వాయుపురాణమ్

బహ్వయో నార్య్యః సురూపాస్తు పుత్రా భృత్యాశ్చ కిఙ్కరాః। వశే తిష్ఠన్తి భూతాని అస్మిఁల్లోకే త్వనామయమ్ ।। ౧౮.

అతనికి అనేక అందమైన భార్యలు, కొడుకులు, సేవకులు, పనివాళ్లు ఈ లోకంలో వశంలో ఉంటారు. అతడికి ఎలాంటి వ్యాధి ఉండదు.

కౌశేయం క్షౌమకార్పాసం దుకూలసహితం తథా। శ్రాద్ధేష్వేతాని యో దద్యాత్ కామానాప్నోతి పుష్కలాన్ ।। ౧౮.

శ్రాద్ధంలో ఎవరు పట్టు, లినెన్, పత్తి, అలాగే అంచు ఉన్న వస్త్రాలు దానం చేస్తారో, వారు సమృద్ధిగా కావలసినవన్నీ పొందుతారు.

అలక్ష్మీం వినుదత్యాశు తమః సూర్య్యోదయే యథా। భ్రాజతే స విమానాగ్రే నక్షత్రేష్వివ చన్ద్రమాః ।। ౧౮.

అతడు దురదృష్టాన్ని త్వరగా తొలగిస్తాడు, ఉదయాన్నే వెలుగు వచ్చినప్పుడు చీకటి పోయినట్లుగా. అతడు దేవతల గృహాలలో చంద్రుడు నక్షత్రాల మధ్య వెలిగినట్లుగా ప్రకాశిస్తాడు.

వాసో హి సర్వదైవత్యం సర్వదేవైస్త్వభిష్టుతమ్। వస్త్రాభావే క్రియా నాస్తి యజ్ఞా వేదాస్తపాంసి చ ।। ౧౮.

వస్త్రం అన్నది అన్ని దేవతలకు ప్రియమైనది, అందరు దేవతలు దాన్ని ప్రశంసిస్తారు. వస్త్రం లేకుండా యాగాలు, వేదాలు, తపస్సు ఏదీ జరగదు.

తస్మాద్వస్త్రాణి దేయాని శ్రాద్ధకాలే విశేషతః। తాని సర్వాణ్యవాప్నాప్నోతి యజ్ఞవేదతపాంసి చ ।। ౧౮.

అందువల్ల, శ్రాద్ధ సమయంలో ముఖ్యంగా వస్త్రాలు దానం చేయాలి. వాటిని సమర్పిస్తే అన్ని యాగాలు, వేదాలు, తపస్సులు ఫలితంగా లభిస్తాయి.

నిత్యం శ్రాద్ధేషు యో దద్యాత్ ప్రయతస్తత్పరాయణః । సర్వాన్ కామానవాప్నోతి సర్వం రాజ్యం తథైవ చ ।। ౧౮.

ఎవరైనా శ్రాద్ధాల్లో ఎప్పుడూ శ్రద్ధతో, శ్రమతో దానం చేస్తే, వారు అన్ని కోరికలు, అలాగే సంపూర్ణ రాజ్యాన్ని పొందుతారు.

సర్వకామసమృద్ధస్య యజ్ఞస్య ఫలమశ్నుతే। భక్ష్యాన్ ధానాః కరమ్భాంశ్చ పిష్టకాన్ ఘృతశర్కరాః ।। ౧౮.

అతడు అన్ని కోరికలు నెరవేర్చే యాగ ఫలితాన్ని అనుభవిస్తాడు. అన్నం, ధాన్యాలు, అప్పాలు, పిండి, నెయ్యి, చెక్కెర కలిపిన పదార్థాలు—

కృశరాన్మధు కర్కఞ్చ పయః పాయసమేవ చ। స్నిగ్ధాంశ్చ పూపాన్ యో దద్యాదగ్నిష్టోమస్య యత్ ఫలమ్ ।। ౧౮.

పాయసం, తేనె, చెరకు, పాలూ, పాయసం, నెయ్యి కలిపిన అప్పాలు ఇవన్నీ దానం చేసినవాడు అగ్నిష్టోమ యాగ ఫలితాన్ని పొందుతాడు.

దధి గవ్యమసంసృష్టం భక్ష్యా నానావిధాస్తథా। తదన్నం శోచతి శ్రాద్ధే వర్షాసు చ మఘాసు చ ।। ౧౮.

పెరుగు, స్వచ్ఛమైన ఆవుపాలు, వివిధ రకాల భోజ్య పదార్థాలు—ఇలాంటి అన్నం శ్రాద్ధంలో సమర్పిస్తే, వర్షాకాలంలో, మఘా నక్షత్రంలో కూడా ప్రశంసించబడుతుంది.

ఘృతేన భోజయేద్విప్రాన్ ఘృతం భూమౌ సముత్సృజేత్। గయాయాం హస్తినశ్చైవ దత్త్వా శ్రాద్ధే న శోచతి ।। ౧౮.

