వాయుపురాణమ్

స శాపరోషాద్రుద్రాణ్యా అన్తర్గర్భో హుతాశనః। బహూన్వర్షగణాన్ గర్భం ధారయామాస వై ద్విజాః ।। ౧౧.

రుద్రాణి శాపం వల్ల అగ్ని దేవుడు ఆ గర్భాన్ని తనలో ఎన్నో సంవత్సరాలు మోయాడు, ఓ ద్విజులారా!

స గఙ్గాముపగమ్యాహ శ్రూయతాం సరిదుత్తమే। సుమహాన్ పరిఖేదో మే గర్భధారణకారణాత్ ।। ౧౧.

ఆ తర్వాత అగ్ని దేవుడు గంగా నదిని చేరి, 'ఓ మహానదీ, ఈ గర్భాన్ని మోయడం వల్ల నాకు చాలా బాధ కలుగుతోంది' అని చెప్పాడు.

మద్ధితార్థమిమం గర్భమతో ధారయ నిమ్నగే। మత్ప్రసాదాచ్చ ఖేదో వై మన్దస్తవ భవిష్యతి ।। ౧౧.

'నా కోసం ఈ గర్భాన్ని నువ్వు మోయు, ఓ నదీ. నా అనుగ్రహంతో నీ బాధ చాలా తక్కువగా మారుతుంది.'

తథేత్యుక్త్వా తదా సా తు సమ్ప్రహృష్ట మహానదీ। తం గర్భం ధారయామాస దహ్యమానేన చేతసా ।। ౧౧.

'అలా జరుగుతుంది' అని చెప్పి, ఆ మహానదీ ఆనందంతో ఆ గర్భాన్ని మోయడం ప్రారంభించింది, అయినా ఆమె మనసు బాధతో మండిపోతుండేది.

సాపి కృచ్ఛ్రేణ మహతా ఖిద్యమానా మహానదీ। కాలం ప్రకృష్టం సుమహద్ఘర్భధారణతత్పరా ।। ౧౧.

ఆ మహానదీ, చాలా కష్టంగా, ఎక్కువ కాలం పాటు ఆ గర్భాన్ని మోయడంలో నిమగ్నమై, ఎంతో బాధపడింది.

తయా పరిగతం గర్భం కుక్షౌ హిమవతః శుభే। శుభం శరవణం నామ చిత్రం పుష్పితపాదపమ్। తత్ర తం వ్యసృజద్గర్భం దీప్యమానామివానలమ్ ।। ౧౧.

ఆమె ఆ గర్భాన్ని హిమవంతుని పవిత్రమైన ఒడిలో, పుష్పాలతో అలంకరించబడిన శరవణం అనే అందమైన ప్రదేశంలో ఉంచింది. అక్కడ ఆ గర్భాన్ని, అగ్నిలా ప్రకాశిస్తూ, విడుదల చేసింది.

రుద్రాగ్నిగఙ్గాతనయస్తత్ర జాతోఽరుణప్రభః । ఆదిత్యశతసఙ్కాశో మహాతేజాః ప్రతాపవాన్ ।। ౧౧.

అక్కడ రుద్రుడు, అగ్ని, గంగాదేవి కుమారుడు, అరుణప్రభతో, వంద సూర్యుల్లా ప్రకాశిస్తూ, మహాశక్తితో, బలంతో జన్మించాడు.

తస్మిఞ్జాతే మహాభాగే కుమారే జాహ్నవీసుతే। విమానయానైరాకాశం పతత్రిభిరివావృతమ్ ।। ౧౧.

ఆ జాహ్నవీ కుమారుడు జన్మించినప్పుడు, ఆకాశం విమానాలతో పక్షుల్లా నిండిపోయింది.

దేవదున్దుభయో నేదురాకాశే మధురస్వరాః। ముముచుః పుష్పవర్షఞ్చ ఖచరాః సిద్ధచారణాః ।। ౧౧.

దేవతల డుండుభులు ఆకాశంలో మధురంగా మోగాయి. ఖచరులు, సిద్ధులు, చారణులు పుష్పవర్షం కురిపించారు.

జగుర్గన్ధర్వ్వముఖ్యాశ్చ సర్వ్వశస్తత్ర తత్ర హ। యక్షా విద్యాధరాః సిద్ధాః కిన్నరాశ్చైవ సర్వశః ।। ౧౧.

ప్రధాన గంధర్వులు అక్కడక్కడా పాటలు పాడారు. యక్షులు, విద్యాధరులు, సిద్ధులు, కిన్నరులు అందరూ ఆనందించారు.

