ஆபாதாலாத்திவம் யாவதத்ர பஞ்சவிதா கதிஃ। ப்ரமாணமேதஜ்ஜகத ஏஷ ஸம்ஸாரஸாகரஃ ।। ௪௯.
ஆழமான பாதாளத்திலிருந்து விண்வரை, இங்கு ஐந்து விதமான இயக்கங்கள் உள்ளன; இதுவே உலகத்தின் அளவு, இதுவே சஞ்சார சமுத்திரம்.
அநாத்யந்தா ப்ரயாத்யேவம் நைகஜாதிஸமுத்பவாஃ। விசித்ரா ஜகதஃ ஸா வை ப்ரவ்ரு'த்திரநவஸ்திதா ।। ௪௯.
ஆரம்பமோ முடிவும் இல்லாமல், பலவிதமான பிறப்புகளால் இது தொடர்ந்து செல்கிறது; உலகத்தின் இந்த பல்வேறு செயல்கள் நிலை இல்லாதவை.
யதைதத் பௌதிகம் நாம நிஸர்கபஹுவிஸ்தரம்। அதீந்த்ரியைர்மஹாபாகைஃ ஸித்தைரபி ந லக்ஷ்யதே ।। ௪௯.
இவ்வாறு இந்தப் பொருட்பிரபஞ்சம் இயற்கையாக விரிந்தது என்று அழைக்கப்படுகிறது; பெரிய சித்தர்களாலும், இந்திரியங்களால் கூட அதை அறிய முடியாது.
ப்ரு'திவ்யாஞ்சாக்நிவாயூநாம் மஹதஸ்தமஸஸ்ததா। ஈஶ்வரஸ்ய து தேவஸ்ய அநந்தஸ்ய த்விஜோத்தமாஃ ।। ௪௯.
பூமி, அக்னி, வாயு, பெரிய இருள், இறைவன், அந்த எல்லையற்ற தேவன் ஆகியவற்றைப் பற்றி, இருமுறை பிறந்தவர்களே.
க்ஷயோ வா பரிமாணம் வா அந்தோ வாபி ந வித்யதே। அநந்த ஏஷ ஸர்வத்ர ஸர்வஸ்தாநேஷு பட்யதே। தஸ்ய சோக்தம் மயா பூர்வம் தஸ்மிந்நாமாநுகீர்த்தநே ।। ௪௯.
இதற்கு அழிவும், அளவும், முடிவும் இல்லை; இது எல்லா இடங்களிலும் எல்லையற்றது என்று கூறப்படுகிறது; அதன் பெயர்களை முன்பே நான் விளக்கியுள்ளேன்.
ய ஏஷ ஶிவநாம்நா ஹி தத்வஃ கார்த்ஸ்ந்யேந கீர்திதம்। ஸ ஏஷ ஸர்வத்ர கதஃ ஸர்வஸ்தாநேஷு பூஜ்யதே ।। ௪௯.
இது சிவன் என்ற பெயரால் உங்களுக்காக முழுமையாகப் புகழப்பட்டது; இது எல்லா இடங்களிலும் உள்ளது, எல்லா இடங்களிலும் வழிபடப்படுகிறது.
பூமௌ ரஸாதலே சைவ ஆகாஶே பவநேऽநலே। அர்ணவேஷு ச ஸர்வேஷு திவி சைவ ந ஸம்ஶயஃ ।। ௪௯.
பூமியில், ரசாதலத்தில், ஆகாயத்தில், வாயுவில், அக்னியில், எல்லா கடல்களிலும், விண்ணிலும், சந்தேகம் இல்லை.
ததா தபஸி விஜ்ஞேய ஏஷ ஏவ மஹாத்யுதிஃ। அநேகதா விபக்தாங்கோ மஹாயோகீ மஹேஶ்வரஃ। ஸர்வலோகேஷு லோகேஶ இஜ்யதே பஹுதா ப்ரபுஃ ।। ௪௯.
அதேபோல் தவத்திலும், இந்த மகா ஒளியுடையவரை அறிய வேண்டும்; பல வகைகளாக உடலைப் பிரித்துக் கொண்டிருக்கும் மகா யோகியும், பெரிய ஈசவரனும், எல்லா உலகங்களிலும் உலகங்களின் தலைவனாக பலவகையாக வழிபடப்படுகிறார்.
