ప్రాగ్దక్షిణా తు సావర్త్తా వాపీ సా పర్వతోత్తమే। కలిఙ్గదేశపార్శ్వార్ద్ధే పితౄణాం ప్రీతివర్ద్ధనమ్ ।। ౧౫.
తూర్పు, దక్షిణ దిశల్లో, కలింగ దేశ సరిహద్దులో ఉన్న ఎత్తైన కొండపై ఒక వృత్తాకారపు చెరువు ఉంది. అది పితృదేవతలకు సంతోషాన్ని పెంచుతుంది.
సిద్ధక్షేత్రమృషిశ్రేష్టా యదుక్తం పరమం భువి। సమ్మతో దేవదైత్యానాం శ్లోకమప్యుశనా జగౌ ।। ౧౫.
భూమిపై మహర్షులు ప్రశంసించిన ఆ సిద్ధక్షేత్రం, దేవతలు మరియు దానవులు గౌరవించే పవిత్ర స్థలం. ఉశనుడు కూడా దాని మహిమను శ్లోకంగా పాడాడు.
ధన్యాస్తే పురుషా లోకే యే ప్రాప్యామరకణ్టకమ్। పితౄన్సన్తర్పయిష్యన్తి శ్రాద్ధే పితృపరాయణాః ।। ౧౫.
ఈ లోకంలో అమరకంటకాన్ని చేరి, పితృదేవతలకు శ్రాద్ధం చేసి, వారికి అంకితభావంతో తృప్తి పరచే వారు ధన్యులు.
అల్పేన తపసా సిద్ధిం గమిష్యన్తి న సంశయః। సకృదేవార్చితాస్తత్ర స్వర్గమమరకణ్టకే ।। ౧౫.
అక్కడ కొద్దిపాటి తపస్సుతోనే సిద్ధి పొందవచ్చు, దీనిలో సందేహం లేదు. ఒక్కసారి పూజ చేసినా, అమరకంటకంలో స్వర్గాన్ని పొందుతారు.
మహేన్ద్రపర్వతే రమ్యే పుణ్యం శక్రనిషేవితమ్। తత్రారుహ్య భవేత్ ప్రీతిః శ్రాద్ధం చైవ మహత్ఫలమ్ ।। ౧౫.
ఇంద్రుడు పూజించిన మహేంద్రపర్వతం ఎంతో అందమైనది. అక్కడకి ఎక్కితే ఆనందం కలుగుతుంది, అక్కడ చేసిన శ్రాద్ధం గొప్ప ఫలితాన్ని ఇస్తుంది.
బిల్వాధఃశిఖరే యుక్తా దివ్యం చక్షుః ప్రవర్త్తతే। అదృశ్యం చైవ భూతానాం దేవవచ్చరతే మహీమ్ ।। ౧౫.
బిల్వవృక్షం క్రింద ఉన్న శిఖరంపై, దివ్య దృష్టి కలిగి, మనిషి ఇతరులకు కనబడకుండా భూతాల మధ్య తిరుగుతూ, దేవతలవలె భూమిపై సంచరిస్తాడు.
సప్తగోదావరే చైవ గోకర్ణే చ తపోవనే। అశ్వమేధఫలం తత్ర స్నాత్వా చ లభతేనరః ।। ౧౫.
సప్తగోదావరి, గోకర్ణ sacred అరణ్యంలో స్నానం చేస్తే, అక్కడ మనిషి అశ్వమేధ యాగ ఫలితాన్ని పొందుతాడు.
ధూతపాపస్థలం ప్రాప్య పూతః స్నాత్వా భవేన్నరః। రుద్రస్తత్ర తపస్తేపే దేవదేవో మహేశ్వరః ।। ౧౫.
పాపాలు తొలగే స్థలాన్ని చేరి, అక్కడ స్నానం చేస్తే శుద్ధి కలుగుతుంది. అక్కడే దేవదేవుడు మహేశ్వరుడు తపస్సు చేశాడు.
గోకర్ణే వర్ణితం విప్రైర్నస్తికానాం నిదర్శనమ్। అబ్రాహ్మణస్య సావిత్రీ పఠతః సమ్ప్రణశ్యతి ।। ౧౫.
గోకర్ణంలో, మునులు వివరించినట్టు, నాస్తికులకు ఇది ఒక ఉదాహరణ: బ్రాహ్మణేతరుడు సావిత్రి మంత్రాన్ని చదివితే అది ఫలించదు.
దేవర్షిభవనే శ్రృఙ్గే సిద్ధచారణసేవితే। ఆరుహ్య తం తు నియమాత్తతో యాన్తి త్రివిష్టపమ్ ।। ౧౫.
దేవర్షుల నివాసంలో, సిద్ధులు, గంధర్వులు సేవించే శిఖరాన్ని నియమంతో ఎక్కితే, వారు స్వర్గాన్ని చేరుకుంటారు.
