వాయుపురాణమ్

ఏతత్సోమస్య వై జన్మ కీర్త్తితం ద్విజసత్తమాః। వంశన్తస్య ద్విజశ్రేష్ఠాః కీర్త్యమానం నిబోధత ।। ౨౮.

ఇదే సోముని జన్మకథ, మహర్షులారా! ఇప్పుడు ఆయన వంశాన్ని చెప్పబోతున్నాను, వినండి.

ధన్యమారోగ్యమాయుష్యం పుణ్యం కల్మషశోధనమ్। సోమస్య జన్మ శ్రుత్వైవ సర్వపాపైః ప్రముచ్యతే ।। ౨౮.

సోముని జన్మకథను వినితే, ధన్యత్వం, ఆరోగ్యం, దీర్ఘాయువు, పుణ్యం లభిస్తాయి. అన్ని పాపాలు తొలగిపోతాయి.

సూత ఉవాచ ।। సోమస్య తు బుధః పుత్రో బుధస్య తు పురూరవాః। తేజస్వీ దానశీలశ్చ యజ్వా విపులదక్షిణః ।। ౨౯.

సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: సోమునికి బుధుడు కుమారుడు, బుధునికి పురూరవుడు కుమారుడు. పురూరవుడు తేజోవంతుడు, దాత, యజ్ఞకర్త, విరాళాలు ఇచ్చేవాడు.

బ్రహ్మవాదీ పరాక్రాన్తః శత్రుభిర్యుధి దుర్జయః। ఆహర్త్తా చాగ్నిహోత్రస్య యజ్వనాఞ్చ దదౌ మహీమ్ ।। ౨౯.

అతడు బ్రహ్మవేత్త, పరాక్రమశాలి, శత్రువులకు యుద్ధంలో దుర్జేయుడు. అగ్నిహోత్రం చేసి, యజ్ఞకర్తలకు భూమిని ఇచ్చేవాడు.

సత్యవాక్ కర్మ్మబుద్ధిశ్చ కాన్తః సంవృతమైథునః। అతీవ పుత్రో లోకేషు రూపేణాప్రతిమోఽభవత్ ।। ౨౯.

అతడు సత్యవాది, కార్యంలో తెలివిగలవాడు, ఆకర్షణీయుడు, నియమంగా ఉండేవాడు. అతని కుమారుడు అందంలో ఎవరికీ సమానం లేనివాడు.

తం బ్రహ్మవాదినం దాన్తం ధర్మజ్ఞం సత్యవాదినమ్। ఉర్వశీ వరయామాస హిత్వా మానం యశస్వినీ ।। ౨౯.

ప్రముఖురాలైన ఉర్వశి, తన గర్వాన్ని విడిచిపెట్టి, బ్రహ్మవేత్త, దాంతుడు, ధర్మజ్ఞుడు, సత్యవాది అయిన అతనిని వరంగా కోరుకుంది.

తయా సహావసద్రాజా దశవర్షాణి చాష్ట చ। సప్త షట్ సప్త చాష్టౌ చ దశ చాష్టౌ చ వీర్యవాన్ ।। ౨౯.

ఆమెతో రాజు పది, ఎనిమిది, ఏడూ, ఆరు, ఏడూ, ఎనిమిది, పది, ఎనిమిది సంవత్సరాలు కలిసి జీవించాడు. వీర్యవంతుడిగా ఉన్నాడు.

వనే చైత్రరథే రమ్యే తథా మన్దాకినీతటే। అలకాయాం విశాలాయాం నన్దనే చ వనోత్తమే ।। ౨౯.

చైత్రరథం అనే అందమైన అరణ్యంలో, మందాకినీ నది తీరంలో, అలక, విశాల, నందనవనం వంటి ఉత్తమ అరణ్యాలలో వారు నివసించారు.

గన్ధమాదనపాదేషు మేరుశ్రృఙ్గే నగోత్తమే। ఉత్తరాంశ్చ కురూన్ ప్రాప్య కలాపగ్రామమేవ చ ।। ౨౯.

గంధమాదన పర్వతపు అడవుల్లో, మెరు శిఖరంపై, ఉత్తర కురువులలో, కలాప గ్రామంలో కూడా వారు ఉన్నారు.

ఏతేషు వనసుఖ్యేషు సురైరాచరితేషు చ। ఉర్వశ్యా సహితో రాజా రేమే పరమయా ముదా ।। ౨౯.

ఈ అందమైన అరణ్యాలలో, దేవతలు సంచరించే ప్రాంతాల్లో, ఉర్వశితో కలిసి రాజు పరమానందంగా ఆనందించాడు.

