వాయుపురాణమ్

వ్యాలానాం శిఖినాఞ్చైవ ఓషధీనాఞ్చ సర్వశః। కృమికీటపతఙ్గానాం క్షుద్రాణాం జలజాశ్చ యే। పశూనాం బ్రాహ్ణానాఞ్చ శ్రీమతాం పుణ్యలక్షణమ్ ॥ ౮.

వెదురు జాతులు, నెమళ్లు, అన్ని రకాల మొక్కలు, పురుగులు, కీటకాలు, చిన్న జంతువులు, నీటిలో పుట్టే జంతువులు, పశువులు, బ్రాహ్మణులు, శుభ లక్షణాలు కలిగినవారు — వీరందరి గురించి కూడా చెప్పబడింది.

ఆయుష్యశ్చైవ ధన్యశ్చ శ్రీమాన్ హితసుఖావహః। శ్రోతవ్యశ్చైవ సతతం గ్రాహ్యశ్చైవానుసూయతా ॥ ౮.

ఇది ఆయుష్షు పెంచే, ధన్యమైన, శ్రీతో నిండిన, మేలుకలిగించే, సుఖాన్ని ఇచ్చేది. ఎప్పుడూ వినాలి, అసూయ లేకుండా స్వీకరించాలి.

ఇమన్తు వంశం నియమేన యః పఠేన్మహాత్మనాం బ్రాహ్ణవైద్యసంసది । అపత్యలాభం హి లబేత్సుపుష్కలం శ్రియం ధనం ప్రేత్య చ శోభనాం గతిమ్ ॥ ౮.

ఎవరైనా ఈ మహాత్ముల వంశాన్ని బ్రాహ్మణులు, వైద్యులు ఉన్న సభలో నియమంగా పఠిస్తే, వారికి మంచి సంతానం, సంపద, ఐశ్వర్యం లభిస్తుంది. మరణానంతరం శుభమైన గతి కూడా కలుగుతుంది.

ఏవం ప్రజాసు సృష్టాసు కశ్యపే న మహాత్మనా। ప్రతిష్ఠితాసు సర్వాసు స్థావరాసు చరాసు చ ।। ౯.

ఇలా మహాత్ముడు కశ్యపుడు స్థావర, జంగమ ప్రాణులను సృష్టించి, వాటిని అన్ని చోట్ల స్థాపించాడు.

అభిషిచ్యాధిపత్యేషు తేషాం ముఖ్యః ప్రజాపతిః। తతః క్రమేణ రాజ్యాని వ్యాదేష్టుముపచక్రమే ।। ౯.

వాటిలో ముఖ్యులను పాలకులుగా అభిషేకించి, ఆ ప్రజాపతి వారికొకొక్క రాజ్యాన్ని క్రమంగా అప్పగించసాగాడు.

ద్విజాతీనాం వీరుధాఞ్చ నక్షత్రాణాం గ్రహైః సహ। యజ్ఞానాం తపసాఞ్చైవ సోమం రాజ్యేఽభ్యషేచయత ।। ౯.

ద్విజాతులు, వృక్షాలు, నక్షత్రాలు, గ్రహాలు, యజ్ఞాలు, తపస్సు — వీటికి సోముని రాజుగా అభిషేకించాడు.

బృహస్పతిం తు విశ్వేషాం దదావఙ్గిరసాం పతిమ్। భృగూణామధిపఞ్చైవ కావ్యం రాజ్యేఽభ్యషేచయత్ ।। ౯.

అంగిరసులందరికీ బృహస్పతిని అధిపతిగా ఇచ్చాడు. భృగువంశానికి కావ్యుని రాజుగా అభిషేకించాడు.

ఆదిత్యానాం పునర్విష్ణుం వసూనామథ పావకమ్ । ప్రజాపతీనాం దక్షఞ్చ మరుతామథ వాసవమ్ ।। ౯.

ఆదిత్యులకు విష్ణువును, వసువులకు పవకుని, ప్రజాపతులకు దక్షుని, మరుతులకు వాసవుని రాజుగా చేసాడు.

దైత్యానామథ రాజానం ప్రహ్లాదం దితినన్దనమ్। నారాయణం తు సాధ్యానాం రుద్రాణాం వృషభధ్వజమ్ ।। ౯.

దైత్యులకు దితి కుమారుడు ప్రహ్లాదుని, సాధ్యులకు నారాయణుని, రుద్రులకు వృషభధ్వజుడైన రుద్రుని రాజుగా చేసాడు.

విప్రచిత్తిఞ్చ రాజానం దానవానామథాదిశత్। అపాం తు వరుణం రాజ్యే రాజ్ఞాం వైశ్రవణం పతిమ్। యక్షాణాం రాక్షసానాఞ్చ పార్థివానాం ధనస్య చ ।। ౯.

