వాయుపురాణమ్

నాహుషుని కుమారుడు యయాతి తన వృద్ధాప్యాన్ని స్వీకరించాడు, పురు తన యౌవనాన్ని తిరిగి పొందాడు. యయాతి తన చిన్న కుమారుడు పురు ను రాజుగా అభిషేకించాలనే అభిలాషతో, బ్రాహ్మణులు మరియు ఇతర వర్ణాలు, బ్రాహ్మణుల నేతృత్వంలో, యయాతికి ఇలా అన్నారు: “ప్రభూ, మీరు రాజ్యాన్ని పురు కు ఎలా ఇస్తారు? దేవయాని కుమారుడు, శుక్రుని మనవడు అయిన యదు పెద్దవాడు, ఉత్తముడు. యదు మీ పెద్ద కుమారుడు, అతను మొదట పుట్టాడు; తరువాత తుర్వసు, శర్మిష్ఠ నుంచి ద్రుహ్యు, తరువాత అనూ, చివరగా పురు. పెద్దవారిని వదిలి చిన్నవారికి రాజ్యం ఎలా ఇవ్వగలరు? ధర్మాన్ని నిలుపండి అని మీకు గుర్తు చేస్తున్నాను.” యయాతి సమాధానంగా అన్నాడు: “బ్రాహ్మణులు మరియు ఇతర వర్ణాలు నా మాటలు వినండి. నా అభిప్రాయంలో, రాజ్యం ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ పెద్దవారికి ఇవ్వకూడదు. తల్లిదండ్రులకు విన్నపం చేసే కుమారుడు ప్రశంసించబడతాడు; నా పెద్ద కుమారుడు యదు నా ఆజ్ఞను పాటించలేదు. తండ్రికి విరుద్ధంగా వ్యవహరించే వాడు ధార్మికుల దృష్టిలో కుమారుడు కాదు; తల్లిదండ్రులకు కుమారుడిగా వ్యవహరించే వాడు నిజమైన కుమారుడు. యదు, తుర్వసు, ద్రుహ్యు, అనూ నాకు అవమానాన్ని కలిగించారు. కానీ పురు నా మాటను నెరవేర్చాడు, నాకు గౌరవం ఇచ్చాడు; అతను చిన్నవాడైనా, నా వారసుడు, నా వృద్ధాప్యాన్ని భరించినవాడు. పురు నా కుమారుడు, నా కోసం అన్నీ చేశాడు. శుక్రుడు, ఉశనాస్ మహర్షి, ఒక వరమిచ్చాడు: ‘నీవు అనుసరించే కుమారుడు రాజు అవ్వాలి.’ అందువల్ల, మీ అనుమతితో, పురు ను రాజుగా అభిషేకించాలి. తల్లిదండ్రులకు నిత్యం భక్తి చూపించే, గుణాలున్న కుమారుడు, చిన్నవాడైనా, అన్నీ పొందడానికి అర్హుడు; అతనే ప్రభువు. పురు ఈ రాజ్యానికి అర్హుడు, ఎందుకంటే అతను నాకు ప్రియమైనవాడు, నాకు ప్రియమైనదాన్ని చేస్తాడు; శుక్రుని వరాన్ని సమాధానంగా మరింత చెప్పడం అసాధ్యం. పురుగు ప్రజలు, దేశస్థులు సంతోషంగా పలికినప్పుడు, నాహుషుడు తన కుమారుడు పురును రాజుగా తన రాజ్యంలో అభిషేకించాడు. తుర్వసును ఆగ్నేయ దిశలో స్థాపించాడు, యదును దక్షిణ పశ్చిమంలో స్థాపించాడు. ద్రుహ్యు, అనూ ఇద్దరిని వాయువ్య మరియు ఉత్తర దిశల్లో స్థాపించాడు. యయాతి భూమిని యేటు ఖండాలు, సముద్రాలతో జయించి, తన కుమారుల మధ్య ఐదు భాగాలుగా విభజించాడు. ఆయన కుమారులు, ధర్మానికి అనుగుణంగా, తమ తమ ప్రాంతాల్లో భూమి అంతా, నగరాలు, ఖండాలు రక్షించారు. భూమిని కుమారులకు అప్పగించిన నాహుషుడు, తన ఐశ్వర్యం కుమారులకు వెళ్ళినప్పుడు, సంతృప్తిని పొందాడు. తన విల్లు, బాణాలు, రాజ్యాన్ని కూడా ఉంచి, తన బంధువులకు భారం అప్పగించి, రాజు సంతోషంగా