ఋషయ ఊచుః।। గన్ధర్వా చోర్వశీ దేవీ రాజానం మానుషం కథమ్। దేవానుత్సృజ్య సమ్ప్రాప్తా తన్నో బ్రూహి బహుశ్రుత ।। ౨౯.

ఋషులు అడిగారు: గంధర్వులలో దేవత అయిన ఉర్వశి, దేవతలను వదిలి మానవ రాజుని ఎలా చేరుకుంది? దయచేసి మాకు చెప్పు.

సూత ఉవాచ।। బ్రహ్మశాపాభిభూతా సా మానుషం సముపస్థితా। ఐలం తు తం వరారోహా సమయేన వ్యవస్థితా ।। ౨౯.

సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: బ్రహ్మదేవుని శాపం వల్ల ఉర్వశి మానవుడి దగ్గరకు వచ్చింది. అందమైన ఆమె, కొన్ని నిబంధనలతో ఐలుని చేరింది.

ఆత్మనః శాపమోక్షార్థం నియమం సా చకార తు । అనగ్నదర్శనఞ్చైవ అకామాత సహ మైథునమ్ ।। ౨౯.

ఆ శాపం నుండి విముక్తి కోసం, ఆమె కొన్ని నియమాలు పెట్టుకుంది. అగ్నిని చూసేలా ఉండకూడదు, తనకు ఇష్టం లేకుండా సంయోగం జరగకూడదు అని నిర్ణయించింది.

ద్వౌ మేషౌ శయనాభ్యాశే స తావద్ వ్యవతిష్ఠతే। ఘృతమాత్రం తథాహారః కాలమేకన్తు పార్థివ ।। ౨౯.

రాజా! మంచం పక్కన రెండు గొర్రెలు ఉండాలి. తినడానికి నెయ్యి పరిమాణంలో మాత్రమే ఆహారం తీసుకోవాలి. ఇదే ఆ కాల పరిమితి.

యద్యేష సమయో రాజన్ యావత్కాలఞ్చ తే దృఢమ్। తావత్కాలన్తు వత్స్యామి ఏష నః సమయః కృతః ।। ౨౯.

రాజా! ఈ ఒప్పందాన్ని నీవు ఎంతకాలం కట్టుబడి పాటిస్తావో, అంతకాలం నేను ఇక్కడే ఉంటాను. ఇదే మన ఇద్దరి మధ్య నిబంధన.

తస్యాస్తం సమయం సర్వం స రాజా పర్యపాలయత్। ఏవం సా చావసత్ తస్మిన్ పురూరవసి భామినీ ।। ౨౯.

ఆ ఒప్పందాన్ని ఆ రాజు పూర్తిగా పాటించాడు. అందువల్ల ఆ ప్రకాశవంతురాలు పురూరవుని దగ్గరే నివసించింది.

వర్షాణ్యథ చతుఃషష్టిం తద్భక్త్యా శాపమోహితా। ఉర్వశీ మానుషం ప్రాప్తా గన్ధర్వ్వా శ్చిన్తయాన్వితాః ।। ౨౯.

అలా అరువశి శాప ప్రభావంతో మోహితురాలై, భక్తితో మనుష్యురాలిగా అరవై నాలుగు సంవత్సరాలు గడిపింది. గంధర్వులు ఆలోచనలో పడిపోయారు.

గన్ధర్వ్వా ఊచుః। చిన్తయధ్వం మహాభాగా యథా సా తు వరాఙ్గనా। ఆగచ్ఛేత్తు పునర్ద్దేవానుర్వశీ స్వర్గభూషణా ।। ౨౯.

గంధర్వులు ఇలా అన్నారు: 'ధన్యులారా! ఆ అద్భుతురాలు, స్వర్గానికి అలంకారం అయిన అరువశి, మళ్లీ దేవతల దగ్గరకు ఎలా వస్తుందో ఆలోచించండి.'

తతో విశ్వావసుర్నామ తత్రాహ వదతాం వరః। తయా తు సమయస్తత్ర క్రియమాణో మతోఽనఘః ।। ౨౯.

అప్పుడు విశ్వావసు అనే గొప్పవాడు అక్కడ ఇలా అన్నాడు: 'ఆమెతో ఒక నిబంధన చేసారు, అది తప్పు కానిది.'

సమయన్యుత్క్రమాత్ సా వై రాజానం త్యక్ష్యతే యథా। తదహం వచ్మి వః సర్వం యథా త్యక్ష్యతి సా నృపమ్ ।। ౨౯.

