మాఠరస్య వనే పుణ్యే సిద్ధచారణసేవితే। అన్తర్ద్ధానం న గచ్ఛన్తి సత్తాస్తస్మిన్మహాగిరౌ ।। ౧౫.
మాఠరుని పవిత్రవనంలో, సిద్ధులు మరియు చరణులు సంచరించే ఆ మహాగిరిలో, అక్కడి జీవులు కనబడకుండా పోవు.
విన్ధ్యే చైవ గిరౌ పుణ్యే ధర్మాధర్మనిదర్శనమ్। పాపధారాం న పశ్యన్తి ధారాం పశ్యన్తి సాధవః ।। ౧౫.
వింధ్యపర్వతం పవిత్రమైనది, ధర్మాధర్మాలకు గుర్తు. అక్కడ సద్భావన కలవారు పాపప్రవాహాన్ని చూడరు, ధర్మప్రవాహాన్ని మాత్రమే చూస్తారు.
తస్యాం న దృశ్యతే పాపం కేషాఞ్చిత్ పాపకర్మణామ్। స్పష్టా భవతి సా ధారా ప్రాయశః శుభకర్మణామ్ ।। ౧౫.
ఆ ప్రాంతంలో కొంతమంది పాపకార్యాలు చేసినా పాపం కనిపించదు. అక్కడ ప్రవాహం ఎక్కువగా శుభకార్యాలు చేసినవారికి స్పష్టంగా ఉంటుంది.
కౌశలాయాం మతఙ్గస్య వాపీ పాపనిషూదనీ। స్నాతాస్తస్యాం దివం యాన్తి కామచారవిహఙ్గమాః ।। ౧౫.
కౌశలదేశంలో మతంగుని చెరువు పాపాలను తొలగిస్తుంది. అందులో స్నానం చేసినవారు పక్షుల్లా స్వేచ్ఛగా స్వర్గానికి చేరుతారు.
కుమారకోశలాతీర్థే పర్వతే పాలపఞ్జరే। పాణ్డు కూలే సముద్రాన్తే పణ్డారకవనే తథా ।। ౧౫.
కుమారకౌశల తీరంలో, రక్షకుల వలయంతో ఉన్న పర్వతంపై, సముద్రాంతంలో ఉన్న తెల్లటి తీరంలో, అలాగే పండారకవనంలో కూడా.
విమలే చ విపాపే చ సత్కృత్య ప్రభవేఽభయే। భీవృక్షే గృధ్రకూటే చ జమ్బూమార్గే చ నిత్యశః ।। ౧౫.
విమల, విపాప అనే ప్రదేశాల్లో, భయాన్ని తొలగించే మూలాన్ని గౌరవించి, భీవృక్షం వద్ద, గృధ్రకూటంలో, జంబుమార్గంలో ఎప్పుడూ పవిత్రత ఉంటుంది.
అసితస్య గురోః పుణ్యే యోగాచార్యస్య ధీమతః। తత్రాపి శ్రాద్ధమానన్త్యమసితాయాఞ్చ నిత్యశః ।। ౧౫.
యోగాచార్యుడు, మేధావి అయిన అసితుని పవిత్రస్థలంలో కూడా, అక్కడ చేసిన శ్రాద్ధాలు అనంతంగా ఉంటాయి. అసితుని ప్రదేశంలో ఎప్పుడూ అలాగే ఉంటుంది.
పుష్కరేష్వక్షయం శ్రాద్ధం తపశ్చైవ మహాఫలమ్। మహోదధౌ ప్రభాసే చ తస్మాదేవం వినిర్ద్దిశేత్ ।। ౧౫.
పుష్కరంలో చేసిన శ్రాద్ధం ఎప్పటికీ నశించదు, తపస్సు గొప్ప ఫలితాన్ని ఇస్తుంది. మహాసముద్రంలో, ప్రభాసలో కూడా అలాగే భావించాలి.
దేవికాయాం వృషో నామ కూపః సిద్ధనిషేవితః। సముత్పతన్తి తస్యాపో గవాం శబ్దేన నిత్యశః ।। ౧౫.
దేవికా వద్ద వృష అనే బావి ఉంది, అది సిద్ధులు సందర్శించే ప్రదేశం. దాని నీరు ఎప్పుడూ ఆవుల శబ్దంతో పైకి వస్తుంది.
యోగేశ్వరైః సదా జుష్టః సర్వపాపబహిష్కృతైః। దద్యాచ్ఛ్రాద్ధన్తు యస్తస్మింస్తస్య వక్ష్యామి యత్ఫలమ్ ।। ౧౫.
అక్కడ యోగేశ్వరులు, పాపరహితులు ఎప్పుడూ ఉంటారు. అక్కడ ఎవరు శ్రాద్ధం చేస్తారో, వారికి వచ్చే ఫలితాన్ని నేను చెబుతాను.
అక్షయం సార్వకామీయం శ్రాద్ధం ప్రీణాతి వై పితౄన్। జాతవేదః శిలా తత్ర సాక్షాదగ్నేః సనాతనీ ।। ౧౫.