దివ్యైశ్వన్దనవృక్షైశ్చ పాదపైరుపశోభితమ్। ఆపః స్వాదనసమ్పృక్తా వహన్తి సతతంయతః ।। ౧౫.
అక్కడ దివ్యమైన గంధపు చెట్లు, ఇతర వృక్షాలతో అలంకరించబడి ఉంటుంది. అక్కడి నీరు ఎప్పుడూ సువాసనలతో కలిసిపోయి, నిరంతరం ప్రవహిస్తుంది.
నదీ ప్రవర్త్తతే తాభ్యస్తామ్రపర్ణీతి నామతః। యోషేవ సమహాఖేదా దక్షిణం యాతి సాగరమ్ ।। ౧౫.
ఆ చెట్ల నుండి తామ్రపర్ణి అనే నది ప్రవహిస్తుంది. పెద్ద శ్రమతో ఉన్న యువతి వలె, ఆ నది దక్షిణ దిశగా సముద్రాన్ని చేరుతుంది.
నద్యాస్తస్యాస్తు యా ఆపో మూర్చ్ఛమానా మహోదధౌ। శఙ్ఖా భవన్తి ముక్తాశ్చ జాయన్తే శఙ్ఖముక్తికాః ।। ౧౫.
ఆ నదిలోని నీరు మహాసముద్రంలో కలిసినప్పుడు, అది శంఖాలు, ముత్యాలు అవుతుంది. అలాగే శంఖముత్యాలు కూడా పుడతాయి.
ఉదకానయనం కృత్వా శఙ్ఖమౌక్తికసంయుతమ్। ఆధిభిర్వ్యాధిభిశ్చైవ ముక్తా యాన్త్యమరావతీమ్ ।। ౧౫.
శంఖాలు, ముత్యాలు కలిసిన నీటిని తీసుకెళ్లినవారు, మానసిక, శారీరక బాధల నుండి విముక్తి పొంది, అమరావతిని చేరుతారు.
చన్దనేభ్యః ప్రయుక్తానాం శఙ్ఖానాం మౌక్తికస్య చ। పాప కర్తౄనపి పితౄంశ్తారయన్తి యథా శ్రుతిః ।। ౧౫.
గంధంతో అభిషేకించిన శంఖాలు, ముత్యాలు, పాపం చేసిన పితృదేవతలను కూడా ఉద్ధరించగలవని శాస్త్రం చెబుతుంది.
చన్ద్రతీర్థే కుమార్య్యాన్తు కావేర్య్యాం ప్రభవేఽక్షయే। శ్రీపర్వతస్య తీర్థేషు వైకృతే చ తథా గిరౌ ।। ౧౫.
చంద్రతీర్థంలో, కావేరి ప్రారంభంలో, అక్షయంగా, శ్రీపర్వత తీర్థాలలో, అలాగే వైకృతపర్వతంపై కూడా పవిత్రత ఉంది.
ఏకస్థా యత్ర దృశ్యన్తే వృక్షా హ్యోశిరపర్వతే। పాలాశాః ఖాదిరా బిల్వా ప్లక్షాశ్వత్థవికఙ్కతాః ।। ౧౫.
ఓశిరపర్వతంపై పలాస, ఖాదిర, బిల్వ, ప్లక్ష, అశ్వత్థ, వికంకట అనే చెట్లు ఒకేచోట కనిపిస్తాయి.
ఏతద్ధి మణ్డలం సిద్ధం యజ్ఞీయం ద్విజసత్తమాః। అస్మిన్ ముక్త్వా జనోఽఙ్గాని క్షిప్రం యాత్యమరావతీమ్ ।। ౧౫.
ఈ ప్రాంతం యజ్ఞాలకు పవిత్రంగా స్థాపించబడింది, ద్విజులారా. ఇక్కడ శరీరం విడిచినవారు వెంటనే అమరావతిని చేరుకుంటారు.
కర్మాణి స్వప్రయుక్తాని సిధ్యన్తి ప్రభవాత్యయే । దుష్ప్రసక్తాని పితృషు ప్రయుక్తాని భవన్త్యుత ।। ౧౫.
మనమే చేసిన కర్మలు వాటి ఫలితానికి చివరికి సిద్ధిస్తాయి. పితృదేవతలకు బలంగా అర్పించిన కర్మలు కూడా ఫలిస్తాయి.
పితౄణాం దుహితా పుణ్యా నర్మదా సరితాం వరా। తత్ర శ్రాద్ధాని దత్తాని అక్షయాణి భవన్త్యుత ।। ౧౫.
పితృదేవతలకు కుమార్తెగా పుణ్యవంతురాలు నర్మదా, నదుల్లో శ్రేష్ఠమైనది. అక్కడ చేసిన శ్రాద్ధాలు ఎప్పటికీ నశించవు.
