వాయుపురాణమ్

చచార పృథివీం చైవ మార్గమాణస్తతస్తతః। అథాపశ్యచ్చ తాం రాజా కురుక్షేత్రే మహాబలః ।। ౨౯.

రాజు ఆమెను వెతుకుతూ భూమి అంతటా తిరిగాడు. చివరకు కురుక్షేత్రంలో ఆ మహాబలుడు అరువశిని చూశాడు.

ప్లక్షతీర్థే పుష్కరిణ్యాం విగాఢేనామ్బునాప్లుతామ్। క్రీడన్తీమప్సరోభిశ్చ పఞ్చభిః సహ శోభనామ్ ।। ౨౯.

ప్లక్ష తీర్థంలో, పద్మాలతో నిండిన చెరువులో, ఆమె లోతుగా నీటిలోకి దూకి, ఐదుగురు అందమైన అప్సరసలతో కలిసి ఆడుకుంది.

అపశ్యత్సా తతః సుభ్రూ రాజానమవిదూరతః। ఉర్వశీ తాః సఖీః ప్రాహ అయం స పురుషోత్తమః ।। ౨౯.

ఆ సమయంలో అందమైన కనుబొమ్మలతో ఉన్న ఉర్వశి, రాజును దగ్గరలో చూసి, తన స్నేహితులైన అప్సరసలకు, 'ఇతనే ఆ మహాపురుషుడు' అని చెప్పింది.

యస్మిన్నహమవాత్సం హి దర్శయామాస తం నృపమ్ । తత ఆవిర్బభూవుస్తాః పఞ్చచూడాప్సరాస్తు తాః ।। ౨౯.

నాకు ఒకసారి ఎవరిదైనానో అతడే ఈ రాజు అని చూపించింది. అప్పుడు ఆ ఐదుగురు కుంతలాలతో ఉన్న అప్సరసలు అక్కడ ప్రత్యక్షమయ్యారు.

దృష్ట్వా తు రాజా తాం ప్రీతః ప్రలాపాన్ కురుతే బహూన్। ఆయాహి తిష్ఠ మనసా ఘోరే వచసి తిష్ఠ హే ।। ౨౯.

ఆమెను చూసి రాజు ఆనందంతో ఎన్నో మాటలు చెప్పాడు: 'ఇక్కడ రా, ఉండు, నా మనసులో నిలిచిపో, నా మాటల్లో నిలిచిపో, ఓ అందమైనవాడివి.'

ఏవమాదీని సూక్ష్మాణి పరస్పరమభాషత। ఉర్వ్వశీ త్వబ్రవీచ్చైలం సగర్భాహం త్వయా ప్రభో ।। ౨౯.

ఇలా వారు పరస్పరం మధురంగా మాట్లాడుకుంటుండగా, ఉర్వశి ఐలుని చూచి, 'ప్రభూ, నేను నీ వల్ల గర్భవతిని' అని చెప్పింది.

సంవత్సరాత్ కుమారస్తే భవితా నవ సంశయః। నిశామేకాన్తు వై రాజా హ్యవసత్తు తయా సహ ।। ౨౯.

'ఒక సంవత్సరం తర్వాత నీకు కుమారుడు పుడతాడు—ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.' రాజు ఆ రాత్రి ఆమెతో ఒంటరిగా గడిపాడు.

సమ్ప్రహృష్టో జగామాథ స్వపురన్తు మహాయశాః। గతే సంవత్సరే రాజా ఉర్వ్వశీం పునరాగమత్ ।। ౨౯.

ఆ మహాప్రతిష్ఠ కలిగిన రాజు ఎంతో ఆనందంతో తన నగరానికి తిరిగి వెళ్లాడు. సంవత్సరం గడిచిన తర్వాత, మళ్లీ ఉర్వశిని చూడటానికి వచ్చాడు.

ఉషిత్వా తు తయా సార్ద్ధమేకరాత్రం మహామనాః। కామార్త్తశ్చా బ్రవీద్దీనో భవ నిత్యం మమేతి వై ।। ౨౯.

ఆమెతో ఒక రాత్రి గడిపిన తర్వాత, మహాత్ముడైన రాజు, కోరికతో బాధపడి, 'నువ్వు ఎప్పుడూ నా దగ్గరే ఉండు' అని విన్నవించాడు.

ఉర్వ్వశ్యథాబ్రవీచ్చైలం గన్ధర్వాస్తే వరం దదుః। తం వృణీష్వ మహారాజ బ్రూహి చైతాంస్త్వమేవ హి ।। ౨౯.

అప్పుడు ఉర్వశి ఐలుని చూచి, 'గంధర్వులు నీకు వరం ఇచ్చారు; మహారాజా, నువ్వే కోరుకో, వారికి నువ్వే చెప్పు' అని చెప్పింది.

