వాయుపురాణమ్

బృహస్పతి మహర్షి ధర్మవిధానాలను వివరించుచూ ఇలా చెప్పెను: "ఇప్పుడు శ్రాద్ధకర్మను నిర్వహించరాని ప్రాంతాలను వివరించదలచుకున్నాను. ఆ ప్రదేశాల్లో శ్రాద్ధాన్ని చూడకూడదు, చేయకూడదు; అలాగే అక్కడ పవిత్రత, అపవిత్రతలకు సంబంధించిన ఏ కార్యాలు కూడ చేయకూడదు. కానీ, అడవిలో పెరిగే మూలికలు, కందులు, పండ్లతో భక్తితో శ్రాద్ధాన్ని నిర్వహిస్తే, మనిషికి కోరుకున్న లోకం, స్వర్గం, మోక్షం, కీర్తి లభిస్తాయి. శ్రాద్ధకర్మకు అనుచితమైన, శబ్దభరితమైన, క్రిమికీటకాలతో నిండిన, దుర్వాసనతో ఉన్న భూమిని తప్పక నివారించాలి. నదీ తీరంనుండి సముద్రమంతా త్రిశంకు ప్రాంతాన్ని, దక్షిణా దిశను ముఖంగా ఉంచి, పన్నెండు యోజనాల మేరకు పూర్తిగా నివారించాలి. మహానదికి ఉత్తరంగా, కైకటానికి దక్షిణంగా ఉన్న త్రైశంకవ ప్రాంతాన్ని కూడా శ్రాద్ధానికి అనర్హంగా పరిగణించాలి. కారంకర, కలింగ, సింధునది ఉత్తరభాగం, ఆశ్రమధర్మం నశించిన ప్రాంతాలు—ఇవి అన్నింటినీ శ్రాద్ధకర్మకు దూరంగా ఉంచాలి. నగ్నాచారులు మొదలైనవారు శ్రాద్ధాన్ని చూడకూడదు. ఇలాంటి వారు చూస్తే పితృదేవతలు, పితామహులు ఆ శ్రాద్ధ ఫలాన్ని స్వీకరించరు. అప్పుడు శిష్యుడు ప్రశ్నించెను: ‘ప్రభో! నగ్నాచారులు మొదలైనవారు ఎవరు? వారెవరో వివరంగా చెప్పండి.’ అందుకు మహర్షి బృహస్పతి ఇలా సమాధానమిచ్చెను: ‘ప్రతి ప్రాణికి మూడు విధాల వేద నియమాలు గుర్తించబడ్డాయి. ఆ నియమాలను మానేసినవారు నగ్నాచారులుగా పిలవబడతారు. నియమాలు లేని వారు, దారి తప్పిన మనిషి, ఆధారంలేని ఎద్దు లాంటివారు విలీనమైపోతారు. ఎవడైనా వృషభాన్ని వదిలిపెట్టి మోక్షాన్ని వేరే చోట వెతికితే, లేక వృషభాన్ని వేద స్వరూపంగా గౌరవించకపోతే, వారు తప్పుదారి పట్టినవారు. బ్రాహ్మణులు, క్షత్రియులు, వైశ్యులు, వృషలులు—పూర్వకాలంలో దేవతలు, అసురులు యుద్ధించినప్పుడు, అసురులు ఓడిపోయారు. అధర్మపరచిన ప్రాంతాల్లో ఈ సృష్టిని స్వయంభువు సృష్టించలేదు. ద్విశ్రాద్ధవాదులు, నిర్గ్రంధులు, శాక్యులు, పుష్టికలంశకులు—ఇలాంటి వారు కూడా నివారించదగినవారు. ధర్మాన్ని పాటించని ప్రజలు నగ్నాచారులే. వృథాగా జటాధారణ, వృథాగా ముద్రధారణ, వృథాగా నగ్నత్వం—ఇవి అన్నీ నగ్నాచారుల లక్షణాలు. వృథాగా వ్రతాలు, వృథాగా జపాలు చేసే వారు, కులంధములు, నిషాదులు, సంపదను నాశనం చేసే వారు కూడా నగ్నాచారులే. తప్పు విధానాలు, జూదం చేసే వారు తప్పుదారిలో ఉన్నవారుగా చెప్పబడతారు. శ్రాద్ధాన్ని వీరు చూచినా, పూర్తిచేసినా, ఆ ఫలం వారికే వెళుతుంది. బ్రాహ్మణహంత, కృతఘ్నుడు, నాస్తికుడు, గురుపత్నీకి అపచారం చేసినవాడు, దొంగలు, క్రూరులు—వీరిని దర్శించడాన్ని కూడా నివారించాలి. పాపకర్మలు చేసే వారందరినీ దూరంగా ఉంచాలి; దేవతలను, ఋషులను నిందించడంలో ఆనందించే వారిని ప్రత్యేకంగా నివారించాలి. ఇలాంటి వారు కనబడితే, ఆ శ్రాద్ధ ఫలం అసురులకు, యాతుధానులకు వెళుతుంది. బ్రాహ్మణుల యుగానికి కృతయుగం, క్షత్రియులకు త్రేతాయుగం, వైశ్యులకు ద్వాపరయుగం, శూద్రులకు కలియుగం అని పితృదేవతలు చెప్పారు. ద్వాపరయుగంలో