వాయుపురాణమ్

శూద్రేణోపహతం మాంసం పుత్రేణ తవ పార్థివ। శశభక్షాదభోజ్యం వై తవ మాంసం మహాద్యుతే ।। ౨౬.

'రాజా! నీ కుమారుడు, శూద్రుడు, ముషికాన్ని తినడం వల్ల ఈ మాంసం అపవిత్రమైంది. మహాతేజస్వీ, నీ మాంసం శ్రాద్ధానికి అనర్హం.'

శశో దురాత్మనా పూర్వమరణ్యే భక్షితోఽనఘ। తేన మాంసమిదం దుష్టం పితౄణాం నృపసత్తమ ।। ౨౬.

'పాపహీనుడా రాజా! ఆ దుర్మార్గుడు అడవిలో ముందే ముషికాన్ని తిన్నాడు. అందువల్ల ఈ మాంసం పితృదేవతలకు అపవిత్రమైంది.'

ఇక్ష్వాకుస్తు తతః క్రుద్ధో వికుక్షిమిదమబ్రవీత్। పితృకర్మ్మణి నిర్ద్దిష్టో మయా త్వం మృగయాఙ్కతః। శశం భక్షయసేఽరణ్యే నిర్ఘృణః పూర్వ్వమద్య ను ।। ౨౬.

ఇక్ష్వాకు కోపంతో వికుక్షిని ఇలా అడిగాడు: 'నేను నిన్ను పితృకార్యానికి నియమించాను. నువ్వు వేటకు వెళ్లి, కార్యక్రమానికి ముందు అడవిలో ముషికాన్ని తిన్నావు. నిస్సహాయుడివి.'

తస్మాత్పరిత్యజామి త్వాం గచ్ఛ త్వం స్వేన కర్మ్మణా। ఏవమిక్ష్వాకునా త్యక్తో వసిష్ఠవచనాత్ సుతః ।। ౨౬.

'కాబట్టి, నేను నిన్ను వదిలేస్తున్నాను. నీవు నీ మార్గంలోకి వెళ్లిపో. వసిష్ఠుడి మాట విని, ఇక్ష్వాకు తన కుమారుణ్ణి త్యజించాడు.'

ఇక్ష్వాకౌ సంస్థితే తస్మిఞ్ఛశీ స పృథివీమిమామ్ । ప్రాప్తః పరమధర్మ్మాత్మా స చాయోధ్యాధిపోఽభవత్ ।। ౨౬.

ఇక్ష్వాకు పరమపదానికి వెళ్లిన తర్వాత, శశి ఈ భూమిని పొందాడు. అతడు పరమధర్మాన్ని కలిగి అయోధ్యకు అధిపతిగా అయ్యాడు.

తదాకరోత్స రాజ్యం వై వసిష్ఠపరినోదితః। తతః స్తేనేన సా పూర్ణో రాజ్యావస్థా మహీపతేః ।। ౨౬.

వసిష్ఠుడు ప్రోత్సహించడంతో అతడు రాజ్యాన్ని పాలించాడు. ఆ తరువాత, ఆ రాజు పాలనలో రాజ్యం సంపదతో నిండిపోయింది.

కాలేన గతవాంస్తత్ర స చ న్యూనతరాఙ్గతిమ్। జ్ఞాత్వైవమేతదాఖ్యానం నా విధిర్భక్షయేత్తు వై ।। ౨౬.

కాలక్రమంలో అతడు అక్కడి నుండి వెళ్లిపోయి, తక్కువ స్థితిని పొందాడు. ఈ కథను తెలిసినవారు శ్రాద్ధంలో మాంసం తినకూడదని గ్రహించాలి.

మాం సభక్షయితాముత్ర యస్య మాంసమిహాజ్యహమ్। ఏతన్మాంసస్య మాంసత్వం ప్రవదన్తి మనీషిణః ।। ౨౬.

ఈ లోకంలో ఎవరు మాంసం తింటారో, పరలోకంలో వారి మాంసాన్ని నేనే తింటాను. మాంసానికి ఇదే స్వభావమని జ్ఞానులు చెబుతారు.

శశాదస్య తు దాయాదః కకుత్స్థో నామ వీర్య్యవాన్। ఇన్ద్రస్య వృషభూతస్య కకుత్స్థో జాయతే పురా ।। ౨౬.

శశికి కుమారుడిగా వీరుడైన కకుత్థుడు జన్మించాడు. ఇంద్రుడు ఎద్దుగా రూపం ధరించినప్పుడు కకుత్థుడు పుట్టాడు.

పూర్వ్వమాడీబకే యుద్ధే కకుత్స్థస్తేన స స్మృతః । అనేనాస్తు కకుత్స్థస్య పృథురోమా చ స స్మృతః ।। ౨౬.

