వాయుపురాణమ్

తథోక్తస్తు మహాదేవః సర్వాంల్లోకానవేక్ష్య హ। వాసార్థం రోచయామాస పృథివ్యాం తు ద్విజోత్తమాః। వారాణసీం మహాతేజాః సిద్ధక్షేత్రం మహేశ్వరః ।। ౩౦.

అలా చెప్పిన తరువాత, మహాదేవుడు అన్ని లోకాలను పరిశీలించి, భూమిపై ఉన్న మహాతేజస్సుతో కూడిన పవిత్ర క్షేత్రమైన వారాణసిని నివాసానికి ఎంచుకున్నాడు.

దివో దాసేన తాం జ్ఞాత్వా నివిష్టాన్నగరీం భవః। పార్శ్వాస్థం స సమాహూయ గణేశం క్షేమకం బ్రవీత్ ।। ౩౦.

దివోదాసుడు ఆ పట్టణంలో స్థిరపడినట్టు తెలుసుకున్న భవుడు తన పక్కన ఉన్న గణేశుడిని పిలిచి, క్షేమకుడితో మాట్లాడాడు.

గణేశ్వర పురీఙ్గత్వా సూన్యాం వారాణసీం కురు। మృదునా చాబ్యుపాయేన అతివీర్యః స పార్థివః ।। ౩౦.

'గణాధిపతీ, నువ్వు ఆ పట్టణానికి వెళ్లి వారాణసిని ఖాళీ చేయి; ఆ రాజు చాలా శక్తివంతుడు కనుక, మృదువైన మార్గాన్ని ఉపయోగించు.'

తతో గత్వా నికుమ్భస్తు పురీం వారాణసీం పురా । స్వప్నే సన్దర్శయామాస మఙ్కనం నామ నాపితమ్ ।। ౩౦.

అంతట తర్వాత, నికుంభుడు వారాణసి పట్టణానికి వెళ్లి, మంకనుడు అనే నాపితుడికి కలలో కనిపించాడు.

శ్రేయస్తేఽహం కరిష్యామి స్థానం మే రోచయానఘ। మద్రూపాం ప్రతిమాం కృత్వా నగర్య్యన్తే నివేశయ ।। ౩౦.

'నేను నీకు మేలు చేస్తాను; నిష్కల్మషుడా, నాకు ఒక స్థలం ఎంచుకో. నా రూపంలో ఒక విగ్రహాన్ని తయారు చేసి పట్టణంలో ప్రతిష్ఠించు.'

తథా స్వప్నే యథా దృష్టం సర్వం కారితవాన్ ద్విజాః। నగరీద్వార్యనుజ్ఞాప్య రాజానన్తు యథావిధి ।। ౩౦.

కలలో చూసినట్లే, మంకనుడు అన్నీ చేయించాడు; పట్టణాధిపతిని యథావిధిగా అనుమతి తీసుకుని ఆ కార్యాన్ని పూర్తి చేశాడు.

పూజా తు మహతీ చైవ నిత్యమేవ ప్రయుజ్యతే। గన్ధైర్ధూపైశ్చ మాల్యైశ్చ ప్రేక్షణీయైస్తథైవ చ ।। ౩౦.

అక్కడ ప్రతిరోజూ పరిమళాలు, ధూపాలు, పుష్పమాలలు, అందమైన వస్తువులతో గొప్ప పూజ జరుగుతుంది.

అన్నప్రదానయుక్తైశ్చ అత్యద్భుతమివాభవత్। ఏవం సమ్పూజ్యతే తత్ర నిత్యమేవ గణేశ్వరః ।। ౩౦.

అక్కడ అన్నదానాలతో ఆ స్థలం అద్భుతంగా మారింది. అలా ఆ గణపతి అక్కడ ఎప్పుడూ పూజించబడుతుంటాడు.

తతో వరసహస్రాణి నగరాణాం ప్రయచ్ఛతి । పుత్రాన్ హిరణ్యమాయూంషి సర్వ్వకామాంస్తథైవ చ ।। ౩౦.

ఆ తర్వాత ఆయన నగరాలకు వేలాది వరాలు ఇస్తాడు — పిల్లలు, బంగారం, దీర్ఘాయువు, ఇంకా కావాల్సిన అన్నీ ఇస్తాడు.

రాజ్ఞస్తు మహిషీ శ్రేష్ఠా సుయశా నామ విశ్రుతా। పుత్రార్థమాగతా సాధ్వీ రాజ్ఞా దేవీ ప్రచోదితా ।। ౩౦.