బ్రాహ్మణులను నెయ్యితో భోజనం పెట్టాలి, నెయ్యిని భూమిపై పోయాలి. గయలో శ్రాద్ధ సమయంలో ఏనుగు దానం చేస్తే, ఎలాంటి శోకం ఉండదు.

ఓదనం పాయసం సర్పిర్మధుమూలఫలాని చ। భక్ష్యాంశ్చ వివిధాన్దత్త్వా ప్రేత్య చేహ చ మోదతే ।। ౧౮.

అన్నం, పాయసం, నెయ్యి, తేనె, మూలికలు, పండ్లు, ఇంకా రకరకాల వంటకాలు దానం చేస్తే, ఇహలోకంలోనూ పరలోకంలోనూ సుఖంగా ఉంటాడు.

శర్కరాక్షీరసంయుక్తం పృథుకం నిత్యమక్షయమ్। యశ్చ సంవత్సరం ప్రీత్యా కృసరైర్మసురేణ చ ।। ౧౮.

శర్కర, పాలు కలిపిన పొట్లెలు, కృష్ణార్ధంతో, మసూరుతో, ఏడాది పాటు భక్తితో ఎవరైనా నిరంతరం దానం చేస్తే, అవి ఎప్పటికీ తరుగవు.

సక్తులాజాస్తథా పూపాః కుల్మాషవ్యఞ్జనైస్తథా। సార్పేఃస్నిగ్ధాని హృద్యాని దధ్నా సక్తూంస్తు భోజయేత్। శ్రాద్ధేష్వేతాని యో దద్యాత్ పఝాని లభతే నిధిమ్ ।। ౧౮.

సత్తు, లాజలు, అప్పాలు, కుల్మాషం, ఇతర వంటకాలు, నెయ్యితో, రుచిగా, సత్తును పెరుగు కలిపి భోజనం పెట్టాలి. శ్రాద్ధంలో ఇవన్నీ దానం చేస్తే, అపారమైన ధనాన్ని పొందుతాడు.

నవసస్యాని యో దద్యాచ్ఛ్రాద్ధే సత్కృత్య యత్నతః। సర్వభోగానవాప్నోతి పూజ్యతే చ దివం గతః ।। ౧౮.

కొత్త ధాన్యాన్ని శ్రాద్ధంలో గౌరవంగా, శ్రద్ధగా దానం చేస్తే, అన్ని భోగాలు పొందుతాడు, స్వర్గానికి వెళ్లినప్పుడు కూడా గౌరవం పొందుతాడు.

భక్ష్యభోజ్యాని చోష్యాణి పేయలేహ్యవరాణి చ। సర్వశ్రేష్ఠాని యో దద్యాత్ సర్వ్వశ్రేష్ఠో భవేన్నరః ।। ౧౮.

తినే, నమిలే, ఊరుకునే, త్రాగే, లేపే అన్నీ ఉత్తమమైన పదార్థాలు ఎవరైనా దానం చేస్తే, అతడు మానవులందరిలో శ్రేష్ఠుడవుతాడు.

వైశ్వదేవం చ సౌమ్యం చ ఖాడ్గమాంసం పరం హవిః। విషాణం వర్జ్జయేత్ ఖాడ్గమసూయాం నాశయామహే ।। ౧౮.

వైశ్వదేవం, సౌమ్యం, ఖడ్గమృగ మాంసం ఇవన్నీ శ్రేష్ఠమైన హవిస్సులు. కానీ ఖడ్గం కొమ్మును దూరంగా ఉంచాలి. అసూయతో ఖడ్గాన్ని మేము అంగీకరించము.

భోజనేఽగ్రాసనం దద్యాదతిథిభ్యః కృతాఞ్జలిః । సర్వయజ్ఞక్రియాణాం స ఫలం ప్రాప్నోత్యనుత్తమమ్ ।। ౧౮.

అతిథులకు చేతులు జోడించి భోజనంలో మొదటి భాగాన్ని ఇవ్వాలి. అలా చేస్తే అన్ని యజ్ఞఫలాలను పొందుతాడు.

క్షిప్రమత్యుష్ణ మక్లిష్టం దద్యాచ్చాన్నం బుభుక్షతే। వయఞ్జనం చ తథా స్నిగ్ధం భక్త్యా సత్కృత్య యత్నతః ।। ౧౮.

బయటపడినవారికి వేడి, పాడవని అన్నాన్ని త్వరగా ఇవ్వాలి. అలాగే, నెయ్యితో చేసిన వంటకాలను భక్తితో, గౌరవంగా, శ్రద్ధగా సమర్పించాలి.

తరుణాదిత్యసఙ్కాశం విమానం హంసవాహనమ్। అన్నదో లభతే తిస్రః కల్పకోటీస్తథైవ చ ।। ౧౮.

అన్నదాతకు, ఉదయ సూర్యుడిలా ప్రకాశించే, హంసలు లాగే విమానం లభిస్తుంది. అతడు మూడు కోట్ల కల్పాలు సుఖంగా ఉంటాడు.

అన్నదానాత్పరం దానం విద్యతే నేహ కిఞ్చన। అన్నాద్భూతాని జాయన్తే జీవన్తి చ న సంశయః ।। ౧౮.