అక్కడ చేసిన శ్రాద్ధం ఎప్పటికీ నశించదు, అన్ని కోరికలు తీరుస్తుంది, పితృదేవతలు సంతోషిస్తారు. జాతవేద అనే రాయి అక్కడ అగ్నికి శాశ్వత సాక్షిగా ఉంది.
యస్త్వాగ్నిం ప్రవిశేత్తత్ర నాకపృష్ఠే స మోదతే। అగ్నిః శాన్తః పునర్జాతస్తస్మిన్దత్తం తదక్షయమ్ ।। ౧౫.
అక్కడ అగ్నిలో ప్రవేశించినవారు స్వర్గంలో ఆనందించరు. ఆ అగ్ని శాంతమై, మళ్లీ జన్మిస్తుంది. అక్కడ ఇచ్చిన దానం నశించదు.
దశాశ్వమదికే తీర్థే తీర్థే పఞ్చాశ్వమేధికే। యథోద్దిష్టం ఫలం తేషాం క్రతూనాం నాత్ర సంశయః ।। ౧౫.
పది అశ్వమేధ తీరంలో, యాభై అశ్వమేధ తీరంలో, అక్కడ చేసిన యజ్ఞాలకు వ్రుత్తాంతంలో చెప్పిన ఫలితం తప్పకుండా లభిస్తుంది.
ఖ్యాతం హయశిరో నామ తీర్థం సద్యో వరప్రదమ్। శ్రాద్ధం తత్ర తదాక్షయ్యం దత్త్వా స్వర్గే చ మోదతే ।। ౧౫.
హయశిర అనే తీర్థం ప్రసిద్ధి చెందినది, వెంటనే వరాలు ఇస్తుంది. అక్కడ చేసిన శ్రాద్ధం నశించదు, స్వర్గంలో ఆనందాన్ని ఇస్తుంది.
శ్రాద్ధం కుమ్భే విముచ్యన్తి జ్ఞేయం పాపనిషూదనమ్। శ్రాద్ధం తత్రాక్షయం ప్రోక్తం జప్యహోమతపాంసి చ ।। ౧౫.
కుంభంలో చేసిన శ్రాద్ధం పాపాలను తొలగించేదిగా తెలుసుకోవాలి. అక్కడ చేసిన శ్రాద్ధం, జపం, హోమం, తపస్సు ఎప్పటికీ నశించవు.
అఝతుఙ్గే శుభే తీర్థే తర్పయేత్సతతం పితౄన్। దృశ్యతే పర్వసు చ్ఛాయా యత్ర నిత్యం దివౌకసామ్। పృథివ్యామక్షయం దత్తం నిరుజా యత్ర పాణ్డవాః ।। ౧౫.
ఎత్తైన పవిత్రతీర్థంలో ఎప్పుడూ పితృదేవతలను తృప్తిపర్చాలి. అక్కడ పర్వదినాల్లో దేవతల నీడ కనిపిస్తుంది. అక్కడ భూమిపై ఇచ్చిన దానం ఎప్పటికీ నశించదు. అక్కడ పాండవులు రోగరహితులయ్యారు.
యోగేశ్వరైః సదా జుష్టం సర్వపాపబహిష్కృతైః। దద్యాచ్ఛ్రాద్ధన్తు యస్తస్మిస్తస్య వక్ష్యామి యత్ఫలమ్ ।। ౧౫.
ఆ ప్రదేశంలో యోగేశ్వరులు, పాపరహితులు ఎప్పుడూ ఉంటారు. అక్కడ ఎవరు శ్రాద్ధం చేస్తారో, వారికి వచ్చే ఫలితాన్ని నేను చెబుతాను.
అర్చితాస్తేన వై సాక్షాద్భవన్తి పితరః సదా। అస్మిఁల్లోకే వశీ యః స్యాత్ప్రేత్య స్వర్గే స మోదతే ।। ౧౫.
అతని ద్వారా పితృదేవతలు నిజంగా పూజింపబడతారు. ఈ లోకంలో అతడు శక్తివంతుడవుతాడు, మరణించిన తర్వాత స్వర్గంలో ఆనందిస్తాడు.
ప్రాయశః ప్రవరః పుణ్యః శివో నామ హ్రదస్తథా। తత్ర వ్యాససరః పుణ్యం దివ్యం బ్రహ్మసరస్తథా ।। ౧౫.
శివ అనే సరస్సు అత్యంత పవిత్రమైనది, ఉత్తమమైనది. అక్కడ వ్యాససరస్సు, బ్రహ్మసరస్సు కూడా ఉన్నవి, అవి దివ్యమైనవి.
ఉజ్జన్తః పర్వతః పుణ్యో వసిష్ఠస్య మహాత్మనః। ఋగ్యజుఃసామశిరసః కాపోతః పుష్పసాహ్వయః। ఆఖ్యాతః పఞ్చమో వేదః సృష్ట్వా హ్యేతేషు బ్రహ్మణా ।। ౧౫.