మాఠరస్య వనే పుణ్యే సిద్ధచారణసేవితే। అన్తర్ద్ధానం న గచ్ఛన్తి సత్తాస్తస్మిన్మహాగిరౌ ।। ౧౫.
మాఠరుని పవిత్రవనంలో, సిద్ధులు మరియు చరణులు సంచరించే ఆ మహాగిరిలో, అక్కడి జీవులు కనబడకుండా పోవు.
విన్ధ్యే చైవ గిరౌ పుణ్యే ధర్మాధర్మనిదర్శనమ్। పాపధారాం న పశ్యన్తి ధారాం పశ్యన్తి సాధవః ।। ౧౫.
వింధ్యపర్వతం పవిత్రమైనది, ధర్మాధర్మాలకు గుర్తు. అక్కడ సద్భావన కలవారు పాపప్రవాహాన్ని చూడరు, ధర్మప్రవాహాన్ని మాత్రమే చూస్తారు.
తస్యాం న దృశ్యతే పాపం కేషాఞ్చిత్ పాపకర్మణామ్। స్పష్టా భవతి సా ధారా ప్రాయశః శుభకర్మణామ్ ।। ౧౫.
ఆ ప్రాంతంలో కొంతమంది పాపకార్యాలు చేసినా పాపం కనిపించదు. అక్కడ ప్రవాహం ఎక్కువగా శుభకార్యాలు చేసినవారికి స్పష్టంగా ఉంటుంది.
కౌశలాయాం మతఙ్గస్య వాపీ పాపనిషూదనీ। స్నాతాస్తస్యాం దివం యాన్తి కామచారవిహఙ్గమాః ।। ౧౫.
కౌశలదేశంలో మతంగుని చెరువు పాపాలను తొలగిస్తుంది. అందులో స్నానం చేసినవారు పక్షుల్లా స్వేచ్ఛగా స్వర్గానికి చేరుతారు.
కుమారకోశలాతీర్థే పర్వతే పాలపఞ్జరే। పాణ్డు కూలే సముద్రాన్తే పణ్డారకవనే తథా ।। ౧౫.
కుమారకౌశల తీరంలో, రక్షకుల వలయంతో ఉన్న పర్వతంపై, సముద్రాంతంలో ఉన్న తెల్లటి తీరంలో, అలాగే పండారకవనంలో కూడా.
విమలే చ విపాపే చ సత్కృత్య ప్రభవేఽభయే। భీవృక్షే గృధ్రకూటే చ జమ్బూమార్గే చ నిత్యశః ।। ౧౫.
విమల, విపాప అనే ప్రదేశాల్లో, భయాన్ని తొలగించే మూలాన్ని గౌరవించి, భీవృక్షం వద్ద, గృధ్రకూటంలో, జంబుమార్గంలో ఎప్పుడూ పవిత్రత ఉంటుంది.
అసితస్య గురోః పుణ్యే యోగాచార్యస్య ధీమతః। తత్రాపి శ్రాద్ధమానన్త్యమసితాయాఞ్చ నిత్యశః ।। ౧౫.
యోగాచార్యుడు, మేధావి అయిన అసితుని పవిత్రస్థలంలో కూడా, అక్కడ చేసిన శ్రాద్ధాలు అనంతంగా ఉంటాయి. అసితుని ప్రదేశంలో ఎప్పుడూ అలాగే ఉంటుంది.
పుష్కరేష్వక్షయం శ్రాద్ధం తపశ్చైవ మహాఫలమ్। మహోదధౌ ప్రభాసే చ తస్మాదేవం వినిర్ద్దిశేత్ ।। ౧౫.
పుష్కరంలో చేసిన శ్రాద్ధం ఎప్పటికీ నశించదు, తపస్సు గొప్ప ఫలితాన్ని ఇస్తుంది. మహాసముద్రంలో, ప్రభాసలో కూడా అలాగే భావించాలి.
దేవికాయాం వృషో నామ కూపః సిద్ధనిషేవితః। సముత్పతన్తి తస్యాపో గవాం శబ్దేన నిత్యశః ।। ౧౫.
దేవికా వద్ద వృష అనే బావి ఉంది, అది సిద్ధులు సందర్శించే ప్రదేశం. దాని నీరు ఎప్పుడూ ఆవుల శబ్దంతో పైకి వస్తుంది.
యోగేశ్వరైః సదా జుష్టః సర్వపాపబహిష్కృతైః। దద్యాచ్ఛ్రాద్ధన్తు యస్తస్మింస్తస్య వక్ష్యామి యత్ఫలమ్ ।। ౧౫.
అక్కడ యోగేశ్వరులు, పాపరహితులు ఎప్పుడూ ఉంటారు. అక్కడ ఎవరు శ్రాద్ధం చేస్తారో, వారికి వచ్చే ఫలితాన్ని నేను చెబుతాను.