वायुपुराणम्

तस्मात् सर्वप्रयत्नेन कलौ कुर्यात्तपो द्विजः। प्रपन्नस्य महादेवं तस्य पुण्यफलं महत्। तस्माद्देवा दिवं गत्वा अवतीर्य च भूतले ।। ३२.

ऋषयश्चैव देवाश्च कलिम्प्राप्य सुदारुणम्। तप इच्छन्ति भूयिष्ठं कर्त्तुं धर्मपरायणाः। अवतारान् कलिं प्राप्य करोति च पुनः पुनः ।। ३२.

एवं कालान्तरे सर्वे येऽतीता वै सहस्रशः। वैवस्वतेऽन्तरे तस्मिन् देवराजर्षयस्तथा ।। ३२.

देवापिः पोरवो राजा मनुश्वेक्ष्वाकुवंशजाः। महायोगबलोपेताः कालान्तरमुपासते ।।३२.

क्षीणे कलियुगे तस्मिस्तिष्ये त्रेतायुगे कृते। सप्तर्षिभिश्चैव सार्द्धं भाव्ये त्रेतायुगे पुनः गोत्राणां क्षत्रियाणाञ्च भविष्यास्ते प्रकीर्तिताः ।। ३२.

द्वापरान्ते प्रतिष्ठन्ते क्षत्रिया ऋषिभिः सह। कृते त्रेतायुगे चैव तथा क्षीणे च द्वापरे। नराः पातकिनो ये वै वर्त्तन्ते ते कलौ स्मृताः ।। ३२.

मन्वन्तराणां सप्तानां सान्तानार्था श्रुतिः स्मृतिः। एवमेतेषु सर्वेषु युगक्षयक्रमस्तथा ।। ३२.

परस्परं युगानाञ्च ब्रह्मक्षत्रस्य चोद्भवः। यथा वै प्रकृतिस्तेभ्यः प्रवृत्तानां यथा क्षयम् ।। ३२.

जामदग्न्येन रामेण क्षत्रे निरवशोषिते। क्रियन्ते कुलटाः सर्वाः क्षत्रियैर्वसुधाधिपैः। दिवं गतानहं तुभ्यं कीर्त्तयिष्ये निबोधत ।। ३२.

ऐडमिक्ष्वाकुवंशस्य प्रकृतिं परिचक्षते। राजानः श्रेणिबन्धास्तु तक्षान्ये क्षत्रिया भुवि ।। ३२.

ऐडवंशेऽथ सम्भूता यथा चेक्ष्वाकवो नृपाः। तेभ्य एव शतं पूर्णं कुलानामभिषेचितम् ।। ३२.

तावदेव तु भोजानां विस्तरो द्विगुणः स्मृतः । भोजन्तु त्रिशतं क्षत्रं चतुर्द्धा तद्यथादिशम् ।। ३२.

तेष्वतीतास्तु राजानो ब्रुवतस्तान्निबोधत। शतं वै प्रतिविन्ध्यानां हैहयानां तथा शतम् ।। ३२.

धार्त्तराष्ट्रास्त्वेकशतं अशीतिर्जनमेजयाः। शतं वै ब्रह्मदत्तानां कुलानां वीर्यिणां शतम् ।। ३२.

ततः शतन्तु पौलानां शतं काशिकुशादयः । तथापरं सहस्रन्तु येऽतीताः शशबिन्दवः। इजानास्तेऽश्वमेधैस्तु सर्वे नियुतदक्षिणैः ।। ३२.

एवं संक्षेपतः प्रोक्ता न शक्या विस्तरेण तु। वक्तुं राजर्षयः कृत्स्ना येऽतीतास्तैर्युकैःसह ।। ३२.

एते ययातिवंशस्य बभूवुर्वंशवर्द्धनाः। कीर्तिता द्युतिमन्तस्ते ये लोकान् धारयन्ति वै ।। ३२.

लभन्ते च वरान् पञ्च दुर्लभान् ब्रह्मलौकिकान् । आयुः पुत्रा धनं कीर्तिरैश्वर्यं भूतिरेव च ।। ३२.

धारणाच्छ्रवणाच्चैव पञ्चवर्गस्य धीमताम्। तथोक्ता लौकिकाश्चैव ब्रह्मलोकं व्रजन्ति वै ।। ३२.

चत्वार्याहुः सहस्राणि वर्षाणां च कृतं युगम् । तस्य तावच्छती सन्ध्या सन्ध्यांशश्च तथाविधः ।। ३२.

कृते वै प्रक्रियापादश्चतुःसाहस्र उच्यते। तस्माच्चतुःशतं सन्ध्या सन्ध्यांशश्च यथाविधः ।। ३२.

त्रेतादीनि सहस्राणि संख्यया मुनिभिः सह। तस्यापि त्रिशती सन्ध्या सन्ध्यांशस्त्रिशतः स्मृतः ।। ३२.

अनुषङ्गपादस्त्रेतायास्त्रिसाहस्रस्तु सङ्ख्यया। द्वापरे द्वे सहस्रे तु वर्षाणां सम्प्रकीर्तितम् ।। ३२.

तस्यापि द्विशती सन्ध्या सन्ध्यांशो द्विशतस्तथा। उपोद्वातस्तृतीयस्तु द्वापरे पाद उच्यते ।। ३२.

कलिं वर्षसहस्रन्तु प्राहुः सङ्ख्याविदो जनाः। तस्यापि शतिका सन्ध्या सन्ध्यांशः शतमेव च ।। ३२.

संहारपादः संख्यातश्वतुर्थो वै कलौ युगे। ससन्ध्यानि सहांशानि चत्वारि तु युगानि वै ।। ३२.

एतद् द्वादशसाहस्रं चतुर्युगमिति स्मृतम्। एवं पादैः सहस्राणि श्लोकानां पञ्च पञ्च च ।। ३२.

सन्ध्यासन्ध्यांशकैरेव द्वे सहस्रे तथाऽपरे। एवं द्वादशसाहस्रं पुराणं कवयो विदुः ।। ३२.

यथा वेदश्चतुष्पादश्चतुष्पादं तथा युगम्। यथा युगं चतुष्पादं विधात्रा विहितं स्वयम्। छचतुष्पादं सुराणान्तु ब्रह्मणा विहितं पुरा ।। ३२.