దానవులకు విప్రచిత్తిని రాజుగా నియమించాడు. జలాలకు వరుణుని, రాజులకు, యక్షులకు, రాక్షసులకు, భూలోక పాలకులకు, ధనానికి వైశ్రవణుని అధిపతిగా చేసాడు.

వైవస్వతం పితౄణాఞ్చ యమం రాజ్యేఽభ్యషేచయత్। సర్వభూతపిశాచానాం గిరిశం శూలపాణినమ్ ।। ౯.

పితృదేవతలకు వైవస్వతుడు యముని రాజుగా అభిషేకించాడు. అన్ని భూతాలకు, పిశాచులకు త్రిశూలధారి గిరీశుని అధిపతిగా చేసాడు.

శైలానాం హిమవన్తఞ్చ నదీనామథ సాగరమ్। గన్ధర్వాణామధిపతిం చక్రే చిత్రరథం తదా ।। ౯.

పర్వతాలకు హిమవంతుని, నదులకు సముద్రాన్ని రాజుగా చేసాడు. గంధర్వులకు చిత్రరథుని అధిపతిగా నియమించాడు.

ఉచ్చైఃశ్రవసమశ్వానాం రాజానఞ్చాభ్యషేచయత్। మృగాణామథ శార్దూలం గోవృషఞ్చ చతుష్పదామ్ ।। ౯.

అశ్వాలలో ఉచ్చైశ్రవసును, మృగాలలో పులిని, నాలుగు కాళ్ల జంతువుల్లో ఎద్దును రాజుగా అభిషేకించాడు.

పక్షిణామథ సర్వేషాం గరుడం పతతాం వరమ్। గన్ధానాం మాతులఞ్చైవ భూతానామశరీరిణామ్ ।। ౯.

పక్షులందరికీ గరుడుని, గంధాలకు మాతులుని, దేహం లేని భూతాలకు కూడా అధిపతిగా చేసాడు.

శబ్దాకాశబలానాఞ్చ వాయుం బలవతాం వరమ్। సర్వేషాం దంష్ట్రిణాం శేషం నాగానామథ వాసుకిమ్ ।। ౯.

శబ్దం, ఆకాశం వంటి బలవంతులకు వాయువును అధిపతిగా చేసాడు. అన్ని దంతాలున్న జంతువులకు శేషుని, నాగులకు వాసుకిని రాజుగా నియమించాడు.

సరీసృపాణాం సర్పాణాం నాగానాఞ్చైవ తక్షకమ్। సాగరాణాం నదీనాఞ్చ మేఘానాం వర్షితస్య చ। ఆదిత్యానామన్యతమం పర్జన్యమభిషిక్తవాన్ ।। ౯.

సరీసృపాలలో, పాములలో, నాగులలో తక్షకుడు ముఖ్యుడు. సముద్రాలు, నదులు, మేఘాలు, వర్షం — వీటిలో పర్జన్యుడు ప్రధానుడు. సూర్యులలో పర్జన్యుడే ప్రతిష్ఠించబడ్డాడు.

సర్వాప్సరోగణానాఞ్చ కామదేవం తథైవ చ। ఋతూనామథ మాసానామార్త్తవానాం తథైవ చ ।। ౯.

అప్సరసలందరిలో, మన్మథుడిలో కూడా, ఋతువులు, నెలలు, కాలములలో కూడా ఆయనను ప్రధానునిగా స్థాపించారు.

పక్షాణాఞ్చ విపక్షాణాం ముహూర్త్తానాఞ్చ పర్వణామ్। కలాకాష్ఠాప్రమాణానాం గతే రయనయోస్తథా। గణితస్యాథ యోగస్య చక్రే సంవత్సరం ప్రభుమ్ ।। ౯.

పక్షాలు, అపక్షాలు, ముహూర్తాలు, పర్వదినాలు, కాలపరిమాణాలు, కిరణాలు, గణన, యోగాలలో సంవత్సరాన్ని అధిపతిగా చేసాడు.

ప్రజాపతిర్వై రజసః పూర్వస్యాన్దిశి విశ్రుతమ్। పుత్రం నామ్నా సుధామానం రాజానం సోఽభ్యషేచయత్ ।। ౯.

ప్రజాపతి తూర్పు దిక్కులో రాజసలో ప్రసిద్ధుడైన తన కుమారుడు సుధామాను రాజుగా అభిషేకించాడు.

పశ్చిమాయాం దిశి తథా రజసః పుత్రమచ్యుతమ్। కేతుమన్తం మహాత్మానం రాజానం సోఽభ్యషేచయత్ ।। ౯.

