుడిగా పుడతాడు. సహదేవుని కుమారుడిగా సునక్షత్రుడు జన్మిస్తాడు.