మహానాగ సహస్రాణి ప్రవరాశ్చ పతత్రిణః । ఉపతస్థుర్మహాభాగమాగ్నేయం శఙ్కరాత్మజమ్। ప్రభావేణ తదా తేన దైత్యదానవరాక్షసాః ।। ౧౧.

వెయ్యాది మహానాగులు, అద్భుతమైన పక్షులు, ఆ అగ్నేయుడు శివుని కుమారుని చుట్టూ చేరారు. అతని తేజస్సుతో దానవులు, రాక్షసులు, అసురులు భయపడ్డారు.

సహ సప్తర్షిభార్యాభిరాదావే వాగ్నిసమ్భవః। అభిషేకప్రయాతాభిర్దృష్టో వర్జ్య త్వరున్ధతీమ్ ।। ౧౧.

అగ్నిలో జన్మించిన ఆ బాలుడు, ఆరుంధతిని తప్పించి, ఇతర సప్తర్షిపత్నులతో కలిసి అభిషేకానికి హాజరయ్యాడు.

తాభిః స బాలార్కనిభో రౌద్రః పరివృతః ప్రభుః । స్నిహ్యమానాభిరత్యర్థం స్వకాభిరివ మాతృభిః ।। ౧౧.

ఆయన చిన్న సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తూ, ఉగ్ర స్వరూపంతో, తన తల్లులైన వారిచేత ఎంతో ప్రేమగా లాలించబడ్డాడు.

యుగపత్సర్వదేవీర్హి దిదృక్షుర్జాహ్నవీసుతః। షప్ముఖో వ్యసృజచ్ఛ్రీమాంస్తాసాం ప్రీత్యా మహాద్యుతిః ।। ౧౧.

అన్నీ దేవతలను ఒకేసారి దర్శించాలనే ఆకాంక్షతో, మహా తేజస్సుతో ప్రకాశించే జాహ్నవీ కుమారుడు, వారి ఆనందార్థం ఆరు ముఖాలను ప్రదర్శించాడు.

శ్రీమాన్ కమలపత్రాక్షస్తరుణాదిత్య సన్నిభః। యేన జాతేన లోకానామాక్షేపస్తేజసా కృతః ।। ౧౧.

కమలదళపు కన్నులతో, ఉదయించే సూర్యునిలా ప్రకాశిస్తూ, జన్మించినప్పుడే తన తేజస్సుతో లోకాలను ఆశ్చర్యపరిచిన మహిమాన్వితుడు.

తేన జాతేన మహతా దేవానామసహిష్ణవః। స్కన్దితా దానవగణాస్తస్మాత్స్కన్దః ప్రతాపవాన్ ।। ౧౧.

ఆ గొప్ప జన్మతో దేవతలకు తట్టుకోలేని విధంగా, దానవ గణాలు చెల్లాచెదురయ్యాయి. అందుకే ఆయనను శక్తివంతుడైన స్కందుడు అంటారు.

కృత్తికాభిస్తు యస్మాత్ సంవర్ద్ధితః స పురాతనః। కార్త్తికేయ ఇతి ఖ్యాతస్తస్మాదసురసూదనః ।। ౧౧.

పురాతన కాలంలో కృత్తికలు ఆయనను పెంచినందువల్ల, ఆయనను కార్తికేయుడు, అసుర సంహారకుడు అని ప్రసిద్ధి చెందాడు.

జృమ్భతస్తస్య దైత్యారేర్జ్వాలామాలాకులాత్తదా। ముఖాద్వినిర్గతా తస్య స్వశక్తిరపరాజితా ।। ౧౧.

దైత్య శత్రువు జంభించినప్పుడు, అగ్నిమాలలతో చుట్టుముట్టిన ఆయన నోటి నుండి, అపరాజితమైన స్వశక్తి వెలువడింది.

క్రీడార్థఞ్చైవ స్కన్దస్య విష్ణునా ప్రభవిష్ణునా। గరుడాదితి సృష్టౌ హి పక్షిణౌ హి ప్రభద్రకౌ ।। ౧౧.

స్కందుని వినోదార్థంగా, మహాశక్తిమంతుడైన విష్ణువు, గరుడుడు మరియు అదితి కుమారుడైన ఇద్దరు గొప్ప పక్షులను సృష్టించాడు.

మయూరః కుక్కుటశ్చైవ పతాకా చైవ వాయునా। యస్య దత్తా సరస్వత్యా మహావీణా మహాస్వనా। అజః స్వయమ్భువా దత్తో మేషో దత్తశ్చ శమ్భునా ।। ౧౧.

