వాయుపురాణమ్

దేవీ క్రుద్ధాబ్రవీదేనాననిన్ద్రత్వం కరోమ్యహమ్। సంస్తభ్య శీఘ్రం సంరమ్భాదిన్ద్రం సాఽభ్యచరత్తతః ।। ౩౫.

దేవీ కోపంతో, 'ఇంద్రా! నేను నిన్ను శక్తిలేని వాడిని చేస్తాను' అని చెప్పింది. వెంటనే ఆగ్రహంతో ఇంద్రుని ఎదుర్కొంది.

తతః సంస్తమ్భితం దృష్ట్వా శక్రందేవాస్తు యూపవత్। వ్యద్రవన్త తతో భీతా దృష్ట్వా శక్రం వశీకృతమ్ ।। ౩౫.

ఇంద్రుని యజ్ఞస్తంభంలా కదలకుండా చూసిన దేవతలు భయంతో పారిపోయారు. ఇంద్రుడు ఆమె చేతిలో పడిపోయినట్టు చూసి వారు భయపడ్డారు.

గతేషు సురసఙ్ఘేషు విష్ణురిన్ద్రమభాషత। మాంత్వం ప్రవిశ భద్రన్తే నేష్యామి త్వాం సురేశ్వర ।। ౩౫.

దేవతల సమూహం వెళ్లిపోయిన తర్వాత, విష్ణువు ఇంద్రునితో ఇలా అన్నాడు: 'భద్రుడా! నన్ను చేరి రక్షణ పొందు. నేను నిన్ను కాపాడుతాను, దేవతాధిపతీ.'

ఏవముక్తస్తతో విష్ణుం ప్రవివేశ పురన్దరః। విష్ణునా రక్షితం దృష్ట్వా దేవీ క్రుద్ధా వచోఽవదత్ ।। ౩౫.

అలా అన్న వెంటనే పురందరుడు విష్ణువులోకి ప్రవేశించాడు. విష్ణువు ఇంద్రుని రక్షిస్తున్నదాన్ని చూసి, దేవీ కోపంతో ఇలా చెప్పింది.

ఏషా త్వాం విష్ణునా సార్ద్ధం దహామి మఘవానివ। మిషతాం సర్వభూతానాం దృశ్యతాం మే తపోబలమ్ ।। ౩౫.

'మఘవాన్! నేను విష్ణువుతో కలిసి నిన్ను అన్ని ప్రాణుల ముందే కాల్చేస్తాను. నా తపస్సు శక్తి మీకు కనబడాలి.'

తయాభిభూతౌ తౌ దేవావిన్ద్రవిష్ణూ జజల్పతుః। కథం ముచ్యేవ సహితౌ విష్ణురిన్ద్రమభాషత ।। ౩౫.

ఆమె చేతిలో ఇంద్రుడు, విష్ణువు ఇద్దరూ అణచివేయబడి, ఇద్దరూ కలిసి ఎలా తప్పించుకోవాలో చర్చించుకున్నారు. విష్ణువు ఇంద్రునితో ఇలా అన్నాడు: 'మనిద్దరం ఎలా బయటపడగలము?'

ఇన్ద్రోఽబ్రవీజ్జహి హ్యేనాం యావన్నౌ న దహేద్విభో। విశేషేణాభిభూతోఽహమతస్త్వఞ్చ హి మా చిరమ్ ।। ౩౫.

ఇంద్రుడు ఇలా అన్నాడు: 'ఆమె మనిద్దరిని కాల్చివేయకముందే, నీవు ఆమెను సంహరించు. నేను పూర్తిగా అణచివేయబడ్డాను, కాబట్టి ఆలస్యం చేయకూడదు.'

తతః సమీక్ష్య తాం విష్ణుః స్త్రీవధం కర్త్తుమాస్థితః। అభిధ్యాయ తతశ్చక్రమాపన్నః సత్వరం ప్రభుః ।। ౩౫.

అప్పుడు విష్ణువు ఆమెను గమనించి, ఆ స్త్రీని సంహరించేందుకు సిద్ధమయ్యాడు. ఆలోచించి, తన చక్రాన్ని వెంటనే పిలిపించుకున్నాడు.

తస్యాః సత్వరమాణాయాః శీఘ్రకారీ సురారిహా। స్త్రియా విష్ణుస్తతో దేవ్యా క్రూరం బుద్ధ్వా చికీర్షితమ్। క్రుద్ధస్తదస్త్రమావిద్ధ్య శిరశ్చిచ్ఛేద మాధవః ।। ౩౫.