ஏவம் பரஸ்பரோத்பந்நா தார்யந்தே ச பரஸ்பராந்। ஆதாராதேயபாவேந விகாராஸ்தே விகாரிணஃ ।। ௪௯.
இவ்வாறு ஒன்றிலிருந்து ஒன்று தோன்றும் மாற்றங்கள், ஒன்றுக்கொன்று ஆதரவாக இருந்து, ஆதரிக்கும்-ஆதரிக்கப்படுவதாக நிலைத்திருக்கின்றன; இவை எல்லாம் மாற்றம் அடையும் பொருள்களுக்கே உரியது.
ப்ரு'த்வ்யாதயோ விகாராஸ்தே பரிச்சிந்நாஃ பரஸ்பரம்। பரஸ்பராதிகாஶ்சைவ ப்ரவிஷ்டாஶ்ச பரஸ்பரம் ।। ௪௯.
பூமி முதலான மாற்றங்கள் ஒவ்வொன்றும் தனித்துவம் கொண்டு, மற்றவற்றிலிருந்து வேறுபட்டவையாக உள்ளன; ஆனால், அவை ஒன்றுக்கொன்று ஊடுருவி, ஒருவருக்கொருவர் மேலான தன்மையையும் பெற்றுள்ளன.
யஸ்மாத்விஷ்டாஶ்ச தேऽந்யோந்யம் தஸ்மாத் ஸ்தைர்யமுபாகதாஃ। ப்ராகாஸந் ஹ்யவிஶேஷாஸ்து விஶேஷாந்யோந்யவேஶநாத்। ப்ரு'திவ்யாத்யாஶ்ச வாய்வந்தாஃ பரிச்சிந்நாஸ்த்ரயஸ்து தே ।। ௪௯.
அவை ஒன்றுக்கொன்று கலந்துள்ளதால் நிலைத்த தன்மை பெற்றுள்ளன; முன்பு அவை வேறுபாடில்லாமல் இருந்தன, ஆனால் ஒன்றுக்கொன்று கலப்பதால் வேறுபாடுகள் தோன்றின; பூமி முதலாக காற்று வரை உள்ள மூன்றும் இவ்வாறு தனித்துவம் பெற்றுள்ளன.
குணாபசயஸாரேண பரிச்சேதோ விஶேஷதஃ। ஶேஷாணாம் து பரிச்சேதஃ ஸௌக்ஷ்ம்யாந்நேஹ விபாவ்யதே ।। ௪௯.
குணங்கள் குறைவதன் மூலம் குறிப்பிட்ட வகையில் வேறுபாடு தெரிகிறது; ஆனால் மீதமுள்ளவை மிகவும் நுண்ணியவையாக இருப்பதால், இங்கு அவற்றின் வேறுபாடு தெளிவாக அறிய முடியாது.
பூதேப்யஃ பரதஸ்தேப்யோ ஹ்யாலோகஃ பரதஃ ஸ்ம்ரு'தஃ। பூதாந்யாலோக ஆகாஶே பரிச்சிந்நாநி ஸர்வஶஃ ।। ௪௯.
இந்தப் பஞ்சபூதங்களுக்கு அப்பாற்பட்டதாக ஒளி இருக்கிறது என்று கூறப்படுகிறது; பூதங்களும் ஒளியும் அனைத்தும் ஆகாயத்திற்குள் முழுமையாக எல்லைப்பட்டுள்ளன.
பாத்ரே மஹதி பாத்ராணி யதைவாந்தர்கதாநி து। பவந்த்யந்யோந்யஹீநாநி பரஸ்பரஸமாஶ்ரயாத்। ததா ஹ்யாலோக ஆகாஶே பேதாஸ்த்வந்தர்கதா மதாஃ ।। ௪௯.
ஒரு பெரிய பாத்திரத்தில் சிறிய பாத்திரங்கள் உள்ளபடி, அவை தனித்தனியாக இருந்தாலும் ஒன்றுக்கொன்று சார்ந்தே இருக்கின்றன; அதுபோல், ஒளியின் வேறுபாடுகள் ஆகாயத்திற்குள் ஒன்றுக்கொன்று கலந்தவையாகவே கருதப்படுகின்றன.
க்ரு'த்ஸ்நாந்யேதாநி சத்வாரி அந்யோந்யஸ்யாதிகாநி து । யாவதேதாநி பூதாநி தாவதுத்பத்தி ருச்யதே ।। ௪௯.