ఉజ్జంత అనే పవిత్రపర్వతం మహాత్ముడు వశిష్ఠునికి చెందింది. కాపోతకుడు, పుష్పసాహ్వయుడు ఋగ్వేద, యజుర్వేద, సామవేదాలకు తలగా ప్రసిద్ధి. బ్రహ్మదేవుడు అక్కడ ఐదవ వేదాన్ని సృష్టించాడని చెబుతారు.
గత్వైతాన్ ముచ్యతే పాపాద్ద్విజో వహ్నిః సనాతనః ౧౫.
బ్రాహ్మణుడు ఈ ప్రదేశాలకు వెళ్ళితే, నిత్యమైన అగ్నిలా పాపాల నుంచి విముక్తుడవుతాడు.
పుణ్డరీకే మహాతీర్థే పుణ్డరీకసమం ఫలమ్। బ్రహ్మతీర్థే మహాతీర్థే అశ్వమేధఫలం లభేత్ ।। ౧౫.
పుండరీక మహాతీర్థంలో పుండరీకానికి సమానమైన ఫలం లభిస్తుంది. బ్రహ్మతీర్థంలో అశ్వమేధ యాగఫలం లభిస్తుంది.
సిన్ధుసాగరసమ్భేదే తదా పఞ్చనదేఽక్షయమ్ । కీరకాత్మా తతః పుణ్యో మణ్డవాయాం చ పర్వతే ।। ౧౫.
సింధు నది సముద్రసంగమంలో, పంచనదిలో చేసిన పుణ్యం ఎప్పటికీ తరుగదు. ఆ తరువాత మండవా పర్వతంలో మనస్సు పవిత్రమవుతుంది.
దేయం సప్తహ్రదే శ్రాద్ధం మానసే చ విశేషతః। మహాకూటే చ వన్దే చ గిరౌ త్రిరౌ త్రికకుదే తథా ।। ౧౫.
సప్తహ్రదాల్లో, ముఖ్యంగా మానస సరస్సులో శ్రాద్ధం చేయాలి. మహాకూట, వంద, గిరి, త్రిర, త్రికకుడ పర్వతాల్లో కూడా చేయాలి.
సన్ధ్యాయాం చ మహావేద్యాం దృశ్యతే మహదద్భుతమ్। అశ్రద్దధానాన్నాభ్యేతి సాభ్యేతి చ ధృతవ్రతాన్ ।। ౧౫.
సంధ్యాసమయంలో మహావేదికపై గొప్ప అద్భుతం కనిపిస్తుంది. విశ్వాసం లేని వారు దగ్గరికి రారు, వ్రతంలో స్థిరంగా ఉన్నవారు మాత్రం చేరతారు.
జాతవేదః శిలా తత్ర సాక్షాదగ్నేః సనాతనీ। శ్రాద్ధాని చాగ్నికార్యం చ తత్ర కుర్యాత్ సదాక్షయమ్ ।। ౧౫.
అక్కడ జాతవేద అనే శిల ఉంది, అది నిత్యాగ్నికి స్వరూపం. అక్కడ చేసిన శ్రాద్ధం, అగ్నికార్యాలు ఎప్పటికీ తరుగవు.
సంశ్రయిత్వైకమేకేన సాయాహ్నం ప్రతి నిత్యశః। తస్మిన్దేయం సదా శ్రాద్ధం పితౄణామక్షయార్థినా ।। ౧౫.
ప్రతి సాయంత్రం అక్కడ ఒంటరిగా ఉండి, పితృదేవతలకు శాశ్వత ఫలం కోరి ఎప్పుడూ శ్రాద్ధం చేయాలి.
కృతాత్మా వాఽకృతాత్మా వా యత్ర విజ్ఞాయతే నరః। స్వర్గ్యమార్గప్రదం నామ తీర్థం సద్యో వరప్రదమ్। వైరాణ్యుత్సృజ్య తస్మిస్తు దివం సప్తర్షయో గతాః ।। ౧౫.
పరిపూర్ణుడైనా, కాని అయినా, అక్కడ మనిషిగా గుర్తింపు పొందినవారికి ఆ తీర్థం స్వర్గమార్గాన్ని ఇచ్చేది, వెంటనే వరాలిచ్చేది. అక్కడ శత్రుత్వాన్ని వదిలి సప్తర్షులు స్వర్గానికి చేరారు.
అద్యాపి తాని దృశ్యన్తే వైరాణ్యేవ గతాని తు। స్నాత్వా స్వర్గమవాప్నోతి తస్మిస్తీర్థోత్తమే నరః ।। ౧౫.
ఇప్పటికీ అక్కడ శత్రుత్వాన్ని వదిలి వారు వెళ్లిన ప్రదేశాలు కనిపిస్తాయి. ఆ ఉత్తమతీర్థంలో స్నానం చేసినవాడు స్వర్గాన్ని పొందుతాడు.
ఖ్యాతమాయతనం తత్ర నన్దిసిద్ధ నిషేవితమ్। నన్దీశ్వరస్య యా మూర్త్తిర్దురాజారైర్న దృశ్యతే ।। ౧౫.
అక్కడ ప్రసిద్ధమైన ఆలయం ఉంది, నంది, సిద్ధులు సేవించే ప్రదేశం. నందీశ్వరుని రూపం దుష్టులకు కనిపించదు.