ఆమె వేగంగా దూసుకొస్తుండగా, దేవతలకు శత్రువైన వారిని సంహరించేవాడు అయిన విష్ణువు, ఆ దేవీ దురుద్దేశ్యాన్ని గ్రహించి, కోపంతో తన ఆయుధాన్ని ప్రయోగించి, ఆమె తలను నరికేశాడు.

తం దృష్ట్వా స్త్రీవధం ఘోరం చుకోప భృగురీశ్వరః। తతోఽభిశస్తో భృగుణా విష్ణుర్భార్యావధే తదా ।। ౩౫.

ఆ భయంకరమైన స్త్రీ వధను చూసి భృగుమహర్షి కోపంతో మండిపడ్డాడు. అప్పుడు భార్యను సంహరించినందుకు విష్ణువును భృగువు శపించాడు.

యస్మాత్తే జానతా ధర్మానవధ్యా స్త్రీ నిషూదితా। తస్మాత్త్వం సప్తకృత్వో వై మానుషేషు ప్రపత్స్యసి ।। ౩౫.

నీకు ధర్మం తెలిసినా, వధించరాని స్త్రీని నీవు చంపినందున, నీవు ఏడు సార్లు మనుషులలో అవతరించవలసి వస్తుంది.

తతస్తేనాభిశాపేన నష్టే ధర్మే పునః పునః। లోకే సర్వహితార్థాయ జాయతే మానుషేష్విహ ।। ౩౫.

ఆ శాపం వల్ల, ధర్మం పునఃపునః నశించినప్పుడు, లోక హితార్థంగా, ఆయన ఈ లోకంలో మానవుల మధ్య జన్మిస్తారు.

అనువ్యాహృత్య విష్ణుం స తదాదాయ శిరః స్వయమ్। సమానీయ తతః కాయే అపో గృహ్యేదమబ్రవీత్ ।। ౩౫.

అలా విష్ణువుతో చెప్పి, భృగువు తాను స్వయంగా ఆ తలను తీసుకుని, శరీరానికి దగ్గరగా తీసుకొచ్చి, నీళ్ళు పట్టుకుని ఇలా అన్నాడు.

ఏష త్వాం విష్ణునా సత్యే హతాం సంజీవయామ్యహమ్ । యది కృత్స్నో మయా ధర్మశ్చరితో జ్ఞాయతేఽపి వా। తేన సత్యేన జీవస్వ యది సత్యం బ్రవీమ్యహమ్ ।। ౩౫.

విష్ణువు చేత నిజంగా హతమైన నిన్ను ఇప్పుడు నేను తిరిగి బ్రతికిస్తాను. నేను చేసిన ధర్మం మొత్తం నాకు తెలిసినా, తెలియకపోయినా, ఆ సత్యం బలంతో నీవు బ్రతుకు. నేను నిజం చెప్పితే నీవు బ్రతికిపో.

సత్యాభివ్యాహృతా తస్యా దేవీ సంజీవితా తదా। తదా తాం ప్రోక్ష్య శీతాభిరద్భిర్జీవేతి సోఽబ్రవీత్ ।। ౩౫.

ఆ సత్యవాక్యం పలికిన వెంటనే ఆ దేవి మళ్లీ ప్రాణం పొందింది. అప్పుడు ఆమెపై చల్లని నీళ్లు చల్లి, 'బతుకు' అని అతడు చెప్పాడు.

తతస్తాం సర్వభూతాని దృష్ట్వా సుప్తోత్థితామివ। సాధు సాధ్విత్యదృశ్యానాం వాచస్తాః సస్వరుర్దిశః ।। ౩౫.

ఆమె నిద్రలేచినట్టు బ్రతికిపోవడాన్ని చూసి అన్ని జీవులు ఆనందించాయి. కనబడని వాణులు దిక్కులన్నీ నిండా 'బాగుంది! బాగుంది!' అని ప్రతిధ్వనించాయి.

దృష్ట్వా సఞ్జీవితామేవం దేవీం తాం భృగుణా తదా। మిషతాం సర్వభూతానాం తదద్భుతమివాభవత్ ।। ౩౫.

అలా భృగువు ఆ దేవిని అందరి ఎదుట ప్రాణం పోయించడాన్ని చూసి, అది అందరికీ ఒక అద్భుతంగా అనిపించింది.

అసంభ్రాన్తేన భృగుణా పత్నీం సఞ్జీవితాం తతః। దృష్ట్వా శక్రో న లేభేఽథ శర్మ కావ్యభయాత్తతః ।। ౩౫.

భృగువు ఆందోళన లేకుండా తన భార్యను బ్రతికించడాన్ని చూసి, శక్రుడు కావ్యుల భయంతో మనశ్శాంతి పొందలేకపోయాడు.

