వాయుపురాణమ్

అసితస్యైకపర్ణీ తు పత్నీ సాధ్వీ దృఢవ్రతా। దత్తా హిమవతా తస్మై యోగాచార్యాయ ధీమతే। దేవలం సుషువే సా తు బ్రహ్మిష్ఠం మానసం సుతమ్ ।। ౧౧.

ఏకపర్ణా ధీరవ్రతురాలు, సతీమణి. హిమవంతుడు ఆమెను యోగాచార్యుడు, మేధావి అయిన అసితునికి ఇచ్చాడు. ఆమె బ్రహ్మనిష్ఠుడైన మానస పుత్రుడు దేవళుని కనింది.

యా చైతాసాం కుమారీణాం తృతీయా త్వేకపాటలా। పుత్రం శతశిలాకస్య జైగీషవ్యముపస్థితా ।। ౧౧.

ఈ ముగ్గురు కుమార్తెలలో మూడవది అయిన ఏకపాటల, శతశిలాకుని కుమారుడు జైగీషవ్యుని దగ్గరకు వెళ్లింది.

తస్యాపి శఙ్ఖలిఖితౌ స్మృతౌ పుత్రావయోనిజౌ। ఇత్యేతా వై మహాభాగాః కన్యా హిమవతః శుభాః ।। ౧౧.

ఆమెకు శంఖుడు, లిఖితుడు అనే ఇద్దరు కుమారులు జన్మించారు. వారు గర్భంలో పుట్టని వారిగా గుర్తించబడ్డారు. ఇలా హిమవంతుని ఈ మహాభాగ్యవంతులైన కుమార్తెలు శుభకరులు.

రుద్రాణీ సా తు ప్రవరా స్వగుణైరతిరిచ్యతే। అన్యోన్యప్రీతిరనయోరుమాశఙ్కరయోర్యథా ।। ౧౧.

ఆమె శ్రేష్ఠురాలైన రుద్రాణి, తన స్వగుణాలతో అందరిని మించిపోయింది. ఉమా, శంకరుల మధ్య పరస్పర ప్రేమ యథావిధిగా ఉంది.

శ్లేషం సంసక్తయోర్జ్ఞాత్వా శఙ్కితః కిల వృత్రహా। తాభ్యాం మైథునసక్తాభ్యామపత్యోద్భవభీరుణా। తయోః సకాశమిన్ద్రేణ ప్రేషితో హవ్యవాహనః ।। ౧౧.

వీరిద్దరి ఐక్యతను తెలుసుకొని, వృత్రహంతకుడు సందేహపడ్డాడు. వారు మైథునంలో లీనమై, సంతానం పుట్టడాన్ని భయపడి ఉండగా, ఇంద్రుడు వారి దగ్గరకు అగ్నిని పంపించాడు.

అనయో రతివిఘ్నఞ్చ త్వమాచర హుతాశన। సర్వత్ర గత ఏవ త్వం న దోషో విద్యతే తదా ।। ౧౧.

ఓ అగ్ని దేవా, నీవు వాళ్ల కలయికలో అడ్డంకి కలిగించు. నువ్వు ఎక్కడైనా ఉండే వాడివి కాబట్టి, అప్పుడు నీకు ఎలాంటి తప్పు ఉండదు.

ఇత్యేవముక్తే తు తథా వహ్నినా చ తథా కృతమ్। ఉమాదేహం సముత్సృజ్య శుక్రం భూమౌ విసర్జితమ్ ।। ౧౧.

అలా అగ్ని దేవుడు చెప్పినట్టు చేసి, ఉమాదేవి తన శరీరాన్ని విడిచిపెట్టి, తన బీజాన్ని భూమిపై వదిలింది.

తతో రుషితయా దేవ్యా శప్తోఽగ్నిః శాంశపాయన। ఇదం చోక్తవతీ వహ్నిం రోషగద్ఘదయా గిరా ।। ౧౧.

ఆ సమయంలో, ఉమాదేవి కోపంతో అగ్ని దేవునికి శాపం ఇచ్చింది, ఓ శంషపాయనా! ఆమె మాటలు కోపంతో కంపించాయి.

యస్మాన్మయ్యవితృప్తాయాం రతివిఘ్నం హుతాశన। కృతవానస్యకర్త్తవ్యం తస్మాత్త్వమసి దుర్మతే ।। ౧౧.

నాకు తృప్తి కలగకముందే నీవు కలయికలో అడ్డం పెట్టావు, ఇది నీ పని కాదు. అందుకే నీకు చెడ్డ మనస్సు కలిగింది.