ఆ రాజుకు ఉన్న ప్రధాన రాణి సుయశా అని ప్రసిద్ధి. ఆమె మంచి గుణాలవాళ్లది, పిల్లల కోరికతో, రాజు చెప్పడంతో అక్కడికి వచ్చింది.

పూజాన్తు విపులాం కృత్వా దేవీ పుత్రానయాచత। పునః పునరథాగమ్య బహుశః పుత్రకారణాత్ ।। ౩౦.

రాణి గొప్ప పూజ చేసి, పిల్లల కోసం వరం కోరింది. ఆమె మళ్లీ మళ్లీ పిల్లల కోసమే అక్కడికి వచ్చేది.

న ప్రయచ్ఛతి పుత్రాంస్తు నికుమ్భః కారణేన తు। రాజా యది తత్ క్రుధ్యేత తతః కిఞ్చిత్ ప్రవర్త్తతే ।। ౩౦.

నికుంభుడు ఏదో కారణంతో పిల్లలను ఇవ్వలేదు. రాజు దీనిపై కోపపడితే, అక్కడ ఏదో జరుగుతుంది.

అథ దీర్ఘేణ కాలేన క్రోధో రాజానమావిశత్। భూతం త్విదం మహాద్వారి నగరాణాం ప్రయచ్ఛతి ।। ౩౦.

చాలా కాలం తర్వాత ఆ కోపం రాజుని పట్టుకుంది. అప్పుడు ఆయన నగరాల పెద్ద గేటు వద్ద ఒక భూతాన్ని ఇచ్చాడు.

ప్రీత్యా వరాంశ్చ శతశో న కిఞ్చిత్తు ప్రవర్త్తతే। మామకైః పూజ్యతే నిత్యం నగర్యాం మమ చైవ తు ।। ౩౦.

ప్రేమతో వందలాది వరాలు ఇచ్చినా, ఇంకేమీ జరగలేదు. నా ప్రజలు, నా నగరంలో ఆయనను ఎప్పుడూ పూజిస్తూనే ఉన్నారు.

తత్రార్చ్చితశ్చ బహుశో దేవ్యా మే తత్ర కారణాత్ । న దదాతి చ పుత్రం మే కృతఘ్నో బహుభోజనః ।। ౩౦.

అక్కడ నా రాణి ఎన్నోసార్లు పూజ చేసింది. అయినా, ఆ తినే తినే కృతఘ్నుడు నాకు పిల్లను ఇవ్వలేదు.

అతో నార్హతి పూజాన్తు మత్సకాశాత్ కథఞ్చన। తస్మాత్తు నాశయిష్యామి తస్య స్థానం దురాత్మనః ।। ౩౦.

అందుకే, ఇకపై నేను అతనికి ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ పూజ చేయను. అందుకే ఆ దుష్టుని స్థలాన్ని నేనే నాశనం చేస్తాను.

ఏవం తు సవినిశ్చిత్య దురాత్మా రాజ కిల్బిషీ। స్థానం గణపతేస్తస్య నాశయామాస దుర్మతిః ।। ౩౦.

అలా పక్కా నిర్ణయం తీసుకుని, ఆ పాపిష్టుడు రాజు, చెడ్డ మనసుతో గణపతిని స్థలాన్ని ధ్వంసం చేశాడు.

భగ్నమాయతనం దృష్ట్వా రాజానమగమత్ ప్రభుః। యస్మాదృతేఽపరాధం మే త్వయా స్థానం వినా శితమ్ ।। ౩౦.

ఆ ఆలయం ధ్వంసమైనదని చూసి, ప్రభువు రాజుని దగ్గరకు వచ్చాడు: 'నాకు తప్ప మరే తప్పు లేకుండా, నువ్వు నా స్థలాన్ని ఎందుకు నాశనం చేశావు?' అన్నాడు.

అకస్మాత్ తు పురీ శూన్యా భవిత్రీ తే నరాధిప। తతస్తేన తు శాపేన శూన్యా వారాణసీ తథా ।। ౩౦.

'ఇప్పుడు నీ నగరం అకస్మాత్తుగా ఖాళీ అయిపోతుంది, ఓ రాజా! ఆ శాపంతో వారాణసి కూడా ఖాళీ అయింది.'

శప్తాం పురీం నికుమ్భస్తు మహాదేవమథానయత్। శూన్యాం పురీం మహాదేవో నిర్మ్మమే పరమాత్మనా ।। ౩౦.

నికుంభుడు ఆ నగరాన్ని శపించి, ఆ తరువాత మహాదేవుని దగ్గరకు తీసుకెళ్లాడు. పరమాత్మ అయిన మహాదేవుడు ఆ నగరాన్ని ఖాళీ చేశాడు.

