ద్విపినశ్చ సుతాస్తస్యా వ్యాలేయాశ్చామిషాశినః। ఋషయశ్చాపి కార్త్స్న్యేన ప్రజాసర్గం నిబోధత। తస్యా దుహితరః పఞ్చ తాసాం నామాని మే శ్రృణు ॥ ౮.
ఆయనకు చిరుతపులులు, మాంసాహార సర్పాలు కూడా కుమారులుగా పుట్టారు. మునులారా! సృష్టి మొత్తం గురించి వినండి. ఆయనకు ఐదు కుమార్తెలు ఉన్నారు, వాటి పేర్లు వినండి.
మీనా మాతా తథా వృత్తా పరివృత్తా తథైవ చ। అనువృత్తా తు విజ్ఞేయా తాసాం వై శ్రృణుత ప్రజాః ॥ ౮.
మీనా, మాతా, వృత్తా, పరివృత్తా, అనువృత్తా — వీరే ఆయన కుమార్తెలు. ఇప్పుడు వీరి సంతానం గురించి వినండి.
సహస్రదన్తా మకరాః పాఠీనాస్తామరోహితాః। ఇత్యేవమాదిర్హి గణో మైనో విస్తీర్ణ ఉచ్యతే ॥ ౮.
వెయ్యి పళ్లతో ఉన్న మకరాలు, పాఠీనాలు, తామరలు, రోహితాలు — ఇలా మైనుల వంశం విస్తృతంగా మొదలవుతుంది.
గ్రాహాశ్చతుర్విధా జ్ఞేయాస్తథానుజ్యేష్ఠకా అపి। నిష్కాంశ్చ శిశుమారాంశ్చ మతా వ్యజనయత్ప్రజాః ॥ ౮.
నాలుగు రకాల మకరాలు, అలాగే చిన్నవారు, పెద్దవారు, నిష్కాలు, శిశుమారాలు — వీరే సంతానం కలిగినవారు అని భావించాలి.
వృత్తా కూర్మవికారాణి నైకాని జలచారిణామ్। తథా శఙ్ఖవికారాణి జనయామాస నైకశః ॥ ౮.
తురటలు, తాబేళ్లు, ఎన్నో రకాల నీటిలో జీవించే జంతువులు, అలాగే వివిధ రకాల శంఖాలు అనేక విధాలుగా పుట్టాయి.
మణ్డూకానాం వికారాణి అనువృత్తా వ్యజాయత। ఐణేయానాం వికారాణి శమ్బూకానాం తథైవ చ ॥ ౮.
తద్విధంగా, కప్పలు, చేపలు, నత్తలు ఇలా ఒక్కొక్కటిగా వాటి రూపాలు కలిగినవి పుట్టుకొచ్చాయి.
తథా శుక్తివికారాణి వరాటకకృతాని చ। తథా శఙ్ఖవికారాణి పరివృత్తా వ్యజాయత ॥ ౮.
అలాగే, ముత్యాల గుళికలు, కప్పలతో ఏర్పడినవి, అలాగే శంఖాల వేర్వేరు రూపాలు కూడా ఒక్కొక్కటిగా పుట్టాయి.
కాలకూటవికారాణి జలౌకవిహితాని చ । ఇత్యేష హి ఋషేర్వంశః పఞ్చశాఖాః ప్రకీర్త్తితాః ॥ ౮.
విషజంతువుల రూపాలు, జలౌకల వల్ల ఏర్పడినవి కూడా పుట్టాయి. ఈ విధంగా ఆ ఋషి వంశానికి ఐదు శాఖలు వివరించబడ్డాయి.
తిర్యగం హేతుకమాద్యాదుర్బహులం వంశవిస్తరమ్। సంస్వేదజవికారాణి యథా యేభ్యో భవన్తి హ ॥ ౮.
తిరిగే జంతువుల వంశ విస్తరణ అనేక కారణాల వల్ల విస్తృతంగా ఉంది. అలాగే, చెమటతో పుట్టే జంతువుల రూపాలు కూడా ఇలానే ఏర్పడతాయి.
స్వస్తిపికశరీరేభ్యో జాయన్త్యుత్పాదకా ద్విజాః। మనుష్యాః స్వేదమలజాః ఉశనా నామ జన్తవః। నానాపిపీలికగణాః కీటకా బద్ధపాదకాః ॥ ౮.
పల్లీల శరీరాల నుండి ద్విజులు పుడతారు. మనుషులు చెమట, మలినాల నుండి పుడతారు. ఉశనా అనే జంతువులు, ఎన్నో రకాల పిట్టలు, పురుగులు, స్థిరంగా ఉండే కీటకాలు కూడా పుడతాయి.
