వాయుపురాణమ్

పూర్వ్వం నివేదయేత్పిణ్డం పశ్చాద్విప్రాంశ్చ భోజయేత్। యోగాత్మానో మహాత్మానః పితరో యోగ సమ్భవాః। సోమమాప్యాయయన్త్యేతే పితరో యోగమాస్థితాః ।। ౧౪.

ముందుగా పిండాన్ని సమర్పించి, తర్వాత బ్రాహ్మణులను భోజనం పెట్టాలి. యోగంలో స్థిరమైన మహాత్ములు అయిన పితృదేవతలు సోమాన్ని పొందుతూ తృప్తి చెందుతారు.

తస్మాద్దద్యాచ్‌ఛుచిః పిణ్డాన్ యోగిభ్యస్తత్పరాయణః । పితౄణాం హి భవేదేతత్సాక్షాదివ హుతం హవిః ।। ౧౪.

కావున, శుద్ధిగా, భక్తితో యోగులకు పిండాలను సమర్పించాలి. ఇది పితృదేవతలకు నేరుగా హోమంలో హవిస్సు సమర్పించినట్లే అవుతుంది.

బ్రాహ్మణానాం సహస్రేభ్యో యోగీ చాగ్రాసనే యది। యజమానఞ్చ భోక్తౄంశ్చ నౌరివామ్భసి తారయేత్ ।। ౧౪.

వెయ్యి మంది బ్రాహ్మణుల్లో ఒకరు యోగి అయితే, అతను ముందుగా కూర్చుంటే, ఆ యజ్ఞదాతను, భోజనం చేసే వారిని నౌకలా దాటి తీసుకెళ్తాడు.

అసతాం ప్రగ్రహో యత్ర సతాఞ్చైవ విమాననా। దణ్డో దేవకృతస్తత్ర సద్యః పతతి తారుణః ।। ౧౪.

అర్హత లేనివారికి ఇస్తూ, అర్హుల్ని అవమానించే చోట దేవతల శిక్ష యువకుడి వేగంతో వెంటనే పడుతుంది.

హిత్వాగమం సధర్మాణం బాలిశం యత్ర భోజయేత్। ఆదికర్మ సముత్సృజ్య దాతా తత్ర వినశ్యతి ।। ౧౪.

సరైన సంప్రదాయాన్ని వదిలి, తెలియని వారిని భోజనం పెట్టి, మొదటి కర్మను విస్మరిస్తే, ఆ దాతుడు నశిస్తాడు.

పిణ్డమగ్నౌ సదా దద్యాద్భోగార్థీ తు ప్రయత్నతః । ప్రజార్థీ పత (త్న)యే దద్యాన్మధ్యమం తత్ర పూర్వకమ్ ।। ౧౪.

భోగాన్ని కోరేవాడు ఎప్పుడూ శ్రద్ధగా అగ్నిలో పిండాన్ని సమర్పించాలి. సంతానం కోరేవాడు మధ్య పిండాన్ని కుమారుని కోసం నియమప్రకారం ఇవ్వాలి.

ఉత్తమాం ద్యుతిమన్విచ్ఛన్ గోషు నిత్యం ప్రయచ్ఛతి। ప్రజ్ఞాం పూజాం యశః కీర్త్తిం గోషు నిత్యం ప్రయచ్ఛతి ।। ౧౪.

అత్యుత్తమ తేజస్సు కోరేవాడు ఎప్పుడూ ఉత్తమమైనదాన్ని ఆవులకు ఇవ్వాలి. జ్ఞానం, గౌరవం, కీర్తి, మహిమ ఇవన్నీ ఆవులకు ఎప్పుడూ ఇవ్వాలి.

ప్రార్థయన్దీర్ఘమాయుశ్చ వాయసేభ్యః ప్రయచ్ఛతి। సౌకుమార్యమథాన్విచ్ఛన్ కుక్కుటేభ్యః ప్రయచ్ఛతి ।। ౧౪.

దీర్ఘాయువు కోరేవాడు కాకులకు ఇవ్వాలి. సౌకుమార్యం కోరేవాడు కోడిపిట్లకు ఇవ్వాలి.

ఏవమేతత్సముద్దిష్టం పిణ్డనిర్వపణాత్ ఫలమ్। ఆకాశం శమయేద్వాపి స్థితౌ సుదక్షిణాముఖః। పితౄణాం స్థానమాకాశం దక్షిణా చైవ దిగ్భవేత్ ।। ౧౪.

ఇలా పిండ సమర్పణ వల్ల కలిగే ఫలితాన్ని వివరించాను. నిలబడి దక్షిణ దిశగా లేదా సరిగ్గా దక్షిణదిశను చూసి చేయాలి. పితృదేవతల స్థానం ఆకాశం, వారి దిక్కు దక్షిణదే.

ఏకం విప్రాః పునః ప్రాహుః పిణ్డోద్ధరణమగ్రతః। అనుజ్ఞాతే తు తైర్విప్రైర్వానముద్వియతామితి ।। ౧౪.

