వాయుపురాణమ్

సూత ఉవాచ।। కర్మణ్యస్మిస్తతః క్రూరే తస్య బుద్ధిరజాయత। నిర్భత్స్య చైవ బహుశో బాహుభ్యాం పరిగృహ్య చ। కోష్ఠే సముద్రే ప్రక్షిప్య గఙ్గామ్భసి సముత్సృజత్ ।। ౩౭.

సూతుడు చెప్పాడు: అప్పుడు, ఆ క్రూరమైన పనిలో, అతని మనసులో అలాంటి ఆలోచన వచ్చింది. అతన్ని ఎన్నోసార్లు నిందించి, చేతులతో పట్టుకుని, పెట్టెలో వేసి, గంగానదిలో వదిలేశాడు.

ఉహ్యమానః సముద్రస్తు సప్తాహం స్రోతసా తదా। తం సస్త్రీకో బలిర్నామ రాజా ధర్మార్థతత్త్వవిత్। అపశ్యన్మజ్జమానన్తు స్రోతసాభ్యాశమాగతమ్ ।। ౩౭.

ఆ పెట్టె గంగానదిలో ఏడు రోజులు ప్రవాహంలో తేలుతూ పోయింది. అప్పుడు ధర్మార్థతత్త్వాన్ని తెలిసిన ధర్మాత్ముడైన బలి రాజు తన భార్యతో కలిసి, ప్రవాహానికి దగ్గరగా మునిగిపోతున్న అతన్ని చూశాడు.

తం గృహీత్వా స ధర్మాత్మా బలిర్వైరోచనస్తదా। అన్తఃపురే జుగోపైనం భక్ష్యైర్భోజ్యైశ్చ తర్పయన్ ।। ౩౭.

ఆ సమయంలో, విరోచనుని కుమారుడైన ధర్మాత్ముడు బలి, అతన్ని తీసుకుని, అంతఃపురంలో ఉంచి, రకరకాల భోజనాలతో, తినుబండారాలతో పోషించాడు.

ప్రీతః స వై వరేణాథ చ్ఛన్దయామాస వై బలిమ్। స చ తస్మాద్వరం వవ్రే పుత్రార్థం దానవర్షభః ।। ౩౭.

ఆయన సంతోషంతో, బలికి ఇష్టమైన వరం కోరుకోమని అనుమతించాడు. దానవులలో శ్రేష్ఠుడైన బలి, తనకు సంతానం కలగాలని వరం కోరాడు.

సన్తానార్థం మహాభాగ భార్యయా మమ మానద। పుత్రాన్ ధర్మార్థసంయుక్తానుత్పాదయితుమర్హసి ।। ౩౭.

'మహాభాగ! గౌరవాన్ని ఇచ్చేవాడా! నా భార్యతో కలిసి, ధర్మార్థాలతో కూడిన కుమారులను నాకు ప్రసాదించు. నాకు సంతానం కావాలి.'

ఏవముక్తస్తు తేనర్షిస్తథాస్త్విత్యుక్తవాన్ హి తమ్ । సుదేష్ణాం నామ బార్యాం వై రాజాస్మై ప్రాహిణోత్తదా ।। ౩౭.

అప్పుడు ఆ ఋషికి రాజు ఇలా అన్నాడు: 'అలాగే జరగాలి.' వెంటనే తన భార్య సుదేష్ణను అతని వద్దకు పంపించాడు.

అన్ధం వృద్ధఞ్చ తం దృష్ట్వా న సా దేవీ జగామ హ । స్వాఞ్చ ధాత్రేయకీం తస్మై భూషయిత్వా వ్యసర్జయత్ ।। ౩౭.

ఆ ఋషి అంధుడూ, వృద్ధుడూ అని చూసి, ఆ రాణి తానే వెళ్లలేదు; బదులుగా తన సేవకురాలిని అలంకరించి, ఆమెను పంపించింది.

కక్షీవచక్షుషౌ తస్యాం శూద్రయోన్యామృషిర్వశీ। జనయామాస ధర్మాత్మా పుత్రావేతౌ మహోజసౌ ।। ౩౭.

ఆ శూద్ర వంశానికి చెందిన సేవకురాలిలో, ఆ నియమశీలుడు, ధర్మాత్ముడైన ఋషి, కక్షీవతుడు, చక్షుషుడు అనే ఇద్దరు మహాశక్తిశాలులైన కుమారులను కనెను.

కక్షివచక్షుషౌ తౌ తు దృష్ట్వా రాజా బలిస్తదా। ప్రాధీతౌ విధివత్సమ్యగీశ్వరౌ బ్రహ్మవాదినౌ ।। ౩౭.

ఆ కక్షీవతుడు, చక్షుషుడు ఇద్దరినీ రాజు బలి చూసి, వారికి అన్ని విధులూ బోధింపజేసి, వారు వేదాలలో నిపుణులై, గొప్ప పండితులయ్యారు.