పూర్వం ఆడీబక యుద్ధంలో అతడిని కకుత్థుడు అని పిలిచేవారు. అతని వంశంలో పృథురోముడు కూడా అదే పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందాడు.

వృషదశ్వః పృథోః పుత్రస్తస్మాదన్ధ్రస్తు వీర్య్యవాన్ । ఆన్ధ్రస్తు యవనాశ్వస్తు శ్రావస్తస్తస్య చాత్మజః ।। ౨౬.

పృథురోమునికి కుమారుడిగా వృషదశ్వుడు పుట్టాడు. అతనికి వీరుడైన ఆంధ్రుడు జన్మించాడు. ఆంధ్రుని నుండి యవనుడు, అశ్వుడు, శ్రావస్తుడు పుట్టారు.

జజ్ఞే శ్రావస్తకో రాజా శ్రావస్తీ యేన నిర్మితా। శ్రావస్తస్య తు దాయాదో బృహదశ్వో మహాయశాః ।। ౨౬.

శ్రావస్తకుడు అనే రాజు జన్మించాడు. అతడే శ్రావస్తిని నిర్మించాడు. శ్రావస్తునికి వారసుడిగా మహాప్రఖ్యాతుడైన బృహదశ్వుడు పుట్టాడు.

బృహదశ్వసుతశ్చాపి కుబలాశ్చ ఇతి శ్రుతిః। యః స ధున్ధువధాద్రాజా ధున్ధుమారత్వమాగతః ।। ౨౬.

బృహదశ్వునికి కుమారుడిగా కుబలుడు పుట్టాడు అని శృతి చెబుతుంది. అతడే ధుంధును సంహరించి 'ధుంధుమారుడు' అనే బిరుదు పొందాడు.

ఋషయ ఊచుః ।। ధున్ధువధం మహాప్రాజ్ఞ శ్రోతుమిచ్ఛమి విస్తరాత్। యదర్థం కుబలాశ్వః స ధున్ధుమారత్వమాగతః ।। ౨౬.

ఋషులు ఇలా అన్నారు: మహాపండితుడా! ధుంధును సంహరించిన కథను పూర్తిగా వినాలని మేము కోరుతున్నాము. కుబలాశ్వుడు ఎలా ధుంధుమారుడిగా ప్రసిద్ధి చెందాడో కూడా చెప్పండి.

సూత ఉవాచ।। బృహదశ్వస్య పుత్రాణాం సహస్రాణ్యేకవింశతిః । సర్వే విద్యాసు నిష్ణాతా బలవన్తో దురాసదాః ।। ౨౬.

సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: బృహదశ్వునికి ఇరవై ఒక వేల మంది కుమారులు ఉండేవారు. వారందరూ విద్యల్లో నిపుణులు, బలవంతులు, ఎదుర్కోవడానికి చాలా కష్టమైనవారు.

బభూవుర్ద్ధార్మికాః సర్వే యజ్వానో భూరిదక్షిణాః। కుబలాశ్వం మహావీర్యం శూరముత్తమధార్మికమ్ ।। ౨౬.

వారు అందరూ ధార్మికులు, యజ్ఞాలు చేసే వారు, విరాళాలు ఇచ్చే వారు. కానీ వారిలో కుబలాశ్వుడు అత్యంత పరాక్రమశాలి, వీరుడు, సర్వోత్తమ ధార్మికుడు.

బృహదశ్వోఽభ్యషిఞ్చత్తం తస్మిన్ రాష్ట్రే నరాధిపః। పుత్రసంక్రామితశ్రీస్తు వనం రాజా వివేశ హ ।। ౨౬.

బృహదశ్వుడు ఆ రాజ్యంలో కుబలాశ్వుని రాజుగా అభిషేకించి, తన ఐశ్వర్యాన్ని కుమారుడికి అప్పగించి, తాను అడవిలోకి వెళ్లిపోయాడు.

బృహదశ్వం మహారాజం శూరముత్తమధార్మ్మికమ్ । ప్రయాతం తముత్తఙ్కస్తు బ్రహ్మర్షిః ప్రత్యవారయత్ ।। ౨౬.

బృహదశ్వుడు, మహారాజు, పరాక్రమశాలి, ఉత్తమ ధార్మికుడు అడవిలోకి వెళ్లే సమయంలో బ్రహ్మర్షి ఉత్తంకుడు అతన్ని ఆపాడు.

ఉత్తఙ్క ఉవాచ।। భవతో రక్షణం కార్య్యం తత్తావత్ కర్తుమర్హతి। నిరుద్విగ్నస్తపః కర్తుం న హి శక్నోమి పార్థివ ।। ౨౬.