యుద్ధాలు ఎక్కువగా ఉంటాయి, కలియుగంలో పాశండులు అధికంగా ఉంటారు. గ్రామ కోడి, గ్రామ పంది—ఇవన్నీ అపవిత్రంగా, అవమానకరంగా పరిగణించాలి. కుక్కను కేవలం చూడడమే శ్రాద్ధఫలాన్ని నాశనం చేస్తుంది. అలాగే కుక్క తాకినా, ప్రసవించిన మహిళ తాకినా, దీర్ఘవ్యాధిగ్రస్తులు తాకినా శ్రాద్ధం నాశనం అవుతుంది. అపవిత్రులు, పతితులు ఆహారాన్ని చూడకుండా జాగ్రత్త పడాలి. వారు చూచిన ఆహారం దేవతలకు, పితృదేవతలకు సమర్పించడానికి అర్హం కాదు. ప్రధాన పదార్థాన్ని ఇలాంటి వారు తాకితే, అది శ్మశానశేషంగా మారుతుంది. హోమానికి తెచ్చిన ఆహారాన్ని ముందే నివారించాలి; భూమిలోని నీటితో శుద్ధి చేయాలి. సిద్ధార్థ బీజాలు లేదా నల్ల నువ్వులతో చల్లి, లేదా వాటిని నీటిలో కలిపి శుద్ధి చేయాలి. గురువు, సూర్యుడు, అగ్ని, పవిత్ర వస్తువులను దర్శనం చేయించాలి. కూర్చున్న ఆహారం, కాలితో తాకినది, అపవిత్రులు చూచినది, ఎండిపోయినది, పాతదాన్ని నివారించాలి. నలుపు పడ్డది, పాడైనది, అంచు వద్ద నక్కినది, చిన్నరాళ్లు, జుట్టు, రాళ్లు, పురుగులు కలిసిన ఆహారాన్ని కూడా తిరస్కరించాలి. నూనెపిండి, నువ్వులు, యవలతో చేసినది, నేరుగా ఉప్పు కలిపిన అన్నం—ఇవి అన్నింటినీ శ్రాద్ధానికి దూరంగా ఉంచాలి. బట్టతో తుడిచిన ఆహారం శ్రాద్ధానికి నిషిద్ధం. వేదానికి విరుద్ధంగా ప్రవర్తించే వారు తప్పుగా తమను తాము జ్ఞానులు అంటారు. మేకల వంశజులని పిలువబడే వారు శ్రాద్ధానికి దుమ్ములాంటి వారు; పెరుగు, ఆకుకూరలు, పులియబడ్డ పదార్థాలు కూడా నివారించాలి. వంకాయ, స్రావించే పదార్థాలు, శిలాజం, సాధారణ ఉప్పు, మానసికంగా ఉత్పన్నమైన ఉప్పు—ఇవన్నీ కూడా నివారించాలి. ఇది పరమ పవిత్రత; దీన్ని స్పష్టంగా చూడవచ్చు. అగ్నిలో ఉంచి, కట్టేసి, చేతులను జాగ్రత్తగా ముంచాలి. తలని తాకాలి; అది బ్రహ్మజలం అని పిలవబడుతుంది. పదార్థాల శుద్ధి చేసి, మళ్లీ నీటిలో ముంచాలి. వాటిని ఉంచిన తరువాత నీటితో చల్లి, అలాగే నీటిలో ముంచాలి. అరిష్ట, బిల్వ, ఇంగుడచెట్టు బెరడు వద్ద కూడా ఇదే విధానం. ప్రతి రకమైన పప్పులకు ధర్మశాస్త్రం ప్రకారం శుద్ధి విధానం ఉంది. పళ్ళు, ఎముకలు, కలప, కొమ్ములకు రుద్దడం (scraping) విధానం చెప్పబడింది. మట్టి పాత్రలకు మళ్లీ కాల్చడం, రత్నాలు, వజ్రాలు, పగడాలు, ముత్యాలు, శంఖం, స్ఫటికానికి కూడా శుద్ధి విధానం ఉంది. సిద్ధార్థబీజాలకు వాటి పేస్తుతో, లేదా నువ్వుల పేస్తుతో శుద్ధి చేయాలి. ఇదే నియమం అన్ని రకాల గొర్రెల మేకలకు వర్తిస్తుంది. గొర్రెలకు భూమి, నీటితో శుద్ధి చేయాలి. శుద్ధి ప్రారంభంలో, చివర్లో నీటితో కడగడం విధానం. అలాగే, పత్తితో పని చేసే వారికి బూడిద శుద్ధి విధానం, పండ్లు, పువ్వులు, కఱ్ఱలు వాడే వారికి నీటితో కడగడం విధానం. ఊడ掃ing, నీటితో చల్లడం, నేలను పూతడం విధానం. గ్రామాన్ని వదిలి వెళ్లిన తరువాత, గాలి ద్వారా శుద్ధి అయిన భూమిని ఉపయోగించాలి." ఇలా బృహస్పతి మహర్షి శ్రాద్ధకర్మకు సంబంధించిన నివార్య ప్రదేశాలు, వ్యక్తులు, ఆహార పదార్థాలు, శుద్ధి విధానాలను సుస్పష్టంగా వివరించెను.