இந்த நான்கு பூதங்கள் ஒன்றுக்கொன்று மேலானவை; இவை இருக்கும் வரை அவற்றின் தோற்றமும் ஏற்கப்படுகிறது.
ஜந்தூநாமிஹ ஸம்ஸ்காரோ பூதேஷ்வந்தர்கதோ மதாஃ। ப்ரத்யாக்யாய ச பூதாநி கார்யோத்பத்திர்ந வித்யதே ।। ௪௯.
இங்கு உயிரினங்களின் மாற்றங்கள் பூதங்களுக்குள் அடங்கியதாக கருதப்படுகிறது; பூதங்களைத் தவிர்த்து எந்த செயலும் உருவாக முடியாது.
தஸ்மாத்பரிமிதா பேதாஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ கார்யாத்மகாஸ்து தே। காரணாத்மகாஸ்ததைவ ஸ்யுர்பேதா யே மஹதாதயஃ ।। ௪௯.
அதனால், காணப்படும் வேறுபாடுகள் எல்லாம் குறைந்தவை மற்றும் விளைவுகளாகும்; ஆனால் மகத் முதலான காரணங்களின் வேறுபாடுகள் காரணத் தன்மை உடையவை.
இத்யேஷ ஸந்நிவேஶோ வோ மயா ப்ரோக்தோ விபாகஶஃ। ஸப்தத்வீபஸமுத்ராயா யாதாதத்யேந வை த்விஜாஃ ।। ௪௯.
இவ்வாறு ஏழு தீவுகளும் கடலும் எவ்வாறு அமைந்துள்ளன என்பதை நான் உங்களுக்கு விரிவாக, உண்மையாக விளக்கியுள்ளேன், உத்தமப் பிராமணர்களே.
விஸ்தாராந்மண்ஜலாச்சைவ ப்ரஸம்க்யாதேந சைவ ஹி । வைஶ்வரூபம் ப்ரதாநஸ்ய பரிமாணைகதேஶிகம் ।। ௪௯.
அளவு, பரப்பளவு, எண்ணிக்கை ஆகியவற்றால், முதன்மை பொருளின் பல்வேறு வடிவங்கள் தனித்தனியாக விவரிக்கப்படுகின்றன.
அதிஷ்டாநம் பகநதோ யஸ்ய ஸர்வமிதம் ஜகத் । ஏவம் பூதகணாஃ ஸப்த ஸந்நிவிஷ்டாஃ பரஸ்பரம் ।। ௪௯.
இவ்வுலகம் முழுவதும் பரமாத்மாவை அடிப்படையாகக் கொண்டது; இவ்வாறு ஏழு பூதக் கூட்டங்களும் ஒன்றுக்கொன்று ஒழுங்காக அமைந்துள்ளன.
ஏதாவாந் ஸந்நிவேஶஸ்து மயா ஶக்யஃ ப்ரபாவிது ம்। ஏதாவதேவ ஶ்ரோதவ்யம் ஸந்நிவேஶே து பார்திவ ।। ௪௯.
இவ்வளவு அமைப்பையே நான் விளக்க முடியும்; பூமியின் அமைப்பைப் பற்றி இவ்வளவையே கேட்க வேண்டும்.
ஸப்த ப்ரக்ரு'தயஸ்த்வேதா தாரயந்தி பரஸ்பரம்। தாஸ்வல்பபரிமாணேந ப்ரஸங்க்யாதுமிஹோச்யதே। அஸங்க்யேயாஃ ப்ரக்ரு'தயஸ்திர்யகூர்த்த்வமதஶ்ச யாஃ ।। ௪௯.
இந்த ஏழு மூலப் பொருள்கள் ஒன்றுக்கொன்று தாங்குகின்றன; அவற்றில் சிறிய அளவு கொண்டவை இங்கு எண்ணிக்கையில் சொல்லப்படுகின்றன, ஆனால் அகலம், உயரம், ஆழம் ஆகியவற்றில் பரவியுள்ள மூலப் பொருள்கள் எண்ணிக்கையற்றவை.
தாரகாஸந்நிவேஶஶ்ச யாவத்திவ்யம் து மண்ஜலம்। மர்யாதாஸந்நிவேஶஸ்து பூமேஸ்ததநுமண்டலம்। அதஃ பரம் ப்ரவக்ஷ்யாமி ப்ரு'திவ்யாம் வை த்விஜோத்தமாஃ ।। ௪௯.