సిద్ధౌ ప్రత్యక్షధర్మాణౌ బుద్ధౌ శ్రేష్ఠతమావపి। మమైతావితి హోవాచ బలిర్వైరోచనస్త్వృషిమ్ ।। ౩౭.

వారు సిద్ధిని పొంది, ధర్మంలో ప్రత्यक्षంగా నిలిచి, జ్ఞానంలో అగ్రగణ్యులయ్యారు. అప్పుడా వైరోచనుడైన బలి ఋషిని చూసి, 'ఇవారు నాది' అని అన్నాడు.

నేత్యువాచ తతస్తన్తు మమైతావితి చాబ్రవీత్। ఉత్పన్నౌ శూద్రయోనౌ తు భవచ్ఛద్మా సురోత్తమౌ ।। ౩౭.

ఆ ఋషి 'కాదు' అని చెప్పగా, బలి మళ్ళీ 'ఇవారు నాది' అని పట్టుబడ్డాడు. శూద్ర స్త్రీలో జన్మించినా, ఈ ఇద్దరు ఉత్తములు నీకే మాయగా కలిగారు.

అనధం బృద్ధం చ మాం మత్వా సుదేష్ణా మహిషీ తవ। ప్రాహిణోదవమానాయ శూద్రాం ధాత్రేయకీం మమ ।। ౩౭.

నన్ను అంధుడిగా, వృద్ధుడిగా భావించి, నీ రాణి సుదేష్ణ, అపహాస్యంగా తన శూద్ర సేవకురాలిని నాకు పంపించింది.

తతః ప్రసాదయామాస పునస్తమృషిసత్తమమ్। బలిర్భార్యాం సుదేష్ణాం చ భర్త్సయామాస వై ప్రభుః ।। ౩౭.

దీంతో బలి ఆ మహర్షిని మళ్ళీ ప్రసన్నం చేసేందుకు ప్రయత్నించాడు. ప్రభువు తన భార్య సుదేష్ణను మందలించాడు.

పునశ్చైనామలంకృత్య ఋషయే ప్రత్యపాదయత్। తాం స దీర్ఘతమా దేవీమబ్రవీద్యది మాం శుభే ।। ౩౭.

తరువాత మళ్ళీ ఆమెను అలంకరించి, ఋషికి అప్పగించాడు. అప్పుడు ఆ ఋషి దీర్ఘతమసుడు ఆమెతో ఇలా అన్నాడు: 'శుభలక్షణాలువంటి సుదేష్ణ, నన్ను—'

దధ్నా లవణమిశ్రేణ స్వబ్య(వ్య)క్తం నగ్నకం తథా। లిహిష్యస్యజుగుప్సన్తీ హ్యాపాదతలమస్తకమ్ ।। ౩౭.

'—ఈ పెరుగు, ఉప్పు కలిపినదాన్ని, అలాగే ఈ నగ్నమైనదాన్ని, పాదాల నుండి తల వరకు అసహ్యపడకుండా నువ్వు నాకోసం నాకుతింటే—'

తతస్త్వం ప్రాప్స్యసే దేవి పుత్రాంశ్చ మనసేప్సితాన్। తస్య సా తద్వచో దేవీ సర్వం కృతవతీ తథా ।। ౩౭.

'—అప్పుడు నీకు మనసులో కోరుకున్న కుమారులు కలుగుతారు.' ఆ రాణి అతను చెప్పినట్లు అన్నీ చేసింది.

అపానఞ్చ సమాసాద్య జుగుప్సన్తీ న్యవర్జయత్। తామువాచ తతః సర్షిర్యత్తే పరిహృతం శుభే। వినాపానం కుమారం త్వం జనయిష్యసి పూర్వజమ్ ।। ౩౭.

కానీ మలాన్ని చూసి ఆమె అసహ్యపడి దాన్ని తాకలేదు. అప్పుడు ఆ ఋషి, 'శుభలక్షణాలువంటి సుదేష్ణ, నువ్వు దాన్ని నివారించావు కాబట్టి, నీ మొదటి కుమారుడు మలములేని వాడవుతాడు' అని చెప్పాడు.

తతస్తం దీర్ఘతమసం సా దేవీ ప్రత్యువాచ హ। నార్హసి త్వం మహాభాగ పుత్రం దాతుం మమేదృశమ్ ।। ౩౭.

అప్పుడు సుదేష్ణ ఆ దీర్ఘతమసుని చూచి, 'మహాభాగ, నాకు అలాంటి కుమారుడు కావాలి కాదు' అని చెప్పింది.

తవాపరాధో దేవ్యేష నాన్యథా భవితాను వై । దేవీ దానీఞ్చ తే పుత్రమహం దాస్యామి సువ్రతే ।। ౩౭.