అన్నదానానికి మించిన దానం లేదు. అన్నం వల్లే ప్రాణులు పుడతారు, బ్రతుకుతారు — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

జీవదానాత్ పరం దానం న కిఞ్చిదిహ విద్యతే। అన్నైర్జీవతి త్రైలోక్యమన్నస్యైవ హి తత్ఫలమ్ ।। ౧౮.

ప్రాణదానానికి మించిన దానం లేదు. మూడు లోకాలు అన్నంతోనే బ్రతుకుతాయి. అన్నదాన ఫలం అదే.

అన్నే లోకాః ప్రతిష్ఠన్తి లోకదానస్య తత్ఫలమ్ । అన్నం ప్రజాపతిః సాక్షాత్తేన సర్వ్వమిదం తతమ్। తస్మాదన్నసమం దానం న భూతం న భవిష్యతి ।। ౧౮.

అన్నంలోనే లోకాలు నిలుస్తాయి. లోకానికి దానం చేసిన ఫలం అదే. ప్రజాపతి అన్నమే. అన్నంతోనే ఈ జగత్తంతా నిండిపోయింది. అందుకే అన్నానికి సమానమైన దానం గతంలో లేదు, భవిష్యత్తులో ఉండదు.

యాని రత్నాని మేదిన్యాం వాహనాని స్త్రియస్తథా। క్షిప్రం ప్రాప్నోతి తత్ సర్వం పితృభక్తో హి మానవః ।। ౧౮.

భూమిలో ఉన్న రత్నాలు, వాహనాలు, స్త్రీలు — పితృదేవతలకు భక్తి కలిగినవాడు వీటన్నింటినీ త్వరగా పొందుతాడు.

ప్రతిశ్రయం సదా దద్యాదతిథిభ్యః కృతాఞ్జలిః। దేవాస్తే సంప్రతీక్షన్తే దివ్యాతిథ్యైః సహస్రశః ।। ౧౮.

చేతులు జోడించి అతిథులకు ఎప్పుడూ ఆశ్రయం ఇవ్వాలి. అలా చేసే వాడిని దేవతలు, వేలాది దివ్య అతిథులతో కలిసి ఎదురుచూస్తారు.

సర్వాణ్యేతాని యో దద్యాత్ పృథివ్యామేకరాడ్ భవేత్। త్రిభిర్ద్వాభ్యామథైకేన దానేన తు సుఖీ భవేత్ ।। ౧౮.

ఇవి అన్నింటినీ దానం చేసే వాడు భూమిపై ఏకరాజు అవుతాడు. మూడు, రెండు లేదా ఒక్కదాన్ని కూడా దానం చేసినా సంతోషంగా ఉంటాడు.

దానాని పరమో ధర్మ్మః సద్భిః సత్కృత్య పూజితః। త్రైలోక్యస్యాధిపత్యం హి దానాదేవ వ్యవస్థితమ్ ।। ౧౮.

దానం గొప్ప ధర్మం, మంచి వారిచే గౌరవింపబడుతుంది. మూడు లోకాల పట్ల అధికారం కూడా దానంతోనే స్థిరపడుతుంది.

రాజా తు లభతే రాజ్యమధనశ్చోత్తమం ధనమ్। క్షీణాయుర్లభతే చాయుః పితృభక్తః సదా నరః। యాన్ కామాన్ మనసాఽర్థేత తాంస్తస్య పితరో విదుః ।। ౧౮.

రాజు రాజ్యాన్ని పొందుతాడు, దరిద్రుడు గొప్ప ధనాన్ని పొందుతాడు, పితృభక్తి కలిగినవాడు ఎప్పుడూ దీర్ఘాయువు పొందుతాడు. మనసులో ఏ కోరిక ఉన్నా, పితృదేవతలు వాటిని తెలుసుకుంటారు.

బృహస్పతిరువాచ।। అత ఊర్ద్ధ్వం ప్రవక్ష్యామి శ్రాద్ధకర్మ్మణి పూజితమ్। కామ్యనైమిత్తికాజస్రం శ్రాద్ధకర్మ్మణి నిత్యశః ।। ౧౯.

బృహస్పతి ఇలా అన్నాడు: ఇప్పుడు నేను శ్రాద్ధకర్మలో గౌరవంగా చేయవలసిన విధులను వివరంగా చెబుతాను. శ్రాద్ధకర్మను మనసులో కోరికల కోసం, లేదా కర్తవ్యంగా కూడా ఎప్పుడూ చేయాలి.

పుత్ర దారధనమూలా అష్టకాస్తిస్ర ఏవ చ। పూర్వపక్షో వరిష్ఠో హి పూర్వా చిత్రీ ఉదాహృతా ।। ౧౯.

బిడ్డా, పుత్రులు, భార్యలు, ధనం — ఇవి ఆధారంగా మూడు అష్టకాలు ఉంటాయి. పూర్వపక్షం మిగతా వాటిలో శ్రేష్ఠం. మొదటి అష్టకను 'చిత్రి' అని అంటారు.