యదేవం విభృతం గర్భం రౌద్రం శుక్రం మహాప్రభమ్। గర్భం త్వం ధారయస్వైవమేషా తే దణ్డధారణా ।। ౧౧.

నీవు ఈ ఉగ్రమైన, ప్రకాశవంతమైన బీజాన్ని మోయడం వల్ల, నీవు ఈ గర్భాన్ని మోయాలి. ఇదే నీకు శిక్ష.

స శాపరోషాద్రుద్రాణ్యా అన్తర్గర్భో హుతాశనః। బహూన్వర్షగణాన్ గర్భం ధారయామాస వై ద్విజాః ।। ౧౧.

రుద్రాణి శాపం వల్ల అగ్ని దేవుడు ఆ గర్భాన్ని తనలో ఎన్నో సంవత్సరాలు మోయాడు, ఓ ద్విజులారా!

స గఙ్గాముపగమ్యాహ శ్రూయతాం సరిదుత్తమే। సుమహాన్ పరిఖేదో మే గర్భధారణకారణాత్ ।। ౧౧.

ఆ తర్వాత అగ్ని దేవుడు గంగా నదిని చేరి, 'ఓ మహానదీ, ఈ గర్భాన్ని మోయడం వల్ల నాకు చాలా బాధ కలుగుతోంది' అని చెప్పాడు.

మద్ధితార్థమిమం గర్భమతో ధారయ నిమ్నగే। మత్ప్రసాదాచ్చ ఖేదో వై మన్దస్తవ భవిష్యతి ।। ౧౧.

'నా కోసం ఈ గర్భాన్ని నువ్వు మోయు, ఓ నదీ. నా అనుగ్రహంతో నీ బాధ చాలా తక్కువగా మారుతుంది.'

తథేత్యుక్త్వా తదా సా తు సమ్ప్రహృష్ట మహానదీ। తం గర్భం ధారయామాస దహ్యమానేన చేతసా ।। ౧౧.

'అలా జరుగుతుంది' అని చెప్పి, ఆ మహానదీ ఆనందంతో ఆ గర్భాన్ని మోయడం ప్రారంభించింది, అయినా ఆమె మనసు బాధతో మండిపోతుండేది.

సాపి కృచ్ఛ్రేణ మహతా ఖిద్యమానా మహానదీ। కాలం ప్రకృష్టం సుమహద్ఘర్భధారణతత్పరా ।। ౧౧.

ఆ మహానదీ, చాలా కష్టంగా, ఎక్కువ కాలం పాటు ఆ గర్భాన్ని మోయడంలో నిమగ్నమై, ఎంతో బాధపడింది.

తయా పరిగతం గర్భం కుక్షౌ హిమవతః శుభే। శుభం శరవణం నామ చిత్రం పుష్పితపాదపమ్। తత్ర తం వ్యసృజద్గర్భం దీప్యమానామివానలమ్ ।। ౧౧.

ఆమె ఆ గర్భాన్ని హిమవంతుని పవిత్రమైన ఒడిలో, పుష్పాలతో అలంకరించబడిన శరవణం అనే అందమైన ప్రదేశంలో ఉంచింది. అక్కడ ఆ గర్భాన్ని, అగ్నిలా ప్రకాశిస్తూ, విడుదల చేసింది.

రుద్రాగ్నిగఙ్గాతనయస్తత్ర జాతోఽరుణప్రభః । ఆదిత్యశతసఙ్కాశో మహాతేజాః ప్రతాపవాన్ ।। ౧౧.

అక్కడ రుద్రుడు, అగ్ని, గంగాదేవి కుమారుడు, అరుణప్రభతో, వంద సూర్యుల్లా ప్రకాశిస్తూ, మహాశక్తితో, బలంతో జన్మించాడు.

తస్మిఞ్జాతే మహాభాగే కుమారే జాహ్నవీసుతే। విమానయానైరాకాశం పతత్రిభిరివావృతమ్ ।। ౧౧.

ఆ జాహ్నవీ కుమారుడు జన్మించినప్పుడు, ఆకాశం విమానాలతో పక్షుల్లా నిండిపోయింది.

దేవదున్దుభయో నేదురాకాశే మధురస్వరాః। ముముచుః పుష్పవర్షఞ్చ ఖచరాః సిద్ధచారణాః ।। ౧౧.

దేవతల డుండుభులు ఆకాశంలో మధురంగా మోగాయి. ఖచరులు, సిద్ధులు, చారణులు పుష్పవర్షం కురిపించారు.

జగుర్గన్ధర్వ్వముఖ్యాశ్చ సర్వ్వశస్తత్ర తత్ర హ। యక్షా విద్యాధరాః సిద్ధాః కిన్నరాశ్చైవ సర్వశః ।। ౧౧.