మయూరం, కోడి, పతాకాను వాయుదేవుడు ఇచ్చాడు; మహా ధ్వనితో కూడిన వీణను సరస్వతీదేవి ఇచ్చింది; మేషాన్ని స్వయంభువు ఇచ్చాడు; గొట్టెను శంభుడు ప్రసాదించాడు.

మాయా విహరణే విప్రా గిరౌ క్రౌఞ్చే నిపాతితే। తారకే చాసురవరే సముదీర్ణే నిపాతితే ।। ౧౧.

బ్రాహ్మణులారా, మాయా వినోదంలో, కౌంచపర్వతాన్ని పడగొట్టినప్పుడు, మహాసురుడైన తారకుడు ఉద్భవించి, తరువాత సంహరించబడ్డాడు.

సేన్ద్రోపేన్ద్రైర్మహాభాగైర్దేవరైగ్నిసుతః ప్రభుః । సేనాపత్యేన దైత్యారిరభిషిక్తః ప్రతాపవాన్ ।। ౧౧.

ఇంద్రుడు, ఉపేంద్రుడు మరియు మహా భాగ్యశాలి దేవతలతో కలసి, అగ్ని కుమారుడైన ప్రభువు, దైత్య శత్రువుగా, సేనాధిపతిగా అభిషేకించబడ్డాడు.

దేవసేనాపతిస్త్వేవం పఠ్యతే నరనాయకః। దేవారిస్కన్దనః స్కన్దః సర్వలోకేశ్వరః ప్రభుః ।। ౧౧.

అందువల్ల ఆయనను దేవసేనాధిపతి, మనుష్యుల నాయకుడు, దేవతా శత్రువులను సంహరించేవాడు, అన్ని లోకాల అధిపతి అని పిలుస్తారు.

ప్రమథైర్వివిధైర్దవైస్తథా భూత గణైరపి । మాతృభిర్వివిధాభిశ్చ వినాయకగణైస్తథా ।। ౧౧.

వివిధ ప్రమథ గణాలతో, దవ గణాలతో, భూత గణాలతో, అనేక మాతృ దేవతలతో, అలాగే వినాయక గణాలతో కూడి ఉన్నాడు.

సా త్వపశ్యద్విమానాని పతన్తీ సా దివశ్చ్యుతా । త్రసరేణుప్రమాణాని తేష్వపశ్యచ్చ్యుతాన్ పితౄన్ ।। ౧౧.

ఆమె ఆకాశ రథాలు కింద పడిపోతున్నదాన్ని చూశింది. తానే స్వర్గం నుండి పడిపోతూ, వాటిలో తన పితృదేవతలను, ధూళిబిందువులంత పరిమాణంలో ఉన్నవారిని చూసింది.

సుసూక్ష్మానపరిత్యక్తానగ్నీనగ్నిష్వివాహితాన్। త్రాయధ్వమిత్యువాచాథ పతన్తీ తానవాక్శిరాః ।। ౧౧.

చాలా సూక్ష్మంగా, వదిలివేయబడి, అగ్నులు వెలిసిపోయినట్లుగా, ఆమె పడిపోతూ తలవంచి వారిని చూసి, "నన్ను రక్షించండి" అని అర్జించింది.

తైరుక్తా సా తు మాభైషీరిత్యుక్తాధిష్ఠితాభవత్। తతః ప్రాసాదయత్సా వై పితౄంస్తాన్ దీనయా గిరా ।। ౧౧.

వారు "భయపడవద్దు" అని చెప్పగా, ఆమె ధైర్యం పొందింది. తరువాత ఆమె దయతో తన పితృదేవతలను వినయంగా ప్రసన్నం చేయడానికి ప్రయత్నించింది.

ఊచుస్తే పితరః కన్యాం భ్రష్టైశ్వర్యాం వ్యతిక్రమాత్। భ్రష్టైశ్వర్యా స్వదోషేణ తపసి త్వం శుచిస్మితే ।। ౧౧.

తప్పిదంతో ఐశ్వర్యం కోల్పోయిన ఆ యువతిని పితృదేవతలు ఇలా అన్నారు: "నీ తప్పు వల్ల ఐశ్వర్యం పోయింది. అందుకే, శుచిస్మితే, నీవు తపస్సు చేయాలి."

యైః క్రియన్తే చ కర్మ్మాణి శరీరైరిహ దైవతైః । తైరేవ తత్కర్మఫలం ప్రాప్నువన్తీహ దేవతాః ।। ౧౧.

ఈ లోకంలో దేవతలు శరీరంతో చేసే కార్యాల వలన, అదే కార్యఫలాన్ని వారు ఇక్కడే పొందుతారు.