వృణే నిత్యం హి సాలోక్యం గన్ధర్వాణాం మహాత్మనామ్। తథేత్యుక్త్వా వరం వవ్రే గన్ధర్వాశ్చ తథాస్త్వితి ।। ౨౯.

'నేను ఎప్పుడూ మహాత్ములైన గంధర్వులతో కూడిన లోకంలో నివసించాలనుకుంటున్నాను' అని కోరాడు. 'అలా జరగాలి' అని వారు అంగీకరించారు.

స్థాలీమగ్నేః పూరయిత్వా గన్ధర్వ్వాశ్చ తమబ్రువన్। అనేన ఇష్ట్వా లోకన్తం ప్రాప్స్యసి త్వం నరాధిప ।। ౨౯.

అగ్నికి పాత్రను నింపి, గంధర్వులు రాజుతో, 'ఇది ద్వారా యజ్ఞం చేసి, నీవు పరమ లోకాన్ని పొందుతావు' అని చెప్పారు.

తమాదాయ కుమారన్తు నగరాయోపచక్రమే। నిఃక్షిప్య తమరణ్యాఞ్చ స పుత్రన్తు గృహం యయౌ ।। ౨౯.

ఆ కుమారునిని తీసుకుని నగరానికి బయలుదేరాడు. అటవిలో వదిలేసి, తన ఇంటికి వెళ్లిపోయాడు.

పునరాదాయ దృశ్యాగ్నిమశ్వత్థం తత్ర దృష్టవాన్। సమీపతస్తు తం దృష్ట్వా హ్యశ్వత్థం తత్ర విస్మితః ।। ౨౯.

మళ్లీ అగ్ని దర్శనానికి వెళ్లి, అక్కడ అశ్వత్థ వృక్షాన్ని చూశాడు. ఆ వృక్షాన్ని దగ్గరగా చూసి ఆశ్చర్యపోయాడు.

గన్ధర్వ్వేభ్యస్తథాఖ్యాతుమగ్నినా గాం గతస్తు సః । శ్రుత్వా తమర్థమశిలమరణిం తు సమాదిశత్ ।। ౨౯.

గంధర్వుల దగ్గరకు అగ్నితో కలిసి వెళ్లి జరిగినది వివరించాడు. వినగానే, అగ్ని అతనికి అశ్వత్థ వృక్షం నుండి అరణి తయారు చేయమని చెప్పాడు.

అశ్వత్థాదరణిం కృత్వా మథిత్వాగ్నిం యథావిధి। తేనేష్ట్వా తు సలోకం నః ప్రాప్స్యసి త్వం నరాధిప। మథిత్వాగ్నిం త్రిధా కృత్వా హ్యయజత్స నరాధిపః ।। ౨౯.

అశ్వత్థ వృక్షంతో అరణిని తయారు చేసి, విధిగా మథనం చేసి అగ్ని వెలిగించాడు. ఆ అగ్నితో యజ్ఞం చేస్తే, నీవు మా లోకాన్ని పొందుతావు, రాజా. అగ్నిని మూడు భాగాలుగా చేసి, రాజు యజ్ఞం నిర్వహించాడు.

ఇష్ట్వా యజ్ఞైర్బహువిధైర్గతస్తేషాం సలోకతామ్। వాసాయ చ స గన్ధర్వ్వస్త్రేతాయాం స మహారథః। ఏకోఽగ్నిః పూర్వమాసీద్వై ఐలస్త్రీంస్తానకల్పయత్ ।। ౨౯.

వివిధ యజ్ఞాలు నిర్వహించి, గంధర్వుల లోకాన్ని పొందాడు. త్రేతాయుగంలో ఆ మహారథి గంధర్వుడు అక్కడ నివసించాడు. మొదట ఒకే అగ్ని ఉండేది, ఐలు ఆ స్త్రీలను ఏర్పాటు చేశాడు.

ఏవంప్రభావో రాజాసీదైలస్తు ద్విజసత్తమాః। దేశే పుణ్యతమే చైవ మహర్షిభిరలంకృతే ।। ౨౯.

ఇలా, ద్విజశ్రేష్ఠులారా, ఐలు అనే రాజు అద్భుతమైన శక్తి కలవాడు, మహర్షులతో అలంకరించబడిన పవిత్రమైన భూమిలో ఉండేవాడు.

రాజ్యం స కారయామాస ప్రయాగే పృథివీ పతిః। ఉత్తరే యామునే తీరే ప్రతిష్ఠానే మహాయశాః ।। ౨౯.

ఆ భూమిపతి రాజు, ప్రయాగంలో, యమునా ఉత్తర తీరాన ఉన్న ప్రతిష్ఠానంలో తన రాజ్యాన్ని స్థాపించాడు.