'ఆ ఒప్పందం ఉల్లంఘించబడినప్పుడు, ఆమె రాజును విడిచిపోతుంది. ఆమె ఎలా రాజును వదిలిపెడుతుందో నేను మీకు చెప్తాను.'

సహసా యోగమేష్యామి యుష్మాకం కార్యసిద్ధయే। ఏవముక్త్వా గతస్తత్ర ప్రతిష్ఠానం మహాయశాః ।। ౨౯.

'మీ కోరిక నెరవేరేందుకు నేను అకస్మాత్తుగా అక్కడికి వస్తాను.' అని చెప్పి, ఆ మహాశయుడు అక్కడికి వెళ్లిపోయాడు.

స నిశాయామథాగమ్య మేషమేకం జహార వై। మాతృవద్వర్త్తతే సా తు మేషయోశ్చారుహాసినీ ।। ౨౯.

రాత్రి సమయంలో అతడు వచ్చి ఒక గొర్రెను తీసుకుపోయాడు. అరువశి అందమైన నవ్వుతో, ఆ గొర్రెను తన పిల్లలా చూసుకుంది.

గన్ధర్వాగమనం జ్ఞాత్వా శయనస్థా యశస్వినీ। రాజానమబ్రవీత్సా తు పుత్రో మే హ్రియతేతి వై ।। ౨౯.

గంధర్వులు వచ్చారని తెలుసుకుని, మంచంలో ఉన్న ఆ యశస్విని రాజును ఇలా అడిగింది: 'నా కొడుకు ఎవరో తీసుకుపోతున్నారు.'

ఏవముక్తో వినిశ్చిత్య నగ్నస్తిష్ఠతి వై నృపః । నగ్నం ద్రక్ష్యతి మాం దేవీ సమయో వితథో భవేత్ ।। ౨౯.

అలా ఆమె అడిగిన తర్వాత, రాజు ఆలోచించి, నగ్నంగా నిలబడ్డాడు. 'రాణి నన్ను ఇలా చూస్తే మన ఒప్పందం భంగమవుతుంది' అని అనుకున్నాడు.

తతో భూయస్తు గన్ధర్వ్వా ద్వితీయం మేషమాదదుః। ద్వితీయేఽపహృతే మేషే ఐలం దేవీ తమబ్రవీత్ ।। ౨౯.

తర్వాత గంధర్వులు రెండవ గొర్రెను కూడా తీసుకుపోయారు. రెండవ గొర్రె పోయినప్పుడు, రాణి ఐలుడికి ఇలా చెప్పింది.

పుత్రౌ మమ హృతౌ రాజన్ననాథాయా ఇవ ప్రభో। ఏవముక్తస్తదోత్థాయ నగ్నో రాజా ప్రధావితః ।। ౨౯.

'రాజా! ఇద్దరు నా పిల్లలను తీసుకుపోయారు. నేను అనాథలా అయ్యాను.' అని ఆమె చెప్పగానే, రాజు లేచి నగ్నంగా పరుగెత్తాడు.

మేషాబభ్యాం పదవీం రాజన్ గన్ధర్వ్వైర్వ్యుత్థితామథ। ఉత్పాదితా తు మహతీ మాయా తద్భవనం మహత్ ।। ౨౯.

రాజా! గొర్రెల జాడను అనుసరించి గంధర్వులు గొప్ప మాయను సృష్టించి, అద్భుతమైన భవనాన్ని చూపించారు.

ప్రకాశితన్తు సహసా తతో నగ్నమవేక్ష్య సా। నగ్నం దృష్ట్వా తిరోఽభూత్సా అప్సరా కామరూపిణీ ।। ౨౯.

ఆ మాయ ఒక్కసారిగా వెలుగులోకి వచ్చింది. అప్పుడు అరువశి రాజును నగ్నంగా చూసింది. అలా చూసిన వెంటనే, ఆకాంక్షల రూపాలుగా మారగలిగే ఆ అప్సరస అక్కడే అంతర్ధానమైంది.

తిరోభూతాన్తు తాం జ్ఞాత్వా గన్ధర్వాస్తత్ర తావుభౌ। మేషౌ త్యక్త్వా చ తే సర్వే తత్రైవాన్తర్హితాభవన్ ।। ౨౯.

ఆమె కనపడడం మానిపోయిందని గంధర్వులు గ్రహించి, ఇద్దరూ గొర్రెలను వదిలేసి, అక్కడే అందరూ అంతర్ధానమయ్యారు.