అలాగే పడమర దిక్కులో రాజసలో తన కుమారుడు మహాత్ముడు అయిన కేతుమంతుని రాజుగా అభిషేకించాడు.

మనుష్యాణామధిపతిం చక్రే చైవ సుతం మనుమ్। తైరియం పృథివీ సర్వా సప్తద్వీపా సపత్తనా । యథాప్రదేశమద్యాపి ధర్మేణ పరిపాల్యతే ।। ౯.

మనుష్యుల అధిపతిగా తన కుమారుడు మనువును నియమించాడు. వారిచేత సప్తద్వీపాలతో కూడిన భూమి నగరాలతో సహా, ప్రతి ప్రాంతంలో నేటికీ ధర్మంతో పాలించబడుతోంది.

స్వాయమ్భువేఽన్తరే పూర్వం బ్రహ్మణా తేఽభిషేచితాః। నృపా హ్యేతేఽభిషిచ్యన్తే మనవో యే భవన్తి వై ।। ౯.

స్వాయంభువమంతరంలో ముందు బ్రహ్మద్వారా వీరు అభిషేకించబడ్డారు. మనువులు ఎవరు అయితే వారు రాజులుగా అభిషేకించబడతారు.

మన్వన్తరేష్వతీతేషు గతా హ్యేతేషు పార్థివాః। ఏవమన్యేఽభిషిచ్యన్తే ప్రాప్తే మన్వన్తరే పునః। అతీతానాగతాః సర్వే స్మృతా మన్వన్తరేశ్వరాః ।। ౯.

గత మన్వంతరాలలో ఈ రాజులు గతించారు. కొత్త మన్వంతరం వచ్చినప్పుడు ఇతరులు కూడా అభిషేకించబడతారు. గత, భవిష్యత్ మన్వంతరాధిపతులు అందరూ గుర్తించబడతారు.

రాజసూయేఽభిషిక్తశ్చ పృథురేభిర్నరోత్తమైః। వేదదృష్టేన విధినా కృతో రాజా ప్రతాపవాన్ ।। ౯.

రాజసూయయాగంలో వీరు చేసిన అభిషేకంతో పృథువు వీరులందరిచేత వేదవిధానంతో ప్రతాపవంతుడైన రాజుగా స్థాపించబడ్డాడు.

ఏతానుత్పాద్య పుత్రాంస్తు ప్రజాసన్తానకారణాత్ । పునరేవ మహాభాగః ప్రజానాం పతిరీశ్వరః ।। ౯.

ప్రజల సంతానాన్ని కొనసాగించేందుకు ఈ కుమారులను కలిగి, ఆ మహాభాగుడు మళ్లీ ప్రజల అధిపతిగా అయ్యాడు.

కశ్యపో గోత్రకామస్తు చచార పరమం తపః । పుత్రౌ గోత్రకరౌ మహ్యం భవేతామిత్యచిన్తయత్ ।। ౯.

గోత్రాన్ని కోరుకున్న కశ్యపుడు పరమతపస్సు ఆచరించాడు. నాకు ఇద్దరు కుమారులు పుట్టి వంశాన్ని స్థాపించాలి అని ఆలోచించాడు.

తస్య ప్రధ్యాయమానస్య కశ్యపస్య మహాత్మనః। బ్రహ్మణోంఽశౌ సుతౌ పశ్చాత్ ప్రాదుర్భూతౌ మహౌజసౌ ।। ౯.

ఆ మహాత్ముడు కశ్యపుడు ధ్యానం చేస్తున్నప్పుడు, బ్రహ్మ భాగాలుగా, మహాశక్తులు కలిగిన ఇద్దరు కుమారులు పుట్టారు.

వత్సారశ్చాసితశ్చైవ తావుభౌ బ్రహ్మవాదినౌ। వత్సారాన్నిధ్రువో జజ్ఞే రైభ్యశ్చ స మహాయశాః ।। ౯.

వత్సారుడు, అసితుడు ఇద్దరూ బ్రహ్మవేత్తలు. వాట్సారుడి నుంచి నిధ్రువుడు, రైభ్యుడి నుంచి మహాప్రతిష్ఠ కలిగిన వంశం పుట్టింది.

రైభ్యస్య రైభ్యా విజ్ఞేయా నిధ్రువస్య నిబోధత। చ్యవనస్య సుకన్యాయాం సుమేధాః సమపద్యత ।। ౯.

రైభ్యుడి నుంచి రైభ్య వంశం ఏర్పడింది. నిధ్రువుని గురించి వినండి: చ్యవనుడు, సుకన్యకు సుమేధుడు పుట్టాడు.