వాయుపురాణమ్

ఆ సమయంలో, సృష్టికర్త బ్రహ్మ తన కార్యముల ద్వారా పుత్రులను సృష్టించాడు. ఆ తరువాత, తన సంతానాన్ని కలిగించాలనే సంకల్పంతో స్వయంగా తన వీర్యాన్ని ఘృతపాత్రలో సమర్పించాడు. ఆ విధంగా ఆ హవనం జరిగినపుడు, ఆ ఘృతపాత్రలో సమర్పించిన వీర్యం నుండి మహర్షులు ప్రకాశవంతమైన రూపంతో, సప్తసృష్టికల్యాణగుణాలతో వెలిసారు. ఆ హవనం జరిగినప్పుడు, అగ్నిజ్వాల నుండి కవి అనే మహర్షి ప్రబలంగా అవతరించాడు. అతన్ని అగ్నిజ్వాల నుండి ఉద్భవించినదాన్ని చూసి, హిరణ్యగర్భుడు అతనిని “భృగు” అని ప్రకటించాడు. అందువల్ల అతనికి భృగు అనే పేరు కలిగింది. ఆ సమయంలో మహాదేవుడు, ఆ బ్రాహ్మణుని దర్శించి, “ఈ భృగువు నా కుమారుడవు కావాలి. నా కుమారసంకల్పంతో, నీవు సృష్టించిన ఈ భృగువు నా కుమారుడు కావాలని అనుమతించు” అని స్వయంభువుని ప్రార్థించాడు. స్వయంభువు అనుమతించగా, మహాదేవుడు భృగువును తన కుమారుడిగా నియమించాడు. భృగువు వరుణుని ద్వారా జన్మించాడని కూడా చెబుతారు, అందువల్ల అతడిని “వరుణపుత్రుడు” అని కూడా పిలుస్తారు. తర్వాత, రెండవ వీర్యబిందువు అంగారాలపై పడింది. ఆ అంగారాలపై ఆ బిందువు నుండి అవయవాలు ఏర్పడి, అంగిరసుడు జన్మించాడు. అతని జననాన్ని చూసిన అగ్నిదేవుడు బ్రహ్మను ఉద్దేశించి, “ఈ బీజాన్ని నేను స్వీకరించాను కనుక ఈ రెండవవాడు నా కుమారుడవాడు కావాలి” అని కోరాడు. బ్రహ్ముడు, సమితిలో అధిపతిగా, “అలా జరగును” అని అనుమతించాడు. అందువల్ల అంగిరసుడు అగ్నిపుత్రుడిగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. ఆ తరువాత, బ్రహ్మ తన సృష్టి సంకల్పంలో ఆరు సార్లు తన వీర్యాన్ని సమర్పించగా, ఆరు బ్రహ్మమహర్షులు జన్మించారు. వారిలో మొదటివాడు మరీచి; అతను కిరణాల నుండి ఉద్భవించాడు. ఆ యజ్ఞంలో అతని కుమారుడు క్రతువు జన్మించాడు. “నేను మూడవ వాడిని” అనే అర్థంతో అతడికి అత్రి అనే పేరు వచ్చింది. పదునైన వెంట్రుకల నుండి పులస్త్యుడు, పొడవైన వెంట్రుకల నుండి పులహుడు జన్మించారు. వసువుల మధ్య నుండి వసుమాన్ జన్మించి, వసిష్ఠుడిగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. ఇలా ఈ ఆరు మహర్షులు బ్రహ్మ యొక్క మనస్సు జన్యులు. ఈ మహర్షులు జగత్తుకు పితామహులవారు. వారి ద్వారా సృష్టి విస్తరించి, బ్రహ్మ పుత్రులు ప్రజాపతులుగా ప్రసిద్ధి చెందారు. వారి ద్వారా మరెన్నో ప్రజాపితృవర్గాలు, ఏడుగురు మహర్షుల వంశాలు జన్మించాయి. మరీచి, భృగు, అంగిరసుడు, పౌలస్త్యులు, పౌలహులు, ప్రసిద్ధ వసిష్ఠులు, ఆత్రేయులు—ఇలా ఈ వంశాలు జగత్తులో ప్రసిద్ధికెక్కాయి. ఈ మహర్షులు, ప్రాచీన కాలంలో, మూడు ప్రత్యేక గుణాలతో—అపూర్వత, ప్రకాశవంతత, తేజస్సుతో ఉండేవారు. వారిలో యమధర్మరాజు దేవతలలో రాజు; తప్పులు చేసే వారిని యములు నియంత్రించేవారు. మిగతా వారు ప్రజాపతులుగా ప్రసిద్ధి చెందారు. వారి పేర్లు: కర్దముడు, కశ్యపుడు, శేషుడు, విక్రాంతుడు, సుశ్రువ, బహుపుత్రుడు, కుమారుడు, వివస్వాన్, శుచిశ్రవా. ప్రచేతసుడు, అరిష్టనేమి, బహులశ్వ, ప్రజాపతి—ఇలా మరెన్నో ప్రజాపతులు ఉన్నారు. వాలఖిల్యులు అనే మహర్షులు, కుశగ్రాసపు తుదుల నుండి జన్మించారు. వారు మనస్సు వేగంతో సంచరించేవారు, భూమిపై ప్రభుత్వం నిర్వహించేవారు. అశుద్ధిని తొలగించే బాస్మం నుండి వైఖానస మహర్షులు జన్మించారు. వారు బ్రహ్మర్షుల్లో ప్రాముఖ్యత కలిగి, తపస్సు, జ్ఞానంలో నిబద్ధత కలిగినవారు. ఆ సృష్టిక్రమంలో, ఆయన ప్రవాహాల నుండి అశ్వినీదేవతలు జన్మించారు. వారు సమానరూపులు, పాపరహితులు, కళ్ల నుండి ఉద్భవించినవారు. అతని ప్రవాహాల నుండి ప్రాచీన ప్రజాపతులు, వెంట్రుకల రంధ్రాల నుండి ఋషులు, చెమట నుండి ఇతర జీవులు జన్మించారు. మాసాలు కఠినమైనవి, పక్షాలు వాటి సంధులు; సంవత్సరాలు, దినరాత్రులు, కఠినమైన కాంతి తండ్రిగా చెప్పబడింది. ఇది రక్తవర్ణంగా, రక్తం బంగారముగా, మిత్రంగా తెలుసుకోవాలి; పొగను జంతువులుగా పేర్కొంటారు. అతని జ్వాలలు రుద్రులు; అలాగే ఆదిత్యులు జన్మించారు. అంగారాల నుండి దైవిక, మానవ కాంతులు ఉద్భవించాయి. బ్రహ్మ, బ్రహ్మన్ నుండి జన్మించినవాడు, మనస్సులో మొదటి ప్రపంచాధిపతి; అతను సమస్త కామాలను పూరించేవాడు. అక్కడ ఒక కన్యను కూడా ప్రస్తావించారు. అక్కడ బ్రహ్మ, దేవతలకు ఆచార్యుడై, ముప్పైమూడు దేవతలతో సంతోషించాడు. ఈ ప్రజాపతులు సమస్త జీవులను సృష్టించనున్నారు. ప్రజాపతులు, తపస్వులు, బ్రహ్మ అనుగ్రహంతో జగత్తును, క్రతువులను సంరక్షించేవారు. ఆయన దంపతులను అభివృద్ధి చేసి, వారి తేజస్సును పెంపొందించాడు. దేవతలలో, వేదజ్ఞులందరూ, రాజర్షులందరూ, వేదమంత్రాలలో నిష్ఠతో, ప్రజాపతుల లక్షణాలతో, అనంత బ్రహ్మ, సత్యం, పరమతపస్సుతో భూమిపై ఉన్నారు. బ్రహ్మ, బ్రాహ్మణులు, జగత్తులోని చరాచరములన్నీ మీ సంతానమే, ఓ ప్రభూ! మొదట మరీచిని, దేవతలు, ఋషులతో కలిపి సృష్టించి, మనం సంతానాన్ని ఆలోచించాము. ఆ యజ్ఞంలో, దేవతలు, ఋషులు ఈ వంశంలో జన్మించి, తమ తమ స్థానాలలో అధికారులయ్యారు. అయితే, వారు జీవులను ఒకే రూపంలో స్థాపించలేదు; యుగాది నుండి యుగాంతం వరకు వివిధ రూపాలలో సృష్టించారు. అప్పుడు లోకాల గురువు పరమసత్యాన్ని విచారించి ఇలా అన్నాడు: “ఓ దేవతలారా! మీరు నా ద్వారా సృష్టించబడ్డారు. ఈ మహర్షులు మళ్లీ మీ వంశంలో జన్మించారు.” వారిలో భృగువుని వంశాన్ని, ఆ ప్రాచీన మహాత్ముని సంతతిని, మొదటి ప్రజాపతి నుండి క్రమంగా వివరిస్తాను. భృగువునికి అపూర్వ, మహిమాన్వితమైన, హిరణ్యకశిపుని కుమార్తె అయిన పవిత్రమైన దేవకన్య, పౌలోమీ, పౌలోముని కుమార్తె భార్యగా ప్రసిద్ధి చెందింది. భృగువు ద్వారా, ఆ దేవకన్య కవి అనే కుమారుని ప్రసవించింది. అతను వేదజ్ఞులలో శ్రేష్ఠుడు, దేవతలకు, అసురులకు గురువు, శుక్రుడు, కవి కుమారునిగా మరియు గ్రహంగా ప్రసిద్ధి చెందాడు.