ఉన్నాడు. ఈ సందర్భంలో, మహారాజు యయాతి ఒక శ్లోకం పాడాడు: “యవ్వనాంతంలో, తాబేలు తన కాళ్లను, చేతులను లోపలికి తీసుకున్నట్టు, తన కోరికలను పూర్తిగా లోపలికి తీసుకుంటే...” కోరికలు, భోగాలతో తీరవు; అవి యజ్ఞంలో అగ్నికి హోమాలు వేసినట్టు, మరింత పెరిగిపోతాయి. భూమిపై ఉన్న అన్నీ—వరి, జవ, బంగారం, పశువులు, స్త్రీలు—ఒక మనిషికి తగినంత కాదు; ఇది తెలుసుకున్నవాడు మాయలో పడడు. శుద్ధతా అగ్నిని, మనసు, మాట, కర్మ ద్వారా, అన్ని జీవుల్లో ప్రज్వలిస్తే, బ్రహ్మాన్ని పొందుతాడు. ఇతరులను భయపడని, ఇతరులు అతనిని భయపడని, కోరిక లేకుండా, ద్వేషం లేకుండా ఉండేవాడు బ్రహ్మాన్ని పొందుతాడు. కోపం, మోహం, వక్రీకృత మనస్సులో ఉండే త్యాగం చేయడానికి కష్టమైన ఆ తపస్సు, శరీరం వృద్ధాప్యంతో క్షీణించినా, ఆ పాశం క్షీణించదు; దాన్ని వదిలినవాడు ఆనందాన్ని పొందుతాడు. వృద్ధాప్యంతో మనిషి ధనాన్ని, పళ్లను కోల్పోతాడు; కానీ జీవితం, ధనంపై ఆశ వృద్ధాప్యంతోనే క్షీణించదు. ప్రపంచంలో కోరిక లేకుండా ఉన్న ఆనందం, దివ్యమైన ఆనందం—కోరిక రహిత ఆనందం వాటికి పదహారవంతు కూడా సమానమైనది కాదు. ఇలా చెప్పిన యయాతి, తన భార్యతో, వనవాసానికి వెళ్లాడు; భృగు శిఖరంలో శతవ్రతాలు ఆచరించి, అక్కడే స్వర్గాన్ని పొందాడు. యయాతి కుమారుల ఐదు వంశాలు, ధార్మికంగా, దేవతా మహర్షులచే గౌరవించబడి, భూమంతా సూర్యకిరణాల్లా వ్యాపించాయి. యయాతి కథను చదివిన లేదా వినిన మనిషి, ముఖ్యంగా ద్విజులలో ఉత్తముడు, ధన్యుడు, ఐశ్వర్యవంతుడు, దీర్ఘాయువు, కీర్తివంతుడు అవుతాడు. ఇప్పుడు నేను యదు వంశాన్ని, అత్యుత్తమమైన, అత్యంత శక్తివంతమైన వంశాన్ని వివరంగా చెప్పబోతున్నాను. వినండి. యదు కు ఐదు కుమారులు ఉన్నారు, దేవకుమారులవలె: సహస్రజిత్, ముఖ్యుడు; తరువాత క్రోష్టు, నీల, జిత్, లఘు. సహస్రజిత్ కు శతజిత్ అనే ప్రముఖ రాజు కుమారుడు; శతజిత్ కు ముగ్గురు కుమారులు, ధార్మికులు, ప్రసిద్ధులు. వారు హైహయ, హయ, వేనుహయ; హైహయ వంశంలో ధర్మతత్వుడు వారసుడు. ధర్మతంత్రుడు కీర్తిస్ కుమారుడు; సంజ్ఞేయుడు సంజ్ఞేయుని కుమారుడు; అతని వారసుడు మహిష్మన్ అనే రాజు. మహిష్మన్ కు భద్రశ్రేన్యుడు అనే వీర రాజు కుమారుడు, అతను వారణాసి రాజు. భద్రశ్రేన్యుని వారసుడు దుర్మద అనే రాజు; దుర్మద నుంచి కంక అనే జ్ఞానవంతుడు, ప్రసిద్ధుడు. కంకకు నాలుగు కుమారులు, ప్రపంచంలో ప్రసిద్ధులు: కృతవీర్యుడు, కార్తవీర్యుడు, కృతవర్మ, కృత. కృత నాలుగవవాడు; కృతవీర్యుని నుంచి అర్జునుడు పుట్టాడు, అతను వెయ్యి చేతులతో, ఏడు ద్వీపాలను పాలించిన రాజు. కార్తవీర్యుడు పది వేల సంవత్సరాలు ఘన తపస్సు చేసి, అత్రి కుమారుడు దత్తాత్రేయుని సంతోషపరిచి, ఆ మహర్షిని పూజించాడు.