'ఇది నీ తప్పే, దీనికి మరొక విధంగా మారదు. అయినా, సతీ సుదేష్ణ, ఇప్పుడు నేను నీకు కుమారుడిని ఇస్తాను' అని ఋషి అన్నాడు.

తస్యాపానం వినా చైవ యోగ్యాభావో భవిష్యతి। తాం స దీర్ఘతమాశ్చైవ కుక్షౌ స్పృష్ట్వేదమబ్రవవీత్ ।। ౩౭.

'అతనికి మలం ఉండదు, కానీ ఏదో లోపం ఉండబోతుంది.' అని చెప్పి, దీర్ఘతమసుడు ఆమె కడుపును తాకి ఇలా అన్నాడు.

ప్రాశితం దధి యత్తేఽద్య మమాఙ్గాద్వై శుచిస్మితే । తేన తే పూరితో గర్భః పౌర్ణమాస్యామివోదధిః ।। ౩౭.

'నీవు నేడు నా చేతుల నుండి తిన్న పెరుగు నీ గర్భాన్ని నింపింది, శుచిస్మితే, అది పూర్ణిమ నాడు సముద్రం నిండినట్టు నిన్ను నింపింది.'

భవిష్యన్తి కుమారాస్తే పఞ్చ దేవసుతోపమాః। తేజస్వినః పరాక్రాన్తా యజ్వానో ధార్మికాస్తథా ।। ౩౭.

'నీకు ఐదుగురు కుమారులు కలుగుతారు. వారు దేవపుత్రుల్లా, తేజస్సుతో, పరాక్రమంతో, యజ్ఞాలు చేసే వారు, ధార్మికులు.'

తతోఙ్గస్తు సుదేష్ణాయా జ్యేష్ఠపుత్రో వ్యజాయత। వఙ్గస్తస్మాత్కలిఙ్గస్తు పుణ్డ్రో బ్రహ్మస్తథైవ చ ।। ౩౭.

తర్వాత సుదేష్ణకు పెద్ద కుమారుడిగా అంగుడు జన్మించాడు. అతనిలోంచి వంగుడు, తరువాత కలింగుడు, పుండ్రుడు, బ్రహ్ముడు కూడా పుట్టారు.

వంశభాజస్తు పఞ్చైతే బలేః క్షేత్రేఽభవంస్తదా। ఇత్యేతే దీర్ఘతమసా బలేర్దత్తాః సుతాః పురా ।। ౩౭.

ఆ సమయంలో బలిచేత వంశంలో ఈ ఐదుగురు సంతానం పుట్టారు. ఈ పిల్లలను బలి పుర్వంలో దీర్ఘతమసునికి ఇచ్చాడు.

ప్రజాస్త్వపహతాస్తస్య బ్రహ్మణా కారణం ప్రతి। అపత్యా మాత్యదారేషు స్వేషు మా భూన్మహాత్మనః ।। ౩౭.

ఏదో కారణంతో బ్రహ్మ తన సంతానాన్ని తీసేశాడు, అందువల్ల ఆ మహాత్ముడు తన భార్యలతో పిల్లలను కనలేదు.

తతో మనుష్యయోన్యాం వై జనయామాస స ప్రజాః। సురభిర్దీర్ఘతమసమథ ప్రీతో వచోఽబ్రవీత్ ।। ౩౭.

తర్వాత అతడు మానవ స్త్రీలలో సంతానాన్ని కనాడు. అప్పుడూ సురభి సంతోషంతో దీర్ఘతమసునికి ఇలా చెప్పింది.

విచార్య యస్మాద్గోధర్మ్మం త్వమేవం కృతవానసి । తేన న్యాయేన ముముచే హ్యహం ప్రీతోస్మి తేన తే ।। ౩౭.

నీవు ఆవుల ధర్మాన్ని ఆలోచించి పాటించావు కాబట్టి, అదే న్యాయంతో నేను నిన్ను విడుదల చేస్తున్నాను. నీపై నాకు సంతోషం కలిగింది.

తస్మాత్తవ తమో దీర్ఘం నిస్తుదామ్యద్య పశ్య వై। బార్హస్పత్యఞ్చ యత్తేఽన్యత్పాపం సన్తిష్ఠతే తనౌ ।। ౩౭.

కాబట్టి ఈ రోజు నీలో ఉన్న ఆ లోతైన చీకటిని నేను తొలగిస్తున్నాను, చూడు. ఇంకా నీ శరీరంలో ఉన్న బార్హస్పత్య పాపాన్ని కూడా.

జరామృత్యుభయఞ్చైవ ఆఘ్రాయ ప్రణుదామి తే। హ్యాఘ్రాతమాత్రః సోఽపశ్యత సద్యస్తమసి నాశితే ।। ౩౭.

నీపై వృద్ధాప్యాన్ని, మరణాన్ని నేను పీల్చి పోగొడుతున్నాను. పీల్చిన వెంటనే అతడు చీకటి పోయినట్టు వెంటనే చూచాడు.