ఉత్తంకుడు ఇలా అన్నాడు: మహారాజా! మీరు నాకు ఒక రక్షణ చేయాలి. ఆ తరువాతే మీరు వెళ్లాలి. నేను భయభ్రాంతిగా ఉండగా తపస్సు చేయలేను.

మమాశ్రమసమీపేషు సమేషు మరుధన్వసు। సముద్రో వాలుకాపూర్ణస్తత్ర తిష్ఠతి భూపతే ।। ౨౬.

నా ఆశ్రమం దగ్గర సమతలమైన ఎడారిలో, ఓ రాజా, ఇసుకతో నిండిన సముద్రం ఉంది.

దేవతానామవధ్యస్తు మహాకాయో మహాబలః। అన్తర్భూమిగతస్తత్ర వాలుకాన్తర్హితో మహాన్ ।। ౨౬.

అక్కడ, ఆ ఇసుకలో దాగి ఉన్న ఒక మహా శక్తివంతుడైన ప్రాణి ఉంది. అతడిని దేవతలు కూడా చంపలేరు.

స మనోస్తనయః క్రూరో ధున్ధుర్నామ సుదారుణః। శతం లోకవినాశాయ తప ఆస్థాయ దారుణమ్ ।। ౨౬.

అతడు మనువు కుమారుడు, ధుంధు అని పిలవబడే భయంకరుడు. అతడు లోకాలను నాశనం చేయాలని ఉద్దేశించి ఘోర తపస్సు చేస్తున్నాడు.

సంవత్సరస్య పర్య్యన్తే స నిఃశ్వాసం ప్రముఞ్చతి। యదా తదా మహీ తత్ర చలితా స్మ సకాననా ।। ౨౬.

ప్రతి సంవత్సరం చివరలో అతడు ఊపిరి విడిచినప్పుడు, అక్కడ భూమి అడవులతో కూడి కంపిస్తుంది.

తస్య నిఃశ్వాసవాతేన రజ ఉద్ధూయతే మహత్। ఆదిత్యపథమావృత్య సప్తాహం భూమికమ్పనమ్ ।। ౨౬.

అతని ఊపిరి వల్ల గొప్ప దుమ్ము లేచి, సూర్యుని మార్గాన్ని కప్పేస్తుంది. ఏడురోజులు భూమి కంపించిపోతుంది.

సవిస్ఫులిఙ్గం సజ్వాలం సధూమమతిదారుణమ్ । తేన రాజన్న శక్నోమి తస్మిన్ స్థాతుం స్వ ఆశ్రమే ।। ౨౬.

ఆ దుమ్ములో మంటలు, నిప్పు రేఖలు, పొగలతో భయంకరంగా ఉంటుంది. అందుకే రాజా! నేను నా ఆశ్రమంలో ఉండలేకపోతున్నాను.

తం వారయ మహాబాహో లోకానాం హితకామ్యయా। తేజస్తే సుమహావిష్ణుస్తేజసాప్యాయయిష్యతి ।। ౨౬.

మహాబాహువైన రాజా! లోకాల మేలుకోసం అతడిని అడ్డుకోండి. మీ తేజస్సు విష్ణువు తేజస్సు లాగా అతని శక్తిని జయిస్తుంది.

లోకాః స్వస్థా భవన్త్వద్య తస్మిన్ వినిహతేఽసురే । త్వం హి తస్య వధాయాద్య సమర్థః పృథివీపతే ।। ౨౬.

ఆ రాక్షసుడు చంపబడిన రోజు నుంచి లోకాలు ప్రశాంతంగా ఉంటాయి. భూమిపాలకుడా! అతడిని సంహరించగల శక్తి మీకే ఉంది.

విష్ణునా చ వరో దత్తో మమ పూర్వ్వం తతోఽనఘ। న హి ధున్ధుర్మహావీర్య్యస్తేజసాల్పేన శక్యతే ।। ౨౬.

పాపరహితుడా! ఒకప్పుడు విష్ణువు నాకు వరమిచ్చాడు. ధుంధు వంటి మహాశక్తివంతుడిని చిన్న శక్తితో సంహరించలేరు.

నిర్ద్దగ్ధుం పృథివీపాల అపి వర్ష శతైరిహ। వీర్య్యం హి సుమహత్తస్య దేవైరపి దురాసహమ్ ।। ౨౬.

భూమిని పాలించే రాజా! వందేళ్లు ప్రయత్నించినా అతడిని ఇక్కడ కాల్చలేరు. అతని బలం దేవతలకు కూడా తట్టుకోలేనిది.