తస్య పుత్రా బభూవుర్హి షడిన్ద్రోపమతేజసః। గన్ధర్వ్వలోకే విదితా ఆయుర్ద్ధీమానమావసుః ।। ౨౯.

ఆయనకు ఇంద్రునికి సమానమైన తేజస్సుతో కూడిన ఆరు మంది కుమారులు పుట్టారు. గంధర్వ లోకంలో ప్రసిద్ధులైన వారు ఆయు, ధీమాన్, అమావసు, విశ్వాయు, శతాయు, గతాయు.

విశ్వాయుశ్చ శతాయుశ్చ గతాయుశ్చోర్వశీసుతాః। అమావసోస్తు వై జాతో భీమో రాజాథ విశ్వజిత్ ।। ౨౯.

విశ్వాయు, శతాయు, గతాయు అనే వారు ఉర్వశి కుమారులు. అమావసువుకు భీముడు అనే రాజు, తరువాత విశ్వజిత్ జన్మించారు.

శ్రీమాన్ భీమస్య దాయాదో రాజాసీత్కాఞ్చనప్రభః। విద్వాంస్తు కాఞ్చనస్యాపి సుహోత్రోఽభూన్మహాబలః ।। ౨౯.

భీమునికి వారసుడిగా కాంచనప్రభ అనే మహారాజు పుట్టాడు. కాంచనప్రభునికి విద్యలో, బలంలో ప్రసిద్ధుడైన సుహోత్రుడు కుమారుడిగా జన్మించాడు.

సుహోత్రస్యాభజ్జహ్నుః కేశికాగర్భసమ్భవః। ప్రతిగత్య తతో గఙ్గా వితతో యజ్ఞకర్మ్మణి ।। ౨౯.

సుహోత్రునికి కేశికా గర్భంలో జన్మించిన జహ్నుడు కుమారుడయ్యాడు. అతడు గొప్ప యజ్ఞం నిర్వహించిన తరువాత గంగా నది ప్రవహించింది.

ప్లావయామాస తం దేశం భావినోఽర్థస్య దర్శనాత్। గఙ్గయా ప్లావితం దృష్ట్వా యజ్ఞవాటం సమన్తతః ।। ౨౯.

భవిష్యత్తులో జరిగే ఒక కార్యం కోసం గంగా ఆ ప్రాంతాన్ని ముంచెత్తింది. యజ్ఞవాటిక అంతటిని గంగా నీటితో నిండిపోయినదాన్ని చూసి,

సౌహోత్రిర్వరదః క్రుద్ధో గఙ్గాం సంరక్తలోచనః। అస్య గఙ్గేఽవలేపస్య సద్యః ఫలమవాప్నుహి ।। ౨౯.

సుహోత్రుని కుమారుడైన వరదుడు కోపంతో, కన్నులు ఎర్రగా మారి, గంగతో ఇలా అన్నాడు: 'నీ అహంకారానికి తక్షణమే ఫలితం పొందు!'

ఏతత్తే విఫలం సర్వ్వం పీతమమ్భః కరోమ్యహమ్। రాజర్షిణా తతః పీతాం గఙ్గాం దృష్ట్వా సురర్షయః ।। ౨౯.

'నీది ఇక వృథా అయింది. నీ నీటిని నేను త్రాగిపోతాను' అని అన్నాడు. ఆ రాజర్షి గంగను త్రాగేసినప్పుడు దేవతలు, ఋషులు,

ఉపనిన్యుర్మహాభాగా దుహితృత్వేన జాహ్నవీమ్। యౌవనాశ్వస్య పౌత్రీన్తు కావేరీఞ్జహ్నురావహత్ ।। ౨౯.

పుణ్యశీలులు జహ్నవిని ఆయన కుమార్తెగా తీసుకొచ్చారు. యువనాశ్వుని మనవరాలు కావేరిని జహ్నుడు భార్యగా చేసుకున్నాడు.

యువనాశ్వస్య శాపేన గఙ్గా యేన వినిర్మమే । కావేరీం సరితాం శ్రేష్ఠాం జహ్నుభార్య్యామనిన్దితామ్ ।। ౨౯.

యువనాశ్వుని శాపం వల్ల గంగా పుట్టింది. నదులలో శ్రేష్ఠమైన కావేరి, నిందలేని జహ్నుని భార్యగా మారింది.

జహ్నుశ్చ దయితం పుత్రం సుహోత్రం నామ ధార్మికమ్। కావేర్య్యాం జనయామాస అజకస్తస్య చాత్మజః ।। ౨౯.

జహ్నుడు కావేరి ద్వారా సుహోత్రుడు అనే ధర్మపరుడు, ప్రియమైన కుమారుడిని పొందాడు. సుహోత్రునికి అజకుడు కుమారుడయ్యాడు.