తుల్యాం దేవవిభూత్యాస్తు దేవ్యాశ్చైవ మహాత్మనః। రమతే తత్ర వై దేవీ రమమాణే మహేశ్వరః ।। ౩౦.

దేవతల వైభవానికి సమానంగా, ఆ మహాత్మురాలు అక్కడ ఆనందంగా ఉండేది. ఆమె ఆనందిస్తే, మహేశ్వరుడూ అక్కడే సంతోషంగా ఉంటాడు.

న రతిం తత్ర వై దేవీ లభతే గృహవిస్మయాత్। దేవ్యాః క్రీడార్థమీశానో దేవో వాక్యమథాబ్రవీత్ ।। ౩౦.

ఆ ఇంటి ఆశ్చర్యంతో ఆ దేవి అక్కడ ఆనందాన్ని పొందలేకపోయింది. దేవి ఆట కోసం, ఆ ప్రభువు మాటలు చెప్పాడు.

నాహం వేశ్మ విమోక్ష్యామి అవిముక్తం హి మే గృహమ్। ప్రహస్యైనామథోవాచ అవిముక్తం హి మే గృహమ్ ।। ౩౦.

'నేను ఈ ఇంటిని వదిలిపెట్టను, అవిముక్తమే నా ఇల్లు' అని నవ్వుతూ ఆమెతో అన్నాడు — 'అవిముక్తమే నా ఇల్లు.'

నాహం దేవి గమిష్యామి గచ్ఛస్వేహ రమామ్యహమ్। తస్మాత్తదవిముక్తం హి ప్రోక్తం దేవేన వై స్వయమ్ ।। ౩౦.

'దేవీ, నేను వెళ్ళను. నువ్వు వెళ్ళవచ్చు, నేను ఇక్కడే ఉండి ఆనందిస్తాను.' అందుకే, ఆ స్థలాన్ని దేవుడు స్వయంగా అవిముక్తం అని పేరు పెట్టాడు.

ఏవం వారాణసీ శప్తా అవిముక్తం చ కీర్త్తితమ్। యస్మిన్ వసతి వై దేవః సర్వదేవనమస్కృతః। యుగేషు త్రిషు ధర్మాత్మా సహ దేవ్యా మహేశ్వరః ।। ౩౦.

ఇలా వారాణసి శపించబడింది, అవిముక్తం అని పేరు వచ్చింది. అక్కడ దేవుడు, అందరు దేవతలు నమస్కరించే మహేశ్వరుడు, మూడుయుగాల్లోను దేవితో కలిసి నివసిస్తాడు.

అన్తర్ద్ధానం కలౌ యాతి తత్పురన్తు మహాత్మనః। అన్తర్హితే పురే తస్మిన్ పురీ సా వసతే పునః ।। ౩౦.

కలియుగంలో ఆ మహాత్ముని నగరం కనబడకుండా పోతుంది. ఆ నగరం కనిపించకుండా పోయిన తరువాత, అది మరో చోట తిరిగి స్థాపించబడుతుంది.

ఏవం వారాణసీ శప్తా నివేశం పునరాగతా। భద్రశ్రేణ్యస్య పుత్రాణాం శతముత్తమధన్వినామ్ ।। ౩౦.

ఇలా వారాణసి శాపగ్రస్తమై, మళ్లీ తన స్థలానికి తిరిగి వచ్చింది. భద్రశ్రేణ్యుని వందమంది అగ్రగణ్య ధనుర్ధారులు అక్కడికి చేరుకున్నారు.

హత్వా నివేశయామాస దివోదాసో నరాధిపః। భద్రశ్రేణ్యస్య రాజ్యన్తు హృతన్తేన బలీయసా ।। ౩౦.

ఆ వారిని చంపిన తరువాత, నరాధిపుడు దివోదాసుడు అక్కడ తన రాజ్యాన్ని స్థాపించాడు. అలా భద్రశ్రేణ్యుని రాజ్యాన్ని బలవంతంగా స్వాధీనం చేసుకున్నాడు.

భద్రశ్రేణ్యస్య పుత్రస్తు దుర్దమో నామ నామతః। దివోదాసేన బాలేతి ఘృణయా స వివర్జితః ।। ౩౦.

భద్రశ్రేణ్యునికి దుర్దముడు అనే కుమారుడు ఉండేవాడు. అతడు చిన్నవాడైనందున, దివోదాసుడు దయతో అతన్ని వదిలేశాడు.