పండితులు మళ్లీ చెప్పారు—ముందుగా పిండాన్ని సమర్పించాలి; ఆ బ్రాహ్మణుల అనుమతి వచ్చిన తరువాత, ఆ పిండాన్ని ఎత్తాలి.

పుష్పాణాం చఫలానాం చ భక్ష్యాణామన్నతస్తథా। అగ్రముద్ధృత్య సర్వేషాం జుహుయాజ్జాతవేదసి ।। ౧౪.

పువ్వులు, పండ్లు, తినదగిన అన్నపదార్థాలు—వాటిలో ఉత్తమమైన వాటిని ముందుగా తీసుకుని, అన్నింటినీ జాతవేదస్వరూపుడైన అగ్నిలో సమర్పించాలి.

భక్ష్యమన్నం తథా పేయమనుత్తమఫలాని చ। హుత్వా చాగ్నౌ తతః పిణ్డాన్నిర్వపేద్దక్షిణాముఖః ।। ౧౪.

తినదగిన పదార్థాలు, అన్నం, పానీయాలు, ఉత్తమమైన పండ్లు—వీటిని అగ్నిలో సమర్పించిన తర్వాత, పిండాలను దక్షిణదిశవైపు ఉంచాలి.

స్నిగ్ధైర్భక్ష్యైః సుగన్ధైశ్చ తర్పయేత రసైస్తథా। ఏకాగ్రః పర్యుపాసీత ప్రయతః ప్రాఞ్జలిః స్థితః। తత్పరః శ్రద్దధానశ్చ కామానాప్నోతి మానవః ।। ౧౪.

నూనెతో చేసిన, సువాసనలతో కూడిన తినుబండ్లతో, రుచికరమైన పానీయాలతో పితృదేవతలను తృప్తిపర్చాలి. ఏకాగ్రతతో, శ్రద్ధతో, చేతులు జోడించి, భక్తితో కూర్చుని ఆచరించినవాడు తన కోరికలను పొందుతాడు.

అక్షుద్రత్వం కృతజ్ఞత్వం దాక్షిణ్యం సత్కృతఞ్చ యత్। తతో యజ్ఞఞ్చ దానఞ్చ ప్రయచ్ఛన్తి పితామహాః ।। ౧౪.

లోబం లేకపోవడం, కృతజ్ఞత, దానశీలత, గౌరవం—ఇవి ఉన్నవారికి పితామహులు యజ్ఞాన్నీ, దానాన్నీ ప్రసాదిస్తారు.

అతః పరం విధిం సౌమ్యం భుక్తవత్సు ద్విజాతిషు। ఆనుపూర్వ్యేణ విధినా తన్మే నిగదతః శ్రృణు ।। ౧౪.

ఇప్పుడు, బ్రాహ్మణులు భోజనం చేసిన తరువాత చేయవలసిన మృదువైన విధిని నేను క్రమంగా చెబుతాను; దాన్ని శ్రద్ధగా విను.

ప్రోక్ష్య భూమిమథోద్ధృత్య పూర్వం పితృపరాయణః। తతోఽత్ర వికిరం కుర్యాత్ విధిదృష్టేన కర్మణా ।। ౧౪.

భూమిని ప్రోక్షణ చేసి, ముందుగా లేపి, పితృదేవతలకు అంకితభావంతో, ఆచారానుసారం నైవేద్యాన్ని చల్లాలి.

స్వధాం వాచ్య తతో విప్రా విధివద్భూరి దక్షిణాన్। అన్నశేషమనుజ్ఞాప్య సత్కృత్య ద్విజసత్తమాన్ । ప్రాఞ్జలిః ప్రయతశ్చైవ అనుగమ్య విసర్జయేత్ ।। ౧౪.

తర్వాత, బ్రాహ్మణులు ఆచారప్రకారం 'స్వధా' అని పలికి, విరివిగా దక్షిణా ఇవ్వాలి. అక్కణ్ణుంచి మిగిలిన అన్నానికి అనుమతి తీసుకుని, బ్రాహ్మణులను గౌరవించి, చేతులు జోడించి, భక్తితో వారిని సాగనంపాలి.

సకృదభ్యర్చితాః ప్రీతా భవన్తి పితరోఽన్యయాః। యోగాత్మానో మహాత్మానో విపాప్మానో మహౌజసః ।। ౧౫.

ఒక్కసారి భక్తితో ఆరాధించినప్పుడు, పితృదేవతలు సంతోషిస్తారు. వారు యోగశక్తితో, మహాత్ములుగా, పాపరహితులుగా, గొప్ప తేజస్సుతో ఉంటారు.

ప్రేత్య చ స్వర్గలాభాయ కామైశ్వర్యం సువిస్తరమ్ । యేషాం చాప్యనుగృహ్ణన్తి మోక్షప్రాప్తిక్రమేణ తు ।। ౧౫.

ఇహలోకాన్ని విడిచిన తర్వాత, స్వర్గప్రాప్తికోసం, కోరికలు, విస్తారమైన ఐశ్వర్యం కోసం, పితృదేవతలు దయచేసినవారికి, క్రమంగా మోక్షప్రాప్తి కూడా కలుగుతుంది.