శఙ్ఖోపలవికారాణి కీలకాచారకాణి చ। ఇత్యేవమాదిబహులాః స్వేదజాః పార్థివా గణాః ॥ ౮.
శంఖాలు, రాళ్లు, సూదులా కదిలే జంతువులు, ఇంకా ఎన్నో రకాల చెమటతో పుట్టే భూమిపై జీవులు ఇలా వివరించబడ్డాయి.
తథా ఘర్మాదితప్తాభ్యస్త్వద్భ్యో వృష్టిభ్య ఏవ చ। నైకా మృగశరీరేభ్యో జాయన్తే జన్తవస్త్విమే ॥ ౮.
అలాగే, ఎండ లేదా ఇతర వేడి వల్ల వేడైన నీటి నుండి, వర్షం వల్ల, ఎన్నో జంతువుల శరీరాల నుండి వివిధ జీవులు పుడతాయి.
మీనకాః పిప్పలా దంశాస్తథా తిత్తిరపుత్రికాః। నీలచిత్రాశ్చ జాయన్తే హ్యలకా బహువిస్తరాః ॥ ౮.
చేపలు, పిప్పల పురుగులు, దోమలు, టిట్టిర పక్షుల పిల్లలు, ఇంకా నీలం రంగు, రంగురంగుల జీవులు కూడా ఇలానే పుడతాయి.
జలజాః స్వేదజాశ్చైవ జాయన్తే జన్తవస్త్విమే। కాశాతో యఞ్జకాః కీటనలదా బహుపాదకాః ॥ ౮.
ఈ జంతువులు, నీటిలో పుట్టేవి మరియు చెమటతో పుట్టేవి, ఇలా ఏర్పడతాయి. వాటిలో కాశా మొక్కలు, చిన్న పురుగులు, చెరకు తిని పుట్టే పురుగులు, ఎన్నో కాళ్లు ఉన్న జీవులు ఉంటాయి.
సిహలా రోమలాశ్చైవ పిచ్ఛలాః పరికీర్త్తితాః। ఇత్యేమాదిర్హి గణో జలజః స్వేదజః స్మృతః ॥ ౮.
సిహలా, రోమలా, పిచ్చల అనే జీవులు కూడా చెప్పబడ్డాయి. ఇలా, ఈ జలజ, చెమటతో పుట్టే జీవుల వర్గం గుర్తించబడింది.
సర్పిర్భ్యో మాషముద్గానాం జాయన్తే క్రమశస్తథా। జమ్బుబిల్వామ్రపూగేభ్యః ఫలేభ్యశ్చైవ జన్తవః ॥ ౮.
నేయి నుండి, మినుము, పెసలు నుండి, జంబు, బిల్వం, మామిడి వంటి పండ్ల నుండి కూడా జీవులు వరుసగా పుడతాయి.
ముద్గేభ్యః పనసేభ్యశ్చ తణ్డులేభ్యస్తథైవ చ। తథా కోటరశుష్కేభ్యో నిహితేభ్యో భవన్తి హి ॥ ౮.
పెసలు, పనస పళ్ళు, అన్నం, అలాగే పొడి గుహలు, నిల్వ ఉంచిన ధాన్యాల నుండి కూడా జీవులు పుడతాయి.
అన్యేభ్యోఽపి చ జాయన్తే న హి తేభ్యశ్చిరం సదా। జన్తవస్తురగాదిభ్యో విషాదిభ్యస్తథైవ చ ॥ ౮.
ఇంకా ఇతర వాటి నుండి కూడా జీవులు పుడతాయి, కానీ అవి అక్కడ ఎక్కువ కాలం ఉండవు. గుర్రాలు, ఇతర జంతువులు, విషాల నుండి కూడా జీవులు పుడతాయి.
బహూన్యహాని నిఃక్షిప్తే సమ్భవన్తి చ గోమయే। జాయన్తే కృమయో విప్రా కాష్ఠేభ్యశ్చ ఘుణాదయః ॥ ౮.
పలుకులు ఎన్నో రోజులు ఉంచితే, అనేక జీవులు పుడతాయి. వృక్షాలలో పురుగులు పుడతాయి, చెక్కలలో గుండ్రంగి పురుగులు మొదలైనవి పుడతాయి.
క్రమాద్ద్రుమాణాం జాయన్తే వివిధా నీలమక్షికాః। తథా శుష్కవికారేభ్యః పుత్రికాః ప్రభవన్తి చ ॥ ౮.