ప్రజాగరే తతశ్చేన్ద్రో జయన్తీమాత్మనః సుతామ్। ప్రోవాచ మతిమాన్ వాక్యం స్వాం కన్యాం పాకశాసనః ।। ౩౫.

అప్పుడు ఇంద్రుడు జాగ్రత్తగా ఉండి, తన కుమార్తె జయంతిని పిలిచి, తెలివిగా ఇలా అన్నాడు.

ఏష కావ్యో హ్యనిన్ద్రాయ చరతే దారుణం తపః। తేనాహం వ్యాకులః పుత్రి కృతో ధృతిమతా దృఢమ్ ।। ౩౫.

ఈ కావ్యుడు నా కోసం కాదు, భయంకరమైన తపస్సు చేస్తున్నాడు. అతని ధైర్యంతో నేను చాలా కలవరపడ్డాను, కుమార్తె.

గచ్ఛ సమ్భావయస్వైనం శ్రమాపనయనైః శుభైః। తైస్తైర్మనోనుకూలైశ్చ హ్యుపచారైరతన్ద్రితా ।। ౩౫.

పోయి, అతని శ్రమను తీయగల మంచి సేవలతో, మనసుకు హాయిగా ఉండే విధంగా అప్రమత్తంగా అతన్ని ఆదరించు.

దేవీ సా హీన్ద్రతుహితా జయన్తీ శుభచారిణీ। యుక్తధ్యానఞ్చ శామ్యం తం దుర్బలం ధృతిమాస్థితమ్ ।। ౩౫.

ఇంద్రుని కుమార్తె అయిన జయంతి, సద్గుణాల కలిగినవారు, ధ్యానం చేసి, శాంతంగా, బలహీనమైనా ధైర్యంగా ఉన్న అతని దగ్గరకు వెళ్లింది.

పిత్రా యథోక్తం కావ్యం సా కావ్యే కృతవతీ తదా। గీర్భిశ్చైవానుకూలాభిః స్తువతీ వల్గుభాషిణీ ।। ౩౫.

తండ్రి చెప్పినట్లు జయంతి కావ్యుని సేవ చేసింది. మృదువుగా, మధురంగా మాట్లాడుతూ అతన్ని స్తుతించింది.

గాత్రసంవాహనైః కాలే సేవమానా సుఖావహైః । శుశ్రూషన్త్యనుకూలా చ ఉవాస బహులాః సమాః ।। ౩౫.

సమయానికి శరీరాన్ని మర్దన చేసి, హాయిగా ఉండే విధంగా సేవ చేసి, అనుకూలంగా చాలాకాలం అతని సేవలో ఉండింది.

పూర్ణే ధూమవ్రతే చాపి ఘోరే వర్షసహస్రికే । వరేణ చ్ఛన్దయామాస కావ్యం ప్రీతోఽభవత్తదా ।। ౩౫.

వెయ్యేళ్ల ఘోరమైన ధూమవ్రతం పూర్తయ్యాక, ఆమె కావ్యుని ఒక వరం కోరమని అడిగింది. కావ్యుడు సంతోషించాడు.

ఏవం బ్రువంస్త్వయైకేన చీర్ణం నాన్యేన కేనచిత్। తస్మాత్త్వం తపసా బుద్ధ్యా శ్రుతేన చ బలేన చ ।। ౩౫.

నీవు చేసిన తపస్సు ఇంకెవ్వరూ చేయలేదు. అందుకే నీ తపస్సు, జ్ఞానం, విద్య, బలంతో—

తేజసా చాపి విబుధాన్ సర్వానభిభవిష్యసి। యచ్చ కిఞ్చిన్మమ బ్రహ్మన్ విద్యతే భృగునన్దన ।। ౩౫.

నీ తేజస్సుతో దేవతలందరినీ మించిపోతావు. నాకు ఉన్న విద్య అంతా, ఓ భృగునందన, నీకు—

సాఙ్గఞ్చ సరహస్యఞ్చ యజ్ఞోపనిషదాన్తథా। ప్రతిభాస్యతి తే సర్వం తచ్చాద్యన్తం న కస్యచిత్ ।। ౩౫.

యజ్ఞోపనిషత్తుల అన్ని భాగాలు, రహస్యాలు నీకు స్పష్టంగా తెలుస్తాయి. వాటి ఆది, అంత్యాలు ఎవరికీ తెలియవు.

సర్వాభిభావీ తేన త్వం ద్విజశ్రేష్ఠో భవిష్యసి। ఏవం దత్త్వా వరాంస్తస్మై భార్గవాయ పునః పునః ।। ౩౫.

అందువల్ల నీవు ద్విజులలో శ్రేష్ఠుడవుతావు. ఇలా భార్గవునికి వరాలు మళ్లీ మళ్లీ ఇచ్చాడు.