वायुपुराणम्

तेषां पुत्राश्च पौत्राश्च ह्यत्रिणा वै महात्मना। स्वायम्भुवेऽन्तरे यामे शतशोऽथ सहस्रशः ।। २८.

प्रीत्यां पुलस्त्यभार्यायां दत्तालिस्तत्सूतोऽभवत्। पूर्वजन्मनि सोऽगस्त्यः स्मृतः स्वायम्भुवेऽन्तरे। मध्यमो देवबाहुश्च विनीतो नाम ते त्रयः ।। २८.

स्वसा यवीयसी तेषां सद्वती नाम विश्रुता। पर्जन्यजननी शुभ्रा पत्नी त्वग्नेः स्मृता शुभा पौलस्त्यस्य ऋषेश्चापि प्रीतिपुत्रस्य धीमतः। दत्तालेः सुषुवे पत्नी सुजङ्घादीन् बहून् सुतान्। पौलस्त्या इति विख्याताः स्मृताः स्वायम्भुवेऽन्तरे ।। २८.

क्षमा तु सुषुवे पुत्रान् पुलहस्य प्रजापतेः। ते नाग्निवर्चसः सर्वे येषां कीर्तिः प्रतिष्ठिता ।। २८.

कर्दमश्चाम्बरीषश्च सहिष्णुश्चेति ते त्रयः । ऋषिर्धनकपीवांश्च शुभा कन्या च पीवरी ।। २८.

कर्दमस्य श्रुतिः पत्नी आत्रेय्य जनयत्सुतान्। पुत्रं शङ्खपदञ्चैव कन्यां काम्यां तथैव च ।। २८.

स वै शह्खपदः श्रीमान् लोकपालः प्रजापतिः। दक्षिणस्यां दिशि रतः साम्यां दत्त्वा प्रियव्रते ।। २८.

काम्या प्रियव्रताल्लेभे स्वायम्भुवसमान् सुतान्। दशकन्याद्वयञ्चैव यैः क्षत्रं सम्प्रवर्तितम् ।। २८.

पुत्रो धनकपीवांश्च सहिष्णुर्नाम विश्रुतः। यशोधारी विजज्ञे वै कामदेवः सुमध्यमः ।। २८.

ऋतोः क्रतुसमः पुत्रो विजज्ञे सन्ततिः शुभा। नैषां भार्यस्ति पुत्रो वा सर्वे ते ह्यूर्द्ध्व रेतसः। षष्ट्येतानि सहस्राणि वालखिल्या इति श्रुताः ।। २८.

अरुणस्याग्रतो यान्ति परिवार्य दिवाकरम्। आभूतसंप्लवात्सर्वे पतङ्गसहचारिणः ।। २८.

स्वसारौ तु यवीयस्यौ पुण्यात्मसुमती च ते। पर्वसस्य स्नुषे ते वै पूर्णमाससुतस्य वै ।। २८.

ऊर्जायान्तु वसिष्ठस्य पुत्रा वै सप्त जज्ञिरे। ज्यायसी च स्वसा तेषां पुण्डरीका सुमध्यमा ।। २८.

जननी सा द्युतिमतः पाण्डोस्तु महिषी प्रिया । अस्यां त्विमे यवीयांसो वासिष्ठाः सप्त विश्रुताः ।। २८.

रजः पुत्रोऽर्द्धबाहुश्च सवनश्चाधनश्च यः। सुतपाः शुक्ल इत्येते सर्वे सप्तर्षयः स्मृताः ।। २८.

रजसो वाप्यजनयन्मार्कण्डेयी यशस्विनी। प्रतीच्यां दिशि राजन्यं केतुमन्तं प्रजापतिम् ।। २८.

गोत्राणि नामभिस्तेषां वासिष्ठानां महात्मनाम्। स्वायम्भुवेन्तरेऽतीतास्त्वग्नेस्तु श्रृणुत प्रजाः ।। २८.

इत्येष ऋषिसर्गस्तु सानुबन्धः प्रकीर्त्तितः। विस्तरेणानुपूर्व्या चाप्यग्नेस्तु श्रृणुत प्रजाः ।। २८.

योऽसावग्निरभिमानी ह्यासीत् स्वायम्भुवेऽन्तरे। ब्रह्मणो मानसः पुत्रस्तस्मात्स्वाहा व्यजायत ।। २९.

पावकः पवमानश्च पावमानश्च यः स्मृतः। शुचिः शौरस्तु विज्ञेयः स्वाहापुत्रास्त्रयस्तु ते ।। २९.

निर्म्मथ्य पवमानस्तु शुचिः शौरस्तु यः स्मृतः. पावका वैद्युताश्चैव तेषां स्थानानि यानि वै ।। २९.

पवमानात्मजश्चैव कव्यवाहन उच्यते। पावकात् सहरक्षस्तु हव्यवाहः शुचेः सुतः ।। २९.

देवानां हव्यवाहोऽग्निः पितॄणां कव्यवाहनः। सहरक्षोऽसुराणान्तु त्रयाणान्तु त्रयोऽग्नयः ।। २९.

एतेषां पुत्रपौत्रास्तु चत्वारिंशन्नवैव तु। वक्ष्यामि नामतस्तेषां प्रविभागं पृथक् पृथक् ।। २९.

वैद्युतो लौकिकाग्निस्तु प्रथमो ब्रह्मणः सुतः। ब्रह्मौदनाग्निस्तत्पुत्रो भरतो नाम विश्रुतः ।। २९.

अथर्वा तु भृगुर्ज्ञेयोऽप्यङ्गिराऽथर्वणः सुतः। तस्मात् स लौकिकाग्निस्तु दध्यङ्चाथर्वणः सुतः ।। २९.

अथ यः पवमानोऽग्निर्निर्मन्थाः कविभिः स्मृतः। स ज्ञेयो गार्हपत्योऽग्निस्ततः पुत्रद्वयं स्मृतम् ।। २९.

शंस्यस्त्वाहवनीयोऽग्निर्यः स्मृतो हव्यवाहनः। द्वितीयस्तु सुतः प्रोक्तः शुक्रोऽग्निर्यः प्रणीयते ।। २९.

तथा सभ्यावसथ्यौ वै शंस्यस्याग्नेः सुतावुभौ। शंस्यास्तु षोडश नदीश्वकमे हव्यवाहनः। योऽसावाहवनीयोऽग्निरभिमानी द्विजैः स्मृतः ।। २९.