తాని వక్ష్యామ్యహం సౌమ్యాః సరాంసి సరితస్తథా। తీర్థాని చైవ పుణ్యాని దేశాఞ్జైలాంస్తథాశ్రమాన్ ।। ౧౫.

సౌమ్యుడా! ఇప్పుడు నేను సరస్సులు, నదులు, పవిత్రతీర్థాలు, ప్రాంతాలు, ఆశ్రమాల గురించి చెబుతాను.

పుణ్యో యస్త్రిషు లోకేష్వమరకణ్టకపర్వతః। పర్వతః ప్రవరః పుణ్యః సిద్ధచారణసేవితః ।। ౧౫.

మూడు లోకాలలో అమరకంటకపర్వతం పవిత్రమైనది. అది శ్రేష్ఠమైన, పవిత్రమైన పర్వతం; సిద్ధులు, చరణులు అక్కడ సంచరిస్తారు.

యత్ర వర్షసహస్రాణి ప్రయుతాన్యర్బుదాని చ। తపః సుదుశ్చరం తేపే భగవానఙ్గిరాః పురా ।। ౧౫.

అక్కడే, వేల సంవత్సరాలు, కోట్ల సంవత్సరాలు, భగవంతుడు అంగిరసుడు అత్యంత కఠినమైన తపస్సు చేసాడు.

యత్ర మృత్యోర్గతిర్నాస్తి తథైవాసురరక్షసామ్। న భయం చైవ వాఽలక్ష్మీర్యావద్భూమిర్ధరిష్యతి ।। ౧౫.

అక్కడ మరణానికి మార్గం లేదు; రాక్షసులకు, అసురులకు కూడా అక్కడ ప్రవేశం లేదు. భూమి ఉన్నంతవరకు, అక్కడ భయం లేదా దౌర్భాగ్యం ఉండదు.

తేజసా యశసా చైవ భ్రాజతే స నగోత్తమః। శ్రృఙ్గమాల్యవతో నిత్యం వహ్నిః సంవర్తకో యథా ।। ౧౫.

ఆ శ్రేష్ఠమైన పర్వతం తేజస్సుతో, కీర్తితో ప్రకాశిస్తుంది; దాని శిఖరాలు ఎప్పుడూ అలంకరించబడి ఉంటాయి, ప్రళయాగ్ని వలె మెరిసిపోతుంది.

మృదవశ్చ సుగన్ధాశ్చ హేమాభాః ప్రియదర్శనాః । శాన్తాః కుశా ఇతి ఖ్యాతాః పిబన్దక్షిణనర్మదామ్ ।। ౧౫.

అక్కడి దర్భలు మృదువుగా, సువాసనతో, బంగారు వర్ణంతో, చూడటానికి అందంగా, శాంతంగా ఉంటాయి. అవి దక్షిణ నర్మదానదిని పానం చేస్తాయని ప్రసిద్ధి.

దృష్టవాన్ స్వర్గసోపానం భగవానఙ్గిరాః పురా। అగ్నిహోత్రే మహాతేజాః ప్రస్తరార్థకుశోత్తమాన్ ।। ౧౫.

పూర్వం భగవంతుడు అంగిరసుడు స్వర్గానికి మెట్లను చూశాడు; అతడు అగ్నిహోత్రంలో మహాతేజస్సుతో, ప్రస్తరానికి ఉత్తమ దర్భలను పొందాడు.

తేషు దర్భేషు యః పిణ్డానమరకణ్టకపర్వతే। దద్యాత్సకృదపి ప్రాజ్ఞస్తస్య వక్ష్యామి యత్ఫలమ్ ।। ౧౫.

ఆ దర్భల్లో, అమరకంటకపర్వతంపై ఎవరు ఒక్కసారైనా జ్ఞానంతో పిండాలను సమర్పిస్తారో, వారికి కలిగే ఫలితాన్ని నేను చెబుతాను.

తద్భవత్యక్షయం శ్రాద్ధం పితౄణాం ప్రీతివర్ద్ధనమ్ । అన్తర్ద్ధానం చ గచ్ఛన్తి క్షేత్రమాసాద్య తత్సదా ।। ౧౫.

అక్కడ చేసిన శ్రాద్ధం ఎప్పటికీ తరుగదు, పితృదేవతలకు ఆనందాన్ని పెంచుతుంది. ఆ పవిత్ర స్థలాన్ని చేరినవారు ఎప్పుడూ అజ్ఞాతంగా కలిసిపోతారు.

తత్ర జ్వాలారసః పుణ్యో దృశ్యతేఽద్యాపి సర్వశః। సశల్యానాం చ సత్త్వానాం విశల్యకరణీ నదీ ।। ౧౫.

అక్కడ ఇప్పటికీ ప్రతిచోటా పవిత్రమైన అగ్ని సారము కనిపిస్తుంది. బాణాలతో గాయపడిన ప్రాణులకు, గాయాలను పోగొట్టే ఒక నది కూడా ఉంది.