ప్రధాన గంధర్వులు అక్కడక్కడా పాటలు పాడారు. యక్షులు, విద్యాధరులు, సిద్ధులు, కిన్నరులు అందరూ ఆనందించారు.

మహానాగ సహస్రాణి ప్రవరాశ్చ పతత్రిణః । ఉపతస్థుర్మహాభాగమాగ్నేయం శఙ్కరాత్మజమ్। ప్రభావేణ తదా తేన దైత్యదానవరాక్షసాః ।। ౧౧.

వెయ్యాది మహానాగులు, అద్భుతమైన పక్షులు, ఆ అగ్నేయుడు శివుని కుమారుని చుట్టూ చేరారు. అతని తేజస్సుతో దానవులు, రాక్షసులు, అసురులు భయపడ్డారు.

సహ సప్తర్షిభార్యాభిరాదావే వాగ్నిసమ్భవః। అభిషేకప్రయాతాభిర్దృష్టో వర్జ్య త్వరున్ధతీమ్ ।। ౧౧.

అగ్నిలో జన్మించిన ఆ బాలుడు, ఆరుంధతిని తప్పించి, ఇతర సప్తర్షిపత్నులతో కలిసి అభిషేకానికి హాజరయ్యాడు.

తాభిః స బాలార్కనిభో రౌద్రః పరివృతః ప్రభుః । స్నిహ్యమానాభిరత్యర్థం స్వకాభిరివ మాతృభిః ।। ౧౧.

ఆయన చిన్న సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తూ, ఉగ్ర స్వరూపంతో, తన తల్లులైన వారిచేత ఎంతో ప్రేమగా లాలించబడ్డాడు.

యుగపత్సర్వదేవీర్హి దిదృక్షుర్జాహ్నవీసుతః। షప్ముఖో వ్యసృజచ్ఛ్రీమాంస్తాసాం ప్రీత్యా మహాద్యుతిః ।। ౧౧.

అన్నీ దేవతలను ఒకేసారి దర్శించాలనే ఆకాంక్షతో, మహా తేజస్సుతో ప్రకాశించే జాహ్నవీ కుమారుడు, వారి ఆనందార్థం ఆరు ముఖాలను ప్రదర్శించాడు.

శ్రీమాన్ కమలపత్రాక్షస్తరుణాదిత్య సన్నిభః। యేన జాతేన లోకానామాక్షేపస్తేజసా కృతః ।। ౧౧.

కమలదళపు కన్నులతో, ఉదయించే సూర్యునిలా ప్రకాశిస్తూ, జన్మించినప్పుడే తన తేజస్సుతో లోకాలను ఆశ్చర్యపరిచిన మహిమాన్వితుడు.

తేన జాతేన మహతా దేవానామసహిష్ణవః। స్కన్దితా దానవగణాస్తస్మాత్స్కన్దః ప్రతాపవాన్ ।। ౧౧.

ఆ గొప్ప జన్మతో దేవతలకు తట్టుకోలేని విధంగా, దానవ గణాలు చెల్లాచెదురయ్యాయి. అందుకే ఆయనను శక్తివంతుడైన స్కందుడు అంటారు.

కృత్తికాభిస్తు యస్మాత్ సంవర్ద్ధితః స పురాతనః। కార్త్తికేయ ఇతి ఖ్యాతస్తస్మాదసురసూదనః ।। ౧౧.

పురాతన కాలంలో కృత్తికలు ఆయనను పెంచినందువల్ల, ఆయనను కార్తికేయుడు, అసుర సంహారకుడు అని ప్రసిద్ధి చెందాడు.

జృమ్భతస్తస్య దైత్యారేర్జ్వాలామాలాకులాత్తదా। ముఖాద్వినిర్గతా తస్య స్వశక్తిరపరాజితా ।। ౧౧.

దైత్య శత్రువు జంభించినప్పుడు, అగ్నిమాలలతో చుట్టుముట్టిన ఆయన నోటి నుండి, అపరాజితమైన స్వశక్తి వెలువడింది.

క్రీడార్థఞ్చైవ స్కన్దస్య విష్ణునా ప్రభవిష్ణునా। గరుడాదితి సృష్టౌ హి పక్షిణౌ హి ప్రభద్రకౌ ।। ౧౧.

స్కందుని వినోదార్థంగా, మహాశక్తిమంతుడైన విష్ణువు, గరుడుడు మరియు అదితి కుమారుడైన ఇద్దరు గొప్ప పక్షులను సృష్టించాడు.