நட்சத்திரங்களின் அமைப்பு விண்ணுலக வரை விரிந்துள்ளது; பூமியின் எல்லைகள் அதன் சுற்றளவு வரை உள்ளன; இதற்கு அப்பால், பூமியைப் பற்றி மேலும் விளக்குவேன், சிறந்த பிராமணர்களே.
அதஃப்ரமாணமூர்த்த்வஞ்ச வர்ண்யமாநம் நிபோதத। ப்ரு'திவீ வாயுராகாஶமாபோ ஜ்யோதிஶ்ச பஞ்சமம்। அநந்ததாதவோ ஹ்யேதே வ்யாபகாஸ்து ப்ரகீர்திதாஃ ॥ ௫௦.
கீழும் மேலுமாக உள்ள அளவை இப்போது கேளுங்கள்: பூமி, காற்று, ஆகாயம், நீர், ஐந்தாவது ஒளி — இவை எல்லாம் எல்லையில்லாதவை, அனைத்திலும் பரவியுள்ளவை என்று கூறப்படுகிறது.
ஜநநீ ஸர்வபூதாநாம் ஸர்வ பூததரா தரா। நாநாஜநபதாகீர்ணா நாநாதிஷ்டாநபத்தநா ॥ ௫௦.
பூமி எல்லா உயிரினங்களுக்கும் தாயாகவும், அனைத்தையும் தாங்குபவளாகவும், பல்வேறு மக்களால் நிரம்பியதும், பல நகரங்களும் வாசஸ்தலங்களும் கொண்டதுமாக உள்ளது.
நாநாநதநதீஶைலா நைகஜாதிஸமாகுலா। அநந்தா கீயதே தேவீ ப்ரு'திவீ பஹுவிஸ்தரா ॥ ௫௦.
பல நதிகள், மலைகள், பலவகை உயிரினங்கள் நிறைந்ததும், அளவிலாப் பரப்பும் கொண்டதும், அந்த தேவி பூமி எல்லையற்றதும், பெரும் பரப்பும் உடையதுமாகப் பாடப்படுகிறது.
நதீநதஸமுத்ரஸ்தாஸ்ததா க்ஷுத்ராஶ்ரயாஃ ஸ்திதாஃ। பர்வதாகாஶஸம்ஸ்தாஶ்ச அந்தர்பூமிகதாஶ்ச யாஃ ॥ ௫௦.
நதிகள், ஓடைகள், கடல்கள், சிறிய இடங்கள், மலைகள், ஆகாயம், பூமிக்குள் உள்ள இடங்கள்—இவை எல்லாவற்றிலும் வாழும் உயிரினங்கள் இருக்கின்றன.
ஆபோऽநந்தாஶ்ச விஜ்ஞேயாஸ்ததாக்நிஃ ஸர்வலௌகிகஃ। அநந்தஃ பட்யதே சைவ வ்யாபகஃ ஸர்வஸம்பவஃ ॥ ௫௦.
நீர் முடிவில்லாதது என்று அறிய வேண்டும்; அதுபோல், எல்லா உலகங்களிலும் இருக்கும் அக்னியும் அளவில்லாதது, எங்கும் பரவி உள்ளது, எல்லாவற்றிற்கும் ஆதாரம் ஆகும்.
ததாகாஶமநாலம்பம் ரம்யம் நாநாஶ்ரயம் ஸ்ம்ரு'தம்। அநந்தம் ப்ரதிதம் ஸர்வம் வாயுஶ்சாகாஶஸம்பவஃ ॥ ௫௦.
அதேபோல், ஆகாயம் எதிலும் சாராமல், அழகாகவும், பல இடங்களில் இருப்பதாகவும் கருதப்படுகிறது; அது எல்லாவற்றிலும் பரவி, முடிவில்லாதது என்று கூறப்படுகிறது; வாயு ஆகாயத்திலிருந்து தோன்றுகிறது.
ஆபஃ ப்ரு'திவ்யாமுதகே ப்ரு'திவீ சோபரி ஸ்திதா। ஆகாஶஞ்சாபரமதஃ புநர்பூமிஃ புநர்ஜ்ஜலம் ॥ ௫௦.
நீர் பூமிக்குள் உள்ளது; பூமி நீருக்கு மேல் நிலைபெற்றுள்ளது; அதற்கு மேலாக ஆகாயம், கீழே மீண்டும் பூமி, அதன் கீழே மீண்டும் நீர் உள்ளது.