చెట్లలో వరుసగా ఎన్నో రకాల నీలి ఈగలు పుడతాయి. అలాగే పొడి పదార్థాల నుండి పిల్లలు పుడతారు.
కాలికా శతికేభ్యశ్చ సర్పా జాయన్తి సర్వశః। సంస్వేదజాశ్చ జాయన్తే వృశ్చికాః శుష్కగోమయాత్ ॥ ౮.
నల్ల బట్టల నుండి పాములు అన్ని దిశలలో పుడతాయి. అలాగే పొడి పలుకుల నుండి చెమటతో పుట్టే పురుగులు, విషచుచులు పుడతాయి.
గోభ్యో హి మహిషేభ్యశ్చ జాయన్తే జన్తవః ప్రభో। మత్స్యాదయశ్చ వివిధా అణ్డకుక్షౌ విశేషతః ॥ ౮.
ఆ ప్రభూ, ఆవులు, మేషాలు నుండి జీవులు పుడతాయి. ముఖ్యంగా చేపలు మొదలైన ఎన్నో రకాల జీవులు గుడ్లలో పుడతాయి.
చైవీరికాశ్చ జాయన్తే తథా గోజాకులాని చ। తథాన్యాని చ సూక్ష్మాణి జలౌకాదీని జాతయః ॥ ౮.
అలాగే చైవీరికాలు, గోమందలూ, ఇంకా జలౌకలు వంటి చిన్నజాతులు కూడా పుట్టుతాయి.
మక్షికాణాం వికారాణి జాయన్తే జాత యోఽపరే । ప్రాయేణ తు వసన్త్యస్మిన్నుచ్ఛిష్టోదకకర్ద్దమే ॥ ౮.
మొక్కజొన్న పిట్టలు, ఈగలు, ఇంకా మిగతా జాతులు ఎక్కువగా మిగిలిన నీళ్ళలో, మట్టిలో కనిపిస్తాయి.
మశకానాం వికారాణి భ్రమరాణాం తథైవ చ। తృణేభ్యశ్చైవ జాయన్తే పుత్రికా పుత్రభాసకాః ॥ ౮.
వివిధ రకాల దోమలు, తేనెటీగలు కూడా పుడతాయి; అలాగే గడ్డి నుండి పుత్రికా, పుత్రభాసక అనే జీవులు పుడతాయి.
మణిచ్ఛేదాస్తథా వ్యాలాః పోతజాః పరికీర్త్తితాః। శతవేరివికారాణి కరీషేభ్యో భవన్తిహ ॥ ౮.
రత్నాల తుక్కులు, పాములు, నౌకల్లో పుట్టే జీవులు, ఇంకా శతవేరి అనే రకాలు పేడ నుండి పుడతాయి.
ఏవమాదిరసఙ్ఖ్యాతో గణః సంస్వేదజో మయా। సమాసాభిహితో హ్యేష ప్రాక్కర్మవశజః స్మృతః ॥ ౮.
ఇలా లెక్కలేనన్ని చెమట నుండి పుట్టే జాతులను నేను సంక్షిప్తంగా వివరించాను; ఇవన్నీ పూర్వజన్మ ఫలితంగా పుట్టినవే.
తథాఽన్యే నైఋతాః సత్త్వాస్తే స్మృతా ఉపసర్గజాః। పూతాస్తు యోనిజాః కేచిత్కేచిదౌత్పత్తికాః స్మృతాః ॥ ౮.
అలాగే నైరుతులు అనే ఇతర జీవులు కూడా ఉన్నారు, వీరు వ్యాధి వల్ల పుట్టినవారు. కొందరు గర్భంలో పుట్టినవారు, మరికొందరు సహజంగా పుట్టినవారు.
ప్రాయేణ దేవాః సర్వే వై విజ్ఞేయా హ్యుపపత్తిజాః । కేచిత్తు యోనిజా దేవాః కేచిదేవానిమిత్తతః ॥ ౮.
సాధారణంగా అందరు దేవతలు ప్రత్యక్షంగా పుట్టినవారిగా గుర్తించాలి; అయితే కొందరు దేవతలు గర్భంలో పుడతారు, మరికొందరు కారణం లేకుండానే పుడతారు.
తూలాలాఘశ్చ కోలశ్చ శివా కన్యా తథైవ చ। అపత్యం సరమాయాస్తు గణా వై సరమాదయః ॥ ౮.
తూలాలాఘ, కోల, శివా, కన్యా, ఇంకా సరమా సంతానం అయిన సరమాదయులు అనే గుంపులు కూడా ఉన్నారు.